papa-leo-xiv-first-extraordinary-consistory-vatican-jan-7-2026 © Vatican Media


Tạp chí Aleteia, số ra ngày 27/06/2026, nhận định rằng: Thuật ngữ đang chuyển dịch sang phòng thủ tương xứng, vì phương tiện và phạm vi của chiến tranh khác biệt rất nhiều so với thời Thánh Augustinô. Trong phiên họp thứ hai của công nghị Hồng Y - cuộc họp của các Hồng Y trên toàn thế giới - do Đức Giáo Hoàng Leo XIV triệu tập vào chiều ngày 26 tháng 6 năm 2026, các Hồng Y đã ủng hộ mong muốn của Đức Giáo Hoàng vượt ra ngoài lý thuyết chiến tranh chính nghĩa, như đã được nêu trong Sách Giáo lý của Giáo Hội Công Giáo. Theo bản tóm tắt các cuộc thảo luận được Văn phòng Báo chí Tòa Thánh công bố, thay vào đó họ thích dựa vào khái niệm “quyền phòng thủ tương xứng”. Tại Hội trường Phao-lô VI, Đức Hồng Y Victor Fernández, Bộ trưởng Bộ Giáo lý Đức tin, đã khai mạc phiên họp với chủ đề về văn hóa quyền lực và nền văn minh tình yêu – lấy cảm hứng từ thông điệp Magnifica humanitas. Ngài đã nói dài dòng về lời kêu gọi của Đức Giáo Hoàng Leo XIV trong thông điệp đó, về việc vượt ra ngoài lý thuyết về chiến tranh chính nghĩa.

Tuy nhiên, vị Bộ trưởng nói rằng “không chỉ thực tiễn mà cả khái niệm tự vệ” cũng cần được làm rõ hơn nữa để có thể hiểu theo nghĩa chặt chẽ nhất. Do đó, điều mà Thông điệp bổ sung thêm vào giáo huấn của Giáo lý Công Giáo về chiến tranh chính nghĩa là không chỉ việc áp dụng mà cả khái niệm tự vệ chính đáng cũng cần được định nghĩa rõ ràng hơn để có thể hiểu theo nghĩa chặt chẽ nhất. Như vậy, chính khái niệm về chiến tranh chính nghĩa cần được xem xét lại và tinh chỉnh, nếu không các tiêu chuẩn cổ điển cho một cuộc chiến tranh chính nghĩa sẽ trở nên vô dụng và không hiệu quả trong thế giới ngày nay. Ngài nói rằng các tiêu chuẩn truyền thống đang trở nên "vô dụng và không hiệu quả", và lên án "sự mất cân đối khủng khiếp trong các cuộc can thiệp quân sự" ở nhiều nơi trên thế giới, dưới cái cớ tự vệ, lưu ý đến các tình huống từ Gaza đến miền nam Lebanon. Sau đó, các Hồng Y, họp thành các nhóm thảo luận nhỏ, cũng đề cập đến chủ đề này. "Nhiều nhóm nhất trí về sự cần thiết phải vượt ra ngoài luận lý học 'chiến tranh chính nghĩa', vì Tin Mừng không thể bị áp đặt bằng vũ lực, và thay vào đó là nói về quyền tự vệ tương xứng", Văn phòng Báo chí Tòa Thánh cho biết. Tiếp tục đánh giá về sự đau khổ của thế giới, các Hồng Y cũng lên án sự cám dỗ "tuân theo luận lý học kẻ mạnh, bình thường hóa chiến tranh". Các ngài đặc biệt nhấn mạnh vai trò của đối thoại liên tôn, nhưng cả "vai trò của quyền lực chính trị, được giải phóng khỏi mối liên hệ độc hại với quyền lực kinh tế".

Nhiều báo cáo đã ca ngợi thông điệp đầu tiên của Đức Giáo Hoàng Leo XIV, được công bố vào tháng 5 vừa qua, về nhân loại trong thời đại trí tuệ nhân tạo. Họ khẳng định rằng “những lời lẽ nghiêm khắc của Đức Giáo Hoàng trong thông điệp về việc Giáo hội chậm trễ lên án chế độ nô lệ đã mở lòng hàng triệu người đón nhận Tin Mừng.” Phiên họp tiếp tục diễn ra hôm nay, thứ Bảy, và sẽ kết thúc vào tối nay.