Baøi
6
THIEÂN
CHUÙA DUY NHAÁT
(x.
SGLC töø 200 ñeán 231
"Nghe ñaây, hôõi
Ít-ra-en! Ñöùc Chuùa, Thieân Chuùa chuùng ta laø Ñöùc Chuùa duy
nhaát. Haõy yeâu meán Ñöùc Chuùa, Thieân Chuùa cuûa anh em, heát
loøng heát daï, heát söùc anh em". (Ñnl. 6,4-5) "Naøo muoân
daân khaép coõi ñòa caàu, haõy höôùng veà Ta, thì caùc ngöôi
seõ ñöôïc cöùu ñoä, vì Ta laø Thieân Chuùa, chaúng coøn Chuùa
naøo khaùc... Tröôùc maët Ta, moïi ngöôøi seõ quyø goái vaø
môû mieäng theà raèng: Chæ nhôø Ñöùc Chuùa môùi coù theå laøm
ñieàu coâng chính vaø môùi coù söùc maïnh". (Is. 45,22-24)
Khi chuùng ta tuyeân
xöng: "Toâi tin kính moät Thieân Chuùa", laø chuùng ta tin
vaøo Thieân Chuùa cuûa caùc toå phuï AÙp-ra-ham, I-xa-aùc vaø Gia-coùp.
Thieân Chuùa ñaõ maëc khaûi danh Ngöôøi cho oâng Moâseâ, vaø laø
Thieân Chuùa cuûa Ñöùc Gieâsu Kitoâ.
I.
Thieân Chuùa duy nhaát
Chuùng
ta tin nhaän raèng Thieân Chuùa chæ coù moät, laø Chuùa duy nhaát,
bôûi vì "neáu Thieân Chuùa khoâng duy nhaát thì khoâng phaûi
laø Thieân Chuùa" (Tertuliano). Nieàm tin vaøo Thieân Chuùa duy
nhaát baét ñaàu töø trong Cöïu öôùc. Khi Thieân Chuùa keâu goïi
vaø choïn Ít-ra-en laøm daân rieâng vaø thieát laäp giao öôùc.
Ngöôøi toû cho daân thaáy: Ngöôøi laø Thieân Chuùa duy nhaát,
ngoaøi ra khoâng coù Chuùa naøo khaùc vaø phaûi phuïng thôø moät
mình Ngöôøi (Ñnl 4,39). Trong giao öôùc Xi-nai (Möôøi ñieàu
raên) ñieàu raên thöù nhaát thaät roõ raøng: "Ngöôi khoâng
ñöôïc coù thaàn naøo khaùc ñoái nghòch vôùi Ta" (Xh 20,3).
-
Moãi laàn Ít-ra-en ñi theo thaàn khaùc, caùc ngoân söù ñeàu nhaéc
nhôû vaø keâu goïi hoï trôû veà vôùi Chuùa laø Thieân Chuùa duy
nhaát (xls 45,22-24). Vaøo thôøi Ñöùc Gieâsu, taát caû caùc
ngöôøi Ít-ra-en ñeàu ñoïc moãi ngaøy nhöõng lôøi sau ñaây:
"Nghe ñaây, hôõi Ít-ra-en! Ñöùc Chuùa, Thieân Chuùa chuùng
ta, laø Ñöùc Chuùa duy nhaát. Haõy yeâu meán Ñöùc Chuùa Thieân
Chuùa cuûa anh em, heát loøng heát daï, heát söùc anh em" (Ñnl
6,4-5).
-
Nieàm tin cuûa Cöïu Öôùc vaøo Thieân Chuùa duy nhaát, ñaõ
ñöôïc chính Ñöùc Gieâsu xaùc nhaän caùch chính thöùc, khi daïy
phaûi yeâu meán Thieân Chuùa laø Ñöùc Chuùa duy nhaát "heát
loøng heát linh hoàn, heát trí khoân vaø heát söùc löïc
ngöôi" (Mc 12,30). Vaø Taân Öôùc cuõng taùi xaùc nhaän nieàm
tin naøy khi phaûi ñoái ñaàu vôùi ña thaàn giaùo cuûa daân
ngoaïi (x.1 Cr 8,4; Ep. 4,6..)
II.
Thieân Chuùa maëc khaûi teân Ngöôøi
Noùi
teân mình cho ngöôøi khaùc laø muoán coù tieáp xuùc trao ñoåi
ñeå hieåu bieát thoâng caûm. Teân chæ ngöôøi, moät con ngöôøi
ñoäc ñaùo maø ngöôøi khaùc coù theå goïi ñích danh vaø trôû
neân gaàn guõi - Thieân Chuùa ñaõ toû mình cho daân Ít-ra-en vaø
cho bieát teân cuûa Ngöôøi. Thieân Chuùa coù moät teân goïi:
Ngöôøi coù theå noùi vôùi chuùng ta vaø chuùng ta coù theå noùi
vôùi Ngöôøi. Ngöôøi khoâng phaûi laø moät Thieân Chuùa caâm
nín, nhöng laø Thieân Chuùa töï boäc loä ra vaø ngöôøi ta coù
theå tieáp xuùc vôùi Ngöôøi.
-
Thieân Chuùa toû mình caùch tieäm tieán vaø vôùi nhieàu teân goïi
khaùc nhau, nhöng vieäc Thieân Chuùa maëc khaûi cho oâng Moâseâ nôi
buïi gai röïc chaùy, ñöôïc coi laø maëc khaûi caên baûn nhaát
trong Cöïu Öôùc vaø Taân Öôùc "Ta laø Ñaáng Hieän
Höõu" (YHWH) (Xh 3,13-15). Teân goïi naày cuûa Thieân Chuùa
cuõng maàu nhieäm nhö chính Thieân Chuùa: ñoù vöøa laø yù Chuùa
muoán toû mình cho ta, vöøa laø töø choái khoâng cho bieát
Ngöôøi. Thaät ra Thieân Chuùa vöôït xa taát caû nhöõng gì con
ngöôøi coù theå hieåu bieát hay dieãn taû, nhöng ñoàng thôøi
Ngöôøi cuõng raát gaàn guõi con ngöôøi.
Ngöôøi
laø Thieân Chuùa haèng soáng, ñaõ töøng keâu goïi vaø höôùng
daãn caùc toå phuï. Ngöôøi laø Thieân Chuùa trung thaønh vôùi
caùc lôøi ñaõ höùa, laø Thieân Chuùa giaûi thoaùt Ít-ra-en khoûi
caûnh noâ leä vaø ñöa vaøo ñaát höùa. Ngöôøi laø Thieân Chuùa
luoân coù maët vôùi daân Ngöôøi ñaõ choïn, nhaän lôøi hoï
keâu caàu, baûo veä vaø giaûi thoaùt khoûi caùc thuø ñòch, vì
Ngöôøi laø "Ñaáng Hieän Höõu". Daân Ít-ra-en ñaõ baát
trung vôùi Chuùa vaø phaûn boäi giao öôùc, nhöng "Ñaáng
Hieän Höõu" vaãn trung thaønh maõi maõi, "giöõ loøng
nhaân nghóa vôùi muoân ngaøn theá heä". (Xh 34,7) vaãn laø
"Thieân Chuùa giaøu loøng thöông xoùt" (Ep 2,4), "ñeán
noåi ñaõ ban Con Moät" (Ga 3,16): Ñöùc Gieâsu ñaõ quaû quyeát
raèng: Ngöôøi cuõng mang teân goïi thaàn linh, khi hieán mình giaûi
thoaùt chuùng ta treân thaäp giaù: "Khi caùc oâng giöông cao Con
Ngöôøi leân, baáy giôø caùc oâng seõ bieát laø Toâi Haèng
Höõu" (Ga 8,28). Cuoái cuøng Thaùnh danh: "Ñaáng Hieän
Höõu" coøn quaû quyeát raèng: chæ mình Thieân Chuùa hieän
höõu, baát bieán, khoâng coù khôûi ñaàu vaø khoâng coù taän
cuøng. Ngoaøi ra "muoân vaät ñeàu do Ngöôøi maø coù, nhôø
Ngöôøi maø toàn taïi vaø quy höôùng veà Ngöôøi" (Rm 11,36),
vaø "chính ôû nôi Ngöôøi maø chuùng ta soáng, cöû ñoäng
vaø hieän höõu" (Cv 17,28).
III.
Thieân Chuùa laø chaân lyù vaø tình
yeâu.
Thieân
Chuùa toû mình ra cho daân Ít-ra-en laø Thieân Chuùa "giaøu
nhaân nghóa vaø thaønh tín" (Xh 34,6). Ñaây laø hai ñaëc tính
caên baûn noùi leân taát caû nhöõng neùt phong phuù cuûa danh
Thieân Chuùa. Tröôùc heát Thieân Chuùa laø chaân lyù. Ngöôøi
khoâng theå löøa doái, luoân trung thaønh thöïc hieän caùc lôøi
ñaõ höùa. Con ngöôøi coù theå hoaøn toaøn tin caäy vaøo tính
chaân thöïc vaø loøng trung thaønh cuûa Chuùa trong lôøi noùi
cuõng nhö vieäc laøm cuûa Ngöôøi. Toäi loãi cuûa oâng baø
nguyeân toå chính laø nghi ngôø veà tính chaân thaät vaø loøng
trung thaønh cuûa Thieân Chuùa. "Caên nguyeân lôøi Ngaøi laø
chaân lyù Moïi quyeát ñònh coâng minh cuûa Ngaøi toàn taïi muoân
naêm" (Tv 118,160) "Laïy Chuùa Thöôïng laø Ñöùc Chuùa,
chính Ngaøi laø Thieân Chuùa, nhöõng lôøi Ngaøi phaùn laø chaân
lyù" (2 Sm 7,28) "Chuùa thaønh tín trong moïi lôøi Chuùa
phaùn Ñaày yeâu thöông trong moïi vieäc Ngöôøi laøm" (Tv
145,13) Con Thieân Chuùa xuoáng theá gian laøm ngöôøi "laø ñeå
laøm chöùng cho söï thaät" (Ga 18,37). "Chuùng ta bieát
raèng Con Thieân Chuùa ñaõ ñeán vaø cho chuùng ta trí khoân ñeå
bieát Thieân Chuùa thaät" (1 Ga 5,20). Thieân Chuùa khoâng chæ
laø chaân lyù maø coøn laø tình yeâu. Traûi qua doøng lòch söû.
Ít-ra-en ñaõ khaùm phaù ra raèng: hoï ñöôïc Thieân Chuùa maëc
khaûi vaø tuyeån choïn, hoaøn toaøn laø vì tình yeâu nhöng khoâng
cuûa Ngöôøi. Cuõng chính tình yeâu ñoù ñaõ khoâng ngöøng giaûi
thoaùt vaø tha thöù nhöõng baát trung cuûa daân ñöôïc choïn.
Ñoù laø tình yeâu cuûa cha ñoái vôùi con (x.Hs 11,1), tình yeâu
cuûa choàng ñoái vôùi vôï (x.Is 62, 4-5) baát chaáp phaûn boäi (x.Ed
16; Hs 11). Tình yeâu ñoù ñi tôùi toät ñænh khi Thieân Chuùa trao
ban Con Moät cho chuùng ta (x.Ga 3,16). "Nuùi coù dôøi coù ñoåi,
ñoài coù chuyeån coù lay, tình thöông cuûa Ta ñoái vôùi ngöôi
vaãn khoâng thay ñoåi" (Is 54,10). "Ta ñaõ yeâu ngöôi
baèng moái tình muoân thuôû, neân Ta vaãn daønh cho ngöôi loøng
xoùt thöông" (Gr 31,3). Nhöng maëc khaûi Taân Öôùc ñaõ ñi xa
hôn, ñi tôùi ngoïn nguoàn khi xaùc quyeát: "Thieân Chuùa laø
tình yeâu" (1 Ga 4,8: 16). Baûn thaân Thieân Chuùa laø tình yeâu
trao ñoåi giöõa Chuùa Cha, Chuùa Con vaø Chuùa Thaùnh Thaàn;
Ngöôøi muoán vaø ban khaû naêng cho ta thoâng phaàn vaøo tình yeâu
naày, neân ñaõ sai Con Moät vaø Thaùnh Thaàn tình yeâu ñeán vôùi
ta.
IV.
Soáng nieàm tin vaøo Thieân Chuùa duy
nhaát.
Thieân
Chuùa duy nhaát, Ñaáng hieän höõu laøm cho moïi vaät ñöôïc
hieän höõu. Taát caû ñeàu leä thuoäc vaøo Thieân Chuùa vaø
Ngöôøi laøm chuû moïi loaøi moïi vaät treân trôøi döôùi ñaát.
1.
Ñöùng tröôùc Thieân Chuùa cao caû vaø bí nhieäm, con ngöôøi
khaùm phaù vaø nhaän ra mình beù nhoû, heøn keùm vaø toäi loãi.
Nhöng söï cao caû sieâu vieät cuûa Thieân Chuùa khoâng ñeø beïp
con ngöôøi maø naâng hoï daäy, laøm cho hoï tin töôûng, vaø
môøi goïi hoï thoâng phaàn vinh quang vôùi Ngöôøi. OÂng Moâseâ
ñöôïc leänh phaûi côûi deùp ra khi ñeán vôùi Thieân Chuùa chí
thaùnh, vaø duø thaáy mình baát taøi, oâng vaãn ñöôïc sai ñi
ñeå trôû thaønh vò cöùu tinh cuûa Daân ñöôïc choïn (x.Xh
3,1-12). Tröôùc vinh quang thaùnh thieän Thieân Chuùa, ngoân söù
I-sai-a phaûi keâu leân vaø hoát hoaûng vì söï oâ ueá cuûa mình,
nhöng roài oâng ñaõ ñaùp laïi lôøi môøi goïi cuûa Thieân Chuùa
(x.Is 6,18). OÂng Pheâroâ ñaõ nhaän ra söï yeáu heøn tröôùc
Ñaáng Thaùnh cuûa Thieân Chuùa (Lc 1,35): "Laïy Chuùa, xin
traùnh xa con, vì con laø keû toäi loãi", nhöng sau ñoù, oâng
ñaõ cuøng vôùi caùc baïn ñi theo Ngöôøi laøm moân ñeä (x.Lc
5,8-11). Thaùi ñoä caên baûn vaø thöôøng xuyeân cuûa ngöôøi tín
höõu Kitoâ laø khieâm toán. Khieâm toán laø aân hueä Chuùa ban,
ñeå con ngöôøi nhaän ra vaø soáng baûn chaát ñích thöïc cuûa
mình maø toân thôø Thieân Chuùa duy nhaát cho phaûi ñaïo, nhöng
thaùi ñoä vaø taâm tình khieâm toán chæ coù ñöôïc tuøy ôû
möùc ñoä con ngöôøi gaëp gôõ, hieän dieän vôùi Thieân Chuùa.
Neáu loaøi ngöôøi ñöôïc Chuùa yeâu thöông (x.Lc 2,14), thì
nhöõng ngöôøi khieâm nhöôøng bao giôø cuõng laø nhöõng
ngöôøi ñaàu tieân ñoùn nhaän tình thöông naày (x.GLCG 725) (x.lPr
5,6).
2.
Thieân Chuùa cao caû voâ song ñaõ ñoaùi thöông toû mình ra cho con
ngöôøi, cho bieát danh thaùnh cuûa Ngöôøi, ngoû lôøi vôùi hoï
nhö vôùi baïn höõu (MK 2). Tröôùc taám loøng öu aùi vaø aân
caàn cuûa Thieân Chuùa nhaân laønh, taâm tình hôïp lyù vaø chính
ñaùng cuûa con ngöôøi phaûi laø tri aân vaø caûm taï. "Haõy
taï ôn trong moïi hoaøn caûnh. Anh em haõy laøm nhö vaäy, ñoù laø
ñieàu Thieân Chuùa muoán trong Ñöùc Kitoâ Gieâsu" (1 Tx 5,18).
3.
Tin raèng Thieân Chuùa ñaõ maëc khaûi chính mình, ñaõ ñoái
thoaïi vôùi con ngöôøi (x.Br 3,38) vaø haèng laéng nghe con
ngöôøi, nhaát laø qua Ngöôøi Con Moät laø Ñöùc Gieâsu Kitoâ,
neân chuùng ta coù theå tín thaùc vaøo Thieân Chuùa trong moïi
hoaøn caûnh, keâu caàu Ngöôøi trong moïi luùc. "Khi toâi keâu,
Chuùa ñaõ nghe lôøi" (TV 4,4) "Con keâu leân Ngaøi laïy
Thieân Chuùa. Vì Ngaøi ñaùp lôøi con. Xin laéng tai vaø nghe tieáng
con caàu" (TV 16,6).