Thanh Nhac - HAT LEN MUNG CHUA

Van e Thanh Nhac

HNH THC TOT EP

hay TNH NGHE THUAT CUA THANH NHAC

Nguyen Hng

Huan th "Musicam Sacram" do Thanh bo phng t ban hanh ngay 5/3/1967 a nh ngha: "Thanh nhac la loai am nhac c sang tac e c hanh phung vu gom c tnh THANH THIEN (Sanctitas) va HNH THC TOT EP hay TNH NGHE THUAT (Bonitas formae)

TNH THANH THIEN a c ban ti qua:

Chu ch cua tac gia khi sang tac bai nhac hay bai ca.

Li ca trnh bay chnh xac ao ly cua Chua co noi dung than hoc phong phu, sau sac nhat la bat nguon t LI CHUA va nguon mach phung vu.

S lien ke chat che vi phung vu thanh.

Viec s dung cung ieu.

Phong cach the hien cua ban hat va ban nhac hoac ngi em an.

Trong khuon kho bai nay van e HNH THC can c phan tch t m, v ay la van e thuoc lanh vc chuyen mon va kho xac nh (oi vi nhieu ngi).

The nao la mot tac pham hay ? The nao la mot tac pham d ? Hay  nhng iem nao ? D  nhng iem nao ?

Da vao au e anh gia mot tac pham ? - Cam quan cua ai chung hay nhng quy luat khach quan? Ai cung biet nhng tac pham cua J.S. Bach luc au khong c ai chung a chuong. Mai ve sau ngi ta mi nhan ra gia tr thc s cua nhng tac pham cua ong, ngi ta mi say me thng thc va ong thanh ton ong la bac thay so mot cua the gii. Cam quan cua ai chung can c ghi nhan v nhng tac pham hay thng c quan chung a chuong, co vo; nhng khong phai he tac pham nao c quan chung a chuong, co vo la tat yeu co gia tr nghe thuat cao !

Neu ch da vao cam quan quan chung th au can co ban giam khao la nhng nha chuyen mon e cham iem cac cuoc thi ca nhac t a phng cho en quoc te.

Noi chung, hnh thc tot ep chnh la tnh nghe thuat cua mot tac pham.

Trong thong iep "Musicae Sacrae Disciplina", c Giao Hoang Pio XII a viet: "Thanh nhac phai co tnh nghe thuat thc s" (ut ea verae artis speciem parebeat).

Thong iep "ang Trung Gian gia Thien Chua va loai ngi" (Mediator Dei...) so 74 viet: "Phai nghiem chnh got dua cac tac pham nghe thuat cho xng vi danh hieu cua chung".

Ca hat e th phng Chua la dang le pham thieng lieng len Chua : tieng ngi ca, tam tnh th phng; long tin cay men, lao ong nghe thuat...

Theo luat Do Thai khong c dang len Chua le vat co t vet : tac pham hay la le vat tot ; tac pham cha hay la le vat cha hoan hao ; tac pham d, sai... la le vat t vet (xau). Ch "hay"  ay ngoai tnh thanh thien con co tnh nghe thuat.

Tnh nghe thuat nay co the hieu ve hai phng dien.

I. HNH THE AM NHAC

Nhac i co rat nhieu hnh the, moi loai co sac thai va ky thuat rieng: t Aria, Motet, Concerto ti Sonata, Sinfonia, Fuga, Oratorio, Opera, v.v...

Nhac ao dung trong phung vu cung rat phong phu ve hnh thc nh the oi ca (Antiphona), ap ca (Responsorium), Thanh thi (Hymnus), Ca tiep lien (Sequentia), Ca khuc (Canticum), Xng thanh vnh (Psalmodia), v.v... Moi hnh the co ve ep va tac dung rieng.

Lch s am nhac cho biet cac hnh the am nhac nay a trai qua hang ngan nam chon loc, ao thai, the ma van ton tai en nay, th o phai la mot gia tr nghe thuat thc thu.

Huan th "De Musica in sacra Liturgia" (Thanh nhac trong phung vu) khi ban ve bnh ca a noi: "c g cac nhac s lay o lam nguon cam hng cho ng hng am nhac trong viec sang tac cua ho".

Mot huan th khac noi: "Thanh nhac cang giong bnh ca trong cach chuyen hanh th cang thanh thien" (M.P. cua c Pio X).

Hoi thanh co qui nh vai iem lien quan em hnh the am nhac nh sau :

T sac cua c Pio X so 10 noi : "Ban Tantum Ergo phai viet theo hnh thc thanh thi (Hymnus) va bo le khong c sang tac nhng bai biet lap, thieu tnh duy nhat".

II. CAC YEU TO CAU TAO BAI CA

Cung nh cac bai ca khac, Thanh ca gom co giai ieu, tiet ieu, hoa am, oi am, phoi dan nhac va li ca.

Tnh nghe thuat thc thu ma Hoi thanh oi hoi phai la mot tong hp nghe thuat cua cac yeu to tren. Bat c mot yeu to nao kem gia tr nghe thuat trong lanh vc cua mnh cung lam giam tnh nghe thuat cua tong the. Th du: mot bai ca co giai ieu loi cuon, hoa am chnh, nhng li ca d, th cung cha phai la bai ca co "hnh thc tot ep" tron ven.

(con tiep)

This site was created by COMMUNIO FROM VIETNAM