Ñeå coù ñöôïc nhöõng saùng taùc môùi mang aâm höôûng daân ca, coù baûn saéêc daân toäc, chuùng ta caàn keá thöøa ñöôïc nhöõng gì laø tinh hoa vaø coát caùch cuûa daân ca. Theo chuùng toâi, sau ñaây laø moät soá yeáu toá noåi baät coù theå laøm neân tinh hoa vaø coát caùch cuûa daân ca:

1. Lôøi ca ña phaàn laø thô, coù chaát thô
2. Thanh ñieäu ñöôïc baûo toaøn vaø môû roäng thaønh nhöõng giai ñieäu luyeán laùy, du döông, bay boång.
3. Lôøi thô ñöôïc bieán caûi ña daïng hoã trôï ñaéc löïc cho giai ñieäu, tieát taáu.
4. Thang nguõ aâm hoã trôï cho söï trong saùng cuûa ngoân ngöõ lôøi ca. Ñaëc bieät thang nguõ aâm ngoaïi thöôøng (nhaát laø thang aâm hôi oaùn) ñem laïi saéc thaùi rieâng bieät khoù tìm thaáy ôû caùc daân toäc khaùc.
5. Caùc coâng thöùc nguõ aâm trong töøng heä thoáng goùp phaàn nhaän dieän maøu saéc daân ca.
6. Caùc kyõ thuaät chuyeån hôi, chuyeån heä, möôïn cung, chuyeån vò… vöøa taïo söï thay ñoåi, vöøa môû roäng cung baäc cuûa thang nguõ aâm, ñoàng thôøi vaãn baûo ñaûm söïï trong saùng cuûa ngoân ngöõ daân toäc.
7. Caùc cung baäc, caùc quaõng ñaëc tröng trong töøng heä thoáng, töøng hôi nhaïc goùp phaàn raát lôùn cho saùng taùc môùi mang aâm höôûng daân ca.

1. Caùch caáu aâm tieáng Vieät khi haùt;
2. Caùc cung baäc non giaø, naëng nheï, rung, voã…;
3. Caùc nhaïc cuï daân toäc…

Lyù töôûng laø coù ñöôïc caû 10 yeáu toá treân trong cuøng moät nhaïc phaåm. Nhöng thöôøng chæ caàn moät soá yeáu toá coát loõi cuõng ñuû laøm cho baûn nhaïc coù baûn saéc daân toäc, chaúng haïn thanh ñieäu ngoân ngöõ ñöôïc baûo toaøn trong saùng, ñöôïc thoåi phoàng thaønh nhöõng giai ñieäu luyeán laùy uyeån chuyeån, du döông, bay boång…. Ngöôïc laïi, coù moät vaøi yeáu toá, neáu ñöùng rieâng leû, thì chaúng coù yù nghóa bao nhieâu, nhö thang nguõ aâm thoâng thöôøng, chaúng haïn.

Sau ñaây chuùng ta thöû phaân tích moät soá baûn nhaïc môùi ít nhieàu coù baûn saéc daân toäc ñeå thaáy roõ hôn tính höõu hieäu cuûa caùc yeáu toá vöøa neâu treân.

Lôøi ca tuy khoâng phaûi laø moät baøi thô phoå nhaïc, nhöng vaãn coù moät soá vaàn chuû yeáu laëp ñi laëp laïi, nhö gaët, maét, baác, maát, nay, caøy, lai…Nhaát laø coù nhieàu hình aûnh gôïi caûm, nhö Ñoàng luùa hoø heïn nhöõng muøa gaët, Tình yeâu baét ñaàu töø ñoâi maét, Ngaøy mai baét ñaàu töø hoâm nay…Hoaëc Chieác caàu tre cheânh veânh nhoû beù(ô ô), Khoâng mang noåi ngöôøi gaùnh thoùc naëng…Nhö vaäy lôøi ca coù tính vaên chöông, coù chaát thô  , ñaùp öùng ñöôïc phaàn naøo yeáu toá (a.1.) neâu treân cuûa daân ca.

-AÂm nhaïc: Ñoaïn A (nhö moät lôøi maøo ñaàu giôùi thieäu ñeà taøi) söû duïng thang thaát aâm cung Reâ thöù töï nhieân, raát gaàn vôùi heä thoáng 2 nguõ aâm thoâng thöôøng vò trí Fa. Ngay ôû ñaây, taùc giaû cuõng ñaõ kheùo caøi vaøo nhöõng quaõng ñaëc tröng nhö laù-xon-reà cuûa hôi Ví daëm (oâ nhòp 4-5), hoaëc nguõ aâm hoùa giai ñieäu (oâ nhòp 6-9) ñeå khi duøng daáu mi theo kyõ thuaät chuyeån vò taïm trong daân ca, cho ta caûm giaùc thay ñoåi lyù thuù (oâ nhòp 7).

Toùm laïi, taùc giaû ñaõ trau chuoát lôøi ca(yeáu toá [a.1]), baûo toaøn thanh ñieäu vaø tính uyeån chuyeån bay boång cuûa giai ñieäu(yeáu toá [a.2]), phoái hôïp nhuaàn nhuyeãn coù choïn loïc giöõa thang thaát aâm vaø nguõ aâm(yeáu toá [a.4]), phong phuù hoùa thang nguõ aâm baèng caùch söû duïng ñuùng luùc hôi Ví Daëm (yeáu toá [a.7]) vaø kyõ thuaät chuyeån vò (yeáu toá [a.6]), goùp phaàn raát lôùn ñeå bieåu hieän noäi dung lôøi ca.