BÀI ĐỌC 1 2V 4:8-11,14-16a
Bài trích sách các Vua quyển thứ hai.
Một hôm, ông Ê-li-sa đi qua Su-nêm. Ở đó có một phụ nữ giàu sang. Bà ta khẩn khoản mời ông tới dùng bữa tại nhà bà. Từ đó, mỗi lần đi qua, ông lại ghé vào dùng bữa. Bà ấy nói với chồng: “Này ông! Tôi biết người thường ghé vào nhà chúng ta là một người của Thiên Chúa, là một vị thánh. Mình phải làm cho ông một căn phòng nhỏ trên sân thượng, rồi kê ở đó một cái giường, đặt bàn ghế và để một cái đèn cho ông dùng. Như thế, khi nào đến nhà mình, ông sẽ lên ở đó.” Một hôm, ông đến nơi ấy, ông lên trên lầu nằm nghỉ. Ông nói với tiểu đồng: “Nên làm gì cho bà ta?” Giê-kha-di đáp: “Tội nghiệp bà ấy không có con trai, mà chồng thì đã già.” Ông Ê-li-sa bảo: “Đi gọi bà ấy.” Nó đi gọi bà, và bà ấy đến đứng ngoài cửa. Ông Ê-li-sa nói: “Vào thời kỳ này, vào độ này sang năm, bà sẽ có cháu trai bồng.”
Đó là Lời Chúa.

BÀI ĐỌC 2 Rm 6:3-4,8-11
Bài trích thư của thánh Phao-lô tông đồ gửi tín hữu Rô-ma.
Thưa anh em, khi chúng ta được dìm vào nước thanh tẩy, để thuộc về Đức Ki-tô Giê-su, là chúng ta được dìm vào trong cái chết của Người. Vì được dìm vào trong cái chết của Người, chúng ta đã cùng được mai táng với Người. Bởi thế, cũng như Người đã được sống lại từ cõi chết nhờ quyền năng vinh hiển của Chúa Cha, thì chúng ta cũng được sống một đời sống mới.
Nếu chúng ta đã cùng chết với Đức Ki-tô, chúng ta cũng sẽ cùng sống với Người: đó là niềm tin của chúng ta. Thật vậy, chúng ta biết rằng: một khi Đức Ki-tô đã sống lại từ cõi chết, thì không bao giờ Người chết nữa, cái chết chẳng còn quyền chi đối với Người. Người đã chết, là chết đối với tội lỗi, và một lần là đủ. Nay Người sống, là sống cho Thiên Chúa. Anh em cũng vậy, hãy coi mình như đã chết đối với tội lỗi, nhưng nay lại sống cho Thiên Chúa, trong Đức Ki-tô Giê-su.
Đó là Lời Chúa.

TUNG HÔ TIN MỪNG Alleluia. Alleluia. 1Pr 2:9
Anh em là giống nòi được tuyển chọn, là hàng tư tế vương giả, là dân thánh, để loan truyền những kỳ công của Thiên Chúa, Đấng đã gọi anh em ra khỏi miền u tối, vào nơi đầy ánh sáng diệu huyền. Alleluia.

TIN MỪNG Mt 10:37-42
Tin mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu.
Khi ấy, Đức Giê-su nói với các môn đệ rằng: “Ai yêu cha yêu mẹ hơn Thầy, thì không xứng với Thầy. Ai yêu con trai con gái hơn Thầy, thì không xứng với Thầy. Ai không vác thập giá mình mà theo Thầy, thì không xứng với Thầy. Ai giữ lấy mạng sống mình, thì sẽ mất; còn ai liều mất mạng sống mình vì Thầy, thì sẽ tìm thấy được. Ai đón tiếp anh em là đón tiếp Thầy, và ai đón tiếp Thầy là đón tiếp Đấng đã sai Thầy.
“Ai đón tiếp một ngôn sứ, vì người ấy là ngôn sứ, thì sẽ được lãnh phần thưởng dành cho bậc ngôn sứ; ai đón tiếp một người công chính, vì người ấy là người công chính, thì sẽ được lãnh phần thưởng dành cho bậc công chính.
“Và ai cho một trong những kẻ bé nhỏ này uống, dù chỉ một chén nước lã thôi, vì kẻ ấy là môn đệ của Thầy, thì Thầy bảo thật anh em, người đó sẽ không mất phần thưởng đâu.”
Đó là Lời Chúa

 

ĐÁP TRẢ - VẺ ĐẸP CỦA MỘT TÌNH YÊU TRUNG TÍN

CHÚA NHẬT XIII THƯỜNG NIÊN NĂM A

Ơn gọi là một vẻ đẹp mà, tự nó, không bao giờ khiến người ta choáng ngợp ngay từ cái nhìn đầu tiên. Hầu hết những người sống ơn gọi, dù đã đi qua nhiều năm tháng trong chính sứ vụ của mình, chỉ nhận ra khi đã đủ lặng, đủ sâu, đủ yêu và đủ thời gian để có thể nhìn bằng đôi mắt của đức tin.

Giữa một thế giới quen đánh giá con người bằng thành công, tiền bạc, quyền lực hay danh tiếng, một người âm thầm từ bỏ tất cả để bước theo Chúa có thể bị xem là điều khó hiểu. Có người cảm phục. Có người tiếc nuối. Có người nghi ngờ. Thậm chí, có người cho rằng, đó chỉ là một chọn lựa giữa bao chọn lựa khác. Và biết đâu trong dòng chảy của bao nhiêu thứ suy nghĩ ấy, lại có người cho rằng, người tận hiến là... trốn đời.

Nhưng Lời Chúa hôm nay mở cho chúng ta một cánh cửa khác để nhìn. Không bằng con mắt của thế gian, nhưng bằng ánh sáng của Thiên Chúa. Chúa Giêsu nói những lời mạnh mẽ, kiên quyết, dứt khoát:

"Ai yêu cha mẹ hơn Thầy thì không xứng với Thầy. Ai yêu con trai hay con gái hơn Thầy thì không xứng với Thầy... Ai giữ mạng sống mình thì sẽ mất; còn ai mất mạng sống mình vì Thầy thì sẽ tìm lại được".

Đó không phải là lời mời gọi khinh thường gia đình hay phủ nhận những tình cảm rất đẹp của con người. Chính Chúa Giêsu đã sống trọn vẹn tình yêu dành cho Đức Maria, thánh Giuse và cho mọi người.

Điều Chúa muốn nói chỉ có một: Thiên Chúa phải là Đấng được yêu trên hết mọi sự.

Khi Thiên Chúa ở vị trí thứ nhất, mọi tình yêu khác đều tìm được đúng chỗ của mình. Người con sẽ yêu cha mẹ sâu sắc hơn. Cha mẹ sẽ yêu con cái trong tự do hơn. Người sống đời thánh hiến sẽ yêu mọi người bằng một trái tim rộng mở hơn. Và người giáo dân cũng sẽ sống ơn gọi gia đình với tất cả sự quảng đại của Tin Mừng.

Mọi ơn gọi đều bắt đầu từ đó: một tình yêu dành cho Thiên Chúa lớn hơn tất cả.

1. ƠN CHÚA BAN LỚN HƠN ĐIỀU MONG ĐỢI.

Nhưng yêu như thế chưa bao giờ là điều dễ dàng. Abraham đã phải bước lên núi Môria với Isaac. Môsê rời cung điện Ai Cập để đi vào sa mạc. Giêrêmia mang trong lòng biết bao nước mắt. Amos bỏ đàn vật. Các Tông đồ bỏ lưới, bỏ thuyền. Thánh Phaolô từ bỏ cả một tương lai rực rỡ để trở nên người lữ hành của Tin Mừng. Đức Maria bước vào tiếng "Xin Vâng" mà không biết con đường phía trước sẽ dẫn đến tận chân thập giá.

Không một ơn gọi nào được miễn trừ khỏi thử thách. Không một tình yêu lớn nào lại không đòi hỏi sự từ bỏ. Nhưng nếu chỉ dừng ở đó, chúng ta sẽ chưa hiểu hết Lời Chúa hôm nay.

Bởi Thiên Chúa không bao giờ chỉ mời gọi con người từ bỏ. Chúa luôn ban nhiều hơn điều chúng ta xin.

Bài đọc I: Bà góa thành Sunam không hề xin một đứa con. Bà chỉ nhận ra nơi tiên tri Êlisê có sự hiện diện của Thiên Chúa. Bà và chồng âm thầm sửa một căn phòng nhỏ trên lầu, đặt vào đó một chiếc giường, một cái bàn, một chiếc ghế và một cây đèn để người của Chúa có nơi nghỉ chân.

Chỉ thế thôi. Không tính toán. Không chờ đợi. Không đòi đáp trả. Nhưng chính Thiên Chúa đã đáp lại tấm lòng ấy bằng một hồng ân mà bà không dám nghĩ tới.

Đó là quy luật rất đẹp của lịch sử cứu độ. Thiên Chúa luôn đi bước trước trong tình yêu. Con người quảng đại đáp lại. Rồi Thiên Chúa lại quảng đại hơn. Không phải như một sự trả công, nhưng như một người Cha không bao giờ để lòng quảng đại của con cái mình trở nên vô ích.

Chính vì thế, Chúa Giêsu mới có thể khẳng định: "Ai đón tiếp một ngôn sứ... sẽ được phần thưởng của ngôn sứ. Ai cho một trong những kẻ bé mọn này chỉ một chén nước lã thôi... cũng sẽ không mất phần thưởng đâu".

Đó không phải là lời hứa về một cuộc đời không còn thập giá. Đó là lời hứa rằng: mọi điều được thực hiện vì Thiên Chúa đều mang giá trị vĩnh cửu.

2. MỘT VẺ ĐẸP SÂU KÍN.

Bài đọc II, thánh Phaolô đưa chúng ta đi xa hơn nữa. Không chỉ nói về việc từ bỏ, thánh nhân nói đến việc chết với Chúa Kitô: "Chúng ta đã cùng chịu mai táng với Người... để cũng được sống một đời sống mới". Không chỉ riêng linh mục, tu sĩ hay nhà truyền giáo. Đó là trung tâm của đời Kitô hữu.

Mỗi người chúng ta, từ ngày lãnh nhận phép Rửa, đều đã bước vào hành trình ấy: Người cha hy sinh vì gia đình. Người mẹ thức khuya chăm con. Người giáo dân trung thành giữa bao cám dỗ. Người trẻ giữ lòng trong sạch. Linh mục trung thành với bàn thờ. Nữ tu âm thầm phục vụ.

Tất cả đều đang sống cùng một mầu nhiệm: chết đi từng ngày cho ích kỷ để sự sống của Chúa Kitô lớn lên trong mình. Đó là vẻ đẹp sâu kín mà thế gian không dễ nhận ra.

3. HÃY NHÌN BẰNG ĐÔI MẮT ĐỨC TIN.

Điều làm chúng ta trăn trở hôm nay là người ta dường như không còn nhìn thấy vẻ đẹp ấy nữa. Bởi thực tế, nhiều người chỉ nhìn thấy chiếc áo mà quên mất lời khấn. Chỉ nhìn thấy con người mà quên mất Đấng đã gọi họ. Chỉ nhìn thấy những giới hạn mà quên mất biết bao năm tháng âm thầm cầu nguyện, phục vụ và trung tín nơi một người sống thánh hiến.

Nhưng Lời Chúa hôm nay không mời gọi chúng ta đi đòi lại sự kính trọng. Lời Chúa chỉ dạy chúng ta học nhìn bằng đôi mắt của đức tin. Đó là:

- Đón tiếp người được Chúa sai là đón tiếp chính Chúa.

- Kính trọng một ơn gọi không phải vì người ấy hoàn hảo, nhưng vì Thiên Chúa vẫn đang làm việc nơi cuộc đời họ.

Đó cũng là lời nhắn nhủ rất đẹp dành cho các gia đình. Nếu Chúa gọi một người con, xin đừng nghĩ rằng mình mất con. Hãy nghĩ rằng mình đang trao con cho Đấng đã yêu thương con mình trước cả khi mình sinh thành. Abraham không mất Isaac. Ông trao Isaac; Đức Maria không mất Chúa Giêsu. Mẹ trao Chúa cho nhân loại.

Mọi sự trao hiến trong đức tin đều trở thành hồng ân.

4. MỘT LỜI CHO GIỚI TRẺ VỀ ƠN GỌI TẬN HIẾN.

Có lẽ người trẻ hôm nay không sợ sống vất vả. Điều họ sợ nhất là sống một cuộc đời không có ý nghĩa.

Và đây chính là điều mà Hội Thánh muốn nói với họ hôm nay: Đi theo Chúa không phải là chọn con đường dễ nhất. Không phải con đường được nhiều người tung hô nhất.

Đi theo Chúa là con đường đáng để hiến trọn một đời.

Và sự chờ đợi ở cuối con đường ấy không là thành công, không là danh giá, không là nổi tiếng. Sau mọi hành trình, Đấng chờ chúng ta phía cuối con đường là chính Thiên Chúa.

5. XIN CHO...

Xin cho mỗi chúng ta, dù đang sống trong bậc sống nào, cũng biết đặt Thiên Chúa trên hết mọi sự.

Xin cho những ai đang mỏi mệt trong đời dâng hiến tìm lại niềm vui của buổi đầu được Chúa gọi.

Xin cho các gia đình biết quảng đại khi Chúa ngỏ lời với con cái mình.

Xin cho những người trẻ đủ can đảm để hỏi Chúa: "Lạy Chúa, Chúa muốn con làm gì?".

Và xin cho tất cả chúng ta luôn tin rằng: không một sự quảng đại nào dành cho Thiên Chúa bị đánh mất.

Bởi Đấng mời gọi chúng ta cũng chính là Đấng trung tín đến muôn đời.

Lm JB NGUYỄN MINH HÙNG

 

YÊU CHÚA NHẤT - MẤT ĐỂ ĐƯỢC



Cả thế giới đang sôi động với World Cup. Hàng triệu người sẵn sàng thức thâu đêm, tốn tiền bạc chỉ vì yêu bóng đá. Con người không thể sống thiếu tình yêu. Chúng ta yêu nhiều thứ, từ đồ vật đến con người. Nhưng Lời Chúa hôm nay đặt câu hỏi: Yêu ai nhất? Yêu thật cần làm gì?
1. YÊU CHÚA NHẤT. Chúa Giêsu nói: “Ai yêu cha mẹ, con cái hơn Thầy, thì không xứng đáng với Thầy”. Phải yêu Chúa nhất. Tại sao? Vì Chúa là Đấng Tối Cao, là nguồn cội của mọi tình yêu và hạnh phúc. Chúa ở vị trí số một, đừng đặt bất cứ ai hay điều gì lên trên Thiên Chúa. Khi tiền bạc, danh vọng, hay một ai đó chiếm chỗ của Chúa, thì chúng sẽ trở thành thần tượng điều khiển khiến đời ta lạc hướng. Hãy can đảm sắp xếp lại thứ tự ưu tiên trong trái tim lòng dạ mình.
2. MẤT MÀ ĐƯỢC. Tình yêu có quy luật: Cần mất cái này để được cái tốt đẹp hơn. Mất mồ hôi tập luyện để khỏe đẹp hơn. Mất thời gian học tập để giỏi giang hơn. Cần quên mình để gia đình hạnh phúc hơn. Đón tiếp khách cũng vậy: mất tiền được tình, mất thời gian được niềm vui. Bài đọc I cho thấy bà chủ nhà mất bữa ăn, căn phòng để đón tiếp ngôn sứ Êlisê, và nhận được phần thưởng quý giá là một người con trai. Chúa Giêsu nói: Ai mất mạng sống vì Thầy thì sẽ tìm lại được, ai đón tiếp người môn đệ sẽ không mất phần thưởng. Thiên Chúa không bao giờ để ai quảng đại với Ngài lại bị thiệt.
Tình yêu kỳ diệu luôn khiến người ta đẹp hơn. Khi đang yêu, người ta ăn mặc chau chuốt hơn, nói năng dịu dàng hơn, cư xử dễ thương hơn. Việc đón tiếp khách quý cũng vậy, nhà cửa sạch sẽ hơn, chủ nhà tươi vui hơn, nói lời lịch sự hơn. Nếu yêu một con người hay quý một vị khách còn khiến ta sống đẹp như thế, thì yêu Chúa – vị Thượng Khách của tâm hồn – lại càng phải làm ta đẹp hơn trong thái độ, lời nói và cách cư xử. Khi ấy, niềm vui và hạnh phúc sẽ dâng đầy. Amen.
NGUYỄN XUÂN TRƯỜNG

 

MẤT KHÔNG PHẢI LÀ MẤT



“Ai liều mất mạng sống mình vì Thầy, thì sẽ tìm thấy được!”.
“Chỉ điều gì được trao đi vì tình yêu mới thật sự thuộc về chúng ta!” - Hans Urs von Balthasar.
Kính thưa Anh Chị em,
Lời Chúa hôm nay cho thấy một nghịch lý: có những điều càng nắm chặt càng vuột mất; nhưng càng dám hiến trao, chúng ta lại càng nhận lại nhiều hơn. Điều được trao đi vì Đức Kitô không đi vào hư vô. Tưởng là mất; thật ra, ‘mất không phải là mất’.
“Ai yêu cha mẹ hơn Thầy... Ai tìm giữ mạng sống mình...”. Thật ngạc nhiên khi Chúa Giêsu không đòi người môn đệ từ bỏ những điều xấu; Ngài đòi những điều tốt đẹp nhất của con người phải đứng sau Thiên Chúa. Nghịch lý của Tin Mừng nằm ở đây: chúng ta không chỉ có thể mất Thiên Chúa vì những điều xấu, nhưng còn vì những điều tốt chiếm lấy chỗ chỉ dành cho Ngài. Và khi một điều tốt chiếm chỗ Thiên Chúa, nó cũng bắt đầu chiếm luôn quyền quyết định mọi sự. Như vậy, điều đáng sợ nhất không phải là mất một điều tốt, nhưng là mất một Thiên Chúa vì những điều tốt. “Hãy đặt điều hàng đầu lên hàng đầu, và những điều thứ yếu sẽ được ban thêm; đặt điều thứ yếu lên hàng đầu, và chúng ta sẽ mất cả điều hàng đầu lẫn điều thứ yếu!” - C. S. Lewis.
Chúa Giêsu không nói: ai mất mạng sống mình vì Thầy sẽ được trả lại nguyên vẹn. Ngài nói: “sẽ tìm thấy được”. Động từ Hy Lạp heurēsei không chỉ là tìm lại điều đã mất, nhưng còn là khám phá một sự sống mà trước đó họ chưa từng biết. Vì thế, người môn đệ không bước vào con đường từ bỏ để nghèo đi, nhưng để trở nên phong nhiêu hơn. Điều được trao đi vì Đức Kitô không khép lại một cuộc đời; nó mở ra một chân trời mới. Tưởng là mất; thật ra, ‘mất không phải là mất’.
Hai minh hoạ thật đẹp cho nghịch lý ấy: Người phụ nữ Sunêm - bài đọc một - chỉ dành cho người của Chúa một căn phòng nhỏ, nhưng lại nhận được một người con; Phaolô còn đi xa hơn: ai cùng chết với Đức Kitô sẽ cùng sống “một đời sống mới” với Ngài - bài đọc hai. Đó là một quy luật của đời sống thiêng liêng: điều được trao đi vì Chúa không biến mất; nó được biến đổi và trở về trong một sự sống lớn hơn và cao cả hơn. Có lẽ ai trong chúng ta cũng đang giữ rất chặt một điều gì đó: một tương quan, một dự tính, một cái tôi; thế nhưng, chỉ khi dám buông, chúng ta mới nhận ra bàn tay Chúa đang mở ra cho mình một sự sống lớn hơn.
Anh Chị em,
Đức Kitô đã mất tất cả để không mất một ai. Trên thập giá, xem ra Ngài đã mất tất cả; nhưng chính khi trao hiến mạng sống, Ngài lại trở thành nguồn sống cho muôn người. Phục sinh là lời xác nhận rằng: nơi Thiên Chúa, không có tình yêu nào được trao đi mà phải mất mát. Theo Chúa Kitô là dám bước vào nghịch lý ấy. Bởi vậy, những ai dám trao đi như thế sẽ không ngừng hát lên: “Lạy Chúa, tình thương Chúa, đời đời con ca tụng!”- Thánh Vịnh đáp ca. “Tình yêu là hình thức duy nhất của sự sở hữu không dẫn đến nghèo đi!” - Gabriel Marcel.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, xin giải thoát con khỏi nỗi sợ mất mát; dạy con biết quảng đại hiến trao; và cho con xác tín rằng, nơi Ngài, mất không phải là mất!”, Amen.
Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)

 

9. Thánh giá là cái thang của trời, tại sao không muốn vác nó.

(sách Gương Chúa Giê-su)

Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.

(Trích dịch từ tiếng Hoa trong "Cách ngôn thần học tu đức")

---------

http://www.vietcatholic.net

https://www.facebook.com/jmtaiby

http://www.nhantai.info

 

61. NGƯỜI MỐI CỨU NGHÈO

Có một người cả ngày lo buồn vì nghèo, có người đến an ủi ông ta, nói:

- “Chuyện này chỉ cần cầu cứu người mai mối là xong”.

Người ấy hỏi:

- “Người mai mối làm sao cứu được nghèo khổ?”

Trả lời:

- “Dù ông nghèo cở nào chăng nữa, cứ để mặc cái miệng của người mai mối nói, thì liền giàu to !”

(Tiếu lâm quảng ký)

Suy tư 61:

Có một vài người Ki-tô hữu lòng đạo không sâu xa, giáo lý không nhiều và cuộc sống bê bối, đã nói với nhau rằng: “Dù tội của chúng ta có nhiều cách mấy cũng đừng lo, chỉ cần đi xưng tội là hết ngay…”

Bí tích Hòa Giải không phải là một “bà mối” hể lên tiếng làm mai mối là nên vợ chồng, nhưng bí tích Hòa Giải chính là nơi bày tỏ tình yêu tha thứ của Thiên Chúa đối với loài người, tha thứ có điều kiện: tội nhân phải hết lòng thống hối ăn năn các tội mình phạm và quyết tâm sửa đổi cuộc sống.

Ai lạm dụng bí tích Hòa Giải để sống phung phí ơn thánh, sống không giống con cái của Thiên Chúa, thì chính bí tích Hòa Giải sẽ trở thành án phạt cho họ.

Hãy coi chừng.

Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.

(Dịch từ tiếng Hoa và viết suy tư)

----------

http://www.vietcatholic.net

https://www.facebook.com/jmtaiby

http://www.nhantai.info

 

LỄ HAI THÁNH PHÊ-RÔ VÀ PHAO-LÔ

TÔNG ĐỒ

Tin mừng: Mt 16, 13-19.

“Anh là Phê-rô, Thầy sẽ trao cho anh chìa khóa Nước Trời.”

Anh chị em thân mến,

Hôm nay Giáo Hội long trọng mừng kính hai thánh tông đồ Phê-rô và Phao-lô, không nói thì chúng ta cũng biết các ngài là người như thế nào trong Giáo Hội của Đức Chúa Giê-su, thánh Phê-rô được Đức Chúa Giê-su Ki-tô chọn làm thủ lãnh của Giáo Hội, và trao cho ngài quyền đóng và mở cửa Nước Trời; thánh Phao-lô là người nhiệt thành với tôn giáo và niềm tin của mình nên đã đi bắt các Ki-tô hữu, và có lẽ vì ưu điểm nhiệt thành ấy mà Đức Chúa Giê-su đã cảm hóa ngài và chọn ngài làm tông đồ, rồi sai đi loan báo tin mừng Nước Trời cho dân ngoại.

Tinh thần của thánh Phê-rô là chân thành, thẳng thắn, bộc trực dám nói dám làm, đó chính là mẫu gương của người làm tông đồ rao truyền Lời Chúa cho mọi người. Chúng ta chắc chắn cũng có những đức tính như thánh Phê-rô vậy, nhưng chúng ta chưa có tinh thần khiêm tốn như ngài, bởi vì có những lúc bạn và tôi rất chân thành nói lời yêu thương nhưng vẫn còn tính toán lợi hại; có những lần bạn và tôi thẳng thắn nói lên khuyết điểm và việc làm sai trái của người khác, nhưng lời thẳng thắn bộc trực ấy đầy kiêu ngạo dạy đời thiên hạ, và làm cho người khác cảm thấy bực tức hơn là sửa đổi lỗi lầm.

Tinh thần của thánh Phao-lô là can đảm, nhiệt thành và xác tín vào niềm tin của mình, nếu không có những ưu điểm như thế, thì Đức Chúa Giê-su –có lẽ- không chọn ngài làm tông đồ, và cũng không sai ngài đến với dân ngoại là chúng ta.

Lòng nhiệt thành và xác tín vào niềm tin của mình đã làm cho thánh Phao-lô nhiệt thành bắt đạo, và cũng lòng nhiệt thành ấy, mà sau khi nhận biết Đức Chúa Giê-su là Đấng đã vì mình mà chịu chết trên thập giá, thì ngài đã không ngần ngại chuyển lòng nhiệt thành, xác tín này qua cho việc rao giảng Phúc Âm cho những người không phải là Do Thái, là dân ngoại chưa nhận biết Thiên Chúa là Cha của mọi loài.

Anh chị em thân mến,

Cả hai thánh Phê-rô và Phao-lô tông đồ đều có một điểm giống nhau, đó là rất yêu mến Đức Chúa Giê-su và hăng say làm chứng cho Ngài, các ngài đã đem chính mạng sống của mình ra để làm chứng.

Chúng ta đều là những hoa quả được sinh ra bởi lời rao giảng của các ngài, và như thế, chúng ta cũng đều có bổn phận đem Lời Chúa đến cho mọi người bằng chính cuộc sống của chúng ta. Muốn được như thế, bạn và tôi hãy đem tinh thần bảo tồn chân lý Ki-tô giáo của thánh Phê-rô, và tinh thần truyền giáo của thánh Phao-lô đặt vào trong tim trong óc của mình, để khi rao giảng Lời Chúa cho tha nhân, thì chúng ta không làm mất đi tính truyền thống tông truyền của Giáo Hội.

Xin Thiên Chúa chúc lành cho chúng ta.

Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.

------

http://www.vietcatholic.net

https://www.facebook.com/jmtaiby

http://www.nhantai.info

 

Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã sử dụng bài phát biểu của mình trước Chương trình Lương thực Thế giới để đặt câu hỏi về các hệ thống chính trị và kinh tế duy trì sự bất bình đẳng, xung đột và loại trừ.

Cha Antonio Spadaro SJ, trong bản tin ngày 26 tháng 6 năm 2026 của Global Catholic, cho hay: Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã đến thăm trụ sở của Chương trình Lương thực Thế giới ở Rome vào ngày 22 tháng 6. Bài phát biểu của ngài ở đó không chỉ nói về nạn đói. Đó là về thế giới—và về luận lý học đang quản trị nó.

Những ngày gần đây, chúng ta đã chứng kiến Đức Giáo Hoàng đề cập đến những chủ đề mạnh mẽ, qua đó cho thấy tầm với hoàn cầu của thẩm quyền đạo đức của ngài.

Ngài đã trở thành nhân vật tham khảo duy nhất về những vấn đề lớn của thời đại này, được lắng nghe ở hầu hết mọi nơi—ngay cả khi thông điệp của ngài không phải lúc nào cũng được đón nhận trọn vẹn.

Trí tuệ nhân tạo, hòa bình, sự hợp tác giữa các dân tộc, phẩm giá con người: tất cả đều được nói lên trong một thế giới đầy rạn nứt.

Điểm chung rất rõ ràng và không thể nhầm lẫn—đó là bảo vệ con người trước mọi nỗ lực biến con người thành vật thể, con số hay công cụ.

Đứng trước các quan chức của cơ quan Liên Hợp Quốc, Đức Giáo Hoàng không chỉ giới hạn mình ở việc lên án nạn đói. Ngài đặt ra một câu hỏi quan trọng: Trật tự thế giới nào cứ tiếp tục tạo ra chính những cuộc khủng hoảng mà nó buộc phải giải quyết?

Ngài nói rằng, chỉ giải quyết tình trạng khẩn cấp thôi là chưa đủ. Người ta phải hiểu tại sao hệ thống cứ tạo ra những vấn đề tương tự. Luôn luôn là như vậy.

Các định chế được thiết lập để bảo vệ lợi ích chung của thế giới đã trở nên yếu hơn. Cuộc đối thoại giữa các dân tộc có nguy cơ biến thành một cuộc tranh giành hỗn loạn—đầy mâu thuẫn, bị chi phối bởi sự ngờ vực.

Trước Chương trình Lương thực Thế giới, phân tích này mang một diện mạo cụ thể. Chưa bao giờ thế giới sản xuất nhiều lương thực và của cải như hiện nay. Thế nhưng hàng triệu người vẫn không có bánh mì. Đức Giáo Hoàng nhận thấy rằng chính những động lực thúc đẩy tăng trưởng lại thường làm sâu sắc thêm sự loại trừ.

Đức Giáo Hoàng Leo tiếp thu một nhận định từ Đức Giáo Hoàng Phanxicô: viện trợ bị trì hoãn, bị cản trở bởi các quyết định chính trị, hệ tư tưởng và rào cản hải quan. Vũ khí thì không. Vũ khí luôn luôn di chuyển.

Đức Giáo Hoàng Leo nói rằng, xung đột được nuôi dưỡng dễ dàng hơn con người. Cách diễn đạt này rất nghiêm khắc, và nó phơi bày một phẩm trật ưu tiên đã bị đảo lộn.

Nhưng có một mối nguy hiểm thứ hai, ít thấy hơn và tinh vi hơn. Đức Giáo Hoàng gọi đó là sự quan liêu hóa của tình liên đới. Khi các thủ tục được coi trọng hơn con người, viện trợ sẽ chậm lại. Và bất cứ ai không tạo ra giá trị có thể đo lường được đều biến mất. Trở nên vô hình. Bằng cách này, Đức Giáo Hoàng nói, cuộc sống con người cuối cùng bị đối xử như một món hàng.

Đây là lý do tại sao Đức Leo nhấn mạnh vai trò của cộng đồng địa phương, của xã hội dân sự, của các tổ chức tôn giáo.

Ngài nhắc nhở chúng ta rằng, ở nhiều nơi trên thế giới, Giáo hội hiện diện ở những nơi mà các định chế quốc tế không thể. Tình huynh đệ đích thực được sinh ra từ những mối quan hệ sống động, chứ không phải từ bộ máy quan liêu – từ sự hiện diện bắt nguồn từ chính cơ sở đó.

Và như vậy, chúng ta đến với trọng tâm của thông điệp. An ninh lương thực là một phần của an ninh của mỗi người.

Trong thời điểm mà chính trị nói bằng ngôn ngữ cạnh tranh và sợ hãi, Đức Leo khẳng định rằng sẽ không có tương lai chung nếu sự hợp tác giữa các dân tộc mất đi khả tín tính.

 

Tạp chí Aleteia, số ra ngày 27/06/2026, nhận định rằng: Thuật ngữ đang chuyển dịch sang phòng thủ tương xứng, vì phương tiện và phạm vi của chiến tranh khác biệt rất nhiều so với thời Thánh Augustinô. Trong phiên họp thứ hai của công nghị Hồng Y - cuộc họp của các Hồng Y trên toàn thế giới - do Đức Giáo Hoàng Leo XIV triệu tập vào chiều ngày 26 tháng 6 năm 2026, các Hồng Y đã ủng hộ mong muốn của Đức Giáo Hoàng vượt ra ngoài lý thuyết chiến tranh chính nghĩa, như đã được nêu trong Sách Giáo lý của Giáo Hội Công Giáo. Theo bản tóm tắt các cuộc thảo luận được Văn phòng Báo chí Tòa Thánh công bố, thay vào đó họ thích dựa vào khái niệm “quyền phòng thủ tương xứng”. Tại Hội trường Phao-lô VI, Đức Hồng Y Victor Fernández, Bộ trưởng Bộ Giáo lý Đức tin, đã khai mạc phiên họp với chủ đề về văn hóa quyền lực và nền văn minh tình yêu – lấy cảm hứng từ thông điệp Magnifica humanitas. Ngài đã nói dài dòng về lời kêu gọi của Đức Giáo Hoàng Leo XIV trong thông điệp đó, về việc vượt ra ngoài lý thuyết về chiến tranh chính nghĩa.

Tuy nhiên, vị Bộ trưởng nói rằng “không chỉ thực tiễn mà cả khái niệm tự vệ” cũng cần được làm rõ hơn nữa để có thể hiểu theo nghĩa chặt chẽ nhất. Do đó, điều mà Thông điệp bổ sung thêm vào giáo huấn của Giáo lý Công Giáo về chiến tranh chính nghĩa là không chỉ việc áp dụng mà cả khái niệm tự vệ chính đáng cũng cần được định nghĩa rõ ràng hơn để có thể hiểu theo nghĩa chặt chẽ nhất. Như vậy, chính khái niệm về chiến tranh chính nghĩa cần được xem xét lại và tinh chỉnh, nếu không các tiêu chuẩn cổ điển cho một cuộc chiến tranh chính nghĩa sẽ trở nên vô dụng và không hiệu quả trong thế giới ngày nay. Ngài nói rằng các tiêu chuẩn truyền thống đang trở nên "vô dụng và không hiệu quả", và lên án "sự mất cân đối khủng khiếp trong các cuộc can thiệp quân sự" ở nhiều nơi trên thế giới, dưới cái cớ tự vệ, lưu ý đến các tình huống từ Gaza đến miền nam Lebanon. Sau đó, các Hồng Y, họp thành các nhóm thảo luận nhỏ, cũng đề cập đến chủ đề này. "Nhiều nhóm nhất trí về sự cần thiết phải vượt ra ngoài luận lý học 'chiến tranh chính nghĩa', vì Tin Mừng không thể bị áp đặt bằng vũ lực, và thay vào đó là nói về quyền tự vệ tương xứng", Văn phòng Báo chí Tòa Thánh cho biết. Tiếp tục đánh giá về sự đau khổ của thế giới, các Hồng Y cũng lên án sự cám dỗ "tuân theo luận lý học kẻ mạnh, bình thường hóa chiến tranh". Các ngài đặc biệt nhấn mạnh vai trò của đối thoại liên tôn, nhưng cả "vai trò của quyền lực chính trị, được giải phóng khỏi mối liên hệ độc hại với quyền lực kinh tế".

Nhiều báo cáo đã ca ngợi thông điệp đầu tiên của Đức Giáo Hoàng Leo XIV, được công bố vào tháng 5 vừa qua, về nhân loại trong thời đại trí tuệ nhân tạo. Họ khẳng định rằng “những lời lẽ nghiêm khắc của Đức Giáo Hoàng trong thông điệp về việc Giáo hội chậm trễ lên án chế độ nô lệ đã mở lòng hàng triệu người đón nhận Tin Mừng.” Phiên họp tiếp tục diễn ra hôm nay, thứ Bảy, và sẽ kết thúc vào tối nay.

 

Cha Raymond J. de Souza, Thứ Bảy, ngày 27 tháng 6 năm 2026, trên bản tin The Catholic Thing, cho hay: Các Hồng Y tham dự công nghị bất thường ở Rôma sẽ khởi hành hôm nay, cùng lúc phái đoàn thường lệ từ Tòa Thượng phụ Constantinople đến dự lễ trọng kính Thánh Phêrô và Thánh Phaolô.

Đây là một phong tục huynh đệ hàng năm. Một phái đoàn từ Rôma đến thăm Constantinople dự lễ Thánh Anđrê vào ngày 30 tháng 11. Năm ngoái, Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã đích thân dẫn đầu phái đoàn trong bối cảnh kỷ niệm 1700 năm Công đồng Ni-xê-a. Vào ngày 29 tháng 6, Người kế vị Thánh An-rê cử đại diện đến gặp Người kế vị Thánh Phê-rô.

Năm Chúa Giêsu 2026 bao gồm một khoảnh khắc độc đáo trong mối quan hệ nồng ấm giữa Rôma và Constantinople dưới thời Thượng phụ Bartholomew, hiện là Thượng phụ Constantinople phục vụ lâu nhất trong lịch sử. Kỷ niệm 35 năm của ngài rơi vào tháng Mười này.

Những chuyến thăm của tòa An-rê đến tòa Phê-rô giờ đã trở thành thường lệ. Nhưng ba tháng trước, một sự kiện độc đáo đã diễn ra. Đức Bartholomew đã tiếp nhận chỗ ngồi của Đức Benedict.

Viện Pháp Quốc (Institut de France) tự nó là một thực thể độc đáo, được dự định trở thành một kho lưu trữ và người bảo vệ văn hóa Pháp. Nơi đây có năm học viện danh tiếng dành cho các học giả, nhà khoa học, nhà văn và nghệ sĩ, tương tự như các Hội Hoàng gia ở các nước thuộc Khối Thịnh vượng chung, hoặc các học viện giáo hoàng ở Rome. Tuy nhiên, nó có vai trò trung tâm hơn đối với văn hóa trí thức của Pháp so với những tổ chức tương tự đó.

Một trong những học viện đó là Học viện Khoa học Đạo đức và Chính trị, bao gồm cả các thành viên liên kết nước ngoài.

Khi được mời gia nhập, một thành viên mới được chỉ định một “ghế” cụ thể, được giữ suốt đời. Khi được kết nạp, viện sĩ mới được mời phát biểu, theo thông lệ, bao gồm một bài điếu văn dành cho người tiền nhiệm giữ ghế đó. Năm nay, Đức Thượng phụ Bartholomew được tiếp nhận vào vị trí mà trước đây do Hồng Y Joseph Ratzinger nắm giữ từ năm 1992 và giữ cho đến khi ngài qua đời vào ngày cuối cùng của năm 2022.

Đức Thượng phụ Bartholomew nhận xét: “Điều này không chỉ cho thấy sự tiếp nối của một truyền thống học thuật, mà còn cả mối liên kết tinh thần giữa Rome và Constantinople – giữa Rome Cổ và Rome Mới”.

Vị trí được truyền từ Đức Benedict sang Đức Thượng phụ Bartholomew là một vị trí cao quý; người tiền nhiệm của Ratzinger là nhà khoa học vĩ đại người Nga, nhà bất đồng chính kiến và nhân chứng lương tâm, Andrei Sakharov.

Có một nỗi buồn không nhỏ trong chuỗi sự kiện ngày nay. Vị trí mà giám mục của Rome thứ nhất và nay là Rome thứ hai nắm giữ trước đó đều thuộc về một người Nga. Ngày nay, giám mục của Rome thứ ba – Đức Thượng phụ Kirill của Moscow – không còn hiệp thông với Đức Thượng phụ Bartholomew nữa. Khi chúc phúc cho cuộc chiến của Vladimir Putin chống lại Ukraine, trong đó các tín hữu Chính thống giáo đang giết hại lẫn nhau trong chính giáo đoàn mà Kirill đang cai quản, Đức Thượng phụ Moscow đã trở thành một nhân chứng phản bác lại Tin Mừng. Từ Sakharov, lương tâm của nước Nga, đến Kirill, kẻ làm tha hóa lương tâm người Nga, là một khoảng cách rất xa.

Trong bài phát biểu ca ngợi Sakharov năm 1992, Ratzinger lưu ý rằng sau năm 1968, chế độ Xô Viết đã loại trừ nhà vật lý học này khỏi các công việc liên quan đến bí mật nhà nước. Bị gạt ra ngoài lề như vậy, “từ thời điểm đó trở đi, tâm trí ông tập trung vào vấn đề nhân quyền, vào sự đổi mới đạo đức của đất nước và nhân loại, và nói chung là vào các giá trị nhân văn phổ quát và những đòi hỏi của lương tâm.”

“Người yêu nước đến vậy lại phải trở thành người tố cáo một chế độ đang đẩy người dân vào sự thờ ơ, mệt mỏi, lãnh đạm, khiến họ trở thành nạn nhân của sự khốn khổ bên ngoài và bên trong.” ĐHY Ratzinger nói tiếp:

Tất nhiên, có thể nói rằng với sự sụp đổ của hệ thống cộng sản, sứ mệnh của Sakharov đã được hoàn thành; đó là một chương quan trọng của lịch sử nay đã thuộc về quá khứ. Tôi cho rằng cách lập luận này sẽ là một sai lầm nghiêm trọng và nguy hiểm. Trước hết, rõ ràng là định hướng chung trong tư tưởng của Sakharov liên quan đến phẩm giá và nhân quyền. Tuân theo lương tâm, ngay cả khi phải chịu đau khổ, là một thông điệp không hề mất đi tính thời sự ngay cả khi bối cảnh chính trị mà thông điệp này có được ý nghĩa đặc biệt của nó không còn tồn tại.

Ngày nay ở Nga, các quan chức trong cả nhà thờ và nhà nước đang phải đối diện với cuộc đấu tranh lương tâm dưới sự lãnh đạo của Putin và Kirill.

Hãy xét điều này: Kirill thậm chí sẽ không được chào đón ở Pháp, chứ đừng nói đến Viện Hàn lâm Pháp. Liên minh châu Âu đã cố gắng trừng phạt Kirill, nhưng các hạn chế đã bị đồng minh của Putin, Viktor Orban của Hungary, phủ quyết. Với thất bại gần đây của Orban, Hungary đã bỏ quyền phủ quyết của mình, và các hạn chế đã được đề xuất lại trong tháng này tại Brussels.

Có lẽ độc giả sẽ quan tâm rằng khi Canada cấm Kirill và các nhà lãnh đạo Nga khác nhập cảnh vào tháng 7 năm 2022, Nga đã trả đũa bằng cách cấm 28 người Canada nhập cảnh vào Nga. Người viết bài này đứng đầu danh sách.

Nhiệm vụ của Bartholomew là ca ngợi Ratzinger, và ngài đã làm điều đó khá dài với lòng ngưỡng mộ chân thành, và tình cảm rõ ràng. Ngài tóm tắt sự nghiệp lâu dài của Ratzinger/Benedict là một cuộc tìm kiếm chân lý, nếu không có chân lý đó thì “tự do trở nên tùy tiện”.

Cuộc tìm kiếm chân lý đó đã thúc đẩy Ratzinger hướng đến những kho tàng chung của lịch sử Kitô giáo.

“Ngài đã đạt được một trực giác đã được chuẩn bị sẵn bởi những nhân vật vĩ đại của ‘Thần học Mới’ và tư tưởng Chính thống giáo,” Bartholomew nói. “Việc trở về với các Giáo phụ không phải là chạy trốn về quá khứ, mà là sự tái khám phá những nguồn sống động của đức tin – được chứng thực, về phía Công Giáo, bởi Henri de Lubac và Yves Congar, và về phía Chính thống giáo, bởi các nhà thần học Nga lưu vong, Georges Florovsky và Vladimir Lossky, những người đã tìm được nơi nương náu ở phương Tây và phản đối – bằng cả lời nói và cuộc sống của họ – hệ thống toàn trị của chủ nghĩa Cộng sản Xô Viết và sự can thiệp của nó vào đời sống của Giáo hội.”

Đức Thượng phụ Bartholomew đã tự chứng tỏ là người quản lý biết mang những kho báu mới và cũ ra khai quật, khi nói về những thách thức của trí tuệ nhân tạo bằng những lời lẽ mà ngay sau đó Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã nhắc lại trong thông điệp Magnifica humanitas. “Trong thế giới ngày nay, nơi công nghệ và trí tuệ nhân tạo ngày càng định hình cuộc sống của chúng ta, có nguy cơ là chúng ta sẽ thu hẹp chân lý thành tính toán hay chức năng,” Đức Thượng phụ Bartholomew nói. “Chân lý của con người vượt lên trên mọi thuật toán: đó là mối quan hệ, sự mặc khải và ý nghĩa. Lý trí không có chân lý sẽ mất phương hướng, và tự do không có chân lý cuối cùng sẽ tự hủy diệt chính nó.”

Việc Đức Thượng phụ Bartholomew ngồi vào vị trí của Đức Thánh Cha Benedict là hoàn toàn phù hợp, bởi vì những lời của ngài cũng hài hòa với người đang ngự trị trên tòa Phêrô hiện nay.

 

Theo tin Tòa Thánh, tại Hội trường Thượng Hội đồng mới, Thứ Bảy, ngày 27 tháng 6 năm 2026, Đức Leo XIV đã kết thúc Công nghị Hồng Y. Nhân dịp này, Người đã ngỏ lời cùng 178 vị Hồng Y hiện diện, theo bản tiếng Ý của Tòa Thánh:

Trước khi bước vào phần suy tư kết thúc, tôi muốn bày tỏ sự gần gũi của chúng tôi, của tôi và toàn thể Hồng Y đoàn, với người dân Venezuela, những người bị ảnh hưởng nặng nề bởi trận động đất dữ dội gần đây. Chúng tôi đảm bảo với họ rằng chúng tôi sẽ cầu nguyện cho các nạn nhân, gia đình của họ và tất cả những người đang phải gánh chịu hậu quả của thảm kịch này. Chúng tôi cũng phó thác cho Chúa tất cả những người đang tham gia vào các nỗ lực cứu trợ và cầu xin rằng tình liên đới của cộng đồng quốc tế đối với quốc gia thân yêu đó sẽ không bao giờ suy giảm.

Anh em Hồng Y thân mến, chúng ta đang kết thúc những ngày này với một cảm giác biết ơn sâu sắc. Tôi cảm ơn anh em về sự tự do, tình huynh đệ và tinh thần Giáo hội mà với chúng, anh em đã tham gia vào công việc của chúng ta. Tôi mang theo mình không chỉ nội dung những suy tư của anh em, mà còn cả kinh nghiệm đã làm nên điều đó. Những ngày này, chúng ta cùng nhau tìm kiếm ý muốn của Chúa, với niềm tin rằng Chúa Kitô vẫn tiếp tục hoạt động trong Giáo Hội của Người: chính Người là Đấng đi trước chúng ta, quy tụ chúng ta, nói qua anh chị em chúng ta, và dẫn dắt chúng ta trong sứ mệnh của mình. Mọi sự đều đến từ Người và mọi sự đều trở về với Người. Vì vậy, việc chứng kiến các Hồng Y đến từ các Giáo Hội, nền văn hóa và hoàn cảnh khác nhau lắng nghe lẫn nhau và cùng nhau tìm kiếm điều gì phục vụ tốt nhất cho Tin Mừng đã là nguồn an ủi và hy vọng cho tôi.

Chúng ta bắt đầu những ngày này bằng cách để cho hình ảnh Người Samaritanô nhân hậu hướng dẫn mình: một người dừng lại trước người anh em bị thương của mình, để cho trái tim mình rung động, và chăm sóc anh ta. Giờ đây, tôi muốn kết thúc bằng một biểu tượng Tin Mừng khác: đó là các môn đệ ở Emmaus. Họ cũng trải qua cuộc hành trình đầy buồn rầu và thất vọng, nhưng Chúa trở thành bạn đồng hành của họ trên đường đi, lắng nghe những câu hỏi của họ, mở Kinh Thánh, làm cho trái tim họ bừng cháy, và biến đổi cuộc hành trình của họ. Tôi muốn tin rằng những gì chúng ta đã trải nghiệm trong những ngày này phản ánh kinh nghiệm đó: chúng ta đã cùng nhau bước đi, chúng ta đã lắng nghe lẫn nhau, và nếu chúng ta đã dành chỗ cho Chúa, Người đã thắp lại ngọn lửa hy vọng trong lòng chúng ta và giờ đây sai chúng ta trở về các Giáo Hội để tiếp tục cuộc hành trình với một cái nhìn mới mẻ.

Suy niệm cuối cùng về hành trình hiệp hành đồng nghị đã giúp chúng ta xem xét lại những gì chúng ta đã trải nghiệm trong những ngày này. Đối với tôi, vấn đề về tính hiệp hành đồng nghị không chủ yếu là: "Ai có quyền quyết định?" Câu hỏi sâu sắc hơn là: "Làm thế nào chúng ta cùng nhau bảo vệ hồng ân mà Chúa đã trao phó cho Giáo Hội của Người?" Khi câu hỏi này trở thành trọng tâm của sự phân định, các vấn đề về thẩm quyền, trách nhiệm chung và quyết định cũng tìm thấy vị trí thích hợp của chúng, được soi sáng bởi sứ mệnh và lòng trung thành chung của chúng ta đối với Tin Mừng. Vì vậy, tôi muốn một lần nữa trao cho anh em con đường thực hiện Thượng Hội Đồng. Tôi yêu cầu anh em đồng hành cùng Thượng Hội Đồng với niềm tin vững chắc trong các Giáo Hội mà anh em phục vụ, thúc đẩy sự hiểu biết chân thành và khuyến khích mọi người tham gia: đó là việc giúp các Giáo Hội của chúng ta phát triển theo cách ngày càng Tin Mừng hơn.

Xin hãy nhớ, như chúng ta đã nghe Đức Hồng Y Grech nói, tính hiệp hành đồng nghị không phải là một tập hợp các cuộc họp, cũng không phải là một phương pháp làm việc. Đó là một con đường tâm linh. Nó được sinh ra từ sự gặp gỡ, phát triển qua việc lắng nghe, và trưởng thành qua sự phân định. Câu hỏi thực sự không phải là chúng ta sẽ tổ chức được bao nhiêu cuộc trò chuyện, mà là các cuộc gặp gỡ của chúng ta sẽ có chất lượng Tin Mừng như thế nào. Khi chúng ta lắng nghe nhau với lòng khiêm nhường và sự tự do, dành chỗ cho Chúa Thánh Thần, các cuộc trò chuyện của chúng ta không chỉ là sự trao đổi ý tưởng, mà trở thành nơi hoán cải, nơi chúng ta cùng nhau trưởng thành trong lòng trung thành với Chúa.

Suy tư về các cuộc trò chuyện trong những ngày này, trước hết tôi mang theo mình cái nhìn mà anh em đã chiêm niệm thế giới trong phiên họp đầu tiên. Nhiều người trong anh em đã nói về sự đau khổ do chiến tranh, bạo lực, nghèo đói và nhiều bất công khác đang hằn sâu trong cuộc sống của các dân tộc. Nhưng anh em không chỉ dừng lại ở việc mô tả chúng. Đằng sau những bi kịch này, anh em đã nhận ra một nỗi đau khổ sâu sắc hơn: sự cô đơn, khủng hoảng trong các mối quan hệ, mất hy vọng, khó khăn trong việc nhận ra nhau là anh chị em. Đó là một cái nhìn không ngoảnh mặt làm ngơ trước những vết thương của thế giới, mà tìm kiếm cội nguồn của chúng, nhận ra, thường ẩn sâu bên trong, một khát vọng mới mẻ về ý nghĩa, sự chân thực, tâm linh và cộng đồng. Nhiều người ngày nay đang tìm kiếm hy vọng và những mối quan hệ chân thành.

Tôi đặc biệt ấn tượng với cách anh em nói về giới trẻ. Trong những câu hỏi của họ, nhưng cũng trong nỗi đau khổ đôi khi dẫn họ đến tuyệt vọng—và đôi khi đến sự tuyệt vọng cùng cực là tự kết liễu đời mình—anh em đã nhận ra một trong những vết thương sâu sắc nhất của thời đại chúng ta. Nhưng anh em cũng nhận ra sự tác động của Thánh Linh. Họ đang tìm kiếm sự chân thực, những mối quan hệ chân thành và ý nghĩa. Điều đó nhắc nhở chúng ta rằng Tin Mừng vẫn tiếp tục đáp ứng những khát vọng sâu sắc nhất của trái tim con người. Lắng nghe họ và gia đình họ với lòng khiêm nhường cũng là một cách để Chúa tiếp tục hoán cải Giáo Hội.

Nhiều người trong số anh em cũng đã đề cập đến gia đình. Nơi nào gia đình được nâng đỡ và đồng hành, nơi đó sẽ nảy nở trường học của các mối quan hệ, tình đoàn kết và hy vọng; nơi nào gia đình bị tổn thương hoặc bị cô lập, toàn xã hội sẽ phải gánh chịu hậu quả. Vào tháng Mười, chúng ta sẽ có một cuộc gặp gỡ với các vị đứng đầu các Giáo Hội Đông Phương và các chủ tịch Hội đồng Giám mục để đánh giá các bước đã thực hiện kể từ thông điệp Amoris Laetita. Một số gia đình cũng sẽ tham gia để chia sẻ kinh nghiệm của họ. Sự hiện diện của họ là rất cần thiết, nhưng tôi hy vọng rằng tất cả những ai đến sẽ chuẩn bị bằng cách lắng nghe kỹ lưỡng và mang theo kinh nghiệm của các gia đình trong Giáo Hội của họ.

Như vậy, anh em đã tìm cách lắng nghe những gì mà những vết thương của thế giới tiết lộ về trái tim con người. Chính ở đó, trong trái tim, hòa bình cũng được quyết định. Trước khi nó biểu hiện ra trong lịch sử, chiến tranh nảy sinh trong chính chúng ta, khi sự nghi ngờ thay thế lòng tin, nỗi sợ hãi thay thế hy vọng, và người khác bị coi là mối đe dọa. Nhưng chính trong trái tim ấy, Chúa Kitô vẫn tiếp tục gặp gỡ chúng ta, nói chuyện với chúng ta và hoán cải chúng ta. Từ một trái tim hòa giải, những lời lẽ không bạo lực có thể được sinh ra, những mối quan hệ mới và một nền hòa bình có khả năng vươn tới cả những dân tộc xa xôi nhất.

Phiên thứ hai đã dẫn chúng ta tiến thêm một bước nữa. Tôi thấy rằng anh em đã nắm bắt rất rõ ràng một trong những hiểu biết sâu sắc của Magnifica Humanitas: chiến tranh không chỉ đơn thuần là xung đột giữa các quốc gia. Nó nảy sinh sớm hơn nhiều, từ một nền văn hóa quyền lực thấm nhuần trong cách suy nghĩ, trong các mối quan hệ, trong việc thực thi quyền lực, trong việc sử dụng kinh tế, Kỹ thuật và thậm chí cả tôn giáo của chúng ta. Nếu đây là gốc rễ của cuộc khủng hoảng, thì giải pháp đòi hỏi phải xây dựng lại một nền văn hóa hợp tác và đối thoại, có khả năng mang lại sức mạnh mới cho chủ nghĩa đa phương, để các dân tộc một lần nữa có thể học cách cùng nhau tìm kiếm lợi ích chung của toàn thể gia đình nhân loại. Trên hành trình này, sự đóng góp của các tín hữu giáo dân tham gia vào đời sống công cộng là rất cần thiết: họ cần sự gần gũi và hỗ trợ của cộng đồng Giáo hội để thực hành "lòng bác ái chính trị" mà anh em đã đề cập. Văn hóa hợp tác tự nó phát triển thông qua đối thoại đại kết và liên tôn giáo, điều này không làm suy giảm bản sắc Kitô giáo của chúng ta, mà trái lại, cho phép nó phục vụ lợi ích chung và hòa bình cùng nhau.

Tôi cũng thấy đặc biệt có giá trị cách một số người trong anh em đã đề cập đến chủ đề phản ứng bất bạo động đối với nhiều hình thức bạo lực. Đây là một cách sống mang đậm tinh thần Tin Mừng trong lịch sử, là kết quả của việc chiêm niệm cách hành động của Chúa Giêsu. Nó không nằm ở việc từ bỏ xung đột hay thái độ thụ động, mà là lựa chọn đối diện với nó mà không tái tạo luận lý học của nó. Nó không từ bỏ sự thật hay im lặng trước cái ác, mà từ chối bảo vệ nó bằng bạo lực và biến người khác thành kẻ thù: nó bắt đầu bằng việc tự tước vũ khí. Như vậy, nó cho thấy luận lý học của Phục Sinh, trong đó tình yêu biểu hiện mạnh mẽ hơn hận thù và sự tha thứ phá vỡ vòng xoáy trả thù. Đây là sức mạnh của Đấng Chịu Đóng Đinh và Phục Sinh: một sức mạnh không tiêu diệt kẻ thù, mà giúp tái khám phá anh chị em mình.

Từ quan điểm này, một số nhóm đã nhấn mạnh sự cần thiết phải tiếp tục khám phá chủ đề về quyền tự vệ chính đáng trong bối cảnh những biến đổi sâu sắc đã xảy ra trong bản chất của các cuộc xung đột đương thời. Sự suy tư này xứng đáng được phát triển hơn nữa với sự chặt chẽ về mặt thần học và mục vụ cần thiết.

Tôi cũng đặc biệt hoan nghênh sự nhấn mạnh của anh em về Học thuyết Xã hội của Giáo hội. Anh em đã bày tỏ mong muốn học thuyết này ngày càng trở thành di sản sống động của cộng đồng chúng ta, một tiêu chuẩn để đào tạo lương tâm và phân định mục vụ. Học thuyết này không đưa ra các giải pháp định sẵn, mà giáo dục Giáo hội theo cách Tin Mừng để sống trong thực tại, diễn giải thực tại và hướng dẫn hành động một cách có trách nhiệm.

Một điểm chung khác cũng gây ấn tượng với tôi. Nhiều người trong anh em nhận thấy rằng ngày nay lợi ích chung không chỉ đơn thuần là một mục tiêu cần theo đuổi: đó là một thực tại cần được cùng nhau khám phá lại. Chúng ta đang sống trong thời đại mà ngay cả việc nhận ra điều gì thực sự tốt cho tất cả mọi người cũng trở nên khó khăn. Vì lý do này, bắt nguồn từ Chúa Kitô, Giáo hội được kêu gọi bảo vệ những nơi gặp gỡ, lắng nghe và đối thoại, nơi mà một nền văn hóa đổi mới về lợi ích chung có thể phát triển mạnh mẽ. Điều này cũng đòi hỏi công tác giáo dục kiên nhẫn, giúp chúng ta nhận ra phẩm giá bất khả xâm phạm của mỗi người và trách nhiệm ràng buộc chúng ta với nhau. Trong hành trình này, người nghèo không chỉ là đối tượng được chúng ta quan tâm, mà còn là những người truyền cảm hứng cho niềm hy vọng mà Thiên Chúa tiếp tục khơi dậy trong lịch sử.

Một xác tín khác cũng nổi lên mạnh mẽ từ nhiều suy tư của anh em. Khi chúng ta đặt câu hỏi về trách nhiệm của Giáo hội trong thế giới ngày nay, anh em liên tục nhắc nhở về tầm quan trọng của việc làm chứng, sự gần gũi, việc hình thành lương tâm và việc xây dựng các cộng đồng huynh đệ và đáng tin cậy. Sự làm chứng này được sinh ra từ cuộc gặp gỡ với Chúa Kitô, từ Lời Chúa và các Bí tích, trong đó Chúa nâng đỡ dân Người và cho phép họ phục vụ thế giới bằng sức mạnh của Tin Mừng. Giáo hội được mời gọi ngày càng trở nên đúng với những gì mình rao giảng. Chính trên nền tảng này mà ngay cả những cải cách cần thiết về cấu trúc, định chế và quy trình cũng có thể đơm hoa kết trái.

Vì vậy, những ngày này củng cố niềm hy vọng của tôi. Không chỉ vì những gì chúng ta đã chia sẻ, mà còn vì cách chúng ta đã làm điều đó. Trong thời đại đầy sự phân cực, cách thức Giáo hội lắng nghe và đối thoại cũng trở thành một phần thông điệp của Giáo hội. Nếu chúng ta có thể tiếp tục cùng nhau tìm kiếm ý muốn của Chúa, để cho mình được hướng dẫn bởi Chúa Thánh Thần, tôi tin chắc rằng sự hiệp thông của chúng ta sẽ ngày càng sinh nhiều hoa trái cho sứ mệnh của Giáo hội và cho việc phục vụ toàn thể gia đình nhân loại.

Tôi tin rằng, từng bước một, chúng ta đang tái khám phá ý nghĩa đích thực của Công nghị Hồng Y: sự quy tụ của Hồng Y đoàn quanh Người kế vị Thánh Phêrô để, thông qua sự lắng nghe lẫn nhau và sự phân định chung, Chúa Thánh Thần có thể giúp Đức Giáo Hoàng hướng dẫn Giáo hội. Đó không phải là một nghị viện, không phải là một đại hội mà trong đó ý kiến hoặc lợi ích chiếm ưu thế, mà là một kinh nghiệm hiệp thông phục vụ sứ mệnh. Điều chúng ta đang học cách sống trong những ngày này không chỉ liên quan đến Hồng Y đoàn. Đó là một lối sống mà chúng ta được kêu gọi thúc đẩy trong toàn Giáo hội, để mỗi người đã được rửa tội, theo ơn gọi và trách nhiệm của mình, có thể tham gia xây dựng nền văn minh tình yêu và phục vụ lợi ích chung. Như tôi đã đề cập, tôi muốn tiếp tục sự kiện thường niên này bắt đầu từ năm tới. Tôi vẫn chưa ấn định ngày cụ thể: tôi dự định sẽ thông báo vào cuối năm nay.

Công nghị này là một khoảnh khắc quý giá, nhưng nó không được phép chỉ là một sự kiện riêng lẻ. Trong toàn Giáo hội, chúng ta mong muốn thúc đẩy những không gian mà ở đó dân Chúa có thể lắng nghe lẫn nhau, cầu nguyện, phân định và cùng nhau bước đi. Đây là linh hồn của quá trình thực hiện Thượng hội đồng. Đây cũng sẽ là tinh thần của cuộc họp tiếp theo dành riêng cho Amoris laetitia và của nhiều sáng kiến khác mà Chúa sẽ yêu cầu chúng ta thực hiện. Điều quan trọng không phải là nhân rộng các cuộc họp của chúng ta, mà là học cách trải nghiệm các cuộc họp mà trong đó, bằng cách lắng nghe lẫn nhau, chúng ta cùng nhau học cách lắng nghe Chúa.

Trước khi kết thúc, tôi muốn hoan nghênh lời kêu gọi nhất trí đến từ Công nghị này và biến nó thành lời kêu gọi của riêng tôi. Thật vậy, tôi muốn chúng ta cùng nhau làm điều đó, thông qua những lời này. Chúng ta hãy nói điều đó với các Giám mục anh em của chúng ta, với các Giáo hội được giao phó cho sứ vụ của chúng ta, và với tất cả các dân tộc trên trái đất: Chúa muốn hòa bình cho mọi quốc gia và mọi dân tộc. Vì lý do này, chúng ta không được cam chịu bạo lực. Bạo lực sẽ không có tiếng nói cuối cùng. Chúa tiếp tục mở ra những con đường hòa giải và hòa bình trong suốt lịch sử. Chúng ta có trách nhiệm bước đi trên những con đường đó với lòng can đảm và giúp thế giới nhận ra chúng.

Thưa anh em, tôi chân thành cảm ơn sự đóng góp của anh em, cũng như các diễn giả, người điều hành và tất cả những người đã, với lòng quảng đại và sự khéo léo, làm cho những ngày làm việc và giao lưu này trở nên khả thi. Cảm ơn anh em đã giúp tôi, một lần nữa, nhận ra công việc mà Chúa Kitô tiếp tục thực hiện giữa dân Người và trên thế giới. Chúng ta phó thác thành quả của Công đồng này cho sự cầu bầu của Đức Trinh Nữ Maria, Mẹ của Giáo hội. Xin Mẹ dạy chúng ta giữ gìn sự hiệp nhất trong đa dạng và phục vụ Tin Mừng bình an với lòng khiêm nhường, can đảm và hy vọng. Cảm ơn anh em!

 

Theo một khảo sát mới được Trung tâm Nghiên cứu Ứng dụng trong Tông đồ, gọi tắt là CARA thuộc Đại học Georgetown công bố cho Hội đồng Giám mục Công Giáo Hoa Kỳ, ước tính có khoảng 21.562 phó tế vĩnh viễn trên thế giới đang phục vụ tại các giáo phận của Hoa Kỳ, nơi chiếm 6% dân số Công Giáo thế giới.

Tháng 3 vừa qua, Vatican báo cáo rằng năm 2024 có 52.102 phó tế vĩnh viễn trên toàn thế giới – tăng từ 51.433 người năm 2023 và 50.150 người năm trước đó. Như vậy, ước tính khoảng 41% số phó tế vĩnh viễn trên thế giới đang phục vụ tại Hoa Kỳ.

Theo Trung Tâm Nghiên Cứu Ứng Dụng Trong Các Hoạt Động Tông Đồ, "Trong năm dương lịch 2025, có 466 phó tế vĩnh viễn mới được phong chức tại các tổng giáo phận/giáo phận tham gia khảo sát. Nếu tính cả các tổng giáo phận/giáo phận và tổng giáo phận/giáo khu không tham gia khảo sát, ước tính có khoảng 570 phó tế được phong chức tại Hoa Kỳ vào năm 2025. Đồng thời, có 494 phó tế nghỉ hưu và 390 phó tế khác qua đời."

Cuộc khảo sát—với sự tham gia trả lời của 77% giáo phận và giáo khu tại Hoa Kỳ—cũng cho thấy rằng

69% phó tế vĩnh viễn tại Hoa Kỳ đang tích cực phục vụ trong chức vụ mục vụ.

Các giáo phận có số lượng phó tế phản hồi nhiều nhất về mặt số lượng là Tổng giáo phận Chicago (812 phó tế vĩnh viễn), Galveston-Houston (686), Los Angeles (507), San Antonio (427) và New York (362)

Các giáo phận có số lượng phó tế nhiều nhất xét theo tỷ lệ, với tỷ lệ phó tế vĩnh viễn trên số tín hữu cao nhất, là các giáo phận Lexington, Kentucky; Rapid City, South Dakota; Tulsa, Oklahoma; Duluth, Minnesota; và Bismarck, North Dakota.

93% phó tế vĩnh viễn đang hoạt động đã kết hôn và 4% là góa vợ.

Trong số các phó tế vĩnh viễn đang hoạt động trong giáo hội, 18% ở độ tuổi 50, 42% ở độ tuổi 60 và 36% từ 70 tuổi trở lên.

71% phó tế vĩnh viễn đang hoạt động trong giáo hội là người da trắng, 23% là người gốc Tây Ban Nha, 4% là người Mỹ gốc Á và 2% là người Mỹ gốc Phi.

68% phó tế vĩnh viễn đang hoạt động trong chức vụ có ít nhất bằng đại học.

Bản khảo sát, được công bố vào tháng 5 năm 2026, đã được Hội đồng Giám mục Công Giáo Hoa Kỳ đăng tải vào tuần trước.

---

Source:Catholic World News

41% of world’s permanent deacons serve in United States

 

Đức Tổng Giám Mục Salvatore Cordileone của San Francisco có bài nhận định nhan đề "Catholics Should Debate ‘Postliberalism’" nghĩa là "Người Công Giáo nên tranh luận về ‘chủ nghĩa hậu tự do’".

Trong vài năm trở lại đây, một cuộc tranh luận sôi nổi đã nổi lên giữa những người Công Giáo và các nhà tư tưởng chính trị khác về "hậu tự do". Trọng tâm của cuộc tranh luận xoay quanh một câu hỏi cơ bản: Những nguyên tắc nào nên định hướng đời sống công cộng và các thể chế chính trị trong thời đại mà nhiều người đã mất niềm tin vào những giả định đạo đức và xã hội đã định hình nên phương Tây hiện đại?

Khi nói đến "chủ nghĩa tự do", những người tham gia tranh luận thường đề cập đến triết lý chính trị đã định hình phần lớn các nền dân chủ phương Tây trong hai thế kỷ qua. Đó là triết lý đề cao tự do cá nhân lên hàng đầu trong xã hội, ngay cả khi phải hy sinh những mối liên kết cộng đồng với các chuẩn mực xã hội tương ứng vốn là nền tảng truyền thống gắn kết xã hội.

Những nhân vật kiệt xuất trong lĩnh vực này, như John Rawls và Ronald Dworkin ở thế giới nói tiếng Anh và Jürgen Habermas ở Âu Châu, cá nhân họ đã bác bỏ niềm tin tôn giáo, và mặc dù khoan dung với quyền của người khác được tin vào Chúa và thực hành tôn giáo, họ vẫn hướng đến việc cung cấp cấu trúc lý thuyết cho sự tách biệt nghiêm ngặt không chỉ giữa Giáo Hội và nhà nước mà còn giữa tôn giáo và các vấn đề công cộng, tất cả nhằm bảo đảm các cá nhân hoạt động trong một không gian công cộng "trung lập", không bị ảnh hưởng từ bên ngoài bởi tôn giáo.

Những người bất đồng chính kiến, bao gồm các triết gia Công Giáo nổi tiếng như Alasdair MacIntyre, John Finnis và Charles Taylor, đã lập luận rằng chủ nghĩa tự do thế tục tự bản thân nó là một học thuyết bè phái và không nên được dành vị thế đặc biệt trong các nền dân chủ đa nguyên.

Cuộc tranh luận này đã lên đến đỉnh điểm trong 15 năm qua, lan rộng từ phạm vi lớp học ra toàn xã hội Mỹ. Sự rạn nứt trong các mối quan hệ xã hội, cảm giác xa rời với thần thánh, và sự bất mãn chung với cuộc sống tự chủ cá nhân đều là những yếu tố khiến nhiều người đặt câu hỏi về hiện trạng của chủ nghĩa tự do thế tục và tìm kiếm những lựa chọn thay thế.

Điều quan trọng cần thừa nhận là các quan điểm cực đoan không đại diện cho quan điểm của cả hai phía trong cuộc tranh luận: Hầu hết những người theo chủ nghĩa "hậu tự do" không muốn xóa bỏ các quyền tự do dân sự hoặc thiết lập các chế độ thần quyền, và những người chỉ trích họ (ít nhất là những người chỉ trích theo đạo Công Giáo) không muốn khôi phục chủ nghĩa thế tục tự do với thái độ dễ dãi đối với những điều xấu xa như phá thai, an tử và khiêu dâm, hoặc cam kết giáo điều của nó trong việc đẩy tôn giáo vào phạm vi hoàn toàn riêng tư.

Tuy nhiên, ngày nay vẫn tồn tại những bất đồng quan trọng giữa các tín hữu Công Giáo về ý nghĩa của việc tôn trọng phẩm giá con người vốn có và bình đẳng cũng như việc thúc đẩy thiện ích chung. Những bất đồng này bao gồm sự khác biệt về bản chất và phạm vi của một số quyền tự do dân sự cơ bản, chẳng hạn như tự do ngôn luận, báo chí và tôn giáo, cũng như sự khác biệt về mức độ tách biệt hoặc liên kết thích hợp giữa Giáo Hội và nhà nước. Ví dụ, những người ủng hộ "chủ nghĩa hậu tự do" thường lập luận cho một phạm vi hẹp hơn đối với một số quyền tự do nhất định và cho mối liên hệ chặt chẽ hơn giữa Giáo Hội và nhà nước so với quan điểm của những người chỉ trích họ.

Câu hỏi đặt ra trước chúng ta hiện nay là thế giới quan nào nên là kim chỉ nam khi chúng ta xây dựng luật pháp và chính sách công? Tôi cho rằng người Công Giáo có thể – và phải – đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển thế giới quan này. Truyền thống của chúng ta chứa đựng những nguồn lực cần thiết để xây dựng một triết lý chính trị và thiện ích chung, một mặt, tránh được những sai lầm của chủ nghĩa thế tục tự do, mặt khác, tránh được chủ nghĩa độc đoán hoặc phi tự do.

Một lý do khiến cuộc tranh luận này đáng được chú ý kỹ lưỡng là chính truyền thống Công Giáo không đồng nhất thiện ích chung với bất kỳ thể chế hiến pháp duy nhất nào. Trong thông điệp Au Milieu des Sollicitudes năm 1892, Đức Giáo Hoàng Lêô XIII đã suy ngẫm về sự kế thừa của các chế độ chính trị khác nhau ở Pháp — "Đế chế, Chế độ quân chủ và Chế độ cộng hòa" — và nhận thấy rằng người Công Giáo có thể có quyền ưu tiên hình thức chính phủ này hơn hình thức chính phủ khác:

"Và thực sự có thể khẳng định rằng mỗi hình thức chính quyền đều tốt, miễn là nó dẫn thẳng đến mục đích của nó — tức là, đến thiện ích chung mà quyền lực xã hội được thiết lập; và cuối cùng, có thể nói thêm rằng, xét về mặt tương đối, hình thức chính quyền này hay hình thức chính quyền kia có thể được ưa chuộng hơn vì nó phù hợp hơn với đặc điểm và phong tục của quốc gia này hay quốc gia khác. Trong trật tự của những ý tưởng mang tính lý thuyết này, người Công Giáo, giống như tất cả các công dân khác, được tự do lựa chọn hình thức chính quyền này hơn hình thức chính quyền khác chính xác là vì không có hình thức xã hội nào trong số này, tự nó, trái ngược với các nguyên tắc của lý tính đúng đắn cũng như các nguyên tắc của giáo lý Kitô giáo" [14].

Sứ mệnh của Giáo hội không phải là thánh hóa một hệ thống chính trị cụ thể nào, mà là giúp hình thành những công dân có khả năng thúc đẩy công lý trong hoàn cảnh cụ thể mà họ đang sống. Một xã hội thấm nhuần tinh thần Kitô giáo là bối cảnh tối ưu để hình thành một tầng lớp công dân đức hạnh. Thật vậy, đó là một điều tuyệt đối cần thiết để nền dân chủ hoạt động đúng đắn, đó là lý do tại sao các vị Cha lập quốc của chúng ta đã ủng hộ mạnh mẽ tự do tôn giáo, trái ngược với Cách mạng Pháp và các hình thức kiểm soát tôn giáo của nhà nước sau đó.

Chính vì những cân nhắc đó mà tôi đã viết lời tựa cho cuốn sách mới, "Tại sao chủ nghĩa hậu tự do thất bại" (Why Postliberalism Failed), của James Patterson, một nhà lý luận chính trị tại Đại học Tennessee, và Thomas Howes, một nhà triết học giảng dạy tại Princeton. Như tiêu đề đã gợi ý, cuốn sách phê phán mạnh mẽ tư tưởng hậu tự do và nêu lên những mối quan ngại quan trọng về lịch sử và triết học liên quan đến các phong trào tìm cách kết hợp quá chặt chẽ quyền lực tôn giáo và quyền lực chính trị. Các tác giả lập luận rằng nhiều thử nghiệm hậu tự do và toàn diện thường tạo ra những kết quả xa rời công lý và sự đổi mới đạo đức mà chúng hứa hẹn.

Tuy nhiên, mục đích của tôi khi viết lời tựa không phải là để ủng hộ một phía nào trong cuộc tranh luận. Tôi tin rằng Patterson và Howes đã nêu ra những câu hỏi nghiêm chỉnh đáng được xem xét. Tuy nhiên, tôi cũng lưu ý rằng nhiều người Công Giáo bị thu hút bởi chủ nghĩa hậu tự do — những nhân vật như nhà lý luận chính trị Patrick Deneen của Đại học Notre Dame và nhà thần học Chad Pecknold của Đại học Công Giáo Hoa Kỳ — bởi vì họ nhận thấy những vấn đề thực sự trong xã hội đương đại và đang tìm kiếm một cách hiểu sâu sắc hơn về thiện ích chung. Những mối quan tâm của họ không nên bị bóp méo hay bác bỏ.

Một trong những chủ đề trọng tâm của lời tựa là các ý tưởng cần được kiểm chứng một cách trung thực — về mặt lịch sử, triết học và thần học. Các tác giả mời độc giả xem xét lại lịch sử của các dự án hậu tự do và toàn diện, chẳng hạn như Bồ Đào Nha dưới thời António de Oliveira Salazar (1932-1968). Về phần mình, những người ủng hộ chủ nghĩa hậu tự do có quyền thách thức các diễn giải và kết luận của các tác giả. Sự tham gia như vậy là lành mạnh. Đó là cách các truyền thống trí tuệ phát triển và cách mà chân lý được hiểu đầy đủ hơn.

Điều quan trọng nữa là phải ghi nhớ những nguyên tắc mà các tín hữu Công Giáo trung thành đều đồng ý: rằng mỗi con người đều sở hữu phẩm giá vốn có vì được tạo dựng theo hình ảnh và giống như Thiên Chúa; rằng đời sống công cộng cần hướng tới công lý và thiện ích chung; và rằng quyền lực chính trị tồn tại để phục vụ con người, chứ không phải ngược lại.

Tranh luận văn minh mang lại cơ hội học hỏi từ quá khứ, vừa sửa chữa những sai lầm vừa giữ lại hoặc khôi phục những gì đã được chứng minh là hữu ích cho một xã hội lành mạnh. Có lẽ chúng ta đã đánh mất những điều trong quá khứ xa xôi, đồng thời cũng học được những điều mới mẻ quý giá trong quá khứ gần đây hơn. Tuy nhiên, những bất đồng thực sự vẫn còn tồn tại. Cuộc tranh luận giữa những người Công Giáo theo chủ nghĩa hậu tự do và những người chỉ trích họ đặt ra những câu hỏi nghiêm chỉnh với những hàm ý quan trọng đối với luật pháp, văn hóa và chính sách công, đặc biệt là khi chúng liên quan đến ý nghĩa của thiện ích chung và mối quan hệ thích hợp giữa nhà thờ và nhà nước.

Xét cho cùng, luật pháp và hiến pháp rất quan trọng, nhưng chúng không thể thay thế cho đức hạnh, thứ nuôi dưỡng thói quen trách nhiệm, tự kiềm chế, tinh thần đoàn kết và quan tâm đến người khác, những yếu tố mà bất kỳ trật tự chính trị lành mạnh nào cũng phụ thuộc vào. Thậm chí hơn cả hình thức chính phủ cụ thể, chính phẩm chất của những người cầm quyền mới thực sự quan trọng.

Với tư cách là một người Công Giáo và một Tổng Giám Mục, tôi tin rằng người Công Giáo nên đọc kỹ, suy nghĩ sâu sắc và đối thoại một cách bác ái với những người có quan điểm khác biệt. Tôi hy vọng lời tựa của tôi cho cuốn sách "Tại sao chủ nghĩa hậu tự do thất bại" có thể đóng góp, dù chỉ là một phần nhỏ, vào nỗ lực đó. Mục tiêu không nên là chiến thắng cho phe phái này hay phe phái khác, mà là sự hiểu biết sâu sắc hơn về chân lý. Hãy để đây là một cuộc tranh luận mà trong đó "sắt mài sắt".

---

Source:National Catholic Register

Catholics Should Debate ‘Postliberalism’

 

Trong bối cảnh con số kỷ lục 48 quốc gia tranh tài tại World Cup, tự do tôn giáo vẫn là mục tiêu khó đạt được ở nhiều quốc gia tham gia, một tổ chức bác ái Công Giáo đã cảnh báo.

Giải vô địch túc cầu thế giới FIFA 2026 – giải đấu lớn nhất trong lịch sử – đã khởi tranh vào ngày 11 tháng 6 trên khắp Hoa Kỳ, Mexico và Canada, và sẽ kéo dài đến ngày 19 tháng 7.

Nhưng đằng sau những tiêu đề về việc đội nào sẽ giành quyền vào vòng loại trực tiếp, hàng triệu người dân sống ở 14 quốc gia tham gia vẫn tiếp tục phải đối mặt với những hạn chế về tự do tôn giáo hoặc tín ngưỡng, theo Marta Petrosillo, tổng biên tập báo cáo Tự do Tôn giáo trên Thế giới của tổ chức Trợ Giúp Các Giáo Hội Đau Khổ, gọi tắt là ACN.

Theo Điều 18 của Tuyên ngôn Nhân quyền Quốc tế, mọi người đều có quyền tự do tôn giáo, nhưng nhiều cầu thủ túc cầu và người hâm mộ lại bị tước đoạt quyền này.

Trong suốt giải đấu, ACN sẽ quảng bá bản kiến nghị của mình, kêu gọi các chính phủ và Liên Hiệp Quốc hành động nhiều hơn nữa để bảo vệ quyền tự do tín ngưỡng và bảo đảm rằng những người chịu trách nhiệm về hành vi bức hại phải bị trừng phạt.

Bà Petrosillo cho biết giải đấu là cơ hội để thu hút sự chú ý đến một số quốc gia nơi tự do tôn giáo đang bị đe dọa.

Bà nói thêm: "World Cup quy tụ mọi người từ mọi nền văn hóa, tôn giáo và quốc gia. Đây cũng là cơ hội để nâng cao nhận thức về những thách thức mà hàng triệu người trên thế giới vẫn phải đối mặt trong việc thực hiện quyền tự do tôn giáo hoặc tín ngưỡng cơ bản của mình."

"Chúng tôi khuyến khích các chính phủ trên toàn thế giới duy trì và bảo vệ quyền con người cơ bản này, bảo đảm rằng mọi người có thể tự do thực hành, thay đổi hoặc chia sẻ tín ngưỡng của mình mà không sợ bị phân biệt đối xử hoặc bức hại."

Theo báo cáo Tự do Tôn giáo trên Thế giới của ACN, ba trong số các quốc gia tham gia được xếp vào danh sách các nơi xảy ra đàn áp tôn giáo – Iran, Ả Rập Xê Út và Cộng hòa Dân chủ Congo – và 11 quốc gia khác được xếp vào danh sách các quốc gia có sự phân biệt đối xử đáng kể.

Hệ thống pháp luật của Iran và Ả Rập Xê Út hạn chế nghiêm ngặt tự do tôn giáo, đặc biệt đối với những người cải đạo từ đạo Hồi và các thành viên của các cộng đồng tôn giáo không được công nhận. Những người thách thức các hạn chế này có nguy cơ bị bắt, bỏ tù và thậm chí bị tử hình.

Cộng hòa Dân chủ Congo phải chịu đựng tình trạng bất ổn và bạo lực kinh niên, vốn đã trở nên trầm trọng hơn do hoạt động thánh chiến ngày càng gia tăng của Lực lượng Dân chủ Đồng minh ở phía đông đất nước.

Các quốc gia nằm trong danh mục phân biệt đối xử bao gồm Haiti, Uzbekistan, Morocco, Tunisia, Algeria, Jordan, Qatar, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ.

Mexico, một trong ba quốc gia đăng cai, có truyền thống lâu đời về chủ nghĩa chống giáo sĩ được thể chế hóa, nhưng mối lo ngại lớn hơn hiện nay đến từ tội phạm có tổ chức và buôn bán ma túy nhắm vào các linh mục, lãnh đạo tôn giáo và người làm công tác mục vụ khi các nhóm tội phạm cố gắng kiểm soát cộng đồng địa phương.

Tại Iraq, các nhóm thiểu số tôn giáo đã phải chịu đựng sự đàn áp trong nhiều thập niên, nhưng đội tuyển túc cầu quốc gia lại rất đa dạng, bao gồm cả người Hồi giáo Sunni và Shiite cũng như người Kurd. Bốn cầu thủ là Kitô hữu, chiếm khoảng 15% tổng số cầu thủ trong đội.

Bà Petrosillo nói: "Mặc dù người hâm mộ có thể ủng hộ các đội tuyển quốc gia khác nhau, nhưng World Cup cũng nhắc nhở chúng ta về những giá trị gắn kết tất cả – sự tôn trọng phẩm giá con người và tự do tôn giáo hoặc tín ngưỡng."

---

Source:Catholic Herald

World Cup nations enjoying the football while facing religious persecution

 

1. Chính quyền do Nga dựng lên ở Crimea bị tạm chiếm tuyên bố tình trạng khẩn cấp trong bối cảnh các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine gia tăng.

Ngày 26 tháng 6, chính quyền do Nga dựng lên ở Crimea tuyên bố tình trạng khẩn cấp khu vực khi Ukraine tăng cường chiến dịch tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa tầm xa vào bán đảo bị tạm chiếm của mình.

"Quyết định này được đưa ra chủ yếu để giải quyết các vấn đề về kinh tế," lãnh đạo lực lượng ủy nhiệm của Nga tại Sevastopol, Mikhail Razvozhayev, cho biết trong tuyên bố gửi qua điện tín ngày 26 tháng 6.

"Chế độ pháp lý của tình trạng khẩn cấp cho phép giải quyết nhanh chóng các vấn đề về hoạt động ổn định của tất cả các lĩnh vực mà sinh kế của người dân phụ thuộc vào."

Biện pháp này được đưa ra vài ngày sau các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa quy mô lớn của Ukraine nhằm vào một cây cầu hỏa xa bắc qua kênh đào Bắc Crimea, các kho nhiên liệu và cơ sở hạ tầng quân sự trên khắp bán đảo Crimea bị tạm chiếm.

Ngày 23 tháng 6, phát ngôn nhân của chính quyền xâm lược, Oleg Kryuchkov, cho biết tình trạng mất điện trên quy mô lớn ở Crimea đã khiến khoảng một nửa bán đảo không có điện.

Các cuộc tấn công này là một phần trong nỗ lực rộng lớn hơn của Ukraine nhằm phá vỡ hoạt động hậu cần quân sự của Nga tại Crimea bị tạm chiếm, vốn đã leo thang trong những tuần gần đây. Thật khó để phân tích một cách độc lập tác động của các cuộc tấn công này đối với các hoạt động của quân đội Nga ở miền nam Ukraine.

Theo Jenny Mathers, giảng viên cao cấp về chính trị quốc tế tại Đại học Aberystwyth của Anh, tuyên bố tình trạng khẩn cấp khu vực của Mạc Tư Khoa có lẽ là "minh chứng quan trọng nhất cho đến nay về hiệu quả của các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa quy mô lớn và có hệ thống của Ukraine" nhằm vào các mục tiêu chiến lược ở Nga và trên khắp các vùng lãnh thổ bị Nga tạm chiếm.

"Chiến lược đó làm suy yếu những nỗ lực của Putin nhằm bảo vệ phần lớn người Nga - bao gồm cả những người đã đổ xô đến Crimea bị tạm chiếm với tư cách là khách du lịch hoặc cư dân - khỏi tác động của chiến tranh," Mathers nói với tờ Kyiv Independent.

"Điều này cũng cho thấy sự trống rỗng trong tuyên bố của Putin rằng Nga đang thắng thế trong cuộc chiến."

Ông Razvozhayev cho biết quyết định về tình trạng khẩn cấp được đưa ra cùng với ông Sergey Aksyonov, thống đốc do Nga bổ nhiệm tại Crimea bị tạm chiếm. Ông Razvozhayev nói rằng tình hình cung cấp năng lượng ở Crimea vẫn "khó khăn" và công tác sửa chữa đang được tiến hành để khôi phục hoàn toàn nguồn điện ở Sevastopol trong những ngày tới.

"Rõ ràng chiến dịch tấn công tầm trung của Ukraine đang gây ra những vấn đề nghiêm trọng cho Nga, bằng chứng là hàng ngàn người đã phải tháo chạy khỏi bán đảo", John Hardie, phó giám đốc Chương trình Nga tại Tổ chức Bảo vệ Dân chủ, nói với tờ Kyiv Independent.

"Dĩ nhiên, người Nga sẽ tìm cách thích nghi với những cuộc tấn công này, nhưng cho đến nay dường như họ vẫn chưa có câu trả lời thỏa đáng."

Trước khi Nga sáp nhập và xâm lược Crimea một cách bất hợp pháp vào năm 2014, bán đảo này phụ thuộc vào Ukraine đại lục để cung cấp hơn 80% điện năng. Nga đã xây dựng và hiện đại hóa nhiều nhà máy nhiệt điện để giúp Crimea tự chủ năng lượng — nhưng các cơ sở này vẫn dễ bị tổn thương trước máy bay điều khiển từ xa của Ukraine.

Những tuần gần đây, Ukraine đã liên tiếp thực hiện các cuộc tấn công tầm trung vào Crimea. Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov cho biết ngày 17 tháng 6 rằng Kyiv đặt mục tiêu biến bán đảo này "thành một hòn đảo" bằng cách tấn công các chuỗi cung ứng của Nga để cô lập Crimea khỏi lục địa Nga.

[Kyiv Independent: Russian-installed authorities in occupied Crimea announce state of emergency amid intensified Ukrainian drone attacks]

2. Tổng thống Zelenskiy cho biết Cơ quan An ninh Ukraine, gọi tắt là SBU sẽ tiến hành chiến dịch gây áp lực kéo dài 40 ngày chống lại Nga.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã phê duyệt kế hoạch cho Cơ quan An ninh Nhà nước Ukraine, gọi tắt là SBU tiến hành một chiến dịch kéo dài 40 ngày nhằm gây áp lực buộc Nga chấm dứt chiến tranh, tổng thống cho biết hôm Thứ Sáu, 26 Tháng Sáu.

Thông báo được đưa ra sau cuộc gặp giữa Tổng thống Zelenskiy và nhà lãnh đạo tạm quyền của SBU, Yevhenii Khmara. Tổng thống Zelenskiy cho biết, vị chỉ huy này đã báo cáo về "kế hoạch trừng phạt dài hạn, trung hạn và những kết quả mà SBU đã đạt được".

Tổng thống cho biết ông đã chấp thuận cho SBU tiến hành "một chiến dịch gây ảnh hưởng kéo dài 40 ngày… chống lại quốc gia gây hấn nhằm buộc nước này chấm dứt chiến tranh."

Tổng thống Zelenskiy không cung cấp thêm chi tiết về những gì chiến dịch này sẽ bao gồm. Ông chỉ ca ngợi SBU, đặc biệt là đơn vị đặc nhiệm Alpha tinh nhuệ, vì những thành công gần đây trong việc "tấn công vào nhân sự và trang thiết bị của lực lượng xâm lược".

Trong vài tuần qua, lực lượng Ukraine đã giáng một loạt đòn mạnh vào hệ thống hậu cần, cơ sở hạ tầng năng lượng và cảm giác an ninh tương đối của Nga bằng cách tiến hành các cuộc tấn công quy mô lớn vào Crimea và Mạc Tư Khoa.

Hai cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa liên tiếp vào thủ đô Mạc Tư Khoa của Nga hồi tháng 6 đã làm tê liệt Nhà máy lọc dầu Mạc Tư Khoa, làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nhiên liệu trên toàn quốc và đưa chiến tranh đến tận nhà của người dân, những người vốn từ lâu được cách ly khỏi những nỗi kinh hoàng hàng ngày của chiến tranh trên không.

Chiến dịch "tấn công tầm trung" của Ukraine nhằm vào Crimea bị tạm chiếm đã làm tê liệt hoạt động hậu cần trên bán đảo, cắt đứt các tuyến đường tiếp tế quan trọng của Nga đồng thời tàn phá cơ sở hạ tầng trọng yếu.

Những bước tiến của Nga trên chiến trường cũng đã chậm lại, một diễn biến mà Tổng thống Zelenskiy cũng dành lời khen ngợi cho SBU.

"Điều quan trọng là, trong nhiều tháng liên tiếp, SBU đã thể hiện hiệu suất cao nhất trong việc bảo vệ các vị trí của Ukraine trên tiền tuyến thông qua việc sử dụng nhiều loại máy bay điều khiển từ xa khác nhau", ông nói.

Những thành công gần đây của Ukraine được tường trình đã gây ấn tượng với Washington. Một quan chức cao cấp của Ukraine nói với tờ Kyiv Independent rằng Tổng thống Donald Trump đã bí mật thúc giục Tổng thống Zelenskiy hành động "mạnh dạn hơn" chống lại Nga.

Điện Cẩm Linh tiếp tục từ chối tham gia các cuộc đàm phán hòa bình thiện chí, với việc Putin bác bỏ nhiều lời mời gặp gỡ Tổng thống Zelenskiy để đàm phán tại một quốc gia trung lập.

[Kyiv Independent: Ukraine's SBU to wage 40-day pressure campaign against Russia, Zelensky says]

3. Ukraine được tường trình đã phóng hàng chục máy bay điều khiển từ xa về phía Mạc Tư Khoa.

Quân đội Ukraine đã phóng hàng chục máy bay điều khiển từ xa về phía Mạc Tư Khoa vào đêm 26 tháng 6, Thị trưởng Mạc Tư Khoa Sergey Sobyanin tuyên bố sáng Thứ Bẩy, 27 Tháng Sáu, trong bối cảnh Kyiv tiếp tục tăng cường các cuộc tấn công nhằm vào thủ đô Nga.

Tính đến 5 giờ 45 phút sáng giờ địa phương, ít nhất 39 máy bay điều khiển từ xa đã bị bắn hạ khi đang tiếp cận thủ đô, ông Sobyanin cho biết. Làn sóng máy bay điều khiển từ xa đầu tiên bắt đầu từ một giờ trước đó, khoảng 2 giờ 30 phút sáng, thị trưởng nói thêm.

Hiện chưa có thông tin nào về việc có mục tiêu nào bị tấn công hay không. Các đội cấp cứu đang đánh giá thiệt hại do mảnh vỡ máy bay điều khiển từ xa gây ra.

Vụ tấn công mới nhất của Ukraine nhằm vào Mạc Tư Khoa diễn ra chỉ một tuần sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa lớn nhất của Ukraine vào thủ đô Nga kể từ cuộc xâm lược toàn diện, với thiệt hại tại Nhà máy lọc dầu Mạc Tư Khoa khiến phần lớn thành phố bị bao phủ bởi khói đen.

Hãng Reuters đưa tin ngày 24 tháng 6, dẫn nguồn tin từ ngành công nghiệp, rằng nhà máy lọc dầu lớn nhất Mạc Tư Khoa khó có thể nối lại sản xuất trong năm nay sau khi bị hư hại nặng nề.

Ukraine thường không công bố số lượng máy bay điều khiển từ xa được sử dụng trong các cuộc tấn công vào Nga, nhưng theo số liệu của Bộ Quốc phòng Nga, con số này hiện lên tới hàng trăm chiếc gần như mỗi ngày.

Chính phủ Ukraine gọi những cuộc tấn công này là "các biện pháp trừng phạt tầm xa" nhằm đáp trả các cuộc tấn công hỏa tiễn quy mô lớn của Nga vào các mục tiêu dân sự ở Ukraine.

Từ đầu năm 2026, Ukraine đã tăng cường các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa tầm xa nhằm vào các cơ sở năng lượng của Nga, bao gồm nhiều cuộc tấn công vào các cơ sở trong và xung quanh Mạc Tư Khoa. Chiến dịch này tập trung vào các nhà máy lọc dầu và kho nhiên liệu, vốn rất quan trọng để duy trì nỗ lực chiến tranh của Nga.

[Kyiv Independent: Ukraine reportedly launches dozens of drones towards Moscow, mayor claims]

4. Ukraine sẽ thành lập các lữ đoàn mới trong bối cảnh Nga tìm cách mở rộng mặt trận thêm 160 km.

Trước mối đe dọa ngày càng gia tăng từ Belarus, Quân đội Ukraine đang lên kế hoạch thành lập các lữ đoàn mới để bảo đảm khả năng đẩy lùi một cuộc tấn công tiềm tàng, theo lời Tư lệnh Quân đội Ukraine, Oleksandr Syrsky.

Ông Syrsky nói với trang tin địa phương LIGA.net hôm thứ Năm rằng lực lượng Nga, sau khi không đạt được thắng lợi quyết định trên các mặt trận chính, hiện đang tìm cách mở rộng các hoạt động chiến đấu tích cực ở miền bắc Ukraine.

Theo ông, kế hoạch của Mạc Tư Khoa có thể làm tăng chiều dài chiến tuyến thêm khoảng 160 km.

Hiện tại, Nga đang chiếm ưu thế về nhân lực và vũ khí, do đó việc thành lập thêm các lữ đoàn của Ukraine là cần thiết để bảo vệ các khu vực dễ bị tổn thương.

"Kẻ thù đã điều chỉnh kế hoạch và dự định thành lập các sư đoàn mới cùng năm lữ đoàn trong năm nay. Chúng ta buộc phải đáp trả những hành động như vậy. Trong chiến tranh, bạn hoặc phải nắm lấy thế chủ động hoặc phải đầu hàng. Không có lựa chọn thứ ba", ông nói.

Trả lời các câu hỏi về lý do tại sao Ukraine lại thành lập các lữ đoàn mới thay vì chỉ tăng cường cho các lữ đoàn hiện có, Syrsky cho biết việc mở rộng quy mô lữ đoàn sẽ không giải quyết được vấn đề bao phủ tiền tuyến.

Theo ông, một lữ đoàn "không thể bị dàn trải". Mặc dù việc tăng quân số có thể kéo dài sức chịu đựng chiến đấu của lữ đoàn, cho phép nó giữ vững vị trí lâu hơn, nhưng điều đó không giúp nó kiểm soát được một khu vực rộng lớn hơn.

Syrsky cho biết bản chất của cuộc chiến đã thay đổi, với chiến tuyến hiện đang mở rộng không chỉ về chiều rộng mà còn cả chiều sâu.

"Khi mặt trận mở rộng cả về chiều rộng và chiều sâu, phép tính là điều không thể tránh khỏi: Cần thêm các đơn vị quân sự mới", ông nói thêm.

Theo đánh giá mới nhất của Viện Nghiên cứu Chiến tranh, gọi tắt là ISW, Putin đang gia tăng áp lực lên nhà lãnh đạo Belarus Alexander Lukashenko để Belarus tăng cường sự can thiệp vào cuộc xâm lược Ukraine của Nga.

Theo tờ Wall Street Journal, ISW cho biết Điện Cẩm Linh muốn Belarus cho phép Nga thực hiện nhiều hoạt động quân sự hơn trên lãnh thổ của mình, bao gồm cả việc phóng máy bay điều khiển từ xa nhằm vào Ukraine và các hành động nhằm buộc Kyiv phải điều động quân đội đến biên giới Belarus.

Theo các nguồn tin, Mạc Tư Khoa đang sử dụng áp lực tài chính để thúc đẩy Minsk hợp tác nhiều hơn. Mặc dù vậy, ISW cho biết Lukashenko vẫn tiếp tục chống lại sự can thiệp quân sự toàn diện trong khi cố gắng duy trì sự ủng hộ của Điện Cẩm Linh.

Viện nghiên cứu cho biết Belarus được tường trình đã vô hiệu hóa các trạm tiếp sóng tín hiệu dẫn đường máy bay điều khiển từ xa của Nga gần biên giới Ukraine sau khi Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cảnh báo Kyiv có thể tấn công chúng.

Đồng thời, các quan chức cao cấp của Nga, bao gồm Chủ tịch Hội đồng An ninh Dmitry Medvedev và Ngoại trưởng Sergey Lavrov, đã nhắc lại lập trường không chấp nhận các điều khoản hòa bình thỏa hiệp của Mạc Tư Khoa như đóng băng chiến tuyến, báo hiệu cam kết tiếp tục theo đuổi mục tiêu chiến tranh là xâm lược toàn bộ khu vực Donbas ở miền đông Ukraine.

[Kyiv Post: Ukraine to Build New Brigades as Russia Seeks to Expand Front by 160 km]

5. Một quan chức Liên Hiệp Quốc cho biết cần có cơ chế kiểm chứng hạt nhân "rất mạnh mẽ" ở Iran sau chiến tranh.

Nhà lãnh đạo cơ quan giám sát hạt nhân của Liên Hiệp Quốc hôm thứ Sáu cho biết cần có một hệ thống kiểm chứng "rất mạnh" ở Iran sau cuộc xung đột ở Trung Đông để bảo đảm nước này không phát triển vũ khí hạt nhân.

Những phát biểu của nhà lãnh đạo Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, gọi tắt là IAEA Rafael Grossi được đưa ra trong bối cảnh Hoa Kỳ và Iran đang đàm phán một thỏa thuận rộng hơn để chấm dứt chiến tranh, với chương trình hạt nhân của Tehran vẫn là điểm mấu chốt gây tranh cãi.

"Tôi nghĩ mục tiêu của thỏa thuận mới đây giữa Mỹ và Iran này là để bảo đảm Iran không phát triển vũ khí hạt nhân. Chính phủ Iran đã tuyên bố rất rõ ràng rằng đó không phải là ý định của họ", Grossi nói với các phóng viên tại Nhật Bản.

"Nhưng dĩ nhiên, ý định thôi thì chưa đủ. Chúng ta cần phải có một hệ thống xác minh rất chặt chẽ… càng sớm càng tốt," ông nói.

Hãng tin Reuters đưa tin ông Grossi cho biết thỏa thuận tạm thời giữa Mỹ và Iran cho phép các thanh tra viên của Liên Hiệp Quốc tiếp cận Iran và "chúng tôi hy vọng sẽ sớm có mặt ở đó".

Grossi cũng cho biết cơ quan giám sát này "hầu như chưa bắt đầu" các cuộc đàm phán với Tehran sau thỏa thuận sơ bộ gần đây với Mỹ về việc giải quyết kho dự trữ uranium của Tehran.

" Các cuộc đàm phán ban đầu đã diễn ra.... Chúng tôi hy vọng công việc này sẽ sớm được đẩy mạnh", Grossi nói.

Iran liên tục phủ nhận việc tìm cách sở hữu bom hạt nhân trong khi vẫn kiên quyết khẳng định quyền vận hành một chương trình hạt nhân dân sự quy mô đầy đủ.

Theo một đạo luật được quốc hội Iran thông qua sau cuộc chiến kéo dài 12 ngày với Israel năm ngoái, Tehran đã đình chỉ hợp tác với IAEA vào tháng 7 năm ngoái.

6. Theo Reuters, nhà máy lọc dầu lớn thứ tư của Nga đã ngừng hoạt động sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine.

Hôm Thứ Sáu, 26 Tháng Sáu, Reuters đưa tin, dẫn lời hai nguồn tin trong ngành, rằng nhà máy lọc dầu Lukoil-Nizhegorodorgsintez, hay nhà máy NORSI, đã ngừng hoạt động sau khi bị hư hại trong một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine.

Động thái này dự kiến sẽ làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nhiên liệu ngày càng gia tăng ở Nga, vốn đã dẫn đến lệnh cấm xuất khẩu, tăng giá và hạn chế bán hàng trên toàn quốc.

Nhà máy lọc dầu Lukoil-Nizhegorodorgsintez ở Kstovo, tỉnh Nizhny Novgorod, là nhà máy lọc dầu lớn thứ tư và là nhà sản xuất xăng lớn thứ hai của Nga. Cơ sở này đã ngừng hoạt động vào ngày 24 tháng 6 sau một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa, hai nguồn tin trong ngành cho biết với Reuters.

Theo nguồn tin của Reuters, vụ tấn công đã làm hư hại một tổ máy lọc dầu chính, CDU-5, tại cơ sở này. Tổ máy này chiếm khoảng một phần tư tổng công suất sản xuất của nhà máy lọc dầu, với khả năng chế biến 12.000 tấn mỗi ngày.

Theo các nguồn tin, NORSI có thể sử dụng các tổ máy khác để khởi động lại hoạt động trong tương lai gần.

Sàn giao dịch hàng hóa quốc tế Saint-Petersburg, gọi tắt là SPIMEX đã ngừng bán các sản phẩm dầu diesel và xăng của NORSI bắt đầu từ ngày 24 tháng 6. Cùng ngày, Thống đốc tỉnh Nizhny Novgorod, ông Gleb Nikitin, báo cáo rằng một cơ sở công nghiệp giấu tên trong khu vực đã bị hư hại do mảnh vỡ máy bay điều khiển từ xa rơi xuống.

Ông Nikitin cho biết cuộc tấn công đã khiến hai người thiệt mạng, nhưng không nêu tên nhà máy lọc dầu nào.

Ukraine đã tiến hành nhiều cuộc tấn công nhằm vào nhà máy lọc dầu NORSI vào tháng 5 năm 2026. Theo Bộ Tổng tham mưu, nhà máy Lukoil này có công suất chế biến khoảng 17 triệu tấn dầu thô mỗi năm. Nhà máy lọc dầu này cũng sản xuất xăng, dầu diesel và nhiên liệu máy bay "được sử dụng để phục vụ nhu cầu của lực lượng xâm lược Nga", quân đội cho biết.

Sau các cuộc tấn công hồi tháng 5, Nikitin đã ký một sắc lệnh thành lập bộ mới chuyên trách về phòng thủ máy bay điều khiển từ xa tại tỉnh Nizhny Novgorod.

Việc tạm ngừng hoạt động tại NORSI, một trong những nhà máy lọc dầu lớn nhất của Nga, diễn ra trong bối cảnh các báo cáo trong ngành cho rằng Nhà máy lọc dầu Mạc Tư Khoa khó có thể nối lại sản xuất trước cuối năm nay. Cơ sở này đã bị tấn công liên tiếp bởi quân Ukraine vào tháng 6, gây ra hỏa hoạn lớn và thiệt hại trên quy mô lớn tại khu vực này.

Trong khi máy bay điều khiển từ xa của Ukraine tấn công nhà máy lọc dầu của Nga, áp lực lên thị trường nhiên liệu của nước này tiếp tục gia tăng. Một số khu vực đã áp dụng các hạn chế bán dầu diesel và xăng. Điện Cẩm Linh cũng đang xem xét bổ sung lệnh cấm xuất khẩu dầu diesel vào các lệnh cấm tạm thời đối với nhiên liệu máy bay và xăng.

Từ đầu năm 2026, Ukraine đã tăng cường các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa tầm xa nhằm vào các cơ sở năng lượng của Nga, bao gồm nhiều cuộc tấn công vào các cơ sở trong và xung quanh Mạc Tư Khoa. Chiến dịch này tập trung vào các nhà máy lọc dầu và kho nhiên liệu, vốn rất quan trọng để duy trì nỗ lực chiến tranh của Nga.

[Kyiv Independent: Russia's 4th-largest oil refinery shuts down after Ukrainian drone strike, Reuters reports]

7. Mỹ tấn công các mục tiêu ở Iran sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Iran nhằm vào một tàu chở hàng, làm dấy lên thách thức đối với thỏa thuận ngừng bắn.

Quân đội Mỹ cho biết họ đã tấn công các mục tiêu của Iran hôm thứ Sáu để đáp trả vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Iran nhằm vào một tàu thương mại ở eo biển Hormuz, đánh dấu các cuộc tấn công đầu tiên của Mỹ nhằm vào Iran kể từ khi hai nước đồng ý gia hạn thỏa thuận ngừng bắn vốn đã mong manh hồi tuần trước.

Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ cho biết trong một tuyên bố đăng trên mạng xã hội rằng các cuộc tấn công nhắm vào các kho chứa hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa cũng như các địa điểm đặt radar của Iran, gọi đây là "phản ứng mạnh mẽ" đối với "hành vi nguy hiểm" của Iran.

"Hành động gây hấn vô cớ nhằm vào tàu vận tải thương mại của lực lượng Iran rõ ràng đã vi phạm thỏa thuận ngừng bắn", CENTCOM cho biết.

Một quan chức Mỹ nói với đài CBS News rằng máy bay Mỹ đã tấn công nhiều mục tiêu dọc eo biển Hormuz và trên đảo Qeshm của Iran. Quan chức này cho biết thêm, các cuộc tấn công hiện đã kết thúc.

Một ngày trước đó, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã tấn công một tàu chở hàng treo cờ Singapore, một quan chức Mỹ xác nhận với đài CBS News hôm thứ Năm. Theo Trung tâm Điều hành Thương mại Hàng hải Anh, cầu tàu bị hư hại, nhưng không có thương vong hay tác động môi trường nào được báo cáo. Trung tâm này cho biết con tàu đang ở ngoài khơi bờ biển Oman.

Tổng thống Trump gọi vụ tấn công là "hành vi vi phạm ngu ngốc" thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran, vốn đã được gia hạn thêm 60 ngày trong bản ghi nhớ giữa hai nước tuần trước. Khi được các phóng viên hỏi hôm thứ Sáu liệu Iran có phải đối mặt với bất kỳ hậu quả nào không, Tổng thống Trump trả lời: "Các bạn sẽ biết thôi."

Vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Iran — và phản ứng của Mỹ — có thể đánh dấu một bước thụt lùi đối với những nỗ lực của chính quyền Trump nhằm mở lại eo biển Hormuz, vốn đã bị đóng cửa đối với hầu hết các hoạt động vận tải biển trong nhiều tháng. Ngay sau khi con tàu bị tấn công, Tổ chức Hàng hải Quốc tế, gọi tắt là IMO của Liên Hiệp Quốc đã tạm dừng nỗ lực di tản hàng trăm tàu và hàng ngàn thủy thủ bị mắc kẹt ở Vịnh Ba Tư. Tổ chức này cho biết con tàu "không đi qua theo khuôn khổ di tản của IMO".

Bản ghi nhớ giữa Mỹ và Iran quy định Iran phải bố trí tuyến đường đi qua eo biển Hormuz an toàn, không thu phí "bằng mọi nỗ lực" trong vòng 60 ngày. Trong tuần sau khi Tổng thống Trump ký thỏa thuận, số lượng tàu thuyền đi qua eo biển mỗi ngày tăng vọt, trong khi giá dầu giảm mạnh xuống gần mức trước chiến tranh.

Tuy nhiên, những bất đồng về eo biển này vẫn còn tồn tại. Mỹ ủng hộ tuyến đường qua phần phía nam của eo biển Hormuz, men theo bờ biển Oman, trong khi Iran cho rằng các tàu vẫn cần xin phép và sử dụng tuyến đường phía bắc gần bờ biển Iran hơn. Iran cũng không loại trừ khả năng thu phí đối với các tàu thương mại sau khi thời hạn 60 ngày kết thúc, một ý tưởng mà Mỹ và các đồng minh trong khu vực cho là không thể chấp nhận được.

Cơ quan quản lý eo biển vùng Vịnh Ba Tư của Iran hôm thứ Năm tuyên bố: "Bất kỳ hành trình nào đi qua các tuyến đường nằm ngoài khuôn khổ do PGSA chỉ định sẽ không được bảo đảm an toàn và sẽ không được hưởng bảo hiểm hoặc các trách nhiệm pháp lý liên quan."

Cũng chưa rõ các cuộc tấn công mới của Mỹ vào Iran sẽ có tác động như thế nào đến các cuộc đàm phán giữa hai nước, dự kiến sẽ diễn ra trong hai tháng tới về chương trình hạt nhân của Iran. Hai bên đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn lần đầu tiên vào đầu tháng 4, và mặc dù thỏa thuận đó liên tục bị thử thách bởi các cuộc tấn công ăn miếng trả miếng, lực lượng Mỹ đã không mở lại chiến dịch ném bom quy mô lớn chống lại Iran kéo dài hơn một tháng.

Phó Tổng thống JD Vance, người đang giúp dẫn dắt các cuộc đàm phán với Iran, cho biết hôm thứ Sáu: "Iran đã ký một thỏa thuận ngừng bắn. Chúng tôi đã tôn trọng thỏa thuận đó. Nếu họ có bất đồng về cách áp dụng bản ghi nhớ, họ có thể gọi điện thoại. Nhưng bạo lực sẽ bị đáp trả bằng bạo lực. "

[CBSNews: U.S. strikes targets in Iran after Iranian drone attack on cargo ship, posing challenge to ceasefire]

8. Tổng Thư Ký Rutte cho biết các cố vấn của Tổng thống Trump đang làm việc về kế hoạch hòa bình Ukraine.

Tổng thư ký NATO Mark Rutte cho biết các quan chức cao cấp trong chính quyền Tổng thống Donald Trump đang nỗ lực đàm phán một thỏa thuận hòa bình cho Ukraine.

Trong một cuộc phỏng vấn với Fox News hôm Thứ Sáu, 26 Tháng Sáu, Rutte đã nêu tên Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio, đặc phái viên Steve Witkoff và cố vấn tổng thống Jared Kushner trong số những người tham gia vào các nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt cuộc xâm lược toàn diện của Nga chống lại Ukraine.

Trong cuộc phỏng vấn trên chương trình "Special Report", Rutte cũng ca ngợi các quyết định chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump, đặc biệt là các hành động gần đây của Mỹ nhằm vào chương trình hạt nhân của Iran.

"Tôi nghĩ tổng thống đang làm chính xác những gì cần thiết, làm suy yếu khả năng hạt nhân của Iran", Rutte nói.

"Bạn có thể tưởng tượng nếu Iran sở hữu vũ khí hạt nhân thì sao? Đó là một quốc gia xuất khẩu hỗn loạn. Đó là một quốc gia xuất khẩu khủng bố. Điều đó sẽ gây ra hậu quả tàn khốc cho khu vực. Điều đó sẽ gây ra hậu quả tàn khốc cho toàn thế giới", ông nói thêm.

Ông Rutte lập luận rằng sự lãnh đạo của Tổng thống Trump đã góp phần tăng cường các cam kết quốc phòng trong NATO và khuyến khích các quốc gia thành viên tăng chi tiêu quân sự.

Ông Rutte nói: "Khi nhìn vào số liệu về các khoản đầu tư mà các nước NATO hiện đang thực hiện cho quốc phòng của chính họ, con số đó thật đáng kinh ngạc".

Những phát ngôn của Rutte được đưa ra sau khi Tổng thống Trump chỉ trích các đồng minh NATO vì cho rằng họ không hỗ trợ đủ cho Mỹ.

"Chúng ta chi tiêu quá nhiều cho NATO, trong khi họ không hề giúp đỡ chúng ta", Tổng thống Trump nói.

Đáp lại những nhận xét đó, Rutte nói ông hiểu sự thất vọng của Tổng thống Trump nhưng lập luận rằng các đồng minh NATO đã cung cấp sự hỗ trợ đáng kể cho các hoạt động quân sự của Mỹ.

Ông lưu ý rằng khoảng 500 máy bay Mỹ đã sử dụng các căn cứ của Ý trong Chiến dịch Epic Fury, trong khi Rumani điều chỉnh các hoạt động bay dân sự để hỗ trợ hậu cần quân sự của Mỹ.

Ông Rutte cũng cho biết các đồng minh Âu Châu tiếp tục giúp bảo đảm an ninh eo biển Hormuz trong cuộc chiến ở Iran.

" Hiện nay, các đồng minh lớn của Âu Châu đang bố trí trước các nguồn lực của họ gần eo biển để có thể hỗ trợ, ví dụ như trong việc rà phá bom mìn," ông nói.

Ông Rutte đã gặp Tổng thống Trump hôm thứ Tư và cho biết những hành động gần đây của Mỹ thể hiện khả năng lãnh đạo cần thiết để duy trì an ninh của liên minh.

[Kyiv Post: Rutte Says Trump Aides Working on Ukraine Peace Plan]

9. Iran tấn công tàu thương mại ở eo biển Hormuz, thách thức thỏa thuận Mỹ-Iran.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran đã tấn công một tàu thương mại treo cờ Singapore tại eo biển Hormuz hôm thứ Năm, một quan chức Mỹ xác nhận với CBS News, gây ra thách thức cho nỗ lực của Tổng thống Trump trong việc mở lại hành lang vận chuyển quan trọng này.

Theo thông báo từ Trung tâm Điều hành Thương mại Hàng hải Anh, cầu tàu bị hư hại sau khi bị một "đối tượng lạ" bắn trúng mạn phải ngoài khơi Dahit, Oman. Thông báo cho biết không có thương vong hay tác động môi trường nào được ghi nhận.

Sau cuộc tấn công, Tổ chức Hàng hải Quốc tế, gọi tắt là IMO của Liên Hiệp Quốc đã tạm dừng kế hoạch di tản nhiều tàu thuyền bị mắc kẹt ở Vịnh Ba Tư, vốn đã được lên kế hoạch từ vài ngày trước, do cuộc tấn công hôm thứ Năm. Tổng thư ký IMO Arsenio Dominguez cho biết việc tạm dừng là cần thiết "để xác nhận lại rằng các bảo đảm an toàn cần thiết vẫn được duy trì".

Tổ chức quốc tế cho biết con tàu đã đi qua eo biển Hormuz trước khi bị va chạm, và nó "không di chuyển theo khuôn khổ di tản của IMO".

Ông Dominguez cho biết trong một tuyên bố: "Tôi luôn khẳng định rằng sự an toàn của các thủy thủ là ưu tiên hàng đầu. Do đó, để bảo đảm sự phối hợp và an toàn hàng hải, kế hoạch di tản sẽ tạm dừng cho đến khi có thêm thông tin rõ ràng hơn."

Tuần trước, Mỹ và Iran đã ký một bản ghi nhớ hợp tác, làm dấy lên hy vọng về việc vận chuyển hàng hóa trở lại eo biển Hormuz, một điểm nghẽn giao thông thường vận chuyển một phần năm lượng dầu mỏ của thế giới nhưng phần lớn bị đóng cửa đối với tàu thuyền trong nhiều tháng chiến tranh. Theo thỏa thuận, Iran dự kiến sẽ bố trí tuyến đường vận chuyển an toàn miễn phí "bằng những nỗ lực tốt nhất" trong 60 ngày.

Kể từ đó, lưu lượng tàu thuyền đã tăng lên đáng kể, với 70 tàu đi qua eo biển vào thứ Ba, so với chỉ sáu tàu một tuần trước đó, theo dữ liệu từ công ty phân tích Kpler, công ty này lưu ý rằng một phần sự gia tăng có thể là do "lưu lượng giao thông bị trì hoãn sau khi thỏa thuận được thực hiện". Với việc vận tải biển phục hồi, giá dầu toàn cầu đã giảm mạnh.

Tổ chức Hàng hải Quốc tế, gọi tắt là IMO cũng thông báo hôm thứ Ba rằng họ đang triển khai một nỗ lực di tản "quy mô lớn" để giúp hàng ngàn thủy thủ rải rác trên hàng trăm tàu rời khỏi khu vực. Tổ chức này cho biết có hai tuyến đường khả thi: một qua vùng biển Iran ở phía bắc eo biển Hormuz, và một tuyến đường khác qua vùng biển Oman ở phía nam.

Tuy nhiên, những bất đồng về eo biển Hormuz vẫn tiếp diễn. Tuyến đường mà Mỹ ưa chuộng là đi sát bờ biển Oman, trong khi Iran khăng khăng rằng các tàu phải xin phép nước này trước khi đi qua eo biển và phải sử dụng tuyến đường gần bờ biển hơn.

Cơ quan Quản lý Vịnh Eo biển Ba Tư của Iran hôm thứ Năm tuyên bố: "Bất kỳ hành trình nào đi qua các tuyến đường nằm ngoài khuôn khổ do PGSA chỉ định sẽ không được bảo đảm an toàn và sẽ không được hưởng bảo hiểm hoặc các trách nhiệm pháp lý liên quan."

Iran cũng không loại trừ khả năng thu phí đối với các tàu thuyền đi qua eo biển sau khi thời hạn 60 ngày của bản ghi nhớ kết thúc. Chính quyền Trump và các đồng minh của Mỹ trong khu vực đã gọi ý tưởng đó là không thể chấp nhận được và vi phạm luật pháp quốc tế. Oman cho biết họ có kế hoạch cùng quản lý eo biển với Iran nhưng không có ý định thu phí.

Ngoại trưởng Marco Rubio nói với các phóng viên sáng sớm thứ Năm rằng chính quyền Trump kỳ vọng eo biển sẽ vẫn mở và đang lên kế hoạch đánh giá Iran dựa trên hành động của nước này hơn là "lời lẽ cực đoan".

"Nếu các tàu thuyền di chuyển đúng như lẽ ra phải vậy, thì đó là điều chúng ta sẽ đánh giá và phản ứng," ông nói trong chuyến thăm Bahrain. "Mặt khác, nếu những lời lẽ này được chứng minh bằng việc các tàu thuyền thực sự bị đe dọa và chúng không di chuyển, thì đó là vi phạm thỏa thuận, và chúng ta sẽ có vấn đề với điều đó."

[CBSNews: Iran strikes commercial ship in Strait of Hormuz in challenge to U.S.-Iran deal]

10. Tổng thống Trump muốn 88 tỷ đô la cho chiến tranh với Iran và viện trợ thiên tai trong yêu cầu khẩn cấp.

Tổng thống Trump đã yêu cầu Quốc hội cấp gần 88 tỷ đô la để giúp trang trải chi phí cho cuộc chiến tranh với Iran, hỗ trợ nông dân và chống lại virus Ebola.

Yêu cầu này đã được dự đoán từ lâu, xét đến những khoản chi phí phát sinh trong cuộc xung đột kéo dài bốn tháng ở Trung Đông. Nhưng gói cứu trợ này — cần ít nhất một số sự ủng hộ từ cả hai đảng để được thông qua tại Thượng viện — đang phải đối mặt với nhiều khó khăn khi các nhà lập pháp thuộc cả hai đảng ngày càng thận trọng với những khoản chi tiêu lớn mới trong bối cảnh một cuộc chiến tranh vô cùng không được lòng dân.

Đề xuất này bao gồm 67,1 tỷ đô la cho Ngũ Giác Đài, trong đó có 21 tỷ đô la dành cho đạn dược để tái thiết kho dự trữ hỏa tiễn đã được sử dụng trong cuộc xung đột. Nó cũng bao gồm 17,3 tỷ đô la cho các hoạt động, 1,7 tỷ đô la cho khả năng sẵn sàng chiến đấu và 1,5 tỷ đô la cho chi phí nhiên liệu.

Gói quốc phòng đó cũng bao gồm 2,4 tỷ đô la cho máy bay điều khiển từ xa và 5,1 tỷ đô la cho các nỗ lực an ninh mạng và tự động hóa. 12,1 tỷ đô la trong số tiền yêu cầu sẽ được dành cho các chương trình mật.

Nhiều đảng viên Dân chủ, những người phản đối chiến tranh và cho rằng cuộc xung đột là bất hợp pháp, gần như chắc chắn sẽ phản đối việc chi một khoản tiền lớn như vậy.

Yêu cầu chi thêm hàng chục tỷ đô la cho chiến tranh được đưa ra trong bối cảnh Tổng thống Trump đang thúc đẩy ngân sách quân sự kỷ lục 1,5 ngàn tỷ đô la, tăng khoảng 50% so với năm nay. Đảng Dân chủ đã phản đối yêu cầu lịch sử này vì cho rằng nó lãng phí và chỉ trích Tổng thống Trump cùng đảng Cộng hòa vì đồng thời thúc đẩy việc cắt giảm các chương trình trong nước.

Tuy nhiên, gói cứu trợ mà Tổng thống Trump gửi cho các nhà lập pháp có giá trị thấp hơn đáng kể so với khoảng 200 tỷ đô la mà chính quyền Trump được tường trình đã cân nhắc trong những tháng gần đây.

Biện pháp này cũng bao gồm 11,1 tỷ đô la hỗ trợ nông nghiệp, dưới hình thức viện trợ trực tiếp cho nông dân bị ảnh hưởng bởi thuế quan của Tổng thống Trump, chi phí cao hơn và thiên tai liên quan đến thời tiết ở Florida.

Theo bốn nguồn tin giấu tên am hiểu vấn đề này để thảo luận về các vấn đề chi tiêu nhạy cảm, các Thượng Nghị Sĩ đảng Cộng hòa đến từ các bang nông nghiệp đang tìm cách phân bổ 17,2 tỷ đô la cho các ngành nông nghiệp trọng điểm ở các bang của họ và có kế hoạch tăng cường nguồn tài trợ cho nông nghiệp vượt quá đề xuất của Tòa Bạch Ốc.

Yêu cầu này được đưa ra trong bối cảnh Tổng thống Trump đang cố gắng thuyết phục các nhà lập pháp và công chúng Mỹ rằng một thỏa thuận hòa bình sắp đạt được sau khi các quan chức Mỹ và Iran ký kết một bản ghi nhớ hợp tác hồi đầu tháng này.

Tuy nhiên, đề xuất của Tòa Bạch Ốc có thể làm phức tạp thêm nỗ lực của các Dân biểu Cộng hòa tại Hạ viện trong việc theo đuổi gói chi tiêu chung của đảng, vốn dự kiến tập trung vào khoản ngân sách quốc phòng 350 tỷ đô la mà đảng Dân chủ sẽ không ủng hộ.

Trong gói bổ sung, chính quyền cũng đề xuất 1,4 tỷ đô la để ứng phó với dịch bệnh virus Ebola ở Trung Phi. Thêm 500 triệu đô la trong gói này sẽ dành cho các dự án phục hồi và xây dựng ở Washington, D.C. Tổng thống Trump cũng yêu cầu thêm 1 tỷ đô la để hỗ trợ thiết kế và xây dựng nhà ga Penn Station hiện đại ở thành phố New York.

Yêu cầu bổ sung này cũng sẽ cập nhật định nghĩa theo luật định về các sản phẩm cannabinoid có nguồn gốc từ cây gai dầu để tạo ra một khung pháp lý cho phép người tiêu dùng tiếp cận "các sản phẩm CBD phổ đầy đủ phù hợp" đồng thời bảo toàn ý định của Quốc hội trong việc trấn áp những kẻ xấu đã lợi dụng kẽ hở trong dự luật nông nghiệp năm 2018.

Thượng Nghị Sĩ Mitch McConnell (Đảng Cộng hòa, bang Kentucky) và Dân biểu Andy Harris (Đảng Cộng hòa, bang Maryland), những nhà lãnh đạo ủy ban phân bổ ngân sách, đã bảo đảm một điều khoản trong dự luật tài trợ nông nghiệp năm ngoái nhằm siết chặt kiểm soát các sản phẩm cần sa gây say đã được hợp pháp hóa thông qua dự luật nông nghiệp năm 2018.

Ngành công nghiệp cây gai dầu đã cảnh báo rằng điều khoản này, dự kiến có hiệu lực vào tháng 11, sẽ giết chết hoạt động kinh doanh của họ.

Yêu cầu của Tổng thống Trump cũng sẽ đề nghị Quốc hội thông qua luật cho phép bán nhiên liệu E15 quanh năm, một động thái mà các đảng viên Cộng hòa ở các bang nông nghiệp đã ủng hộ để thúc đẩy nông dân trồng ngô trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Dự luật đã được Hạ viện thông qua vào tháng 5 nhưng đã gây ra một cuộc tranh cãi nội bộ giữa các Thượng Nghị Sĩ đảng Cộng hòa, những người đang chia rẽ về việc nên đứng về phía lợi ích của ngành dầu mỏ hay nông nghiệp. Tổng thống Trump đã kêu gọi Quốc hội thông qua dự luật E15 vào tháng Giêng.

[CBSNews: Trump wants $88B for Iran war, disaster aid in emergency request]

11. Tổng thống Trump cáo buộc Iran "vi phạm một cách ngu ngốc" thỏa thuận ngừng bắn.

Tổng thống Trump đã cáo buộc Iran "vi phạm một cách ngu ngốc" thỏa thuận ngừng bắn với Mỹ.

Trong một bài đăng trên Truth Social hôm thứ Sáu, tổng thống cho biết Iran đã bắn "ít nhất bốn" máy bay điều khiển từ xa tấn công vào các tàu đi qua eo biển Hormuz, có lẽ là ám chỉ đến các cuộc tấn công của Iran được thực hiện hôm thứ Năm.

Tổng thống Trump viết: "Một trong những máy bay điều khiển từ xa đã đâm trúng boong trên của một tàu chở hàng lớn và rất đắt tiền", dường như ám chỉ vụ tấn công vào tàu Ever Lovely mang cờ Singapore hôm thứ Năm. "Tàu bị hư hại, nhưng vẫn tiếp tục hành trình. Chúng tôi đã bắn hạ ba máy bay điều khiển từ xa khác."

"Rõ ràng, đây là hành vi vi phạm ngu xuẩn thỏa thuận ngừng bắn của chúng ta," ông nói thêm.

Trong Phòng Bầu dục, Tổng thống Trump đã được một phóng viên hỏi liệu Iran có phải đối mặt với bất kỳ hậu quả nào vì đã thực hiện cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào một tàu chở hàng ở eo biển Hormuz hay không.

"Rồi các bạn sẽ biết thôi," Tổng thống Trump nói.

Khi được hỏi liệu thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran có còn hiệu lực hay không, tổng thống nói: "Tôi không thích việc họ đã bắn vào một con tàu ngày hôm qua - thực ra là bốn phát, chúng ta đã bắn hạ ba phát - không phải tàu của đồng minh, mà là một con tàu, một con tàu rất đắt tiền."

"Họ không nên làm vậy," Tổng thống Trump nói.

Tổng thống Trump nói "không ai nhìn thấy" máy bay điều khiển từ xa đâm vào tàu chở hàng ở eo biển Hormuz.

Mô tả phản ứng của Mỹ đối với vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa mà Tổng thống Trump đổ lỗi cho Iran, tổng thống cho biết một chiếc máy bay điều khiển từ xa đã lọt qua mà không bị phát hiện và tấn công một con tàu hôm thứ Năm.

"Chúng tôi đã bắn hạ ba chiếc. Một trong số đó, tôi đoán vậy - chúng tôi không bắn trượt. Không ai ngờ tới điều đó," Tổng thống Trump nói hôm thứ Sáu.

Ông đưa ra nhận xét này khi phát biểu tại hội nghị chính sách của Liên minh Tín ngưỡng và Tự do ở Washington, sau khi bình luận rằng Iran vẫn còn "một số khả năng, nhưng không nhiều".

[CBSNews: Trump accuses Iran of "foolish violation" of ceasefire]

12. Tổng thống Trump nói rằng Iran sẽ mua nông sản của Mỹ bằng tiền bị trừng phạt "trong thời gian khá sớm", nhưng Iran phủ nhận.

Tổng thống Trump một lần nữa khẳng định Iran dự kiến sẽ mua lúa mì, ngô và đậu nành của Mỹ - một tuyên bố mà một nhà đàm phán hàng đầu của Iran đã bác bỏ.

"Trên khắp thế giới, chúng ta đang mở cửa thị trường cho nông dân," tổng thống phát biểu hôm thứ Năm tại một sự kiện ở Tòa Bạch Ốc với các nông dân. "Và chúng ta có thêm một thị trường mới sắp ra mắt, đó là đất nước Iran xinh đẹp."

Trong sự kiện tại Vườn Hồng, tổng thống tiếp tục phát biểu: "Chúng ta sẽ lấy một phần tiền của họ và chi tiêu nó, và chúng ta sẽ mua lúa mì, đậu nành và ngô. Rất nhiều. Và quá trình đó sẽ bắt đầu khá sớm."

Tổng thống Trump đã đưa ra một thông báo tương tự vào thứ Ba, nói rằng bất kỳ khoản tiền nào bị trừng phạt của Iran được Bộ Tài chính Hoa Kỳ giải ngân sẽ được "sử dụng để mua thực phẩm và thiết bị y tế, hoàn toàn từ Hoa Kỳ". Ông coi kế hoạch này là một thắng lợi cho nông dân Mỹ.

Tuy nhiên, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, người đã giúp dẫn dắt các cuộc đàm phán với Mỹ, đã bác bỏ tuyên bố đó trong một bài đăng trên mạng xã hội hôm thứ Năm.

"Mùa màng duy nhất chúng ta đang thu hoạch là những gì các người đã gieo trồng: hàng thập niên ngờ vực. Nó là sản phẩm hữu cơ, dồi dào và tự trồng", Ghalibaf viết.

13. Ngoại trưởng Rubio cho rằng việc Iran thu phí tại eo biển Hormuz sẽ dẫn đến "tình trạng hỗn loạn hoàn toàn".

Hôm Thứ Sáu, 26 Tháng Sáu, Ngoại trưởng Marco Rubio cảnh báo rằng việc cho phép Iran thu phí đối với các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz sẽ tạo tiền lệ cho các tuyến đường thủy khác, dẫn đến nguy cơ "hỗn loạn hoàn toàn".

"Các tuyến đường thủy quốc tế không thuộc về bất kỳ quốc gia nào. Đây là một nguyên tắc nền tảng trong thế giới ngày nay, nếu không có nó, thế giới sẽ rơi vào tình trạng hỗn loạn hoàn toàn", ông phát biểu tại cuộc họp của Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh ở Bahrain.

"Nếu chúng ta chấp nhận việc thu phí sử dụng đường thủy quốc tế chỉ vì nó nằm gần lãnh hải của mình, thì điều này sẽ lan rộng khắp thế giới như một dịch bệnh."

Trong chuyến công du khu vực đầu tiên kể từ khi Mỹ và Iran ký biên bản ghi nhớ nhằm chấm dứt chiến tranh ở Trung Đông, Rubio cho biết Mỹ muốn một thỏa thuận hòa bình nhưng không phải "bằng mọi giá".

"Mặc dù chúng tôi muốn đạt được thỏa thuận, nhưng chúng tôi không muốn thỏa thuận bằng mọi giá," ông nói. "Chúng tôi muốn một thỏa thuận tốt, một thỏa thuận thực tế, một thỏa thuận có thể kiểm chứng và một thỏa thuận được tuân thủ."

[CBSNews: Rubio says Iranian tolls on Strait of Hormuz would risk "total chaos"]

 

1. Ukraine tuyên bố đã tấn công các tàu tiếp tế quân sự và hệ thống phòng không của Nga tại Crimea bị tạm chiếm.

Hôm Thứ Bẩy, 27 Tháng Sáu, Phát ngôn nhân Cục Tình Báo Quân Đội Ukraine, Đại Úy Andriy Yusov, cho biết các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa tầm xa của Ukraine đã nhắm vào các tàu tiếp tế quân sự của Nga tại thành phố Kerch và các hệ thống phòng không ở khu vực eo biển Kerch thuộc Crimea bị tạm chiếm.

Các cuộc tấn công, nhằm vào các tàu đặt cáp thuộc Dự án 15310 là Volga và Vyatka và gây ra "một vụ hỏa hoạn lớn trên tàu", là một phần trong chiến dịch 40 ngày của Tổng thống Volodymyr Zelenskiy nhằm "gây áp lực lên Nga", theo Đại Úy Yusov. Ông cho biết phà chở khách và hàng hóa Petropavlovsk của Nga, đã hoàn thành 96%, cũng bị tấn công.

"Những nỗ lực có hệ thống của SBU nhằm tấn công vào cơ sở hạ tầng quân sự của Nga ở Crimea, khu vực bị tạm chiếm tạm thời, đã tước đi khả năng sử dụng bán đảo này như một trung tâm hậu cần và quân sự của kẻ thù", cơ quan này, một trong những nhánh quốc phòng của Ukraine thường xuyên tiến hành các cuộc tấn công tầm xa vào các vùng lãnh thổ bị Nga tạm chiếm và sâu bên trong lãnh thổ Nga, cho biết của mình.

Trong những tuần gần đây, Ukraine đã tăng cường các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa tầm xa vào Crimea bị tạm chiếm, trong một loạt các cuộc tấn công phối hợp nhằm cô lập bán đảo này khỏi các tuyến đường tiếp tế của Nga một cách có hệ thống, đồng thời phá hủy cơ sở hạ tầng quan trọng.

Ngày 25 tháng 6, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy tuyên bố ông đã phê duyệt kế hoạch cho Cơ quan An ninh Nhà nước Ukraine, gọi tắt là SBU tiến hành một chiến dịch kéo dài 40 ngày nhằm gây áp lực buộc Nga chấm dứt chiến tranh.

Báo cáo của SBU về các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa gần đây được đưa ra khi chính quyền do Nga dựng lên ở Crimea tuyên bố tình trạng khẩn cấp khu vực, báo hiệu tác động của các cuộc tấn công. Phát ngôn viên của chính quyền xâm lược, Oleg Kryuchkov, cho biết ngày 23 tháng 6 rằng tình trạng mất điện trên quy mô lớn ở Crimea đã khiến khoảng một nửa bán đảo không có điện.

"Rõ ràng chiến dịch tấn công tầm trung của Ukraine đang gây ra những vấn đề nghiêm trọng cho Nga, bằng chứng là hàng ngàn người đã phải tháo chạy khỏi bán đảo", Đại Úy Yusov nói.

Ngày 26 tháng 6, SBU cho biết các tàu Volga và Vyatka, đang neo đậu tại xưởng đóng tàu Zatoka ở Kerch, được đóng cho Bộ Quốc phòng Nga để trinh sát quân sự dưới nước. Đại Úy Yusov cho biết thêm, những tàu này trị giá hàng trăm triệu đô la và cũng có thể triển khai thủy lôi để tấn công vào tàu thuyền, đường ống dẫn dầu dưới biển, cáp và các cơ sở hạ tầng quan trọng khác.

[Kyiv Independent: Ukraine says it struck Russian military supply vessels, air defense systems in occupied Crimea]

2. Ukraine đưa 160 tù binh chiến tranh trở về nước trong cuộc trao đổi tù binh mới với Nga

Tổng cộng 160 tù binh chiến tranh Ukraine đã được trở về quê hương trong cuộc trao đổi tù binh lớn mới nhất với Nga, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cho biết hôm Thứ Bẩy, 27 Tháng Sáu, 2026.

Bộ Quốc phòng Nga xác nhận rằng đã có sự trao đổi 160 tù binh chiến tranh từ mỗi bên, hãng thông tấn RIA Novosti do Điện Cẩm Linh kiểm soát đưa tin ngày 26 tháng 6.

Tổng thống Zelenskiy nói: "Chúng tôi ghi nhớ tất cả những người đang bị giam giữ", đồng thời cho biết thêm rằng tất cả những người được thả trong cuộc trao đổi hiện tại đều bị Nga giam giữ từ năm 2022.

"Chúng tôi kiểm tra từng họ tên. Chúng tôi phải đưa tất cả mọi người trở về - cả quân nhân và thường dân."

Vụ trao đổi tù binh mới nhất diễn ra một tháng rưỡi sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố rằng cuộc trao đổi sẽ bao gồm 1.000 tù binh chiến tranh từ mỗi quốc gia trở về nhà.

Vào tháng 5, Ukraine cho biết họ đã cung cấp cho Nga "Danh sách 1.000 người" để trao đổi tù binh quy mô lớn, được lập ra dựa trên thời gian giam giữ của các tù binh chiến tranh Ukraine.

Cuộc trao đổi tù binh trước đó diễn ra vào ngày 5 tháng 6, với tổng cộng 185 tù binh Ukraine được trả tự do sau khi bị Nga giam giữ.

Việc trao đổi tù binh chiến tranh thường xuyên — cùng với việc hồi hương thi thể gần như hàng tháng — vẫn là một trong số ít các kênh liên lạc hiệu quả giữa Kyiv và Mạc Tư Khoa kể từ khi Nga phát động cuộc xâm lược toàn diện Ukraine năm 2022. Vụ trao đổi diễn ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán hòa bình do Mỹ khởi xướng nhằm chấm dứt chiến tranh tiếp tục bế tắc, với việc Tổng thống Donald Trump dường như đang mất dần hứng thú với Ukraine.

Trong số các tù binh chiến tranh Ukraine được thả vào ngày 26 tháng 6 có những binh lính đã bảo vệ nhà máy thép Azovstal, cứ điểm cuối cùng của Ukraine ở Mariupol, trước khi thành phố này rơi vào tay Nga vào tháng 5 năm 2022.

Theo Tổng thống Zelenskiy, các tù binh chiến tranh này đã tham gia chiến đấu trong Quân đội Ukraine, Cơ quan Vận tải Đặc biệt Nhà nước, Vệ binh Quốc gia và Lực lượng Biên phòng.

[Kyiv Independent: Ukraine brings home 160 POWs in new exchange with Russia;]

3. Suy tính liên quan đến người Mỹ của Giorgia Meloni

Chương trình nghị sự "Nước Mỹ trên hết" của Tổng thống Donald Trump chắc chắn sẽ dẫn ông đến xung đột với Thủ tướng Ý Giorgia Meloni.

Mặc dù bà Meloni, một người theo chủ nghĩa cánh hữu xuyên Đại Tây Dương, đã nhiều năm dựa vào ý tưởng rằng bà là đồng minh Âu Châu tự nhiên nhất của Tổng thống Trump và có thể đóng vai trò trung gian trong quan hệ của ông với Liên Hiệp Âu Châu, nhưng Ý không có cách nào tránh khỏi danh sách đen của MAGA.

Meloni có quan điểm tương đồng với Tổng thống Trump về các vấn đề như di cư và cuộc chiến văn hóa, nhưng chỉ là vấn đề thời gian trước khi phe MAGA lên tiếng phản đối việc Ý chi tiêu quốc phòng thấp và thặng dư thương mại lớn với Mỹ.

Trên thực tế, Ý chính xác là kiểu quốc gia mà Tổng thống Trump thường xuyên phàn nàn vì được hưởng lợi từ các bảo đảm an ninh của Mỹ. "Với sự xung đột gay gắt giữa lợi ích của Mỹ và Âu Châu, một cuộc đụng độ là điều khó tránh khỏi", Daniele Albertazzi, giáo sư tại Đại học Surrey và tác giả của một số cuốn sách về cánh hữu cực đoan ở Âu Châu, cho biết.

Mặc dù cuộc đối đầu là điều khó tránh khỏi, nhưng không ai biết Meloni sẽ phản ứng như thế nào. Không giống như hầu hết các nhà lãnh đạo thế giới khác, những người đã bỏ qua những lời lẽ xúc phạm cá nhân của Tổng thống Trump, vị thủ tướng Ý đầy hiếu chiến cuối cùng đã có bước đi bất thường là leo thang tranh chấp, chỉ trích mạnh mẽ nhà lãnh đạo Mỹ vì đã xúc phạm đến phẩm giá quốc gia của Ý.

Sau khi Tổng thống Trump chế giễu bà Meloni hôm thứ Sáu vì cáo buộc bà "van xin" ông chụp ảnh cùng tại một cuộc họp gần đây của nhóm G7 các nền kinh tế hàng đầu, và buộc tội bà lợi dụng mối quan hệ của họ để phục vụ lợi ích chính trị trong nước, bà đã đáp trả rằng ông đã bịa đặt ra vụ việc và nói rằng sự nổi tiếng của bà đang bị ảnh hưởng vì tình bạn với ông.

Mức độ gay gắt trong phản ứng của bà ấy được tính toán kỹ lưỡng về mặt chính trị tại một quốc gia nơi Tổng thống Trump bị ghét bỏ rộng rãi, và nơi Meloni phải đối mặt với cuộc bầu cử lại vào năm tới. Một cuộc khảo sát của Ipsos hồi tháng 5 cho thấy 77% người Ý có cái nhìn tiêu cực về Tổng thống Trump.

Các đối tác liên minh của bà trong đảng trung hữu Forza Italia đã ủng hộ bà, nhận thấy logic chính trị thuyết phục của việc chống lại Tổng thống Trump.

Ngoại trưởng Antonio Tajani, lãnh đạo đảng Forza Italia, gọi những phát ngôn của Tổng thống Trump là "nghiêm trọng và xúc phạm" và hủy chuyến đi đến Mỹ dự kiến vào đầu tuần này.

Điều đó không có nghĩa là Meloni thoát khỏi sự chỉ trích. Đảng Dân chủ trung tả đối lập cho rằng bà đã sai khi nghĩ rằng mình có thể kiểm soát được Tổng thống Trump.

Đối với Lia Quartapelle, phát ngôn nhân về đối ngoại của Đảng Dân chủ, cuộc tranh chấp này đã phơi bày sự dại dột khi dựa vào mối quan hệ đặc quyền với một Washington khó lường, nơi "biến sự phụ thuộc của chúng ta vào Mỹ thành vũ khí chống lại chính chúng ta".

Bà nói thêm rằng vụ việc này nên thúc đẩy bà Meloni đầu tư mạnh hơn vào các liên minh Âu Châu. Nhà lãnh đạo Ý "không hiểu rằng Tổng thống Trump không có đồng minh; ông ấy coi thế giới như một nơi của các cường quốc và thần dân của họ."

Quartapelle tiếp tục cho rằng cuộc đụng độ này báo hiệu một sự thay đổi rộng hơn trong quan hệ giữa phe cánh hữu Ý và MAGA, những người giờ đây có thể coi những nhân vật "rất nguy hiểm" như tướng cực hữu Roberto Vannacci là một đồng minh tự nhiên hơn.

Bước ngoặt: Iran

Sau khi Tổng thống Trump tái đắc cử, bà Meloni đã vun đắp mối quan hệ với Tòa Bạch Ốc và được xem như một cầu nối giữa Washington và Brussels.

Cuộc chiến tranh Iran đã làm thay đổi bầu không khí đó.

Quyết định của Tổng thống Trump hồi tháng Hai về việc phát động hành động quân sự chống lại Tehran đã vấp phải sự phản đối mạnh mẽ ở Ý, nơi cử tri lo ngại về giá năng lượng tăng cao và nguy cơ xung đột lan rộng hơn, khiến mối quan hệ thân thiết được tường trình của Meloni với Tòa Bạch Ốc trở thành "một gánh nặng lớn", Albertazzi nói.

Cuộc tấn công của Tổng thống Trump diễn ra sau khi bà Meloni đã bắt đầu tạo khoảng cách với Washington, bằng việc từ chối cho phép máy bay ném bom của Mỹ tiếp cận các căn cứ của Ý.

Từ góc nhìn của những người ủng hộ Tổng thống Trump, vấn đề còn sâu xa hơn cả thặng dư thương mại của Ý.

Ben Harnwell, biên tập viên quốc tế của chương trình truyền hình War Room của Steve Bannon, cho biết Tòa Bạch Ốc ngày càng khó chịu với những nỗ lực của Meloni trong việc tự thể hiện mình như một người trung gian giữa Washington và Âu Châu.

"Điều thực sự khiến những người thân cận với tổng thống khó chịu là bà ấy tự nhận mình là cầu nối giữa Mỹ và Âu Châu," Harnwell nói. Tổng thống Trump "không cần người trung gian. Ông ấy có thể gọi điện cho bất kỳ ai quan trọng mà không cần sự giúp đỡ của Giorgia Meloni."

Harnwell cho rằng lập trường của Meloni về chi tiêu quốc phòng và việc bà bảo vệ Đức Giáo Hoàng Lêô XIV — một trong những đối thủ của Tổng thống Trump — cũng sẽ được chú ý trong giới MAGA. Ông lập luận rằng cuộc tấn công công khai của Tổng thống Trump nhằm mục đích gửi một thông điệp.

Khi trả lời phỏng vấn một đài truyền hình Ý, ông ấy nói: "Rõ ràng là Tổng thống Trump muốn làm nhục bà ấy trước mặt người dân của bà ấy".

Albertazzi cho biết, vụ tấn công đó quá nhục nhã để có thể bỏ qua. "Bà ấy phải phản kháng vì tôi nghĩ cái giá chính trị nếu không phản ứng sẽ quá cao." Tổng thống Trump đã đối xử với bà ấy "như thể bà ấy là người phù phiếm, như một người hâm mộ. Là một người theo chủ nghĩa dân tộc, bà ấy cần phải giữ gìn hình ảnh một người phụ nữ có phẩm giá và mạnh mẽ."

Tuy nhiên, Harnwell cảnh báo không nên hiểu tranh chấp này là một sự đổ vỡ vĩnh viễn.

"Tổng thống Trump không hề thù dai," ông nói. "Bạn có thể bất hòa với ông ấy rồi lại quay về phe ông ấy miễn là bạn thừa nhận ông ấy là nhà lãnh đạo."

Tuy vậy, ông cho rằng tầm quan trọng của Ý trong Tòa Bạch Ốc không nên bị đánh giá quá cao.

" Họ không dành nhiều thời gian nghĩ về Ý ở Tòa Bạch Ốc hay bất kỳ quốc gia nào khác ngoài Mỹ," ông nói. "Nếu thủ tướng của một cường quốc Âu Châu tầm trung không nghe điện thoại của họ, ông ta vẫn sẽ xoay xở được."

Không còn lựa chọn nào khác

Mặc dù một cuộc xung đột công khai với Tổng thống Trump có thể mang lại lợi thế bầu cử cho Meloni, nhưng Rôma hầu như không cho thấy dấu hiệu thực sự nào về việc từ bỏ liên minh chiến lược rộng lớn hơn với Washington.

Mặc dù đã hủy chuyến đi đến Mỹ trong tuần này, Tajani vẫn khẳng định ông sẽ tham dự lễ kỷ niệm 250 năm ngày Quốc khánh Mỹ 4 tháng 7 tại Rôma - một sự kiện rất quan trọng đối với Tổng thống Trump.

Claudio Borghi, Thượng Nghị Sĩ thuộc đảng Liên minh cực hữu trong liên minh của Meloni, lập luận rằng Rôma lẽ ra nên liên kết chặt chẽ hơn với các mục tiêu của Tổng thống Trump đối với Âu Châu ngay từ đầu, bao gồm cả việc theo đuổi các cuộc đàm phán thuế quan song phương với Washington thay vì hành động thông qua Brussels.

Ông khuyên chính phủ nên "nỗ lực hết sức từ hôm nay để giải quyết tình huống đáng tiếc này bằng con đường ngoại giao."

Leo Goretti, nhà khoa học chính trị và phó hiệu trưởng Trường Kinh doanh Rôma, cho biết đằng sau những lời lẽ công khai, Ý vẫn phụ thuộc vào liên minh xuyên Đại Tây Dương hơn bao giờ hết.

Ông nói rằng "phản ứng ban đầu rất cứng rắn của Meloni không ảnh hưởng đến chính sách của Ý, vốn vẫn đang cố gắng duy trì mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương".

"Chính phủ đã cố gắng tỏ ra cứng rắn nhưng nhận ra rằng họ không thể làm được điều đó."

[Politico: Giorgia Meloni’s American reckoning]

4. Phe cứng rắn Nga kêu gọi Putin rút khỏi các cuộc đàm phán với Mỹ.

Hãng tin Reuters đưa tin hôm thứ Sáu, ngày 26 tháng 6, các phần tử theo chủ nghĩa dân tộc cực đoan của Nga đang kêu gọi nhà độc tài Vladimir Putin từ bỏ đàm phán với Hoa Kỳ và leo thang mạnh mẽ cuộc xâm lược Ukraine, bao gồm cả việc xem xét sử dụng vũ khí hạt nhân chiến thuật.

Theo Reuters, các lời kêu gọi này càng gia tăng sau một loạt các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine nhằm vào Mạc Tư Khoa, St. Petersburg và Crimea bị tạm chiếm, làm dấy lên sự phẫn nộ trong giới bình luận ủng hộ chiến tranh, những người cho rằng ngoại giao với Washington đã thất bại trong việc mang lại kết quả có lợi cho Nga.

Một số blogger và nhân vật công chúng theo chủ nghĩa dân tộc đã kêu gọi Điện Cẩm Linh từ bỏ hoàn toàn các nỗ lực hòa bình do Mỹ hậu thuẫn và thay vào đó tìm cách đánh bại hoàn toàn Ukraine về mặt quân sự.

"Còn điều gì cần xảy ra nữa trước khi chúng ta bắt đầu chiến tranh thực sự? Chiến tranh có nghĩa là chiến thắng bằng mọi giá," doanh nhân theo chủ nghĩa dân tộc Konstantin Malofeyev nói sau khi một cuộc tấn công của Ukraine được tường trình đã gây cháy một nhà máy lọc dầu gần Mạc Tư Khoa. Ông cũng đặt câu hỏi tại sao Nga "không sử dụng vũ khí hạt nhân" được phát triển trong thời Liên Xô.

Những người khác lập luận rằng Mạc Tư Khoa nên noi gương đường lối của Iran đối với Hoa Kỳ và tăng cường các cuộc tấn công vào Ukraine. Blogger theo chủ nghĩa dân tộc Yuri Baranchik tuyên bố các cuộc tấn công của Ukraine vào Mạc Tư Khoa "sẽ không thể thực hiện được nếu không có sự bật đèn xanh từ Washington" và cho rằng Nga hiện "không còn lựa chọn nào khác" ngoài việc đối đầu trực tiếp hơn với Hoa Kỳ.

Bất chấp những lời lẽ ngày càng hung hăng, hãng tin Reuters cho biết Điện Cẩm Linh cho đến nay vẫn kiên quyết không từ bỏ các cuộc đàm phán với Washington.

Ba quan chức cao cấp của Nga đã nói với Reuters hồi đầu tuần này rằng các cuộc tiếp xúc với Hoa Kỳ đã không mang lại tiến triển đáng kể và cáo buộc Washington không thực hiện các đề xuất đã được thảo luận trong hội nghị thượng đỉnh Putin-Tổng thống Trump năm ngoái ở Alaska.

Đồng thời, Putin đã tránh công khai ủng hộ những đề xuất cực đoan nhất do các nhân vật theo chủ nghĩa dân tộc đưa ra, bao gồm cả lời kêu gọi tấn công hạt nhân hoặc huy động lực lượng quy mô lớn hơn.

Tuy nhiên, Nga vẫn tiếp tục phát tín hiệu về một lập trường quân sự cứng rắn hơn. Bộ Ngoại giao trước đó đã tuyên bố kế hoạch "tấn công có hệ thống" vào các mục tiêu quân sự ở Kyiv, trong khi Bộ Quốc phòng trước đó đã công bố vị trí của các cơ sở sản xuất máy bay điều khiển từ xa bị cáo buộc ở một số quốc gia Âu Châu, một động thái được nhiều người hiểu là lời cảnh báo.

Các nhà phân tích nói với Reuters rằng những lời lẽ ngày càng hung hăng phản ánh mối lo ngại ngày càng tăng trong giới cứng rắn của Nga về khả năng Ukraine tấn công các mục tiêu sâu bên trong lãnh thổ Nga.

Họ cũng cảnh báo rằng mặc dù Putin kiểm soát chặt chẽ hệ thống chính trị của Nga, nhưng áp lực từ chủ nghĩa dân tộc có thể làm dấy lên kỳ vọng của công chúng về một chiến dịch quân sự quy mô lớn hơn và làm phức tạp các quyết định ngoại giao trong tương lai.

Tuy nhiên, Putin tỏ ra tự tin vào chiến lược hiện tại của Nga. Phát biểu trước các học viên tốt nghiệp học viện quân sự Nga tuần này, ông tuyên bố lực lượng Nga sắp chiếm được Kostyantynivka ở miền đông Ukraine và dự đoán rằng các lực lượng chính trị Âu Châu tìm kiếm quan hệ tốt hơn với Mạc Tư Khoa cuối cùng sẽ giành được ảnh hưởng.

Trước đó, hãng thông tấn độc lập Verstka của Nga đưa tin rằng Nga đang trải qua sự sụt giảm mạnh trong việc tuyển quân và các cuộc thảo luận đang diễn ra trong Điện Cẩm Linh về các biện pháp huy động mới có thể được thực hiện sau cuộc bầu cử quốc hội vào tháng 9, mặc dù các quan chức khẳng định chưa có quyết định cuối cùng nào được đưa ra.

[Kyiv Post: Russian Hardliners Urge Putin to Quit US Talks]

5. Nga có thể khiêu khích các nước Baltic và Ba Lan khi Ukraine tiến hành một cuộc tấn công sâu rộng.

Theo báo cáo của tờ The Guardian, trích dẫn các nguồn tin tình báo và chính trị từ sườn phía đông của NATO, Nga có thể đang chuẩn bị các hành động khiêu khích chống lại các nước Baltic hoặc Ba Lan trong bối cảnh Ukraine tăng cường các cuộc tấn công tầm xa sâu bên trong lãnh thổ Nga.

Theo tờ báo này, các quan chức tin rằng Điện Cẩm Linh có thể tìm cách thử thách sự đoàn kết của NATO thông qua các hoạt động hỗn hợp thay vì mở một mặt trận quân sự thứ hai.

Đầu tuần này, cơ quan tình báo Latvia cảnh báo rằng họ đã phát hiện những dấu hiệu cho thấy Nga đang chuẩn bị "các hành động khiêu khích quân sự" chống lại các quốc gia Baltic hoặc Ba Lan.

Cơ quan tình báo Latvia cho biết: "Chúng tôi nhận thấy những dấu hiệu cho thấy Nga đang chuẩn bị các hành động khiêu khích quân sự chống lại các nước Baltic hoặc Ba Lan".

Cơ quan tình báo Latvia cho biết Nga hiện thiếu khả năng tiến hành một cuộc tấn công thông thường chống lại NATO, nhưng thay vào đó có thể thực hiện các hoạt động hỗn hợp liên quan đến máy bay điều khiển từ xa, hỏa tiễn hoặc các hành động khiêu khích khác.

Các quan chức cho biết những hành động như vậy nhằm gây áp lực lên các thành viên NATO để họ giảm bớt sự hỗ trợ quân sự cho Ukraine.

Một nguồn tin chính trị cao cấp từ một quốc gia thành viên NATO khác cũng nói với tờ The Guardian rằng thông tin tình báo cho thấy Putin đang "lên kế hoạch gì đó chống lại các quốc gia Baltic".

Nguồn tin cho biết Mạc Tư Khoa có thể tìm cách thử thách cam kết của Mỹ trong việc bảo vệ Estonia, Latvia và Lithuania theo điều khoản phòng thủ tập thể của NATO.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk hôm thứ Năm đã bày tỏ những lo ngại tương tự sau hội nghị thượng đỉnh sườn phía Đông tại Gdańsk.

Ông Tusk cho biết: "Chúng tôi đều đồng ý rằng tình hình rất bất ổn và có thể dự đoán được nhiều hình thức leo thang xung đột khác nhau trong những tuần và tháng tới."

Các cuộc tấn công của Ukraine làm gia tăng áp lực lên Điện Cẩm Linh.

Tờ Guardian cho biết những cảnh báo này được đưa ra trong bối cảnh chiến dịch máy bay điều khiển từ xa tầm xa đang mở rộng của Ukraine ngày càng vươn tới các mục tiêu chiến lược xung quanh Mạc Tư Khoa và St. Petersburg, gây áp lực quân sự và chính trị ngày càng lớn lên Điện Cẩm Linh.

Chuyên gia về Nga Keir Giles của Chatham House nói với tờ báo rằng Mạc Tư Khoa có thể tìm cách thay đổi cục diện chiến tranh bằng cách leo thang căng thẳng ra ngoài Ukraine.

"Mạc Tư Khoa sẽ tìm cách phá vỡ xu hướng hiện tại thông qua leo thang theo chiều ngang," Giles nói. "Chúng ta không nên kỳ vọng Nga sẽ thụ động chấp nhận thất bại."

Một nguồn tin quân sự phương Tây cũng cảnh báo rằng những tuần tới có thể đặc biệt nguy hiểm nếu Điện Cẩm Linh kết luận rằng tình hình chiến trường đang bất lợi cho Nga.

"Tôi không thể nói dối, đó là một thời kỳ nguy hiểm," nguồn tin cho biết.

Các quan chức phương Tây đã nhiều lần cáo buộc Nga tiến hành các hoạt động hỗn hợp trên khắp Âu Châu kể từ khi bắt đầu cuộc xâm lược toàn diện vào năm 2022, bao gồm các cuộc tấn công mạng, phá hoại và các chiến dịch thông tin sai lệch. Năm 2024, một số chính phủ Âu Châu đã liên kết Nga với các thiết bị gây cháy được giấu trong các bưu kiện DHL được gửi qua mạng lưới hậu cần ở Anh, Ba Lan và Đức.

[Kyiv Post: Russia May Provoke Baltics, Poland as Ukraine Strikes Deep]

6. Bộ trưởng Quốc phòng Israel cảnh báo rằng cuộc tấn công của Iran vào Israel sẽ là "sai lầm lớn nhất từ trước đến nay" của nước này.

Bộ trưởng Quốc phòng Israel tuyên bố rằng bất kỳ cuộc tấn công mới nào của Iran vào nước này sẽ là "sai lầm lớn nhất từ trước đến nay" của Tehran.

"Không gì có thể ngăn cản chúng tôi," Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz viết trong một bài đăng trên X, ám chỉ sự trả đũa mà Israel sẽ thực hiện đối với bất kỳ cuộc tấn công mới nào. "Lực lượng của chúng tôi đã sẵn sàng để hoàn thành nhiệm vụ."

Iran và lực lượng ủy nhiệm hùng mạnh Hezbollah đã yêu cầu Israel rút quân khỏi Li Băng theo thỏa thuận ngừng bắn đang diễn ra, vốn đã được gia hạn theo bản ghi nhớ được ký kết tuần trước giữa Mỹ và Iran.

Chỉ huy Lực lượng Quds tinh nhuệ của Iran, đơn vị phụ trách các hoạt động ở nước ngoài thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng, tuyên bố: "Nếu các ông không tự nguyện rút lui hôm nay, ngày mai các ông chắc chắn sẽ bị buộc phải bỏ chạy trong nhục nhã và thất bại."

[CBSNews: Iranian attack on Israel would be "its biggest mistake yet," warns Israeli defense minister]

 

1. 41% số phó tế vĩnh viễn trên thế giới phục vụ tại Hoa Kỳ.

Theo một khảo sát mới được Trung tâm Nghiên cứu Ứng dụng trong Tông đồ, gọi tắt là CARA thuộc Đại học Georgetown công bố cho Hội đồng Giám mục Công Giáo Hoa Kỳ, ước tính có khoảng 21.562 phó tế vĩnh viễn trên thế giới đang phục vụ tại các giáo phận của Hoa Kỳ, nơi chiếm 6% dân số Công Giáo thế giới.

Tháng 3 vừa qua, Vatican báo cáo rằng năm 2024 có 52.102 phó tế vĩnh viễn trên toàn thế giới – tăng từ 51.433 người năm 2023 và 50.150 người năm trước đó. Như vậy, ước tính khoảng 41% số phó tế vĩnh viễn trên thế giới đang phục vụ tại Hoa Kỳ.

Theo Trung Tâm Nghiên Cứu Ứng Dụng Trong Các Hoạt Động Tông Đồ, "Trong năm dương lịch 2025, có 466 phó tế vĩnh viễn mới được phong chức tại các tổng giáo phận/giáo phận tham gia khảo sát. Nếu tính cả các tổng giáo phận/giáo phận và tổng giáo phận/giáo khu không tham gia khảo sát, ước tính có khoảng 570 phó tế được phong chức tại Hoa Kỳ vào năm 2025. Đồng thời, có 494 phó tế nghỉ hưu và 390 phó tế khác qua đời."

Cuộc khảo sát—với sự tham gia trả lời của 77% giáo phận và giáo khu tại Hoa Kỳ—cũng cho thấy rằng

69% phó tế vĩnh viễn tại Hoa Kỳ đang tích cực phục vụ trong chức vụ mục vụ.

Các giáo phận có số lượng phó tế phản hồi nhiều nhất về mặt số lượng là Tổng giáo phận Chicago (812 phó tế vĩnh viễn), Galveston-Houston (686), Los Angeles (507), San Antonio (427) và New York (362)

Các giáo phận có số lượng phó tế nhiều nhất xét theo tỷ lệ, với tỷ lệ phó tế vĩnh viễn trên số tín hữu cao nhất, là các giáo phận Lexington, Kentucky; Rapid City, South Dakota; Tulsa, Oklahoma; Duluth, Minnesota; và Bismarck, North Dakota.

93% phó tế vĩnh viễn đang hoạt động đã kết hôn và 4% là góa vợ.

Trong số các phó tế vĩnh viễn đang hoạt động trong giáo hội, 18% ở độ tuổi 50, 42% ở độ tuổi 60 và 36% từ 70 tuổi trở lên.

71% phó tế vĩnh viễn đang hoạt động trong giáo hội là người da trắng, 23% là người gốc Tây Ban Nha, 4% là người Mỹ gốc Á và 2% là người Mỹ gốc Phi.

68% phó tế vĩnh viễn đang hoạt động trong chức vụ có ít nhất bằng đại học.

Bản khảo sát, được công bố vào tháng 5 năm 2026, đã được Hội đồng Giám mục Công Giáo Hoa Kỳ đăng tải vào tuần trước.

---

Source:Catholic World News

41% of world’s permanent deacons serve in United States

2. Các quốc gia tham dự World Cup đang tận hưởng túc cầu trong khi phải đối mặt với sự đàn áp tôn giáo.

Trong bối cảnh con số kỷ lục 48 quốc gia tranh tài tại World Cup, tự do tôn giáo vẫn là mục tiêu khó đạt được ở nhiều quốc gia tham gia, một tổ chức bác ái Công Giáo đã cảnh báo.

Giải vô địch túc cầu thế giới FIFA 2026 – giải đấu lớn nhất trong lịch sử – đã khởi tranh vào ngày 11 tháng 6 trên khắp Hoa Kỳ, Mexico và Canada, và sẽ kéo dài đến ngày 19 tháng 7.

Nhưng đằng sau những tiêu đề về việc đội nào sẽ giành quyền vào vòng loại trực tiếp, hàng triệu người dân sống ở 14 quốc gia tham gia vẫn tiếp tục phải đối mặt với những hạn chế về tự do tôn giáo hoặc tín ngưỡng, theo Marta Petrosillo, tổng biên tập báo cáo Tự do Tôn giáo trên Thế giới của tổ chức Trợ Giúp Các Giáo Hội Đau Khổ, gọi tắt là ACN.

Theo Điều 18 của Tuyên ngôn Nhân quyền Quốc tế, mọi người đều có quyền tự do tôn giáo, nhưng nhiều cầu thủ túc cầu và người hâm mộ lại bị tước đoạt quyền này.

Trong suốt giải đấu, ACN sẽ quảng bá bản kiến nghị của mình, kêu gọi các chính phủ và Liên Hiệp Quốc hành động nhiều hơn nữa để bảo vệ quyền tự do tín ngưỡng và bảo đảm rằng những người chịu trách nhiệm về hành vi bức hại phải bị trừng phạt.

Bà Petrosillo cho biết giải đấu là cơ hội để thu hút sự chú ý đến một số quốc gia nơi tự do tôn giáo đang bị đe dọa.

Bà nói thêm: "World Cup quy tụ mọi người từ mọi nền văn hóa, tôn giáo và quốc gia. Đây cũng là cơ hội để nâng cao nhận thức về những thách thức mà hàng triệu người trên thế giới vẫn phải đối mặt trong việc thực hiện quyền tự do tôn giáo hoặc tín ngưỡng cơ bản của mình."

"Chúng tôi khuyến khích các chính phủ trên toàn thế giới duy trì và bảo vệ quyền con người cơ bản này, bảo đảm rằng mọi người có thể tự do thực hành, thay đổi hoặc chia sẻ tín ngưỡng của mình mà không sợ bị phân biệt đối xử hoặc bức hại."

Theo báo cáo Tự do Tôn giáo trên Thế giới của ACN, ba trong số các quốc gia tham gia được xếp vào danh sách các nơi xảy ra đàn áp tôn giáo – Iran, Ả Rập Xê Út và Cộng hòa Dân chủ Congo – và 11 quốc gia khác được xếp vào danh sách các quốc gia có sự phân biệt đối xử đáng kể.

Hệ thống pháp luật của Iran và Ả Rập Xê Út hạn chế nghiêm ngặt tự do tôn giáo, đặc biệt đối với những người cải đạo từ đạo Hồi và các thành viên của các cộng đồng tôn giáo không được công nhận. Những người thách thức các hạn chế này có nguy cơ bị bắt, bỏ tù và thậm chí bị tử hình.

Cộng hòa Dân chủ Congo phải chịu đựng tình trạng bất ổn và bạo lực kinh niên, vốn đã trở nên trầm trọng hơn do hoạt động thánh chiến ngày càng gia tăng của Lực lượng Dân chủ Đồng minh ở phía đông đất nước.

Các quốc gia nằm trong danh mục phân biệt đối xử bao gồm Haiti, Uzbekistan, Morocco, Tunisia, Algeria, Jordan, Qatar, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ.

Mexico, một trong ba quốc gia đăng cai, có truyền thống lâu đời về chủ nghĩa chống giáo sĩ được thể chế hóa, nhưng mối lo ngại lớn hơn hiện nay đến từ tội phạm có tổ chức và buôn bán ma túy nhắm vào các linh mục, lãnh đạo tôn giáo và người làm công tác mục vụ khi các nhóm tội phạm cố gắng kiểm soát cộng đồng địa phương.

Tại Iraq, các nhóm thiểu số tôn giáo đã phải chịu đựng sự đàn áp trong nhiều thập niên, nhưng đội tuyển túc cầu quốc gia lại rất đa dạng, bao gồm cả người Hồi giáo Sunni và Shiite cũng như người Kurd. Bốn cầu thủ là Kitô hữu, chiếm khoảng 15% tổng số cầu thủ trong đội.

Bà Petrosillo nói: "Mặc dù người hâm mộ có thể ủng hộ các đội tuyển quốc gia khác nhau, nhưng World Cup cũng nhắc nhở chúng ta về những giá trị gắn kết tất cả – sự tôn trọng phẩm giá con người và tự do tôn giáo hoặc tín ngưỡng."

---

Source:Catholic Herald

World Cup nations enjoying the football while facing religious persecution

3. Người Công Giáo nên tranh luận về chủ nghĩa hậu tự do

Đức Tổng Giám Mục Salvatore Cordileone của San Francisco có bài nhận định nhan đề "Catholics Should Debate ‘Postliberalism’" nghĩa là "Người Công Giáo nên tranh luận về ‘chủ nghĩa hậu tự do’".

Xin kính mời quý vị và anh chị em theo dõi bản dịch sang Việt Ngữ qua phần trình bày của Thụy Khanh.

Trong vài năm trở lại đây, một cuộc tranh luận sôi nổi đã nổi lên giữa những người Công Giáo và các nhà tư tưởng chính trị khác về "hậu tự do". Trọng tâm của cuộc tranh luận xoay quanh một câu hỏi cơ bản: Những nguyên tắc nào nên định hướng đời sống công cộng và các thể chế chính trị trong thời đại mà nhiều người đã mất niềm tin vào những giả định đạo đức và xã hội đã định hình nên phương Tây hiện đại?

Khi nói đến "chủ nghĩa tự do", những người tham gia tranh luận thường đề cập đến triết lý chính trị đã định hình phần lớn các nền dân chủ phương Tây trong hai thế kỷ qua. Đó là triết lý đề cao tự do cá nhân lên hàng đầu trong xã hội, ngay cả khi phải hy sinh những mối liên kết cộng đồng với các chuẩn mực xã hội tương ứng vốn là nền tảng truyền thống gắn kết xã hội.

Những nhân vật kiệt xuất trong lĩnh vực này, như John Rawls và Ronald Dworkin ở thế giới nói tiếng Anh và Jürgen Habermas ở Âu Châu, cá nhân họ đã bác bỏ niềm tin tôn giáo, và mặc dù khoan dung với quyền của người khác được tin vào Chúa và thực hành tôn giáo, họ vẫn hướng đến việc cung cấp cấu trúc lý thuyết cho sự tách biệt nghiêm ngặt không chỉ giữa Giáo Hội và nhà nước mà còn giữa tôn giáo và các vấn đề công cộng, tất cả nhằm bảo đảm các cá nhân hoạt động trong một không gian công cộng "trung lập", không bị ảnh hưởng từ bên ngoài bởi tôn giáo.

Những người bất đồng chính kiến, bao gồm các triết gia Công Giáo nổi tiếng như Alasdair MacIntyre, John Finnis và Charles Taylor, đã lập luận rằng chủ nghĩa tự do thế tục tự bản thân nó là một học thuyết bè phái và không nên được dành vị thế đặc biệt trong các nền dân chủ đa nguyên.

Cuộc tranh luận này đã lên đến đỉnh điểm trong 15 năm qua, lan rộng từ phạm vi lớp học ra toàn xã hội Mỹ. Sự rạn nứt trong các mối quan hệ xã hội, cảm giác xa rời với thần thánh, và sự bất mãn chung với cuộc sống tự chủ cá nhân đều là những yếu tố khiến nhiều người đặt câu hỏi về hiện trạng của chủ nghĩa tự do thế tục và tìm kiếm những lựa chọn thay thế.

Điều quan trọng cần thừa nhận là các quan điểm cực đoan không đại diện cho quan điểm của cả hai phía trong cuộc tranh luận: Hầu hết những người theo chủ nghĩa "hậu tự do" không muốn xóa bỏ các quyền tự do dân sự hoặc thiết lập các chế độ thần quyền, và những người chỉ trích họ (ít nhất là những người chỉ trích theo đạo Công Giáo) không muốn khôi phục chủ nghĩa thế tục tự do với thái độ dễ dãi đối với những điều xấu xa như phá thai, an tử và khiêu dâm, hoặc cam kết giáo điều của nó trong việc đẩy tôn giáo vào phạm vi hoàn toàn riêng tư.

Tuy nhiên, ngày nay vẫn tồn tại những bất đồng quan trọng giữa các tín hữu Công Giáo về ý nghĩa của việc tôn trọng phẩm giá con người vốn có và bình đẳng cũng như việc thúc đẩy thiện ích chung. Những bất đồng này bao gồm sự khác biệt về bản chất và phạm vi của một số quyền tự do dân sự cơ bản, chẳng hạn như tự do ngôn luận, báo chí và tôn giáo, cũng như sự khác biệt về mức độ tách biệt hoặc liên kết thích hợp giữa Giáo Hội và nhà nước. Ví dụ, những người ủng hộ "chủ nghĩa hậu tự do" thường lập luận cho một phạm vi hẹp hơn đối với một số quyền tự do nhất định và cho mối liên hệ chặt chẽ hơn giữa Giáo Hội và nhà nước so với quan điểm của những người chỉ trích họ.

Câu hỏi đặt ra trước chúng ta hiện nay là thế giới quan nào nên là kim chỉ nam khi chúng ta xây dựng luật pháp và chính sách công? Tôi cho rằng người Công Giáo có thể – và phải – đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển thế giới quan này. Truyền thống của chúng ta chứa đựng những nguồn lực cần thiết để xây dựng một triết lý chính trị và thiện ích chung, một mặt, tránh được những sai lầm của chủ nghĩa thế tục tự do, mặt khác, tránh được chủ nghĩa độc đoán hoặc phi tự do.

Một lý do khiến cuộc tranh luận này đáng được chú ý kỹ lưỡng là chính truyền thống Công Giáo không đồng nhất thiện ích chung với bất kỳ thể chế hiến pháp duy nhất nào. Trong thông điệp Au Milieu des Sollicitudes năm 1892, Đức Giáo Hoàng Lêô XIII đã suy ngẫm về sự kế thừa của các chế độ chính trị khác nhau ở Pháp — "Đế chế, Chế độ quân chủ và Chế độ cộng hòa" — và nhận thấy rằng người Công Giáo có thể có quyền ưu tiên hình thức chính phủ này hơn hình thức chính phủ khác:

"Và thực sự có thể khẳng định rằng mỗi hình thức chính quyền đều tốt, miễn là nó dẫn thẳng đến mục đích của nó — tức là, đến thiện ích chung mà quyền lực xã hội được thiết lập; và cuối cùng, có thể nói thêm rằng, xét về mặt tương đối, hình thức chính quyền này hay hình thức chính quyền kia có thể được ưa chuộng hơn vì nó phù hợp hơn với đặc điểm và phong tục của quốc gia này hay quốc gia khác. Trong trật tự của những ý tưởng mang tính lý thuyết này, người Công Giáo, giống như tất cả các công dân khác, được tự do lựa chọn hình thức chính quyền này hơn hình thức chính quyền khác chính xác là vì không có hình thức xã hội nào trong số này, tự nó, trái ngược với các nguyên tắc của lý tính đúng đắn cũng như các nguyên tắc của giáo lý Kitô giáo" [14].

Sứ mệnh của Giáo hội không phải là thánh hóa một hệ thống chính trị cụ thể nào, mà là giúp hình thành những công dân có khả năng thúc đẩy công lý trong hoàn cảnh cụ thể mà họ đang sống. Một xã hội thấm nhuần tinh thần Kitô giáo là bối cảnh tối ưu để hình thành một tầng lớp công dân đức hạnh. Thật vậy, đó là một điều tuyệt đối cần thiết để nền dân chủ hoạt động đúng đắn, đó là lý do tại sao các vị Cha lập quốc của chúng ta đã ủng hộ mạnh mẽ tự do tôn giáo, trái ngược với Cách mạng Pháp và các hình thức kiểm soát tôn giáo của nhà nước sau đó.

Chính vì những cân nhắc đó mà tôi đã viết lời tựa cho cuốn sách mới, "Tại sao chủ nghĩa hậu tự do thất bại" (Why Postliberalism Failed), của James Patterson, một nhà lý luận chính trị tại Đại học Tennessee, và Thomas Howes, một nhà triết học giảng dạy tại Princeton. Như tiêu đề đã gợi ý, cuốn sách phê phán mạnh mẽ tư tưởng hậu tự do và nêu lên những mối quan ngại quan trọng về lịch sử và triết học liên quan đến các phong trào tìm cách kết hợp quá chặt chẽ quyền lực tôn giáo và quyền lực chính trị. Các tác giả lập luận rằng nhiều thử nghiệm hậu tự do và toàn diện thường tạo ra những kết quả xa rời công lý và sự đổi mới đạo đức mà chúng hứa hẹn.

Tuy nhiên, mục đích của tôi khi viết lời tựa không phải là để ủng hộ một phía nào trong cuộc tranh luận. Tôi tin rằng Patterson và Howes đã nêu ra những câu hỏi nghiêm chỉnh đáng được xem xét. Tuy nhiên, tôi cũng lưu ý rằng nhiều người Công Giáo bị thu hút bởi chủ nghĩa hậu tự do — những nhân vật như nhà lý luận chính trị Patrick Deneen của Đại học Notre Dame và nhà thần học Chad Pecknold của Đại học Công Giáo Hoa Kỳ — bởi vì họ nhận thấy những vấn đề thực sự trong xã hội đương đại và đang tìm kiếm một cách hiểu sâu sắc hơn về thiện ích chung. Những mối quan tâm của họ không nên bị bóp méo hay bác bỏ.

Một trong những chủ đề trọng tâm của lời tựa là các ý tưởng cần được kiểm chứng một cách trung thực — về mặt lịch sử, triết học và thần học. Các tác giả mời độc giả xem xét lại lịch sử của các dự án hậu tự do và toàn diện, chẳng hạn như Bồ Đào Nha dưới thời António de Oliveira Salazar (1932-1968). Về phần mình, những người ủng hộ chủ nghĩa hậu tự do có quyền thách thức các diễn giải và kết luận của các tác giả. Sự tham gia như vậy là lành mạnh. Đó là cách các truyền thống trí tuệ phát triển và cách mà chân lý được hiểu đầy đủ hơn.

Điều quan trọng nữa là phải ghi nhớ những nguyên tắc mà các tín hữu Công Giáo trung thành đều đồng ý: rằng mỗi con người đều sở hữu phẩm giá vốn có vì được tạo dựng theo hình ảnh và giống như Thiên Chúa; rằng đời sống công cộng cần hướng tới công lý và thiện ích chung; và rằng quyền lực chính trị tồn tại để phục vụ con người, chứ không phải ngược lại.

Tranh luận văn minh mang lại cơ hội học hỏi từ quá khứ, vừa sửa chữa những sai lầm vừa giữ lại hoặc khôi phục những gì đã được chứng minh là hữu ích cho một xã hội lành mạnh. Có lẽ chúng ta đã đánh mất những điều trong quá khứ xa xôi, đồng thời cũng học được những điều mới mẻ quý giá trong quá khứ gần đây hơn. Tuy nhiên, những bất đồng thực sự vẫn còn tồn tại. Cuộc tranh luận giữa những người Công Giáo theo chủ nghĩa hậu tự do và những người chỉ trích họ đặt ra những câu hỏi nghiêm chỉnh với những hàm ý quan trọng đối với luật pháp, văn hóa và chính sách công, đặc biệt là khi chúng liên quan đến ý nghĩa của thiện ích chung và mối quan hệ thích hợp giữa nhà thờ và nhà nước.

Xét cho cùng, luật pháp và hiến pháp rất quan trọng, nhưng chúng không thể thay thế cho đức hạnh, thứ nuôi dưỡng thói quen trách nhiệm, tự kiềm chế, tinh thần đoàn kết và quan tâm đến người khác, những yếu tố mà bất kỳ trật tự chính trị lành mạnh nào cũng phụ thuộc vào. Thậm chí hơn cả hình thức chính phủ cụ thể, chính phẩm chất của những người cầm quyền mới thực sự quan trọng.

Với tư cách là một người Công Giáo và một Tổng Giám Mục, tôi tin rằng người Công Giáo nên đọc kỹ, suy nghĩ sâu sắc và đối thoại một cách bác ái với những người có quan điểm khác biệt. Tôi hy vọng lời tựa của tôi cho cuốn sách "Tại sao chủ nghĩa hậu tự do thất bại" có thể đóng góp, dù chỉ là một phần nhỏ, vào nỗ lực đó. Mục tiêu không nên là chiến thắng cho phe phái này hay phe phái khác, mà là sự hiểu biết sâu sắc hơn về chân lý. Hãy để đây là một cuộc tranh luận mà trong đó "sắt mài sắt".

---

Source:National Catholic Register

Catholics Should Debate ‘Postliberalism’