|
TAÄP NHAÏC BÌNH CASau laàn hoïp Ban Thaùnh
nhaïc toaøn quoác hoài trung tuaàn thaùng Ba vöøa qua taïi hoäi tröôøng
giaùo xöù Taân Ñònh, khi ñang loay hoay laáy xe ra veà, toâi ñöôïc oâng
Thieän Thi trao taëng taäp nhaïc bình ca, lôøi Vieät do oâng chuû tröông vaø
bieân soaïn. Buoåi chieàu hoâm ñoù, toâi môû ra ñoïc ngay vaø laáy laøm
thích thuù vì laïi coù dòp soáng laïi nhöõng kyû nieäm maáy möôi naêm veà
tröôùc, khi caùc baøi ca trong caùc buoåi chaàu, leã coøn duøng tieáng
la-tinh. Nhöõng baøi trong taäp nhaïc naøy ñeàu laø nhöõng baøi quen thuoäc
vaø noåi tieáng nhö Ave verum, Regina Coeli, Adoro Te, Alma Redemptoris v.v...
Toâi coù ñöôïc nghe noùi laø bình ca phaûi haùt baèng tieáng la tinh môùi thích hôïp, vì doøng ca naøy ñöôïc soaïn cho tieáng ñoù. Nay neáu ñöa caùc tieáng khaùc vaøo haùt thay tieáng la-tinh, e raèng khoù loøng dieãn taû vaø boùc loät ñöôïc caùi thaâm thuùy vaø veû ñeïp cuûa bình ca vì moät trong nhöõng caùi hay cuûa bình ca laø doøng nhaïc aên khôùp vôùi chuû aâm cuûa tieáng la-tinh ñeå dieãn taû taâm tình vaø yù töôûng trong ñoù, ví duï nhö caâu thaùnh vònh "Dixit Dominus domino meo". Doøng nhaïc ôû ñaây nhaán maïnh vaøo chuû aâm cuûa tieáng Domino. Nay haùt baèng tieáng nöôùc khaùc khoù loøng maø nhaán maïnh ñöôïc vaøo chöõ ñoù. Toâi cöù nghó nhö theá vaø cho vieäc ñaët lôøi vaøo bình ca laø khoâng thích hôïp. Nhöng chieàu hoâm nay mang nhöõng baøi bình ca noùi treân ra haùt thöû moät mình, toâi thaáy thaám thía. Doøng nhaïc ñuùng laø nhaïc caàu nguyeän vaø lôøi Vieät coù chuù troïng ñeán caùc ictus vaø caùc chuû aâm trong tieáng la-tinh nhö baøi "Baùi chaøo Mình Chuùa" cung Ave verum : chöõ Corpus vaø Immolatus ñöôïc nhaán maïnh thì lôøi Vieät cuõng ñeå chöõ "Ñöùc" vaø chöõ "ñoùng" vaøo daáu Si giaùng. Baøi "Baùnh thaàn cao sang", cung Ecce panis cuõng vaäy. Caùc choã nhaán cuûa nhaïc vaø lôøi trong bình ca cuõng ñöôïc löu yù vaø dieãn taû nhö "Ñaùm daân löõ haønh khoán nguy laàm than, Ñöôïc Cha nuoâi aên Baùnh Thaàn cao sang". Caùc choã nhaán laø nhöõng chöõ coù daáu gaïch ôû döôùi. Moät ñieàu nöõa toâi löu yù trong taäp nhaïc naøy, laø lôøi ca. Toâi coù caûm giaùc soaïn giaû döïa vaøo yù töôûng lôøi ca trong tieáng la-tinh ñeå dieãn taû maø oâng goïi laø phoùng taùc. Thí duï baøi "Goïi teân Gieâ-su", cung Jesu dulcis memoria ... (1 vaø 2), lôøi Vieät nhö sau : Goïi teân Gieâ-su, oâi quaù meâ
say, Trong "Ñoâi lôøi taâm söï ..." môû ñaàu taäp nhaïc, soaïn giaû baøy toû moái baän taâm tha thieát baûo toàn giaù trò cuûa nhaïc bình ca vaø mong moûi coù nhieàu ngöôøi höôûng öùng vaø chia seû moái baän taâm cuûa oâng. Thieát töôûng ñaây laø moái baän taâm chaân chính vaø ñaùng traân troïng. Öôùc mong caùc nhaïc só vieát thaùnh ca ñeå yù ñeán lôøi keâu goïi cuûa oâng Thieän Thi maø ñi vaøo nguoàn suoái bình ca, ñeå nghieân cöùu, hoïc hoûi, ngoõ haàu thöôûng thöùc ñöôïc veû ñeïp cuûa bình ca vaø laáy ñoù cuøng vôùi Kinh thaùnh vaø phuïng vuï laøm nguoàn caûm höùng cho caùc baøi thaùnh ca cuûa mình. Vaø cuõng öôùc mong khoâng keùm laø coäng ñoaøn tín höõu, khi hoïp möøng phuïng vuï, thænh thoaûng neân duøng caùc baøi bình ca noåi tieáng veà bí tích Thaùnh Theå nhö Adoro Te, Ave verum vaø veà Ñöùc Meï nhö Salve Mater, Sub tuum ñaõ ñöôïc oâng Thieän Thi soaïn ra lôøi Vieät trong taäp Nhaïc bình ca noùi treân. Cuoái cuøng, ít ra caùc nhaïc só vieát thaùnh ca hieän nay neân coù taäp nhaïc naøy ñeå xem cho bieát bình ca, vì theo caùc nhaø chuyeân moân, ñaây laø nhöõng baøi raát coù giaù trò veà ngheä thuaät saùng taùc vaø taâm tình toân giaùo.
|
|
 |