BAØI 4

KINH THAÙNH

(x. SGLC: töø 0101 ñeán 0133)

"Taát caû nhöõng gì vieát trong Saùch Thaùnh ñeàu do Thieân Chuùa linh höùng vaø coù ích cho vieäc giaûng daïy, bieän baùc söûa daïy giaùo duïc ñeå trôû neân coâng chính" (2 Tm 3,16).

"Khoâng bieát Kinh Thaùnh laø khoâng bieát Chuùa Kitoâ" (Thaùnh Gieâ-roâ-ni-moâ)

  1. Ñöùc Kitoâ, Lôøi duy nhaát cuûa Thieân Chuùa.

    2. Thieân Chuùa nhaân laønh vaø khoân ngoan ñaõ muoán ngoû lôøi vôùi nhaân loaïi, ñeå môøi goïi vaø ñoùn nhaän hoï hieäp nhaát vôùi Ngaøi (MK.2). Nhöng ñeå con ngöôøi hieåu bieát, ñoùn nhaän vaø ñaùp traû lôøi môøi goïi cuûa Ngaøi, Thieân Chuùa ñaõ ngoû lôøi vôùi hoï baèng chính ngoân ngöõ cuûa nhaân loaïi cuõng nhö sau naøy Lôøi cuûa Chuùa Cha haèng höõu ñeán vôùi con ngöôøi baèng caùch trôû neân gioáng nhö loaøi ngöôøi, mang vaøo mình noãi yeáu ñuoái cuûa xaùc thòt nhaân loaïi (MK.13). Kinh Thaùnh chöùa ñöïng lôøi ngoû cuûa Thieân Chuùa, traûi daøi trong suoát chieàu daøi lòch söû moät daân toäc vaø ñöôïc vieát döôùi nhieàu hình thöùc khaùc nhau do nhieàu taùc giaû nhaân loaïi. Tuy nhieân, xuyeân qua moïi lôøi ñöôïc vieát trong Kinh Thaùnh, Thieân Chuùa chæ noùi moät Lôøi duy nhaát, Chuùa Kitoâ chính laø LÔØI DUY NHAÁT cuûa Thieân Chuùa. Lôøi "Luùc khôûi ñaàu ñaõ coù Ngoâi Lôøi, Ngoâi Lôøi vaãn höôùng veà Thieân Chuùa, vaø Ngoâi Lôøi laø Thieân Chuùa. Luùc khôûi ñaàu Ngöôøi vaãn höôùng veà Thieân Chuùa" (Ga. 1,1-2). Lôøi "ñaõ trôû neân ngöôøi phaøm vaø cö nguï giöõa chuùng ta" (Ga. 1,14), ñeán noãi "ai thaáy Ngaøi laø thaáy Chuùa Cha" (Ga. 14,9). Thaùnh AÂu-tinh ñaõ dieãn taû chaân lyù ñoù caùch tuyeät vôøi "anh em haõy nhôù raèng cuõng moät Lôøi ñoù cuûa Thieân Chuùa ñöôïc traûi ra trong toaøn boä Kinh Thaùnh, cuõng moät Lôøi ñoù vang doäi treân moâi mieäng taát caû caùc vaên só Kinh Thaùnh, vì töø khôûi thuûy Lôøi laø Thieân Chuùa vaø ôû beân caïnh Thieân Chuùa". Chính vì theá, Hoäi Thaùnh "luoân luoân toân kính Kinh Thaùnh nhö chính thaân theå Chuùa, nhöùt laø trong Phuïng Vuï thaùnh. Hoäi Thaùnh khoâng ngöøng laáy Baùnh ban söï soáng töø baøn tieäc Lôøi Chuùa cuõng nhö töø baøn tieäc Mình Chuùa Kitoâ ñeå ban phaùt cho caùc tín höõu" (MK.21).

  2. Linh öùng vaø Chaân Lyù Kinh Thaùnh

    3. Nhìn töø bình dieän nhaân loaïi, Kinh Thaùnh laø toång hôïp nhöõng taùc phaåm cuûa nhieàu taùc giaû nhaân loaïi. Hoï laø nhöõng con ngöôøi cuï theå, soáng trong moät thôøi ñaïi cuï theå, vôùi nhöõng vaán ñeà cuûa thôøi ñaïi vaø coù nhöõng khaû naêng rieâng bieät. Tuy nhieân khi ñoïc Kinh Thaùnh, ngöôøi tín höõu laïi tuyeân xöng "Ñoù laø Lôøi Chuùa" (1 Tx. 2,13). Vì hoï xaùc tín raèng chính Thieân Chuùa laø Taùc Giaû cuûa Kinh Thaùnh. Chính Thieân Chuùa laø Taùc Giaû cuûa Kinh Thaùnh. Tuy nhieân, "ñeå vieát caùc Saùch Thaùnh, Thieân Chuùa ñaõ choïn nhöõng con ngöôøi vaø duøng hoï trong khaû naêng vaø phöông tieän cuûa hoï, ñeå khi chính Ngöôøi haønh ñoäng trong hoï vaø qua hoï, hoï vieát ra nhö nhöõng taùc giaû ñích thöïc, taát caû nhöõng gì Chuùa muoán vaø chæ vieát nhöõng ñieàu ñoù maø thoâi" (MK.11). Haønh ñoäng ñoù cuûa Thieân Chuùa ñöôïc goïi laø LINH HÖÙNG vaø "Nhöõng gì Thieân Chuùa maëc khaûi maø Kinh Thaùnh chöùa ñöïng vaø trình baøy, ñeàu ñöôïc vieát ra döôùi söï lính höùng cuûa Chuùa Thaùnh Thaàn" (MK.11). Vì theá neân "Phaûi coâng nhaän raèng Kinh Thaùnh daïy ta caùch chaéc chaén, trung thaønh vaø khoâng sai laàm, nhöõng chaân lyù maø Thieân Chuùa muoán Kinh Thaùnh ghi laïi vì phaàn roãi chuùng ta" (MK.11).

  3. Chuùa Thaùnh Thaàn, Ñaáng minh giaûi Kinh Thaùnh.

Vì Kinh Thaùnh coù taùc giaû laø chính Thieân Chuùa nhöng ñoàng thôøi Thieân Chuùa laïi söû duïng nhöõng con ngöôøi cuï theå vaø ngoân ngöõ nhaân loaïi, neân ñeå hieåu ñöôïc Lôøi Kinh Thaùnh, ngöôøi tín höõu phaûi quan taâm ñeán caû hai maët: Moät ñaøng, phaûi "tìm ra chuû yù cuûa thaùnh söû" baèng caùch quan taâm ñeán caùc theå vaên ñöôïc söû duïng, cuõng nhö nhöõng caùch thöùc caûm nghó, dieãn taû, töôøng thuaät ñöôïc thònh haønh trong khung caûnh thôøi ñaïi ñoù (MK.12). Ñaøng khaùc, phaûi ñoïc vaø giaûi thích Kinh Thaùnh trong Chuùa Thaùnh Thaàn (MK.12) vì Kinh Thaùnh ñöôïc vieát ra döôùi taùc ñoäng cuûa Chuùa Thaùnh Thaàn vaø cuõng chæ coù Ngaøi môùi môû loøng trí ta ra ñeå hieåu Lôøi Kinh Thaùnh (Lc 24-45). Ñeå ñaït ñöôïc muïc ñích naøy, Hoäi Thaùnh ñöa ra ba tieâu chuaån höôùng daãn ngöôøi tín höõu khi ñoïc Kinh Thaùnh:

  • Phaûi löu yù ñeán "noäi dung vaø söï thoáng nhaát cuûa toaøn boä Kinh Thaùnh", bôûi vì tuy Kinh Thaùnh bao goàm nhieàu taùc phaåm nhöng laïi duy nhaát trong keá hoaïch cuûa Thieân Chuùa vaø Chuùa Kitoâ chính laø taâm ñieåm cuûa toaøn boä Kinh Thaùnh.
  • Phaûi "döïa treân truyeàn thoáng soáng ñoäng cuûa toaøn theå Hoäi Thaùnh", bôûi vì Hoäi Thaùnh löu giöõ trong truyeàn thoáng soáng ñoäng cuûa mình, kyù öùc soáng ñoäng veà Lôøi Chuùa vaø chính Thaùnh Thaàn höôùng daãn Hoäi Thaùnh trong vieäc giaûi thích Kinh Thaùnh.
  • Phaûi quan taâm ñeán "söï töông hôïp cuûa Ñöùc tin", nghóa laø söï noái keát giöõa caùc chaân lyù ñöùc tin vôùi nhau vaø vôùi toaøn boä keá hoaïch cuûa Thieân Chuùa.
  1. Qui ñieån Kinh Thaùnh

    2. Döïa vaøo truyeàn thoáng toâng ñoà, Hoäi Thaùnh aán ñònh danh muïc nhöõng saùch ñöôïc nhìn nhaän laø Saùch Thaùnh. Danh muïc ñoù ñöôïc goïi laø Qui ñieån Kinh Thaùnh, goàm 46 saùch Cöïu öôùc vaø 27 saùch Taân öôùc. Caùc saùch Cöïu öôùc laø thaønh phaàn thieát yeáu cuûa Kinh Thaùnh. Tuy "coù nhieàu khuyeát ñieåm vaø coøn taïm bôï" nhöng "caùc saùch aáy minh chöùng khoa sö phaïm ñích thöïc cuûa Thieân Chuùa" nhaèm "chuaån bò vaø tieân baùo ngaøy xuaát hieän cuûa Chuùa Kitoâ, Ñaáng cöùu chuoäc muoân loaøi". Ñoàng thôøi "caùc saùch aáy dieån taû moät caûm thöùc saâu saéc veà Thieân Chuùa, taøng tröõ nhöõng lôøi giaùo huaán cao sieâu veà Ngaøi, nhöõng tö töôûng khoân ngoan vaø höõu ích veà ñôøi soáng con ngöôøi, nhöõng kho taøng kinh nghieäm tuyeät dieäu, ñoàng thôøi aån chöùa maàu nhieäm cöùu roãi" (MK.15). Vì theá, ngöôøi Kitoâ höõu phaûi toân kính caùc saùch Cöïu öôùc nhö Lôøi chaân thaät cuûa Thieân Chuùa. Caùc saùch Taân öôùc chöùa ñöïng Lôøi Thieân Chuùa "Lôøi ñöôïc trình baøy caùch tuyeät dieäu. Lôøi dieãn taû quyeàn naêng Thieân Chuùa vaø laø söùc thieâng cöùu roãi moïi tín höõu" (MK.17). Taâm ñieåm cuûa caùc saùch Taân öôùc laø Ñöùc Gieâsu Kitoâ. Con Thieân Chuùa laøm ngöôøi: Haønh ñoäng, giaùo huaán, cuoäc töû naïn vaø phuïc sinh vinh hieån cuûa Ngaøi: cuõng nhö giai ñoaïn ñaàu cuûa Hoäi Thaùnh döôùi söï höôùng daãn cuûa Thaùnh Thaàn. Trong toaøn boä Saùch Thaùnh "Caùc saùch Tin Möøng xöùng ñaùng chieám ñòa vò öu ñaúng, vì Tin Möøng laø chöùng taù chính yeáu veà ñôøi soáng vaø giaùo lyù cuûa Ngoâi Lôøi nhaäp theå. Ñaáng cöùu chuoäc loaøi ngöôøi" (MK.18). Vì theá Hoäi Thaùnh toân kính saùch Tin Möøng caùch ñaëc bieät trong cöû haønh phuïng vuï vaø Tin Möøng phaûi chieám vò trí öu tieân trong ñôøi soáng Kitoâ höõu.

  2. Kinh Thaùnh trong ñôøi soáng Kitoâ höõu

1. "Khoâng bieát Kinh Thaùnh laø khoâng bieát Chuùa Kitoâ" (Thaùnh Gieâ-roâ-ni-moâ). Tuy nhieân trong thöïc teá, ñôøi soáng ñöùc tin cuûa ngöôøi Coâng Giaùo taïi Vieät Nam nhieàu khi chæ döïa vaøo truyeàn thoáng, taäp tuïc, thoùi quen hôn laø döïa treân Lôøi Chuùa. Vì theá, ngöôøi tín höõu caàn taäp thoùi quen tieáp xuùc vôùi chính baûn vaên Kinh Thaùnh, hoaëc khi tham döï Thaùnh Leã, hoaëc tröïc tieáp ñoïc baûn vaên Kinh Thaùnh, hoaëc hoïc hoûi baèng nhöõng phöông theá khaùc. Coù nhö theá, Lôøi Chuùa môùi thöïc söï laø "Ñeøn soi böôùc chaân ta", ta môùi thöïc söï bieát Chuùa Kitoâ vaø taäp "mang trong loøng nhöõng taâm tö cuûa Ñöùc Gieâsu" (PI 2,5).

2. Ñeå Lôøi Chuùa troå sinh hoa traùi (Mt 13,8), vieäc ñoïc Kinh Thaùnh phaûi ñi ñoâi vôùi Kinh nguyeän vaø vieäc thöïc thi Lôøi Chuùa. Kinh nguyeän ñöa ta vaøo cuoäc ñoái thoaïi vôùi Thieân Chuùa, vì "Khi caàu nguyeän, ta ngoû lôøi vôùi Ngaøi; khi ñoïc caùc saám ngoân thaàn linh, ta nghe Ngaøi noùi" (Am-broâ-si-oâ). Ñoàng thôøi phaûi taäp soáng Lôøi Chuùa vì Ñöùc Gieâsu ñaõ caûnh giaùc "Khoâng phaûi baát cöù ai thöa vôùi Thaày: Laïy Chuùa, laïy Chuùa laø ñöôïc vaøo Nöôùc Trôøi caû ñaâu; nhöng chæ ai thi haønh yù muoán cuûa Cha Thaày laø Ñaáng ngöï treân trôøi môùi ñöôïc maø thoâi" (Mt 7,21).