Thaùnh Aneâ Leâ Thò Thaønh
Lm Duõng Laïc Traàn Cao Töôøng

Trong soá 117 vò Thaùnh töû ñaoï Vieät Nam, Thaùnh Aneâ Leâ Thò Thaønh laø ngöôøi nöõ duy nhaát tieâu bieåu cho bao nhieâu laø ngöôøi nöõ ñaõ soáng chöùng nhaân Coâng Giaùo, ñaïi dieän cho nhöõng ngöôøi meï Vieät Nam aâm thaàm kieân nhaãn xaây döïng toå aám yeâu thöôøng gia ñình, ñeå trôû thaønh nguoàn suoái tình thöông tuoân traøn: "nghiaõ meï nhö nöôùc trong nguoàn chaûy ra".

Thaùnh Aneâ Leâ Thò thaønh sinh naêm 1781 taïi laøng Gia Mieáu, Baùi Ñeàn, thanh Hoaù. Cha laø ngöôøi Coâng Giaùo nhöng khoâ khan lô laø vieäc giaùo duïc con caùi. Thôøi tho aáu Aneâ Thaønh ñöôïc ngöôøi meï va ngöôøi chuù laø Leâ Coâng Tröôøng raát ñaïo ñöùc chaêm lo daïy doã. Ngay töø coøn nhoû Aneâ Thaønh ñaõ ñöôïc ñöa veà queâ ngoaïi ôû Phuùc Nhaïc Phaùt Dieäm sinh soáng. Vì theá coâ beù ñaõ coù moät ñôøi soáng ñaïo ñöùc göông maãu, raát sieâng naêng xöng toäi röôùc leã.

Naêm 17 tuoåi, coâ Thaønh ñaõ laäp gia ñình vôùi Nguyeãn Vaên Nhaát thuc xaõ Thoân Ñoàng xöù Phuùc Nhaïc, vaø sinh con ñaàu loøng ñaët teân laø Ñeâ. Vì theá Baø ñöôïc goïi laø baø Ñeâ theo tuïc leä cuûa xöù Phuùc Nhaïc laáy teân con tröôûng maø goïi teân cha meï. OÂng baø coù taát caû 6 ngöôøi con: 2 trai, 4 gaùi.

Baø Ñeâ ñuùng laø moät tieâu bieåu maãu ngöôøi phuï nöõ Vieät Nam, hy sinh taän tuïy vaø kieân nhaãn taàn taûo cho choàng con gioáng nhö hình aûnh trong ca dao:

"Con coø laën loäi bôø soâng
Gaùnh gaïo nuoâi choàng tieáng khoùc næ non".

Baø ñaõ daïy doã con caùi raát chu ñaùo. Duø con caùi ñaõ laäp gia ñình, baø vaãn coøn theo doõi thuùc duïc ñi leã vaø laõnh Bí tích.

Ñöùc tính nhaän nhuïc queân mình vaø kieân taâm trong moïi khoù khaên vaø aâm thaàm trong boån phaän thöôøng ngaøy laø bí quyeát laøm cho gia ñình luoân ñöôïc an vui haïnh phuùc. Baø ñaõ ñi con ñöôøng soáng bình dò caän nhaân tình nhö ña soá caùc baø meï Vieät Nam, chöù khoâng phaûi laø nhöõng xa loä theânh thang hay nhöõng khua muùa xaõ hoäi maø boû beâ traùch nhieäm chính lo taïo noâi aám yeâu thöông gia ñình. Vì ngöôøi meï laø traùi tim cuûa thaân theå gia ñình. Traùi tim coøn ñaäp thì coøn ñuû söùc chuyeån maùu cho cô theå laønh maïnh.

Baø raát thöông ngöôøi ngheøo, khoâng bao giôø töø choái ngöôøi ñeán aên xin.

Trong thôøi vua Thieäu Trò caám ñaïo. baø vaãn leùn luùt cho caùc linh muïc truù aån trong nhaø vaø tuï hoïp daâng leã kính daùo. Can ñaûm nhö Baø quaû laø hieám hoi. Chính vì theá maø quan quaân ñaõ vaây baét. Baø vaø hai chò doøng Meán Thaùnh Giaù vaø moät soát ngöôøi bò giaûi veà ñình laøng. Nhaø cöûa bò luïc soaùt, ñoà ñaïc vaø thoùc luùa vò tòch thu heát.

Baø ñaõ bò tra taán ba laàn, bò loâi qua thaùnh giaù. Nhöng baø lôùn tieáng tuyeân xöng ñöùc tin. Coù laàn quan ñaõ duøng troø daõ man laø buoäc oáng quaàn aùo cuûa baø laïi roài vaát raén ñoäc vaøo trong ngöôøi baø laøm cho baø hoaûng sôï. Nhöng baø ñaõ caàu nguyeän tha thieát vaø Chuùa ñaõ ban cho baø söùc maïnh phi thöôøng ñeå chòu ñöïng nhöõng thöû thaùch xem ra vöôït quaù söùc cuûa baø.

Suoát ba thaùng trong tuø, baø khoâng heà than thôû gì, maët baø luoân vui töôi. Baø soát saéng ñoïc kinh, laàn haït, ngaém ñaøng Thaùnh Giaù, vaø ñöôïc Cha leûn vaøo giaûi toäi vaø cho röôùc leã. Coâ con gaùi uùt laø Nuï coù laàn ñeán thaêm thaáy meï ñeo goâng naëng neà vaø aùo quaàn be beát maùu thì oøa khoùc. Baø lieàn an uûi: - "Con chôù khoùc laøm gì. Meï ñeo hoa ñoû treân ngöôøi maø. Coù Chuùa lo lieäu cho meï, con cöù veà chaêm soùc cöûa nhaø, lo giöõ ñaïo vaø caàu nguyeän cho meï vaùc thaùnh giaù ñeán cuøng".

Nöûa thaùnh tröôùc khi taét thôû, baø bò soát lieân mieân vaø kieät söùc daàn ñi. Nhöng baø vaãn luoân tænh trí caàu nguyeän: "Con sin phoù daâng linh hoàn con trong tay Chuùa. Xin Chuùa tha toâò cho con". Vaø vì kieät söùc, baø ñaõ cheát ruõ tuø ngaøy 12.71841 taïi Nam Ñònh luùc 60 tuoåi. Xaùc Baø ñöôïc choân ngay taïi phaùp tröôøng Baûy Maãu. Saùu thaùng sau ñuôïc ñöa veà choân ôû vöôøn sau gia ñình. Naêm 1881 ñöôïc caûi taùng veà choân ôû khu vöïc nhaø xöù Phuùc Nhaïc cuøng vôùi 7 Ñaáng Thaùnh Töû Ñaïo Phuùc Nhaïc.

Hoïc Hoûi Vaø Thöïc Haønh

1. Thaùnh Leâ Thò Thaønh ñaõ soáng chöùng nhaân tin möøng gì ?

"OÂng baø ñem treû Gieâsu leân Gieârusalem ñeå daâng cho Chuùa." (Luca 2: 22)

"Ngöôøi theo hai oâng baø trôû veà Nazareth vaø Ngöôøi vaâng phuïc hai oâng baø. Meï Ngöôøi thì ghi nhôù taát caû nhöõng vieäc ñoù vaø suy nieäm trong loøng." (Luca 2: 51)

Thaùnh Leâ Thò Thaønh ñaõ soáng bí tích hoân nhaân Coâng Giaùo laø ñöa choàng con ñeán vôùi Chuùa, vaø chæ cho choàng con thaáy Chuùa hieän dieän trong gia ñình qua chính mình vaø sôøi soáng gia ñình. Baø ñaõ bieán nhöõng boån phaän taàm thöôøng haèng ngaøy thaønh phi thöôøng theo maãu soáng caàu nguyeän laø chìa khoùa giaûi quyeát moïi khoù khaên vaø chuyeån doøng nhöïa soáng laøm cho caây gia ñình xanh töôi troå sinh hoa traùi.

2. Ñöùc tính gì noùi leân tình meï Vieät Nam? Neùt naøo gioáng nhö vaäy toâi thaáy nôi ngöôøi meï cuûa toâi ?

3. Baø ñaõ bò tra taán baèng troø daõ man naøo? Nhôø ñaâu baø ñaõ thaéng vöôït moïi thöû thaùch ? Taïi sao baø laïi noùi vôùi con laø mình ñang ñeo hoa ñoûû treân ngöôøi?

4. Toâi laøm gì cuï theå ñeå moïi ngöôøi trong gia ñình nhaän ra Chuùa hieän dieän trong gia ñình toâi ? (Thí duï: toå chöùc ñoïc kinh toái; trang hoaøng baøn thôø , ñoïc Kinh Thaùnh, treo aûnh ñaïo trong caùc phoøng, v.v...)

5. Xin Thaùnh Leâ Thò Thaønh caàu nguyeän cho chuùng con ñöôïc ôn kieân nhaãn queân mình hy sinh xaây döïng toå aám gia ñình qua nhöõng khoù khaên lænh kænh boån phaän thöôøng ngaøy. Moãi laàn gaëp khoù khaên, chuùng con bieát tìm veà ñeàn thôø baèng ñôøi soáng caàu nguyeän thì chaéc chaén chuùng con seõ tìm thaáy nhau vaø tìm ra giaûi quyeát. Xin cho chuùng con ñöôïc giöõ nghóa cuøng nhau vaø cuøng Chuùa luoân.