Công bố Báo cáo Cuối cùng của Ủy ban Giáo luật

Hôm nay, Ban Thư ký Tổng quát của Thượng Hội đồng Giám mục công bố Báo cáo Cuối cùng của Ủy ban Giáo luật.

Ủy ban Giáo luật – được thành lập để phục vụ Thượng Hội đồng, với sự đồng thuận của Bộ Văn bản Lập pháp và tuân theo các chỉ dẫn được đưa ra trong buổi tiếp kiến với Đức Giáo Hoàng Phanxicô vào ngày 18 tháng 12 năm 2023 – đã làm việc trong suốt thời gian qua dựa trên kết quả của tiến trình Hiệp hành Đồng nghị giai đoạn 2021-2024, đặc biệt là Tài liệu Cuối cùng được phê chuẩn vào ngày 26 tháng 10 năm 2024, cũng như các ý kiến đóng góp từ các chuyên gia trên toàn thế giới.

Như đã nêu trong phần dẫn nhập của Báo cáo Cuối cùng, Ủy ban đã nỗ lực xác định các phương thức để chuyển hóa những hiểu biết về thần học và giáo hội học nảy sinh từ tiến trình Hiệp hành Đồng nghị thành các quy định giáo luật, đồng thời phân định ba mốc thời gian thực hiện. Trong ngắn hạn, Ủy ban đề xuất những sửa đổi cụ thể đối với hệ thống luật hiện hành nhằm hỗ trợ ngay lập tức cho đời sống Giáo hội trong thực tế triển khai; đây chính là nội dung trọng tâm của Báo cáo này.

Ngoài ra, dù không đi vào chi tiết cụ thể, Ủy ban cũng xác định một số lĩnh vực – xuất phát từ các nhu cầu của tiến trình Hiệp hành Đồng nghị – có thể được giải quyết trong trung hạn theo hướng xuyên suốt và có sự phối hợp với các Bộ hữu quan, thông qua việc ban hành các Huấn thị mới hoặc sửa đổi các văn bản hiện hành. Cuối cùng, về dài hạn, Ủy ban nhận thấy cần phải rà soát và sửa đổi toàn diện cả hai Bộ Giáo luật (của Giáo hội Latinh và các Giáo hội Đông phương) để có thể tích hợp một cách thỏa đáng những bước phát triển về thần học và giáo hội học đã nảy sinh. “Trong khi toàn thể Giáo hội đang dấn thân vào việc suy tư về thần học và giáo hội học liên quan đến bản chất hiệp hành của mình, thì việc khởi xướng một cuộc suy tư tương ứng về các quy tắc – tức là các điều luật giáo luật – chi phối cơ cấu tổ chức và các mối tương quan giữa các thành viên là điều quan trọng. Thực vậy, giáo luật là sự thể hiện về mặt pháp lý của những gì mà Giáo hội, ở mọi thời đại, nhận thức về chính mình và về đối tượng đức tin của mình, cũng như những hệ quả đi kèm đối với cách thức các mối tương quan giữa con người được sống trong lòng Giáo hội. Cuộc suy tư này cũng sẽ mở rộng sang luật của các Giáo Hội Công Giáo Đông phương; một ủy ban chuyên trách về vấn đề này cũng vừa mới được thành lập. Nếu thiếu đi giáo luật tương ứng, thần học sẽ trở nên khiếm khuyết, ‘giống như một người chỉ có một cánh tay’[1] – như Đức Giáo Hoàng Lêô XIII từng nhắc nhở,” Đức Hồng Y Mario Grech, Tổng Thư ký Thượng Hội đồng Giám mục, phát biểu.

Các đề xuất sửa đổi

Phần đầu của tài liệu bao gồm các đề xuất sửa đổi những điều luật trong Bộ Giáo luật liên quan đến khả năng các tín hữu giáo dân – cả nam và nữ – đảm nhận các chức vụ, chức năng và sứ vụ trong Giáo hội mà họ có đủ năng lực và trình độ phù hợp, bao gồm cả trong lĩnh vực quản trị giáo hội.

Phần thứ hai đề xuất việc xem xét lại, dưới nhãn quan hiệp hành, một số điều luật liên quan đến các Công đồng Riêng và các Hội đồng Giám mục – tức là những cơ cấu giáo hội được giao phó trách nhiệm thúc đẩy sự cộng tác giữa các Giáo hội địa phương.

Cuối cùng, phần thứ ba đề cập đến các cơ cấu tham gia vốn đã được thiết lập trong Bộ Giáo luật, đồng thời đưa ra các đề xuất sửa đổi nhằm tăng cường khía cạnh tham gia và định hướng truyền giáo của các cơ cấu này.

Cũng như các Báo cáo Cuối cùng của các Nhóm Nghiên cứu, Báo cáo này được xem là một tài liệu làm việc.

------

Báo cáo Cuối cùng hiện có trên trang web của Ban Thư ký Tổng quát của Thượng Hội đồng Giám mục: www.synod.va

[1] X. Lêô XIII, Thông điệp Depuis le jour gửi các tổng giám mục, giám mục và hàng giáo sĩ nước Pháp, ngày 8 tháng 9 năm 1899.