Taøi Lieäu Hoïc Hoûi Naêm 1999
1999
Thoâng Ñieäp
"Dives in Misericordia"
veà Tình Thöông cuûa Thieân Chuùa(Coâng Boá ngaøy 30-11-1980, Chuùa Nhaät 1 Muøa Voïng,
naêm thöù ba cuûa giaùo trieàu Ñöùc Gioan-Phaoloâ II
Taøi lieäu laáy töø St. Paul Edition)
Noäi Dung
I- Ai Thaáy Ta laø Thaáy Cha (x.Jn.14:9)
1- Vieäc Toû Baøy cuûa Tình Thöông
2- Cuoäc Nhaäp Theå cuûa Tình Thöông
II- Söù Ñieäp Thieân Sai
3- Chuùa Kitoâ Khi Baét Ñaàu Laøm vaø Daäy
III- Cöïu Öôùc
4- Quan Nieäm veà "Tình Thöông" nôi Cöïu Öôùc
IV- Duï Ngoân Ñöùa Con Hoang Ñaøng
5- Moät Saùnh Ví
6- Chuù Troïng Rieâng ñeán Phaåm Vò Con Ngöôøi
V- Maàu Nhieäm Vöôït Qua
7- Tình Thöông Toû Hieän nôi Thaäp Giaù vaø Cuoäc Phuïc Sinh
8- Tình Yeâu Maïnh Hôn Söï Cheát, Maïnh Hôn Toäi Loãi
9- Meï cuûa Tình Thöông
VI- "Tình Thöông... Töø Ñôøi Noï Ñeán Ñôøi Kia"
10- Moät Hình AÛnh cuûa Theá Heä Chuùng Ta
11- Caùc Nguoàn Goác cuûa Tình Traïng Baát OÅn
12- Coâng Chính Coù Ñuû Hay Chaêng?
VII- Tình Thöông Thieân Chuùa nôi Söù Meänh Giaùo Hoäi
13- Giaùo Hoäi Tuyeân Xöng vaø Loan Truyeàn Tình Thöông cuûa Thieân Chuùa
14- Giaùo Hoäi Tìm Caùch Thöïc Hieän Tình Thöông
VIII- Lôøi Caàu cuûa Giaùo Hoäi vaøo Thôøi Ñieåm Chuùng Ta
15- Giaùo Hoäi Keâu Caàu Tình Thöông Thieân Chuùa.
1- Thieân Chuùa Cha trong
Toâng Thö "Ngaøn Naêm Thöù Ba Ñang Ñeán""Nôi Ñöùc Gieâsu Kitoâ, Thieân Chuùa chaúng nhöõng noùi vôùi loaøi ngöôøi maø coøn tìm kieám hoï nöõa. Vieäc Con Thieân Chuùa nhaäp theå chöùng toû laø Thieân Chuùa ñi tìm kieám con ngöôøi. Chuùa Gieâsu noùi veà vieäc tìm kieám naøy nhö tìm kieám moät con chieân laïc ñaøn (x.Lk.15:1-7)".
"Nôi Ñöùc Gieâsu Kitoâ, Thieân Chuùa chaúng nhöõng noùi vôùi loaøi ngöôøi maø coøn tìm kieám hoï nöõa. Vieäc Con Thieân Chuùa nhaäp theå chöùng toû laø Thieân Chuùa ñi tìm kieám con ngöôøi. Chuùa Gieâsu noùi veà vieäc tìm kieám naøy nhö tìm kieám moät con chieân laïc ñaøn (x.Lk.15:1-7). Ñoù laø moät cuoäc tìm kieám maø khôûi ñieåm baét ñaàu töø coõi loøng cuûa Thieân Chuùa vaø ñích ñieåm ôû nôi vieäc nhaäp theå cuûa Ngoâi Lôøi. Neáu Thieân Chuùa ñi tìm con ngöôøi, loaøi ñöôïc döïng neân theo hình aûnh Ngaøi vaø gioáng nhö Ngaøi, laø vì ñôøi ñôøi Ngaøi yeâu thöông hoï nôi Ngoâi Lôøi, vaø trong Ñöùc Kitoâ Ngaøi muoán naâng hoï leân danh phaän laøm moät ngöôøi con ñöôïc thöøa nhaän. Theá neân, Thieân Chuùa ñi tìm kieám con ngöôøi laø sôû höõu ñaëc bieät cuûa Ngaøi baèng moät ñöôøng loái khoâng gioáng nhö caùc taïo vaät khaùc. Con ngöôøi laø sôû höõu cuûa Thieân Chuùa bôûi vieäc yeâu thöông choïn löïa: Thieân Chuùa tìm kieám con ngöôøi theo taám loøng hieàn phuï rung caûm cuûa mình.
"Taïi sao Thieân Chuùa laïi tìm kieám con ngöôøi? Laø vì con ngöôøi ñaõ boû Ngaøi maø ñi, aån mình ñi nhö Adong ñaõ laøm trong Vöôøn Ñòa Ñaøng (x.Gn.3:8-10). Con ngöôøi ñaõ ñeå cho mình bò keû thuø cuûa Thieân Chuùa (x.Gn.3:13) laøm laïc höôùng. Satan ñaõ ñaùnh löøa con ngöôøi, laøm cho con ngöôøi tin raèng hoï cuõng laø moät thaàn linh, nhö Thieân Chuùa, hoï coù khaû naêng bieát laønh bieát döõ, cai trò theá giôùi theo yù mình maø khoâng caàn phaûi caên cöù vaøo yù muoán thaàn linh (x.Gn.3:5). Ñi tìm kieám con ngöôøi qua Con cuûa mình nhö theá laø Thieân Chuùa muoán chinh phuïc con ngöôøi, ñeå hoï rôøi boû nhöõng ñöôøng neûo gian aùc ñaõ daãn hoï caøng ngaøy caøng ñi sai laïc. 'Laøm cho hoï rôøi boû' nhöõng ñöôøng neûo naøy nghóa laø laøm cho hoï hieåu ñöôïc raèng hoï ñang ñi sai ñöôøng laïc höôùng; nghóa laø cheá ngöï söï döõ ôû baát cöù giai ñoaïn naøo trong lòch söû loaøi ngöôøi. Cheá ngöï söï döõ: ñoù laø yù nghóa cuûa vieäc cöùu chuoäc. Ñieàu naøy ñaõ ñöôïc thöïc hieän nôi vieäc hy sinh cuûa Ñöùc Kitoâ, nhôø ñoù loaøi ngöôøi ñöôïc cöùu cho khoûi nôï naàn toäi loãi vaø ñöôïc hoøa giaûi cuøng Thieân Chuùa. Con Thieân Chuùa ñaõ laøm ngöôøi, nhaän laáy moät thaân xaùc vaø moät linh hoàn trong cung loøng moät Trinh Nöõ, chính vì: ñeå trôû neân moät hy teá cöùu ñoä hoaøn haûo. Toân giaùo cuûa maàu nhieäm Nhaäp Theå laø moät toân giaùo cuûa ôn cöùu theá, nhôø hieán teá cuûa Ñöùc Kitoâ, moät hieán teá chieán thaéng söï döõ, toäi loãi vaø chính söï cheát. Chaáp nhaän caùi cheát treân thaäp giaù laø Ñöùc Kitoâ cuøng moät luùc vöøa toû baøy söï soáng vöøa thoâng ban söï soáng, vì Ngöôøi ñaõ soáng laïi vaø söï cheát khoâng coøn laøm gì ñöôïc Ngöôøi nöõa"
(toâng thö Ngaøn Naêm Thöù Ba Ñang Ñeán, ñoaïn 7)
Theá nhöng:
Taïi sao Ñöùc Thaùnh Cha vieát thoâng ñieäp "Dives in Misericordia"? (chöông 1)
Muïc ñích cuûa thoâng ñieäp "Dives in Misericordia" laø gì? (chöông 8)
- Noäi dung cuûa böùc thoâng ñieäp "Dives in Misericordia" noùi leân nhöõng gì? (chöông 5)
- Thoâng ñieäp "Dives in Misericordia" coù lieân heä gì vôùi Ñaïi Naêm Thaùnh 2000? (chöông 6 vaø 8)
- Thoâng ñieäp "Dives in Misericordia" coù ñöôïc phaûn aûnh nôi toâng thö "Ngaøn Naêm Thöù Ba Ñang Ñeán" khoâng? (chöông 4)
2-Taïi Sao Ñöùc Thaùnh Cha Gioan-Phaoloâ II
vieát Thoâng Ñieäp "Dives in Mesericordia"Vì nhu caàu taâm linh traàm troïng cuûa thôøi ñaïi vaên minh hieän nay lieân quan ñeán söï thaät veà con ngöôøi trong maàu nhieäm yeâu thöông cuûa Thieân Chuùa.
1- "Theo giaùo huaán cuûa Coâng Ñoàng Chung Vaticanoâ II, cuõng nhö chuù troïng tôùi nhöõng nhu caàu ñaëc bieät cuûa thôøi ñieåm chuùng ta, Toâi ñaõ duøng thoâng ñieäp Redemptor Hominis ñeå noùi ñeán söï thaät veà con ngöôøi, moät söï thaät ñöôïc toû cho chuùng ta moät caùch hoaøn toaøn vaø saâu xa nôi Chuùa Kitoâ. Moät nhu caàu cuõng khoâng keùm quan troïng trong thôøi ñieåm khuûng hoaûng vaø khoù khaên naøy ñaõ thoâi thuùc Ta, moät laàn nöõa, trong Chuùa Kitoâ, gaây neân moät söï chuù yù ñeán dung nhan cuûa moät 'Ngöôøi Cha giaàu tình thöông vaø Thieân Chuùa cuûa moïi nieàm uûi an' (2Cor.1:3). Chuùng ta ñoïc thaáy trong Hieán Cheá Gaudium et Spes: 'Chuùa Kitoâ laø moät taân Adong... hoaøn toaøn toû cho con ngöôøi bieát veà chính hoï vaø laøm saùng toû ôn goïi cao quùi cuûa hoï', vaø Ngöôøi laøm nhö theá 'baèng chính vieäc maïc khaûi maàu nhieäm veà Cha vaø veà tình yeâu cuûa Cha' (ñoaïn 22). Nhöõng lôøi maø Toâi vöøa trích daãn laø chöùng côù roõ raøng cho thaáy söï kieän laø con ngöôøi khoâng theå naøo ñöôïc theå hieän hoaøn toaøn phaåm vò cuûa baûn tính mình maø laïi khoâng coù lieân quan gì vôùi Thieân Chuùa, chaúng nhöõng ôû möùc ñoä tö töôûng maø coøn ôû caû caùch thöùc hieän höõu chuyeân chính nöõa.
"Ñoù laø lyù do giôø ñaây ñaõ ñeán luùc caàn phaûi suy nieäm veà maàu nhieäm naøy. Noù ñöôïc keâu môøi töø nhöõng kinh nghieäm khaùc nhau cuûa Giaùo Hoäi cuõng nhö cuûa con ngöôøi ñöông thôøi. Noù cuõng ñöôïc ñoøi hoûi bôûi nhöõng keâu caàu töø taâm can con ngöôøi, töø nhöõng khoå ñau vaø hy voïng cuûa hoï, töø nhöõng lo aâu vaø mong ñôïi cuûa hoï...
"Söù vuï cuûa Giaùo Hoäi caøng höôùng veà con ngöôøi - töùc laø noù caøng nhaân trung (anthropocentric) - thì noù laïi caøng phaûi ñöôïc xaùc ñònh vaø hieän thöïc vôùi moät tính caùch thaàn trung (theocentrically), nghóa laø noù phaûi ñöôïc nhaém vaøo Chuùa Kitoâ ñeå ñeán vôùi Ngoâi Cha. Trong khi coù nhöõng luoàng tö töôûng con ngöôøi, caû trong quùa khöù cuõng nhö hieän taïi, ñaõ vaø coøn ñang höôùng chieàu veà vieäc taùch bieät chuû tröông thaàn trung (theocentrism) vôùi chuû tröông nhaân trung (anthropocentrism), ngay caû vieäc ñaët chuùng töông phaûn vôùi nhau, thì Giaùo Hoäi, theo Chuùa Kitoâ, tìm caùch noái lieàn chuùng laïi trong lòch söû loaøi ngöôøi, baèng moät ñöôøng loái saâu xa vaø thöù töï... Hoâm nay ñaây, Toâi muoán noùi leân raèng vieäc vöôn mình ra tôùi Chuùa Kitoâ, Ñaáng, nhö Vò Cöùu Chuoäc theá giôùi, ñaõ hoaøn toaøn 'toû cho hoï bieát ñöôïc chính mình hoï', chæ coù theå ñaït ñöôïc baèng moät moái lieân heä saâu xa hôn bao giôø heát veà Chuùa Cha vaø veà tình yeâu cuûa Ngaøi.
2- "Taâm thöùc ngaøy nay (the present-day mentality), coù leõ hôn caû cuûa con ngöôøi trong quùa khöù, toû ra choáng laïi vôùi moät vò Thieân Chuùa cuûa tình thöông, vaø thöïc teá cho thaáy coù khuynh höôùng loaïi tröø ra khoûi ñôøi soáng vaø laáy noù ra khoûi coõi loøng con ngöôøi ngay caû tö töôûng veà tình thöông nöõa. Töø ngöõ vaø yù nieäm veà 'tình thöông' nhö gaây neân moät caùi gì baát oån nôi con ngöôøi, thaønh phaàn maø, nhôø vieäc tieán trieån khoång loà veà khoa hoïc vaø kyõ thuaät chöa bao giôø coù trong lòch söû, ñaõ trôû neân chuû nhaân oâng cuûa traùi ñaát, vaø ñaõ cai trò cuøng thoáng trò noù (x.Gen.1:28). Vieäc thoáng trò traùi ñaát naøy, ñoâi khi ñöôïc hieåu moät chieàu vaø noâng caïn, xem ra khoâng coøn choã cho tình thöông nöõa. Tuy nhieân, theo chieàu höôùng naøy, ñeå coù lôïi hôn, chuùng ta coù theå nghó ñeán hình aûnh veà tình traïng cuûa 'con ngöôøi trong theá giôùi ngaøy nay', nhö ñöôïc dieãn taû ôû ñaàu Hieán Cheá Gaudium et Spes. Ñaây, chuùng ta haõy ñoïc nhöõng caâu nhö sau: 'Trong aùnh saùng cuûa nhöõng yeáu toá tröôùc, thì xem ra nhö coù moät cuoäc löôõng phaân (dichotomy) nôi moät theá giôùi maø cuøng moät luùc vöøa quyeàn naêng laïi vöøa yeáu nhöôïc, coù khaû naêng laøm ñöôïc caû caùi cao quùi laãn caùi haï ñaúng, vöøa mong ñöôïc töï do laïi bò noâ leä, vöøa phaùt trieån laïi luïn baïi, vöøa lieân ñôùi huynh ñeä laïi haän thuø gheùt ghen. Con ngöôøi caøng ngaøy caøng yù thöùc ñöôïc raèng nhöõng maõnh löïc maø hoï ñaõ thaû tung ra ñang naèm ôû trong baøn tay cuûa hoï, vaø tuøy hoï bieát kieàm cheá chuùng hay laø laøm noâ leä cho chuùng' (ñoaïn 9).
"Tình hình cuûa theá giôùi hoâm nay chaúng nhöõng ñang phoâ dieãn caùc bieán ñoåi taïo neân nhöõng lyù do ñeå hy voïng moät töông lai toát ñeïp hôn cho con ngöôøi treân traùi ñaát, maø coøn toû ra coù raát nhieàu nhöõng moái ñe doïa nguy hôn caû nhöõng moái ñe doïa töø tröôùc tôùi nay. Khoâng thoâi vaïch ra nhöõng moái ñe doïa naøy trong moät soá tröôøng hôïp, (nhö trong caùc baøi dieãn töø taïi UNO cho UNESCO, cho FAO vaø nhöõng nôi khaùc), Giaùo Hoäi ñoàng thôøi coøn phaûi khaûo saùt chuùng trong aùnh saùng cuûa chaân lyù phaùt ra töø Thieân Chuùa nöõa.
"Chaân lyù, ñöôïc maïc khaûi nôi Chuùa Kitoâ, veà Thieân Chuùa laø 'Ngöôøi Cha giaàu loøng thöông xoùt' (2Cor.1:3), cho chuùng ta 'thaáy' Ngaøi ñaëc bieät gaàn guõi vôùi con ngöôøi, nhaát laø khi con ngöôøi chòu khoå ñau, khi hoï bò ñe doïa ôû ngay chính giöõa cuoäc hieän höõu vaø phaåm vò cuûa mình. Vaø ñoù laø lyù do taïi sao, trong tình traïng cuûa Giaùo Hoäi vaø theá giôùi ngaøy nay, coù nhieàu ngöôøi cuõng nhö nhieàu nhoùm, ñöôïc höôùng daãn bôûi moät caûm quan ñöùc tin soáng ñoäng, ñang tìm veà, coù theå noùi haàu nhö moät caùch töï nhieân, vôùi tình thöông cuûa Thieân Chuùa. Hoï ñöôïc ñaùnh ñoäng laøm nhö theá chaéc chaén phaûi laø do chính Chuùa Kitoâ, Ñaáng taùc haønh nôi taâm can con ngöôøi baèng Thaàn Linh cuûa Ngöôøi. Vì maàu nhieäm veà Thieân Chuùa laø 'Ngöôøi Cha giaàu loøng thöông xoùt' ñöôïc Chuùa Kitoâ maïc khaûi, trong söï töông quan vôùi nhöõng moái ñe doïa hieän nay ñoái vôùi con ngöôøi, ñaõ thöïc söï trôû thaønh moät lôøi keâu xin thieát tha ñaëc bieät ngoû vôùi Giaùo Hoäi.
"Trong böùc thoâng ñieäp ñaây, Toâi xin chaáp nhaän lôøi keâu xin thieát tha naøy; Toâi muoán ruùt ra töø ngoân ngöõ ñôøi ñôøi, cuøng vôùi tính caùch chaân chaát vaø saâu xa cuûa noù, moät ngoân ngöõ khoân saùnh cuûa maïc khaûi vaø ñöùc tin, ñeå qua ngoân ngöõ aáy, moät laàn nöõa, trình baøy tröôùc nhan Thieân Chuùa vaø tröôùc maët nhaân loaïi nhöõng noãi lo aâu cuûa thôøi ñieåm chuùng ta.
"Thaät ra, maïc khaûi vaø ñöùc tin daïy chuùng ta chaúng nhöõng suy nieäm moät caùch tröøu töôïng veà maàu nhieäm cuûa Thieân Chuùa laø 'Ngöôøi Cha giaàu loøng thöông xoùt', maø coøn phaûi chaïy ñeán vôùi tình thöông naøy nhaân danh Ñöùc Kitoâ vaø hieäp vôùi Ngöôøi nöõa. Ñöùc Kitoâ ñaõ khoâng noùi raèng, Cha cuûa chuùng ta, Ñaáng 'thaáy nôi kín nhieäm' (Mt.6:4,6,18), luoân luoân ñôïi chôø chuùng ta chaïy ñeán vôùi Ngaøi moãi khi caàn, vaø luoân luoân chôø ñôïi chuùng ta ñeán ñeå hoïc bieát maàu nhieäm cuûa Ngaøi: maàu nhieäm veà moät Ngöôøi Cha vaø veà tình yeâu thöông cuûa Ngaøi.
"Bôûi theá, Toâi muoán nhöõng suy xeùt sau ñaây laøm cho maàu nhieäm naøy gaàn guõi vôùi moïi ngöôøi hôn. Ñoàng thôøi, Toâi cuõng muoán nhöõng suy xeùt aáy thaønh moät lôøi keâu xin tha thieát thaät tình maø Giaùo Hoäi daâng leân tình thöông, moät tình thöông thaät laø caàn thieát cho nhaân loaïi vaø cho theá giôùi taân tieán naøy. Hoï caàn tình thöông cho duø hoï thöôøng khoâng nhaän ra noù".
3- Muïc Ñích cuûa böùc thoâng ñieäp
"Dives in Misericordia" laø gì?Ñeå nhôø böùc thoâng ñieäp naøy, "Giaùo Hoäi coâng boá söï thaät veà tình thöông cuûa Thieân Chuùa ñöôïc maïc khaûi nôi Chuùa Kitoâ töû giaù vaø phuïc sinh, Giaùo Hoäi tuyeân xöng söï thaät naøy baèng caùc ñöôøng loái khaùc nhau. Hôn theá nöõa, Giaùo Hoäi tìm caùch thöïc thi tình thöông ñoái vôùi con ngöôøi nhôø con ngöôøi, vaø Giaùo Hoäi thaáy trong vieäc thöïc thi naøy nhö laø moät ñieàu kieän khoâng theå boû qua trong vieäc quan taâm ñeán moät theá giôùi toát ñeïp hôn vaø 'nhaân baûn hôn', hoâm nay cuõng nhö mai naøy".
15- "Giaùo Hoäi coâng boá söï thaät veà tình thöông cuûa Thieân Chuùa ñöôïc maïc khaûi nôi Chuùa Kitoâ töû giaù vaø phuïc sinh vaø Giaùo Hoäi tuyeân xöng söï thaät naøy baèng caùc ñöôøng loái khaùc nhau. Hôn theá nöõa, Giaùo Hoäi tìm caùch thöïc thi tình thöông nhôø con ngöôøi ñoái vôùi con ngöôøi, vaø Giaùo Hoäi thaáy trong vieäc thöïc thi naøy nhö laø moät ñieàu kieän khoâng theå boû qua trong vieäc quan taâm ñeán moät theá giôùi toát ñeïp hôn vaø 'nhaân baûn hôn', hoâm nay cuõng nhö mai naøy. Tuy nhieân, khoâng coù moät thôøi ñieåm naøo, moät giai ñoaïn lòch söû naøo - ñaëc bieät ôû vaøo luùc khaån tröông nhö thôøi ñieåm cuûa chuùng ta ñaây - maø Giaùo Hoäi coù theå queân ñöôïc lôøi caàu nguyeän, laø moät tieáng keâu gaøo tình thöông cuûa Thieân Chuùa, vang leân töø giöõa bieát bao daïng thöùc cuûa söï döõ ñang ñeø naëng treân nhaân loaïi vaø ñang ñe doïa noù. Ñoù chính laø quyeàn vaø phaän söï cuûa Giaùo Hoäi trong Chuùa Gieâsu Kitoâ, moät quyeàn vaø phaän söï höôùng leân Thieân Chuùa vaø höôùng ñeán nhaân loaïi. Löông taâm nhaân loaïi buoâng thaû theo khuynh höôùng tuïc hoùa, maát ñi caûm quan cuûa mình veà chính yù nghóa cuûa töø ngöõ 'thöông xoùt', lìa xa Thieân Chuùa vaø taùch mình khoûi maàu nhieäm cuûa tình thöông, thì Giaùo Hoäi caøng coù quyeàn vaø coù phaän söï thieát tha keâu caàu Thieân Chuùa cuûa tình thöông 'baèng nhöõng tieáng gaøo to' (x.Heb.5:7). 'Nhöõng tieáng gaøo to' naøy phaûi laø daáu veát cuûa Giaùo Hoäi trong thôøi ñieåm cuûa chuùng ta, nhöõng tieáng keâu ngoû cuøng Thieân Chuùa ñeå van xin tình thöông cuûa Ngaøi, moät bieåu hieän chaéc chaén maø Giaùo Hoäi tuyeân xöng vaø coâng boá nhö ñaõ xaåy ra nôi Chuùa Gieâsu töû giaù vaø phuïc sinh, töùc laø nôi Maàu Nhieäm Vöôït Qua. Chính maàu nhieäm naøy mang trong mình maïc khaûi hoaøn toaøn nhaát cuûa tình thöông, töùc cuûa tình yeâu maïnh hôn söï cheát, hôn toäi loãi vaø moïi söï döõ, moät tình yeâu naâng con ngöôøi leân khi hoï rôi xuoáng vöïc thaúm vaø giaûi thoaùt hoï khoûi nhöõng moái ñe doïa khuûng khieáp nhaát.
"Con ngöôøi taân tieán caûm thaáy nhöõng moái ñe doïa aáy. Ñieàu ñaõ noùi ñeán treân ñaây veà vaán ñeà naøy chæ laø moät baûn toùm sô löôïc vaäy thoâi. Con ngöôøi taân tieán thöôøng lo aâu töï nghó veà vieäc giaûi quyeát nhöõng caêng thaúng gheâ gôùm ñang doàn daäp treân theá giôùi vaø ñang buûa vaây nhaân loaïi. Neáu coù nhöõng luùc hoï thieáu can ñaûm ñeå thoát leân tieáng 'xoùt thöông', hay neáu trong löông taâm cuûa hoï troáng roãng tính chaát ñaïo ñöùc hoï khoâng tìm thaáy ñöôïc ñaép ñoåi, thì Giaùo Hoäi laïi caøng caàn hôn nöõa thoát leân lôøi naøy, khoâng nhöõng nhaân danh rieâng mình maø coøn nhaân danh toaøn theå con ngöôøi nam nöõ cuûa thôøi ñieåm chuùng ta nöõa.
"... Chuùng ta haõy nhôø Ñöùc Kitoâ chaïy ñeán vôùi Thieân Chuùa, nhôù laïi nhöõng lôøi Ngôïi Khen cuûa Meï Maria laø nhöõng lôøi loan truyeàn tình thöông 'töø gioøng doõi naøy ñeán gioøng doõi kia'. Chuùng ta haõy van xin tình thöông cuûa Thieân Chuùa cho gioøng doõi hieän nay...
"... Thaùi ñoä (daâng leân nhöõng lôøi nguyeän caàu) naøy cuõng laø loøng yeâu Thieân Chuùa, Ñaáng maø con ngöôøi taân tieán ñoâi khi taùch bieät khoûi Ngaøi, xa laï ñoái vôùi Ngaøi, loan truyeàn baèng nhieàu hình thöùc khaùc nhau raèng Thieân Chuùa laø ñoà 'dö thöøa' (superfluous)..., Ñaáng maø chuùng ta caûm thaáy thaám thía laø bò con ngöôøi taân tieán choái boû thaûm thöông, vaø chuùng ta saün saøng keâu leân cuøng vôùi Chuùa Kitoâ treân thaäp giaù: 'Laïy Cha, xin tha cho hoï; vì hoï khoâng bieát vieäc hoï laøm' (Lk.23:34)".
4- Noäi dung cuûa böùc thoâng ñieäp
"Dives in Misericordia" noùi leân nhöõng gì?Noäi dung cuûa böùc thoâng ñieäp naøy noùi leân "söï thaät veà tình thöông cuûa Thieân Chuùa ñöôïc maïc khaûi nôi Chuùa Kitoâ töû giaù vaø phuïc sinh".
"Söù ñieäp thieân sai cuûa Ñöùc Kitoâ vaø hoaït ñoäng cuûa Ngöôøi giöõa con ngöôøi ñöôïc keát thuùc ôû thaäp giaù vaø cuoäc phuïc sinh cuûa Ngöôøi...
"Nhöõng bieán coá cuûa Ngaøy Thöù Saùu Tuaàn Thaùnh, vaø caû nhöõng bieán coá tröôùc ñoù, trong cuoäc caàu nguyeän ôû Vöôøn Nhieät, ñöa ñeán moät thay ñoåi toaøn dieän taát caû dieãn trình maïc khaûi veà tình yeâu vaø loøng thöông xoùt nôi söù vuï thieân sai cuûa Ñöùc Kitoâ. Ngöôøi laø Ñaáng 'ñi ñaây ñoù laøm phuùc vaø chöõa trò' (Acts 10:38) vaø 'chöõa khoûi moïi beänh hoaïn yeáu ñau' (Mt.9:35), nay laïi chính laø Ñaáng ñaùng thöông nhaát vaø laø Ñaáng thieát tha keâu caàu tình thöông, khi Ngöôøi bò toáng giam, bò xöû teä, bò leân aùn, bò haønh hình, chòu ñoäi maïo gai, khi Ngöôøi bò ñoùng ñanh treân caây thaäp giaù vaø cheát giöõa nhöõng cöïc hình ñau thöông (x.Mk.15:37; Jn.19:30). Chính luùc baáy giôø laø luùc Ngöôøi ñaëc bieät xöùng ñaùng ñöôïc con ngöôøi thöông xoùt, thaønh phaàn Ngöôøi ñaõ laøm ôn cho, song Ngöôøi khoâng ñöôïc hoï thöông. Ngay caû nhöõng keû gaàn Ngöôøi nhaát cuõng khoâng theå baûo veä Ngöôøi vaø giaät Ngöôøi khoûi tay nhöõng keû ñaøn aùp Ngöôøi. ÔÛ giai ñoaïn cuoái cuøng trong hoaït ñoäng thieân sai cuûa Ngöôøi naøy, nhöõng lôøi tieân tri, nhaát laø cuûa Isaia, ñaõ noùi veà Ngöôøi Toâi Tôù cuûa Giaveâ ñaõ ñöôïc neân troïn nôi Ñöùc Kitoâ: 'Chuùng ta ñöôïc chöõa laønh nhôø nhöõng veát thöông cuûa Ngöôøi' (Is.53:5).
"Ñöùc Kitoâ, moät con ngöôøi thöïc söï chòu khoå, vaø chòu khoå moät caùch khuûng khieáp trong Vöôøn Caây Daàu vaø treân ñoài Canveâ, ñaõ töï noùi cuøng Cha - moät Ngöôøi Cha maø Ngöôøi ñaõ giaûng daäy tình yeâu cuûa Ngaøi cho con ngöôøi, moät Ngöôøi Cha maø Ngöôøi ñaõ duøng taát caû moïi hoaït ñoäng cuûa mình ñeå laøm chöùng cho tình thöông cuûa Ngaøi. Theá nhöng Ngöôøi cuõng khoâng ñöôïc dung tha - baát keå laø Ngöôøi ñi nöõa - cho khoûi ñau khoå khuûng khieáp cuûa caùi cheát treân thaäp giaù: 'Vì chuùng ta, Thieân Chuùa ñaõ laøm cho Ngöôøi laø Ñaáng khoâng bieát ñeán toäi loãi thaønh toäi loãi' (2Cor.5:21). Thaùnh Phaoloâ seõ vieát, toùm taét trong maáy chöõ, taát caû taàm möùc saâu xa cuûa thaäp giaù cuøng vôùi chieàu kích thaàn linh nôi thöïc taïi cuûa vieäc Cöùu Chuoäc. Vieäc Cöùu Chuoäc naøy laø maïc khaûi toái haäu vaø chính thöïc veà ñöùc thaønh thieän cuûa Thieân Chuùa, Ñaáng tuyeät ñoái vieân toaøn troïn haûo: vieân toaøn coâng chính vaø yeâu thöông, vì coâng chính döïa treân yeâu thöông, phaùt xuaát töø yeâu thöông vaø qui veà yeâu thöông. Trong cuoäc thöông khoù vaø töû naïn cuûa Chuùa Kitoâ - vì Chuùa Cha ñaõ khoâng dung tha cho Con Moät mình, song 'vì chuùng ta maø laøm cho Ngöôøi neân toäi loãi' - coâng lyù tuyeät ñoái ñaõ ñöôïc theå hieän, vì Ñöùc Kitoâ ñaõ chòu thöông khoù vaø thaäp giaù bôûi toäi loãi cuûa nhaân loaïi. Ñieàu naøy taïo neân caû moät möùc ñoä 'thaëng dö' cuûa ñöùc coâng chính, vì caùc toäi loãi cuûa loaøi ngöôøi ñöôïc 'ñeàn buø' baèng hy sinh cuûa moät vò Thieân Chuùa laøm Ngöôøi (the Man-God). Tuy nhieân, ñöùc coâng chính naøy, moät ñöùc coâng chính xöùng hôïp 'vôùi taàm voùc cuûa Thieân Chuùa', laïi hoaøn toaøn phaùt xuaát töø tình yeâu: töø tình yeâu cuûa Cha vaø cuûa Con, hoaøn toaøn sinh hoa keát traùi trong tình yeâu. Chính vì lyù do naøy maø ñöùc coâng chính thaàn linh ñöôïc toû hieän nôi thaäp giaù cuûa Ñöùc Kitoâ hôïp 'vôùi taàm voùc cuûa Thieân Chuùa', vì noù phaùt xuaát töø tình yeâu vaø ñöôïc hoaøn taát trong tình yeâu, sinh hoa traùi keát traùi cöùu ñoä. Chieàu kích thaàn linh cuûa vieäc cöùu chuoäc naøy mang laïi hieäu quûa, khoâng nhöõng baèng caùch ñem laïi cho ñöùc coâng chính cuoäc thaéng trò treân toäi loãi, maø coøn baèng caùch phuïc hoài cho tình yeâu quyeàn naêng taïo taùc nôi con ngöôøi, nhôø ñoù, moät laàn nöõa, hoï coù theå ñaït ñöôïc möùc ñoä vieân troïn cuûa söï soáng vaø thaùnh thieän do Thieân Chuùa ban. Nhö theá, vieäc cöùu chuoäc bao goàm vieäc maïc khaûi cuûa tình thöông trong möùc ñoä vieân troïn cuûa noù.
"Maàu Nhieäm Vöôït Qua laø toät ñænh cuûa maïc khaûi cuøng vôùi hieäu quûa cuûa tình thöông naøy, moät tình thöông coù theå coâng chính hoùa con ngöôøi, coù theå phuïc hoài ñöùc coâng chính trong yù nghóa cuûa traät töï cöùu ñoä maø Thieân Chuùa muoán coù töø ban ñaàu nôi con ngöôøi, vaø qua con ngöôøi, nôi caû theá giôùi nöõa. Ñöùc Kitoâ khoå naïn noùi vôùi con ngöôøi moät caùch ñaëc bieät, chöù khoâng rieâng gì tín höõu. Ngöôøi khoâng phaûi laø tín höõu cuõng coù theå khaùm phaù ra nôi Ngöôøi lôøi noùi huøng hoàn veà tình ñoaøn keát nôi quyeát ñònh cuûa con ngöôøi, cuõng nhö khaùm phaù nôi Ngöôøi möùc ñoä vieân troïn hoøa ñieäu cuûa vieäc hieán thaân voâ vò lôïi vì con ngöôøi, cho chaân lyù vaø cho tình yeâu. Tuy theá, chieàu kích thaàn linh cuûa Maàu Nhieäm Vöôït Qua naøy coøn saâu xa hôn nöõa. Thaäp giaù ôû ñoài Canveâ, thaäp giaù maø treân aáy Ñöùc Kitoâ ñaõ thöïc hieän moät cuoäc ñoái thoaïi cuoái cuøng vôùi Cha, phaùt xuaát töø chính taâm ñieåm cuûa tình yeâu maø con ngöôøi, ñöôïc döïng neân theo hình aûnh vaø töông töï nhö Thieân Chuùa, ñaõ ñöôïc ban cho nhö moät taëng aân, theo döï aùn ñôøi ñôøi cuûa Thieân Chuùa. Thieân Chuùa, nhö Ñöùc Kitoâ ñaõ maïc khaûi veà Ngaøi, khoâng chæ gaén lieàn vôùi theá giôùi nhö moät Hoùa Coâng vaø nhö moät nguoàn maïch toái haäu cuûa vieäc hieän höõu. Ngaøi cuõng laø Cha: Ngaøi gaén lieàn vôùi con ngöôøi, thaønh phaàn maø Ngaøi ñaõ keâu goïi vaøo theá giôùi höõu hình naøy, baèng moät lieân heä coøn thaân tình hôn caû moái lieân heä taïo thaønh nöõa. Ñoù laø tình yeâu, moät tình yeâu chaúng nhöõng taïo neân söï thieän maø coøn ban cho noù ñöôïc tham döï vaøo chính söï soáng cuûa Thieân Chuùa laø Cha vaø Con vaø Thaùnh Thaàn. Vì Ngaøi laø Ñaáng yeâu thöông muoán ban chính baûn thaân mình.
"Thaäp giaù cuûa Ñöùc Kitoâ treân ñoài Canveâ ñöôïc döïng ñöùng beân caïnh con ñöôøng cuûa admirabile commercium aáy, cuûa vieäc thoâng ban kyø dieäu cuûa Thieân Chuùa cho con ngöôøi aáy, cuõng chaát chöùa caû moät lôøi keâu môøi con ngöôøi ñeán ñeå chia seû vôùi söï soáng thaàn linh, baèng vieäc hoï hieán chính baûn thaân mình, vaø cuøng vôùi chính baûn thaân hoï laø toaøn theå theá giôùi höõu hình, cho Thieân Chuùa, vaø nhö moät ngöôøi con ñöôïc thöøa nhaän, hoï cuõng ñöôïc keâu môøi ñeán ñeå trôû neân moät ngöôøi thöøa höôûng trong chaân lyù vaø tình yeâu, töùc trong Thieân Chuùa vaø töø Thieân Chuùa. Chính ôû beân caïnh con ñöôøng ñôøi ñôøi ñöôïc tuyeån choïn cuûa con ngöôøi naøy ñeán phaåm vò ñöôïc thöøa nhaän laøm döôõng töû cuûa Thieân Chuùa maø trong lòch söû môùi döïng ñöùng caây thaäp giaù cuûa Ñöùc Kitoâ, Ngöôøi Con duy nhaát, Ñaáng 'laø aùnh saùng bôûi aùnh saùng, Thieân Chuùa thaät bôûi Thieân Chuùa thaät', ñaõ ñeán ñeå minh chöùng toái haäu cho giao öôùc dieäu kyø cuûa Thieân Chuùa vôùi nhaân tính, cuûa Thieân Chuùa vôùi con ngöôøi - vôùi moïi ngöôøi. Giao öôùc naøy, coå nhö con ngöôøi - baét ñaàu töø chính maàu nhieäm taïo döïng - vaø sau ñoù, nhieàu laàn ñöôïc canh taân vôùi moät daân ñöôïc tuyeån choïn duy nhaát, cuõng laø giao öôùc môùi vaø laø giao öôùc sau cuøng ñöôïc thieát laäp treân ñoài Canveâ aáy, khoâng chæ cho rieâng moät daân naøo, cho Ích-Dieân, maø laø laäp neân cho moãi ngöôøi vaø cho moïi ngöôøi.
"Theá thì thaäp giaù cuûa Ñöùc Kitoâ coøn gì ñeå noùi vôùi chuùng ta nöõa, moät thaäp giaù maø, theo moät nghóa naøo ñoù, laø lôøi noùi sau cuøng cuûa söù ñieäp vaø söù vuï thieân sai cuûa Ngöôøi? Theá maø ñaây cuõng chöa phaûi laø lôøi cuûa moät vò Thieân Chuùa giao öôùc: lôøi ñoù seõ ñöôïc coâng boá vaøo luùc raïng ñoâng, khi maø ñaàu tieân laø caùc ngöôøi nöõ, sau ñoù ñeán caùc Toâng Ñoà, ñeán moà cuûa Ñöùc Kitoâ töû giaù, thaáy ngoâi moä troáng vaø thoaït tieân nghe thaáy söù ñieäp: 'Ngaøi soáng laïi' Hoï seõ laäp laïi söù ñieäp naøy cho nhöõng ngöôøi khaùc vaø seõ laø nhöõng nhaân chöùng cho Chuùa Kitoâ phuïc sinh. Tuy nhieân, ngay caû trong cuoäc khôûi hoaøn naøy cuûa Con Thieân Chuùa, thaäp giaù vaãn coøn ñoù, thaäp giaù maø - nhôø taát caû chöùng töø thieân sai cuûa Con Ngöôøi, Ñaáng ñaõ chòu cheát vì noù - noùi vaø khoâng ngöøng noùi veà Thieân Chuùa laø Cha, Ñaáng tuyeät ñoái trung thaønh vôùi tình yeâu ñôøi ñôøi cuûa Ngaøi daønh cho con ngöôøi, vì Ngaøi 'quùa yeâu theá gian' - vì theá con ngöôøi môùi ôû trong theá gian - ñeán noãi 'ñaõ ban Con moät mình, ñeå ai tin Con seõ khoâng phaûi cheát nhöng ñöôïc söï soáng muoân ñôøi' (Jn.3:16). Tin vaøo Ngöôøi Con töû giaù töùc laø 'thaáy Cha' (Jn.14:9), töùc laø tin raèng tình yeâu hieän dieän trong theá giôùi naøy, vaø tình yeâu naøy maïnh hôn baát cöù moät loaïi söï döõ naøo vaây boïc caù nhaân, loaøi ngöôøi hay theá giôùi. Tin vaøo tình yeâu naøy laø tin vaøo tình thöông. Vì tình thöông laø moät chieàu kích khoâng theå naøo taùch rôøi cuûa tình yeâu; noù thöïc söï nhö laø moät danh hieäu thöù hai cuûa tình yeâu, ñoàng thôøi, laø moät theå thöùc ñaëc bieät cho tình yeâu toû mình ra vaø taùc duïng ngöôïc laïi vôùi thöïc taïi cuûa söï döõ trong theá giôùi ñang chi phoái vaø buûa vaây con ngöôøi, ñang thaám vaøo taän taâm can hoï vaø coù khaû naêng khieán cho hoï bò 'töû vong trong Hoûa Nguïc' (Mt.10:28)".
8- "Thaäp giaù cuûa Ñöùc Kitoâ treân ñoài Canveâ coøn laø moät chöùng côù noùi leân söùc maïnh cuûa söï döõ phaïm ñeán chính Con Thieân Chuùa, phaïm ñeán Ñaáng duy nhaát trong caû con caùi loaøi ngöôøi, theo baûn tính cuûa mình, tuyeät ñoái ngay laønh (innocent) vaø khoâng vöông toäi (free from sin), vaø cuõng laø Ñaáng ñeán trong theá gian khoâng bò nhieãm laây vieäc baát tuaân phuïc cuûa Adong vaø bò nguyeân toäi truyeàn nhieãm. Maø ñaây, chính ôû nôi Ngöôøi, nôi Ñöùc Kitoâ, coâng chính laïi haønh xöû toäi loãi baèng giaù hy sinh cuûa Ngöôøi, cuûa vieäc Ngöôøi tuaân phuïc 'cho ñeán cheát' (Phil.2:8). Ngöôøi laø Ñaáng voâ toäi maø 'Thieân Chuùa laïi vì chuùng ta laøm cho Ngöôøi thaønh toäi' (2Cor.5:21). Coâng chính cuõng ñöôïc thöïc thi ñeå loaïi tröø söï cheát, moät söï cheát maø ngay ñaàu lòch söû cuûa con ngöôøi ñaõ baét tay vôùi toäi loãi. Söï cheát bò coâng chính haønh xöû baèng giaù cuûa caùi cheát nôi Ngöôøi laø Ñaáng voâ toäi vaø laø Ñaáng duy nhaát, vôùi caùi cheát cuûa mình, baét caùi cheát phaûi cheát (to inflict death upon death) (1Cor.15:54-55). Nhö theá, thaäp giaù cuûa Ñöùc Kitoâ, thaäp giaù maø treân aáy, Ngöôøi Con ñoàng baûn theå vôùi Cha, hoaøn traû troïn veïn coâng chính cho Thieân Chuùa, cuõng laø taát caû maïc khaûi cuûa tình thöông, hay cuûa tình yeâu ñöông ñaàu vôùi caùi laøm neân chính caên nguyeân cuûa söï döõ trong lòch söû cuõa loaøi ngöôøi: töùc ñöông ñaàu vôùi toäi loãi vaø söï cheát.
"Thaäp giaù laø moät cuoäc hieån hieän chính yeáu nhaát cuûa Thieân Chuùa tröôùc con ngöôøi vaø tröôùc caùi maø con ngöôøi - ñaëc bieät trong nhöõng giaây phuùt khoù khaên vaø ñau ñôùn - nhìn leân nhö laø moät ñònh meänh baát haïnh cuûa mình. Thaäp giaù chaúng khaùc gì nhö tình yeâu ñôøi ñôøi chaïm ñeán nhöõng veát thöông ñau ñôùn nhaát trong cuoäc hieän höõu traàn gian cuûa con ngöôøi; noù laø vieäc hoaøn taát troïn veïn chöông trình thieân sai ñöôïc Ñöùc Kitoâ moät laàn phaùc hoïa trong hoäi ñöôøng thaønh Nazareùt (x.Lk.4:18-21), vaø coøn laäp laïi cho nhöõng söù giaû cuûa Thaùnh Gioan Taåy Giaû (Lk.7:20-23). Theo nhöõng lôøi ñaõ ñöôïc vieát tröôùc cuûa tieân tri Isaia (x.35:5;61:1-3), thì chöông trình naøy goàm coù vieäc maïc khaûi tình yeâu nhaân haäu cho ngöôøi ngheøo, keû khoå ñau vaø nhöõng tuø nhaân, keû muø loøa, ngöôøi bò aùp böùc vaø nhöõng toäi nhaân. Trong maàu nhieäm vöôït qua, nhöõng giôùi haïn cuûa söï döõ ña dieän maø con ngöôøi thöøa höôûng nôi cuoäc hieän höõu traàn theá cuûa mình bò khoûa laáp: thaäp giaù cuûa Ñöùc Kitoâ, thaät vaäy, laøm cho chuùng ta hieåu raèng nhöõng coäi goác saâu xa nhaát cuûa söï döõ ñöôïc gaén lieàn vôùi toäi loãi vaø söï cheát; do ñoù maø thaäp giaù trôû thaønh moät daáu hieäu caùnh chung (an eschatological sign). Chæ trong vieäc hoaøn thaønh caùnh chung vaø cuoäc canh taân cuoái cuøng cuûa theá giôùi tình yeâu môùi thaéng ñöôïc, nôi taát caû moïi ngöôøi ñöôïc choïn, nhöõng goác reã saâu xa nhaát cuûa söï döõ, mang laïi nhö nhöõng hoa traùi chín muøi nhaát cuûa mình cho vöông quoác söï soáng vaø thaùnh thieän, cuõng nhö cho moät cuoäc tröôøng sinh baát töû hieån vinh. Nguoàn goác cuûa vieäc hoaøn thaønh caùnh chung naøy ñaõ ñöôïc haøm chöùa trong thaäp giaù cuûa Ñöùc Kitoâ cuõng nhö nôi caùi cheát cuûa Ngöôøi. Söï vieäc Ñöùc Kitoâ 'ngaøy thöù ba soáng laïi' (1Cor.15:4) taïo neân moät daáu hieäu cuoái cuøng cho söù vuï thieân sai, moät daáu hieäu laøm hoaøn haûo toaøn theå maïc khaûi cuûa tình yeâu nhaân haäu trong moät theá giôùi bò luïy thuoäc vaøo söï döõ. Ñoàng thôøi noù cuõng laøm neân moät daáu hieäu baùo tröôùc 'moät trôøi môùi vaø moät ñaát môùi' (Rev.21:1), khi maø Thieân Chuùa 'seõ lau khoâ moïi gioït leä cho khoûi maét hoï, seõ khoâng coøn cheát nöõa, hay than van, khoùc loùc, hay ñôùn ñau, vì nhöõng gì tröôùc ñaây ñaõ qua ñi' (Rev.21:4).
"Trong vieäc hoaøn thaønh caùnh chung, tình thöông seõ ñöôïc maïc khaûi nhö laø tình yeâu, ngöôïc laïi, ôû giai ñoaïn taïm thôøi naøy, nôi lòch söû nhaân loaïi cuõng laø lòch söû cuûa toäi loãi vaø söï cheát, tình yeâu tröôùc heát phaûi ñöôïc maïc khaûi nhö laø tình thöông vaø cuõng phaûi hieän thöïc nhö laø tình thöông. Chöông trình thieân sai cuûa Ñöùc Kitoâ, moät chöông trình cuûa tình thöông, trôû thaønh chöông trình cuûa daân Ngöôøi, chöông trình cuûa Giaùo Hoäi. Ngay chính taâm ñieåm cuûa chöông trình naøy luoân luoân vaãn laø thaäp giaù, vì chính ôû nôi thaäp giaù maø maïc khaûi cuûa tình yeâu nhaân haäu ñaït tôùi tuyeät ñænh cuûa mình. Cho ñeán khi 'nhöõng gì tröôùc ñaây ñaõ qua ñi' thaäp giaù vaãn laø ñieåm ñoái chieáu cuûa nhöõng lôøi khaùc nöõa trong Khaûi Huyeàn cuûa Thaùnh Gioan: 'Naøy ñaây Ta ñöùng ôû ngoaøi cöûa maø goõ; neáu ai nghe thaáy tieáng Ta maø môû cöûa cho Ta, Ta seõ vaøo vaø aên uoáng vôùi hoï roài ôû cuøng hoï' (Rev.3:20). Theo moät yù nghóa ñaëc bieät, Thieân Chuùa cuõng maïc khaûi tình thöông cuûa Ngaøi ra khi Ngaøi môøi goïi con ngöôøi 'thöông xoùt' Con Moät cuûa Ngaøi, moät con ngöôøi töû giaù.
"Ñöùc Kitoâ, thöïc söï nhö moät con ngöôøi töû giaù, laø Lôøi khoâng qua ñi (x.Mt.24:35), vaø Ngöôøi cuõng laø Ñaáng ñöùng ôû cöûa maø goõ vaøo loøng cuûa moïi ngöôøi maø khoâng ñuïng chaïm gì ñeán töï do cuûa hoï, traùi laïi tìm caùch ruùt laáy tình yeâu töø chính nieàm töï do naøy, moät tình yeâu khoâng phaûi chæ laø moät taùc ñoäng lieân keát vôùi noãi khoå ñau nôi Con cuûa con ngöôøi, maø coøn laø moät 'tình thöông' moãi ngöôøi trong chuùng ta toû ra ñoái vôùi Con cuûa Cha haèng soáng. Trong taát caû chöông trình thieân sai naøy cuûa Ñöùc Kitoâ, trong toaøn theå maïc khaûi cuûa tình thöông nôi caây thaäp giaù, phaåm vò cuûa con ngöôøi coøn coù theå naøo ñöôïc toân troïng vaø cao quùi hôn nöõa, vì, khi nhaän laáy tình thöông, moät caùch naøo ñoù, ñoàng thôøi Ngöôøi cuõng laø Ñaáng 'toû baøy tình thöông'.
"Toùm laïi, ñaây khoâng phaûi hay sao laø thaân phaän cuûa Ñöùc Kitoâ lieân quan ñeán con ngöôøi qua lôøi Ngöôøi phaùn: 'Khi caùc ngöôi laøm ñieàu naøy cho moät trong nhöõng anh em nhoû moïn nhaát cuûa Ta... laø caùc ngöôi laøm cho chính Ta' (Mt.25:40)? Nhöõng lôøi cuûa Baøi Giaûng Treân Nuùi: 'Phuùc cho ngöôøi xoùt thöông, vì hoï seõ ñöôïc thöông xoùt' (Mt.5:7), theo moät nghóa naøo ñoù, taïo neân moät toång luaän (synthesis) cuûa toaøn theå Tin Möøng, cuûa taát caû 'cuoäc trao ñoåi dieäu kyø' (admirabile commercium) ñöôïc haøm chöùa trong ñoù hay sao? Cuoäc trao ñoåi naøy laø moät luaät leä cho chính döï aùn cöùu ñoä, moät luaät leä giaûn dò, maïnh meõ, ñoàng thôøi cuõng 'deã daøng' nöõa...
"Maàu Nhieäm Vöôït Qua laø Ñöùc Kitoâ xaåy ra vaøo luùc toät ñænh cuûa maïc khaûi veà maàu nhieäm khoân thaáu cuûa Thieân Chuùa. Chính luùc baáy giôø maø nhöõng lôøi ñöôïc loan baùo treân Caên Gaùc aáy ñöôïc neân troïn: 'Ai thaáy Ta laø thaáy Cha' (Jn.14:9). Thaät vaäy, Ñöùc Kitoâ, Ñaáng maø Cha vì con ngöôøi 'ñaõ khoâng dung tha' (Rm.8:32), vaø Ñaáng maø trong cuoäc töû naïn cuûa Ngöôøi, cuõng nhö trong cöïc hình thaäp giaù, khoâng chieám ñöôïc tình thöông cuûa con ngöôøi, ñaõ maïc khaûi nôi cuoäc Phuïc Sinh cuûa Ngöôøi taàm möùc vieân troïn cuûa tình yeâu maø Chuùa Cha ñaõ daønh cho Ngöôøi, vaø trong Ngöôøi, cho taát caû moïi ngöôøi. 'Ngöôøi khoâng phaûi laø Thieân Chuùa cuûa keû cheát, maø laø cuûa keû soáng' (Mk.12:27). Trong cuoäc phuïc sinh cuûa mình, Ngöôøi ñaõ maïc khaûi Thieân Chuùa cuûa tình yeâu nhaân haäu, chính laø bôûi vì Ngöôøi ñaõ chaáp nhaän thaäp giaù nhö moät ñöôøng loái ñeå phuïc sinh...
"Ñoù laø Con Thieân Chuùa, Ñaáng trong cuoäc phuïc sinh cuûa mình, ñaõ caûm nghieäm moät caùch thaáâm thiaù tình thöông daønh cho Ngöôøi, ñoù laø tình yeâu cuûa Cha laø moät tình yeâu maïnh hôn söï cheát. Cuõng moät Ñöùc Kitoâ naøy, Con Thieân Chuùa, Ñaáng ñi tôùi cuøng taän söù vuï thieân sai cuûa mình - vaø, moät caùch naøo ñoù, vöôït caû ra ngoaøi möùc taän cuøng naøy - toû mình ra nhö laø moät nguoàn maïch khoân cuøng cuûa tình thöông, cuûa cuøng moät tình yeâu, maø theo quan ñieåm sau naøy cuûa lòch söû cöùu roãi trong Giaùo Hoäi, ñöôïc ñôøi ñôøi xaùc nhaän laø maïnh hôn caû toäi loãi. Ñöùc Kitoâ vöôït qua thöïc söï laø cuoäc nhaäp theå cuûa tình thöông, laø daáu hieäu soáng ñoäng cuûa tình thöông: trong lòch söû cöùu ñoä cuõng nhö vaøo luùc caùnh chung..."
5- Thoâng ñieäp "Dives in Misericordia"
coù lieân heä gì vôùi Ñaïi Naêm Thaùnh 2000?"Maàu nhieäm veà Chuùa Kitoâ coøn ñoøi Toâi phaûi chaïy ñeán vôùi tình thöông aáy vaø van xin tình thöông trong giai ñoaïn khoù khaên, giai ñoaïn khaån tröông cuûa lòch söû Giaùo Hoäi cuõng nhö lòch söû theá giôùi naøy, luùc chuùng ta ñang tieán ñeán taän cuøng cuûa ñeä nhò thieân nieân".
10- "Chuùng ta coù quyeàn tin raèng caû theá heä cuûa chuùng ta nöõa cuõng ñöôïc bao goàm trong nhöõng lôøi cuûa Meï Thieân Chuùa, khi Meï tuyeân xöng tình thöông Ngaøi ban phaùt 'töø gioøng doõi naøy ñeán gioøng doõi kia' cho nhöõng ai soáng theo loøng kính sôï Thieân Chuùa. Nhöõng lôøi Ca Vònh Ngôïi Khen cuûa Meï Maria coù moät noäi dung tieân tri, chaúng nhöõng lieân quan ñeán quùa khöù cuûa daân Ích-Dieân, maø coøn ñeán taát caû töông lai cuûa Daân Thieân Chuùa treân traùi ñaát naøy nöõa. Thaät vaäy, taát caû chuùng ta hieän nay ñang soáng treân traùi ñaát ñeàu laø gioøng doõi, nhöõng ngöôøi ñang bieát raèng ngaøn naêm thöù ba ñang tieán ñeán vaø cuõng thaám thía caûm thaáy caùi ñoåi thay ñang xaåy ra nôi lòch söû..."
15- "Neáu coù baát cöù moät ngöôøi ñöông thôøi naøo khoâng cuøng chung moät ñöùc tin vaø nieàm hy voïng, moät ñöùc tin vaø moät nieàm hy voïng laøm cho Toâi, moät ngöôøi toâi tôù cuûa Thieân Chuùa vaø laø moät ngöôøi phuïc dòch cho caùc maàu nhieäm cuûa Thieân Chuùa (x.1Cor.4:1), van naøi tình thöông cuûa Thieân Chuùa cho nhaân loaïi trong giôø khaéc lòch söû naøy (this hour of history), ít laø hoï haõy coá gaéng hieåu lyù do ñaõ laøm cho Toâi quan taâm. Moái quan taâm naøy ñöôïc thuùc ñaåy bôøi tình yeâu ñoái vôùi con ngöôøi, vì taát caû nhöõng gì laø nhaân baûn vaø laø nhöõng caùi, theo tröïc giaùc cuûa nhieàu ngöôøi ñöông thôøi trong chuùng ta, ñang bò ñe doïa bôûi moät cô nguy caû theå. Maàu nhieäm veà Chuùa Kitoâ, moät maàu nhieäm toû cho chuùng ta thaáy ôn goïi cao caû cuûa con ngöôøi, vaø laø maàu nhieäm khieán Toâi nhaán maïnh ñeán phaåm vò khoân saùnh cuûa hoï trong thoâng ñieäp Redemptor Hominis, cuõng nhö ñaõ buoäc Toâi phaûi loan truyeàn tình thöông nhö tình yeâu nhaân haäu (merciful love) cuûa Thieân Chuùa naøy, moät tình yeâu nhaân haäu cuõng ñöôïc maïc khaûi nôi maàu nhieäm veà Chuùa Kitoâ. Maàu nhieäm veà Chuùa Kitoâ coøn ñoøi Toâi phaûi chaïy ñeán vôùi tình thöông aáy vaø van xin tình thöông trong giai ñoaïn khoù khaên, giai ñoaïn khaån tröông cuûa lòch söû Giaùo Hoäi cuõng nhö lòch söû theá giôùi naøy, luùc chuùng ta ñang tieán ñeán taän cuøng cuûa ñeä nhò thieân nieân".
6- Thoâng ñieäp "Dives in Misericordia"
coù ñöôïc phaûn aûnh qua toâng thö
"Ngaøn Naêm Thöù Ba Ñang Ñeán" khoâng?Coù, theo toâng thö Ngaøn Naêm Thöù Ba Ñang Ñeán thì: "Thieân Chuùa ñi tìm con ngöôøi, loaøi ñöôïc döïng neân theo hình aûnh Ngaøi vaø gioáng nhö Ngaøi, laø vì ñôøi ñôøi Ngaøi yeâu thöông hoï nôi Ngoâi Lôøi, vaø trong Ñöùc Kitoâ Ngaøi muoán naâng hoï leân danh phaän laøm moät ngöôøi con ñöôïc thöøa nhaän. Theá neân, Thieân Chuùa ñi tìm kieám con ngöôøi laø sôû höõu ñaëc bieät cuûa Ngaøi baèng moät ñöôøng loái khoâng gioáng nhö caùc taïo vaät khaùc. Con ngöôøi laø sôû höõu cuûa Thieân Chuùa bôûi vieäc yeâu thöông choïn löïa: Thieân Chuùa tìm kieám con ngöôøi theo taám loøng hieàn phuï rung caûm cuûa mình". Thoâng ñieäp Dives in Misericordia tröôùc ñoù ñaõ caûm nhaän laø: "Ngöôøi cha cuûa ñöùa con hoang ñaøng trung thöïc vôùi tình phuï töû cuûa mình, trung thöïc vôùi tình yeâu maø oâng luoân luoân traøn ban cho ñöùa con cuûa mình. Loøng trung thöïc naøy ñöôïc theå hieän trong duï ngoân, chaúng nhöõng baèng vieäc saün saøng ñoùn nhaän ngay noù vaøo nhaø luùc noù trôû veà sau khi ñaõ phung phaù heát gia taøi cuûa mình; noù coøn ñöôïc theå hieän troïn veïn hôn nöõa nôi nieàm vui, moät nieàm vui toû ra hôùn hôû ñoái vôùi ñöùa con phung phaù sau khi noù trôû veà, moät nieàm hôùn hôû thaät laø bao dung, ñeán noãi ñaõ laøm cho ngöôøi anh phaûi baát maõn vaø haän gheùt, moät con ngöôøi khoâng bao giôø boû cha maø ñi cuõng nhö khoâng bao giôø boû nhaø maø ñi".
6- "Hình aûnh ñích thöïc veà tình traïng taâm trí cuûa ngöôøi con hoang ñaøng laøm cho chuùng ta hieåu roõ raøng veà noäi dung cuûa tình thöông Thieân Chuùa. Trong vieäc phaân taùch ñôn sô song thaám thía (ôû ñoaïn 5 tröôùc ñoaïn 6) naøy, hình aûnh cuûa moät ngöôøi cha chaéc chaén toû ra cho chuùng ta thaáy ñöôïc Thieân Chuùa nhö laø moät ngöôøi Cha. Haønh ñoäng cuûa ngöôøi cha trong duï ngoân, cuõng nhö taát caû moïi cöû chæ haønh vi cuûa oâng, laø nhöõng gì bieåu loä thaùi ñoä beân trong cuûa oâng, cho pheùp chuùng ta taùi khaùm phaù ra nhöõng moùc noái rieâng leû trong quan nieäm cuûa Cöïu Öôùc veà tình thöông nôi moät toång luaän hoaøn toaøn môùi meû, ñaày giaûn dò vaø saâu xa. Ngöôøi cha cuûa ñöùa con hoang ñaøng trung thöïc vôùi tình phuï töû cuûa mình, trung thöïc vôùi tình yeâu maø oâng luoân luoân traøn ban cho ñöùa con cuûa mình. Loøng trung thöïc naøy ñöôïc theå hieän trong duï ngoân, chaúng nhöõng baèng vieäc saün saøng ñoùn nhaän ngay noù vaøo nhaø luùc noù trôû veà sau khi ñaõ phung phaù heát gia taøi cuûa mình; noù coøn ñöôïc theå hieän troïn veïn hôn nöõa nôi nieàm vui, moät nieàm vui toû ra hôùn hôû ñoái vôùi ñöùa con phung phaù sau khi noù trôû veà, moät nieàm hôùn hôû thaät laø bao dung, ñeán noãi ñaõ laøm cho ngöôøi anh phaûi baát maõn vaø haän gheùt, moät con ngöôøi khoâng bao giôø boû cha maø ñi cuõng nhö khoâng bao giôø boû nhaø maø ñi.
"Loøng trung thöïc cuûa ngöôøi cha ñoái vôùi chính mình - moät ñaëc tính ñaõ ñöôïc bieát ñeán nôi töø ngöõ hesel trong Cöïu Öôùc - cuõng ñoàng thôøi ñöôïc theå hieän trong moät theå thöùc ñaëc bieät theo loøng caûm thöông. Thaät vaäy, theo chuùng ta ñoïc ñöôïc thì, khi ngöôøi cha thaáy ñöùa con hoang ñaøng trôû veà nhaø, 'oâng ñaõ ñoäng loøng thöông (compassion), chaïy ra ñoùn noù, oâm laáy coå noù maø hoân' (Lk.15:20). Chaéc chaén oâng laøm ñieàu naøy do loøng caûm thöông thuùc ñaåy, vaø ñieàu naøy cuõng noùi leân loøng bao dung cuûa oâng ñoái vôùi con mình, moät loøng bao dung laøm cho ngöôøi con lôùn caû giaän. Tuy nhieân, nhöõng caên côù cuûa nieàm caûm xuùc naøy coøn ñöôïc thaáy ôû moät möùc ñoä saâu xa hôn. Haõy ñeå yù maø coi, ngöôøi cha nhaän thöùc ñöôïc raèng coù moät söï thieän caên goác ñaõ cöùu laïi ñöôïc: ñoù laø söï thieän nhaân tính con cuûa oâng. Maëc daàu ngöôøi con ñaõ phung phaù saûn nghieäp cuûa mình, theá maø noù laïi giöõ ñöôïc nhaân tính cuûa noù. Thaät vaäy, moät caùch naøo ñoù, noù ñaõ ñöôïc tìm thaáy. Nhöõng lôøi cuûa ngöôøi cha noùi vôùi ñöùa con lôùn toû cho thaáy ñieàu naøy: 'Caàn phaûi aên möøng vaø haân hoan, vì em con ñaõ cheát ñi nay vaãn soáng; noù ñaõ maát nay laïi tìm thaáy' (Lk.15:32)... Loøng trung thöïc cuûa ngöôøi cha vôùi chính oâng hoaøn toaøn nhaém vaøo nhaân tính cuûa ñöùa con thaát laïc, vaøo phaåm vò cuûa noù. Ñieàu naøy tröôùc heát noùi leân taát caû moïi caûm xuùc hoan laïc luùc ñöùa con trôû veà nhaø.
"Tieáp ñeán, ngöôøi ta coù theå noùi raèng tình yeâu ñoái vôùi ngöôøi con, tình yeâu phaùt xuaát töø chính yeáu tính cuûa tình phuï töû, moät caùch naøo ñoù, buoäc ngöôøi cha phaûi quan taâm ñeán phaåm vò cuûa ñöùa con mình. Moái quan taâm naøy laø möùc ñoä tình yeâu cuûa oâng, moät tình yeâu maø Thaùnh Phaoloâ ñaõ vieát: 'Yeâu thöông thì nhaãn naïi vaø töø aùi'... vaø 'yeâu thöông khoâng bao giôø cuøng' (1Cor.13:4-8). Tình thöông - nhö Chuùa Kitoâ toû baøy trong duï ngoân ngöôøi con hoang ñaøng - coù moät hình thaùi noäi taïi cuûa tình yeâu maø trong Taân Öôùc goïi laø agape (ñöùc aùi). Tình yeâu naøy coù theå ñeán vôùi moïi ñöùa con hoang ñaøng, vôùi moïi cuøng khoán nhaân loaïi, nhaát laø vôùi moïi hình thöùc khoán cuøng veà luaân lyù, vôùi toäi loãi. Khi ñieàu naøy xaåy ra, con ngöôøi laø ñoái töôïng cuûa tình thöông khoâng caûm thaáy bò nhuïc nhaõ, traùi laïi, tìm thaáy ñöôïc vaø 'phuïc hoài ñöôïc giaù trò'. Ngöôøi cha, ñaàu tieân vaø treân heát, toû cho hoï thaáy nieàm vui cuûa oâng, ôû choã 'tìm laïi ñöôïc' hoï vaø hoï 'ñaõ soáng laïi'. Nieàm vui naøy noùi leân raèng moät söï thieän vaãn coøn nguyeân: cho duø hoï coù laø moät ñöùa con hoang ñaøng, moät ñöùa con vaãn khoâng thoâi thöïc söï laø con cuûa cha mình; noù cuõng noùi leân raèng moät söï thieän ñaõ ñöôïc tìm thaáy, moät söï thaät ôû tröôøng hôïp cuûa ñöùa con hoang ñaøng laø vieäc noù trôû veà vôùi söï thaät cuûa baûn thaân...
"Duï ngoân ngöôøi con hoang ñaøng dieãn taû moät caùch giaûn dò nhöng saâu xa thöïc taïi cuûa vieäc caûi thieän. Caûi thieän laø moät dieãn ñaït cuï theå nhaát cuûa coâng cuoäc yeâu thöông cuõng nhö cuûa vieäc hieän dieän tình thöông nôi theá giôùi con ngöôøi. Tuy nhieân, yù nghóa chaân thöïc vaø xöùng hôïp cuûa tình thöông khoâng chæ ôû taïi vieäc nhìn vaøo söï döõ luaân lyù (moral), theå lyù (physical) hay (material) vaät lyù moät caùch thaám thía vaø thöông haïi: Tình thöông ñöôïc bieåu hieän qua boäï maët chaân thöïc vaø xöùng hôïp cuûa noù laø khi noù phuïc hoài ñöôïc giaù trò, naâng cao vaø ruùt tæa ñöôïc söï thieän töø taát caû moïi hình thöùc cuûa söï döõ ñang hieän dieän nôi theá giôùi cuõng nhö nôi con ngöôøi. Hieåu nhö theá, tình thöông taïo neân moät noäi dung caên baûn trong söù ñieäp thieân sai cuûa Ñöùc Kitoâ cuõng nhö quyeàn naêng chính yeáu nôi söù vuï cuûa Ngöôøi. Caùc moân ñeä (disciples) vaø caùc ñoà ñeä (followers) cuûa Ngöôøi ñaõ hieåu vaø thöïc haønh tình thöông cuõng nhö vaäy. Tình thöông khoâng bao giôø ngöøng toû mình ra, nôi taâm can cuûa hoï cuõng nhö trong haønh ñoäng cuûa hoï, nhö moät chöùng côù taïo taùc ñaëc bieät cuûa tình yeâu khoâng ñeå cho mình 'bò söï döõ khoáng cheá', traùi laïi cheá ngöï 'söï döõ baèng söï thieän' (x.Rm.12:21). Cho duø khoâng traùnh khoûi bò nhieàu toån thöông, tình thöông vaãn ñaëc bieät caàn thieát ñoái vôùi thôøi ñieåm cuûa chuùng ta".