Ngaøn Naêm Thöù Ba Ñang Ñeán (Tertio Millennio Adveniente - The Coming Third Millennium) Toâng thö cuûa Ñöùc Thaùnh Cha Gioan-Phaoloâ II ban haønh ngaøy 10-11-1994 veà vieäc Giaùo Hoäi Coâng Giaùo söûa soaïn möøng Ñaïi Naêm Thaùnh 2000         5- "Moät Chuùa Gieâsu Kitoâ: ...Ñeán Muoân Ñôøi" (Heb.13:8)

56-Giaùo Hoäi ñaõ keùo daøi 2000 naêm. Nhö haït caûi ñöôïc nhaéc ñeán trong Phuùc AÂm, Giaùo Hoäi ñaõ phaùt trieån vaø trôû thaønh moät caây to lôùn, coù theå bao phuû caû nhaân loaïi baèng caùc caønh laù cuûa mình (x.Mt.13:31-32). Bôûi theá, trong Hieán Cheá Tín Lyù veà Giaùo Hoäi, Coâng Ñoàng Chung Vaticanoâ II ñaõ ñeà caäp ñeán vaán ñeà laøm phaàn töû trong Giaùo Hoäi vaø veà ôn goïi cuûa taát caû moïi ngöôøi thuoäc veà daân cuûa Thieân Chuùa: "Taát caû moïi ngöôøi ñöôïc keâu goïi ñeå laøm thaønh phaàn cuûa cuoäc hieäp nhaát Coâng Giaùo naøy trong nhoùm daân môùi cuûa Thieân Chuùa ñaây... Neân tín höõu Coâng Giaùo cuõng nhö taát caû nhöõng ai tin vaøo Chuùa Kitoâ, thaät ra laø toaøn theå nhaân loaïi, nhôø ôn Thieân Chuùa, ñöôïc keâu goïi tham höôûng ôn cöùu roãi, ñeàu thuoäc veà Giaùo Hoäi hay coù lieân heä vôùi Giaùo Hoäi baèng nhieàu caùch thöùc khaùc nhau" (Lumen Gentium, ñoaïn 13). Trong thoâng ñieäp Ecclesiam Suam (coâng boá ngaøy 6/8/1964), Ñöùc Giaùo Hoaøng Phaoloâ VI ñaõ trình baøy caùch thöùc maø taát caû nhaân loaïi ñöôïc bao goàm trong döï aùn cuûa Thieân Chuùa vaø ñaõ nhaán maïnh ñeán nhöõng tieán trình ñoái thoaïi khaùc nhau veà ôn cöùu ñoä.

Tieáp tuïc theo caùch thöùc naøy, chuùng ta coøn coù theå thaáu hieåu hôn duï ngoân veà men trong Phuùc AÂm (x.Mt.13:33): Chuùa Kitoâ, nhö men thaàn linh, luoân luoân vaø caøng ngaøy caøng thaám nhaäp vaøo ñôøi soáng nhaân loaïi, qua vieäc loan truyeàn coâng cuoäc cöùu chuoäc ñöôïc hoaøn taát trong maàu nhieäm vöôït qua. Coøn nöõa, trong quyeàn naêng cöùu roãi cuûa Ngöôøi, Ngöôøi oâm laáy toaøn theå lòch söû quaù khöù cuûa nhaân loaïi, ñöôïc baét ñaàu töø Adong thöù nhaát (Gaudium et Spes, ñoaïn 2). Töông lai cuõng thuoäc veà Ngöoâøi: "Chuùa Gieâsu Kitoâ hoâm qua, hoâm nay vaø muoân ñôøi vaãn laø moät" (Heb.13:8). Veà phaàn mình, Giaùo Hoäi "khoâng tìm kieám gì ngoaøi moät muïc ñích duy nhaát: ñoù laø tieáp tuïc coâng cuoäc cuûa chính Chuùa Kitoâ, theo nhö Chuùa Thaùnh Thaàn laø Ñaáng An UÛi höôùng daãn. Chuùa Kitoâ nhaäp theá ñeå laøm chöùng cho söï thaät, ñeå cöùu vôùt chöù khoâng phaûi ñeå ngoài maø luaän xeùt, ñeå phuïc vuï chöù khoâng phaûi ñeå ñöôïc phuïc vuï" (Gaudium et Spes, ñoaïn 3).

  57- Bôûi theá, ngay töø thôøi caùc toâng ñoà, coâng cuoäc truyeàn giaùo cuûa Giaùo Hoäi ñaõ tieáp tuïc, khoâng heà bò ngöng treä, trong caû gia ñình nhaân loaïi. Coâng cuoäc truyeàn baù phuùc aâm tröôùc heát dieãn tieán taïi vuøng Ñòa Trung Haûi. Trong thôøi gian ngaøn naêm ñaàu, nhöõng nhaø truyeàn giaùo töø Roâma vaø Contantinoâpoâli ñaõ ñem Kitoâ giaùo ñeán toaøn theå luïc ñòa AÂu Chaâu. Ñoàng thôøi, caùc ngaøi cuõng tieán vaøo taâm ñieåm cuûa AÙ Chaâu, ñeán taän AÁn Ñoä vaø Trung Hoa. Cuoái theá kyû 15, chaúng nhöõng ñaùnh daáu vieäc khaùm phaù ra Chaâu Myõ, maø coøn caû vieäc baét ñaàu truyeàn baù phuùc aâm cho luïc ñòa roäng lôùn naøy, caû Baéc laãn Nam. Cuõng vaøo luùc aáy, trong khi nhöõng vuøng ven bieån naèm phía döôùi sa maïc Sahara ôû Phi Chaâu nhaän laõnh aùnh saùng cuûa Chuùa Kitoâ, thì thaùnh Phanxicoâ Xavieâ, quan thaøy cuûa caùc nhaø truyeàn giaùo, ñeán Nhaät baûn. Vaøo cuoái theá kyû 18 vaø ñaàu theá kyû 19, moät soá boån ñaïo ñaõ mang Kitoâ giaùo ñeán Ñaïi Haøn. Vaøo thôøi kyø naøy, vieäc loan baùo Phuùc AÂm tieán ñeán Ñoâng Nam AÙ cuõng nhö UÙc Chaâu vaø nhöõng hoøn ñaûo ôû Thaùi Bình Döông.

Theá kyû 19 ñaõ chöùng kieán hoaït ñoäng truyeàn giaùo roäng lôùn nôi caùc daân toäc ôû Phi Chaâu. Taát caû nhöõng noã löïc naøy ñaõ troå sinh hoa traùi cho tôùi ngaøy hoâm nay. Coâng Ñoàng Chung Vaticanoâ II ñaõ ghi nhaän ñieàu naøy trong saéc leänh Ad Gentes veà hoaït ñoäng truyeàn giaùo. Sau Coâng Ñoàng, vaán ñeà coâng vieäc truyeàn giaùo ñaõ ñöôïc thoâng ñieäp Redemptoris Missio baøn ñeán, caên cöù vaøo nhöõng vaán naïn cuûa caùc cuoäc truyeàn giaùo trong nhöõng naêm cuoái cuøng cuûa theá kyû chuùng ta. Caû trong töông lai nöõa, Giaùo Hoäi phaûi tieáp tuïc laø moät cuoäc truyeàn giaùo: Thaät vaäy, daán thaân truyeàn giaùo laø moät phaàn cuûa chính baûn tính Giaùo Hoäi. Töø vieäc suïp ñoå cuûa nhöõng theå cheá choáng Kitoâ giaùo, tröôùc heát laø Nazi roài ñeán coäng saûn, moät laàn nöõa, vieäc mang söù ñieäp giaûi phoùng cuûa Phuùc AÂm ñeán cho nhöõng con ngöôøi nam nöõ ôû AÂu Chaâu laø moät nhu caàu khaån thieát (tuyeân ngoân cuûa Hoäi Nghò Coâng Ñoàng Giaùm Muïc AÂu Chaâu, ñoaïn 3). Hôn theá nöõa, nhö thoâng ñieäp Redemptoris Missio (x. ñoaïn 57) xaùc nhaän, theá giôùi taân tieán ngaøy nay ñang hieän leân moät tình traïng nhö Arepagus ôû Nhaõ Ñieån, nôi maø thaùnh Phaoloâ ñaõ dieãn giaûng. Ngaøy nay coù nhieàu areopagi, chuùng raát khaùc nhau: Chuùng laø nhöõng khu vöïc lôùn lao trong neàn vaên minh vaø vaên hoùa hieän ñaïi, trong laõnh vöïc chính trò vaø kinh teá. Taây phöông caøng trôû neân xa lìa vôùi nhöõng coäi goác Kitoâ giaùo, noù caøng trôû neân moät ñòa sôû truyeàn giaùo, döôùi hình thöùc cuûa nhieàu areopagi khaùc nhau.

  58- Töông lai cuûa theá giôùi vaø cuûa Giaùo Hoäi thuoäc veà theá heä treû, veà nhöõng ngöôøi maø sinh vaøo theá kyû naøy seõ tröoûng thaønh ôû theå kyû sau, theá kyû ñaàu cuûa moät thieân nieân môùi. Chuùa Kitoâ mong ñôïi nhöõng ñieàu troïng ñaïi nôi giôùi treû, nhö Ngöôøi ñaõ troâng ñôïi nôi con ngöôøi treû hoûi Ngöôøi: "Toâi phaûi laøm vieäc laønh naøo ñeå ñöôïc söï soáng ñôøi ñôøi?" (Mt.19:16). Toâi ñaõ baøn giaûi caâu traû lôøi ñaùng ghi nhaän maø Chuùa Gieâsu ñaùp laïi naøy trong thoâng ñieäp Veritatis Splendor (coâng boá ngaøy 6-8-1993) môùi ñaây, cuõng nhö Toâi ñaõ laøm tröôùc ñaây vaøo naêm 1985, trong böùc toâng thö göûi cho giôùi treû theá giôùi. Trong moïi hoaøn caûnh, trong moïi mieàn ñaát treân theá giôùi, giôùi treû khoâng thoâi hoûi Chuùa Kitoâ nhöõng vaán naïn. Hoï gaëp Ngöoøi vaø hoï vaãn tìm kieám Ngöôøi ñeå laïi hoûi Ngöôøi. Neáu tieáp tuïc theo con ñöôøng maø Ngöôøi chæ cho mình, hoï seõ vui möøng trong vieäc goùp söùc ñeå laøm Ngöôøi hieän dieän ôû theá kyû tôùi cuõng nhö ôû nhöõng theá kyû sau ñoù, cho ñeán taän cuøng thôøi gian: "Chuùa Gieâsu hoâm qua, hoâm nay vaø muoân ñôøi vaãn laø moät".

  59- Ñeå keát luaän, cuõng neân nhôù laïi nhöõng lôøi cuûa hieán cheá muïc vuï Gaudium et Spes: "Giaùo Hoäi tin raèng Chuùa Kitoâ, Ñaáng ñaõ cheát vaø ñaõ soáng laïi vì taát caû, nhôø Thaàn Linh cuûa Ngöôøi, coù theå ban cho loaøi ngöôøi aùnh saùng vaø söùc maïnh ñeå ñaït ñeán ñònh meänh sieâu vieät cuûa hoï. Khoâng coù moät danh hieäu naøo döôùi gaàn trôøi ñöôïc ban cho con ngöôøi ñeå nhôø ñoù hoï xöùng ñaùng ñöôïc cöùu roãi. Giaùo Hoäi cuõng chuû tröông raèng, chìa khoùa ñeå môû, ñieåm ñeå taäp trung vaø muïc ñích cuûa taát caû lòch söû nhaân loaïi, chæ coù theå tìm thaáy nôi Chuùa vaø nôi vò thaày raát dòu daøng cuûa Giaùo Hoäi maø thoâi. Giaùo Hoäi cuõng vaãn nghó raèng beân döôùi taát caû nhöõng ñoåi thay cuõng coù raát nhieàu nhöõng thöïc taïi khoâng thay ñoåi vaø laø nhöõng thöïc taïi ñaâm reã saâu trong Chuùa Kitoâ, Ñaáng hoâm qua, hoâm nay vaø muoân ñôøi vaãn laø moät. Bôûi theá, trong aùnh saùng cuûa Chuùa Kitoâ, hình aûnh cuûa Thieân Chuùa voâ hình, tröôûng töû cuûa moïi taïo vaät, Coâng Ñoàng muoán noùi vôùi taát caû moïi ngöôøi ñeå soi saùng maàu nhieäm veà con ngöôøi vaø ñeå coäng taùc trong vieäc tìm kieám giaûi phaùp cho nhöõng vaán naïn ñaëc bieät trong thôøi ñieåm cuûa chuùng ta" (ñoaïn 10).

Trong khi keâu môøi tín höõu daâng leân Chuùa nhöõng lôøi caàu nguyeän soát saéng ñeå laõnh nhaän aùnh saùng vaø trôï giuùp caàn thieát cho vieäc söûa soaïn vaø cöû haønh cuoäc möøng kyû nieäm tôùi ñaây, Toâi cuõng thieát tha keâu goïi quùi huynh khaû kính trong haøng giaùo phaåm, cuõng nhö caùc coäng ñoàng hoäi thaùnh ñöôïc uûy thaùc cho quùi huynh, haõy môû loøng mình ra cho Thaàn Linh ñaùnh ñoäng. Ngaøi seõ khoâng thoâi laøm buøng leân loøng nhieät thaønh vaø daãn ngöôøi ta ñeán vieäc cöû haønh cuoäc möøng kyû nieäm naøy, vôùi moät ñöùc tin môùi meû cuøng vôùi vieäc tham gia roäng raõi.

Cha kyù thaùc traùch nhieäm cuûa toaøn theå Giaùo Hoäi naøy cho baøn tay can thieäp hieàn maãu cuûa Meï Maria, Meï cuûa Chuùa Cöùu Theá. Laø Meï cuûa tình yeâu tuyeät myõ, ñoái vôùi Kitoâ höõu ñang treân ñöôøng tieán ñeán cuoäc Ñaïi Hyû cuûa thieân nhieân thöù ba, Meï seõ laø ngoâi sao an toaøn höôùng daãn böôùc chaân hoï ñeán cuøng Chuùa. Chôù gì ngöôøi nöõ luoân treû trung thaønh Nazareùt, Ñaáng maø 2000 naêm tröôùc ñaây ñaõ hieán cho theá giôùi Lôøi nhaäp theå, daãn daét con ngöôøi nam nöõ cuûa moät taân thieân nieân ñeán vôùi Ñaáng laø "aùnh saùng chaân thaät chieáu soi moïi ngöôøi" (Jn.1:9).

Vôùi loøng caûm meán, Toâi ban pheùp laønh cho taát caû moïi ngöôøi.
Ban haønh taïi ñieän Vatican, ngaøy 10-11-1994, naêm thöù 17 giaùo trieàu cuûa Cha. Giaùo Hoaøng Gioan-Phaoloâ II (Trích dòch töø The Pope Speaks, Vol.40, No.2, 3-4/1995) Veà laïi Muïc Luïc: Ngaøn Naêm Thöù Ba ñang ñeán.