Tieán Trình Vieäc Toân Phong Chaân Phöôùc Töû Ñaïo
Tröôùc khi leân tôùi baäc Chaân Phöôùc, caùc vò Töû Ñaïo Ñaùng Kính Vieät Nam traûi qua moät thôøi gian khaù laâu, treân döôùi 60 naêm vì nhieàu giai ñoaïn thuû tuïc:
Ñaàu tieân laø baûn caùo, roài thu goïn trong baûn toaùt yeáu, ñeå ñuùc keát thaønh baûn töôøng trình.
Taát caû nhöõng tin töùc, taøi lieäu in thaønh taäp ñeä leân Toøa Thaùnh ngaøy 28-3-1867 keøm theo baûn Thænh Nguyeän Thö cuûa Giaùm Muïc leân heä. Vì hoaøn caûnh xa caùch giöõa AÂu AÙ vaø lieân laïc maát laâu thôøi giôø, caùc Giaùm muïc töø Vieät Nam uûy thaùc coâng vieäc cho hai Caùo Thænh Vieân cuûa hai Hoäi Doøng coù maët taïi Roâma: Doøng Ña Minh ñeà cöû cha Vinh Sôn Aquarone, OP, vaø sau ñoù cha Mauroâ Kaiser, OP. Hoäi Thöøa Sai Paris uûy thaùc Linh muïc Luis Pallard, vaø sau ñoù Lm Rouseille. Boä Phong Thaùnh thöøa leänh Ñöùc Giaùo Hoaøng nghieân cöùu hai taäp hoà sô (ñôït I naêm 1839 vaø ñôït II naêm 1867); roài baèng moät vaên kieän uyû nhieäm thô, Toøa Thaùnh naêm 1879, gia hai taäp hoà sô ñoù cho caùc Giaùm muïc ñòa phöông beân Vieät Nam, uûy thaùc cho caùc ngaøi quyeàn thaønh laäp taïi choå toøa aùn ñieàu tra chính thöùc.
Vò chuû tòch toøa aùn naøy coù nhieäm vuï ñieàu tra, töùc laø ñi hoûi caùc chöùng nhaân ñaõ soáng vaø quen bieát caùc vò Töû Ñaïo, hoûi veà thaân theá, gia ñình caùc Ngaøi, veà caùc gia ñoaïn ñôøi soáng, veà caùc chu toaøn nghóa vuï ñaõ ñöôïc trao phoù, veà thaùi ñoä ñaõ minh chöùng trong caùc cuoäc baùch haïi, veà caùi cheát anh duõng ñaõ keát lieãu cuoäc ñôøi...
Töø luùc thaønh laäp toaø aùn ñieàu tra, Ñöùc Giaùm muïc ñòa phöông coù quyeàn ñaët ra hay laø chaâu pheâ nhöõng baûn kinh ñaõ ñöôïc soaïn thaûo, ñeå qua lôøi caäu nguyeän cuûa caùc vò Töû Ñaïo xin Thieân Chuùa bieåu loä thaùnh yù Ngaøi baèng moät pheùp laï: nhaân ñaáy ngöôøi traàn gian seõ nhaän ra vò Töû Ñaïo coù thaät laø khí cuï Chuùng duøng ñeå laøm vinh danh Ngaøi vaø cuûng coá Ñaïo Thaùnh, nhö Phaoloâ hoài xöa ñaõ laø chöùng taù cuï theå: "Toâi vui loøng chòu moïi ñau khoå, sæ nhuïc, gian lao, baét bôù, cô cöïc vì Chuùa Kitoâ, bôûi vì khi toâi yeáu ñuoái laïi laø chính luùc toâi ñöôïc duõng maïnh." (2 Cor 12, 9-10).
Caùc toaø aùn ñieàu tra laøm vieäc lieân tuïc trong thôøi gian 6 ñeán 15 naêm trôøi (1879-1894) tuøy ñòa phöông. Vaø keát quûa thaät laø ñoà soä lôùn lao. Hoài Thöøa Sai Paris ñaõ thu thaäp 16 pho saùch (13 cuûa Vieät Nam vaø 3 cuûa Trung Hoa). Doøng Ña Minh coù treân 20 cuoán. Hai Hoäi Thöøa Doøng ñaõ cöû nhaân vieân ñi veà khaép caùc Hoï Ñaïo treân caû ba mieàn Baéc Trung Nam Vieä Nam thu löôïm nhöõng baèng chöùng vaø di tích. Sau ñoù caùc taäp taøi lieäu daày coäm naøy ñöôïc ñuùc keát baèng La ngöõ roài gôûi veà La Maõ trong thôøi gian töø 1885 ñeán 1894, vaø ñöôïc Boä Phong Thaùnh keát thuùc vaøo naêm 1897.
Ñaõ bao nhieàu laàn nhöõng taäp hoà sô ñoù ñöôïc nghieân cöùu, soaïn thaûo, boå khuyeát, aán loaùt, v.v... Trong ñoù khoâng nhöõng coøn ghi nhaän danh saùnch caùc vò Töû Ñaïo, ñôøi soáng caùc Ngaøi ñöôïc thu goïn, maø coøn ghi nhaän caû danh saùch töøng traêm töøng ngaøn nhöõng chöùng taù ñaõ ñöôïc hoûi yù kieán. Coâng vieäc vó ñaïi naøy khoâng theå thöïc hieän laàn thöù hai, vì taát caû nhöõng chöùng nhaân nay ñaõ trôû thaønh ngöôøi thieân coå, vaøo bao nhieâu di tích lòch söû khaùc ñaõ bò phaù huûy vì chieán tranh, hay vì nhöõng bieán coá cuûa thôøi ñaïi!
