Bản tin của Văn phòng Báo chí Tòa Thánh ngày 15 tháng 11, 2026, cung cấp các chi tiết sau đây:

Đức Thánh Cha rời Tòa Giám mục tại Chiclayo, khởi hành từ Chiclayo và đến Cusco

Vào lúc 7 giờ 30 (13 giờ 30 giờ Roma), sau khi rời Tòa Giám mục và gửi lời chào đến những người có mặt bên ngoài tòa nhà, Đức Thánh Cha đã di chuyển bằng xe hơi đến Sân bay Quốc tế Capitán FAP José Abelardo Quiñones Gonzáles ở Chiclayo. Tại đây, ngài chào tạm biệt một số nhà lãnh đạo địa phương và khởi hành lúc 8 giờ 00 trên chuyến bay của hãng hàng không LATAM (máy bay A320) để đến Cusco.

Máy bay chở Đức Thánh Cha đã hạ cánh xuống Sân bay Quốc tế Alejandro Velasco Astete ở Cusco vào lúc 9 giờ 39.

Sau khi được các nhà chức trách địa phương chào đón, Đức Thánh Cha đã lên một chiếc xe mui trần để di chuyển đến Công viên Khảo cổ Quốc gia "Saqsaywaman", nơi ngài gặp gỡ các tín hữu và đại diện của các cộng đoàn đạo đức bình dân.

Dưới đây là lời chào ngẫu hứng của Đức Thánh Cha khi rời Tòa Giám mục tại Chiclayo:

Lời chào của Đức Thánh Cha

Chào buổi sáng. Chào buổi sáng tất cả mọi người!

Cảm ơn tất cả anh chị em rất nhiều vì sự chào đón nồng nhiệt. Chúng ta hãy tạ ơn Thiên Chúa vì những ngày vừa qua. Giờ đây, cha xin ban phép lành của Chúa, để Người củng cố đức tin cho tất cả anh chị em và giúp anh chị em luôn biết đồng hành cùng nhau. Nguyện xin cho Chiclayo mãi là “thủ đô của tình bạn”; đồng thời cũng là một thành phố, một tỉnh và một vùng đất của đức tin, lòng đạo đức và sự trung thành.

Cảm ơn anh chị em!

 

Văn phòng Báo chí của Tòa Thánh, ngày 15 tháng 11, 2026, phát đi bản tin sau đây:

Gặp gỡ các tín hữu và đại diện các hội đoàn đạo đức bình dân tại Công viên Khảo cổ Quốc gia “Saqsaywaman”

Vào lúc 10 giờ 47 phút (16 giờ 47 phút giờ Rôma), Đức Thánh Cha Lêô XIV đã đến Công viên Khảo cổ Quốc gia “Saqsaywaman” trên một chiếc xe mui trần để gặp gỡ các tín hữu và đại diện các hội đoàn đạo đức bình dân, với sự hiện diện của khoảng 100,000 người. Dọc các con phố tại Cusco, có khoảng 500,000 người đang chờ đón Đức Thánh Cha.

Khi đến Công viên Khảo cổ, Đức Thánh Cha được Đức Tổng Giám Mục Lizardo Estrada Herrera của giáo phận Cusco chào đón, và cả hai cùng tiến về phía lễ đài.

Sau lời chào mừng của Đức Tổng Giám Mục Cusco, phần cầu nguyện và bài đọc Tin Mừng, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã có bài giảng.

Tiếp đó là nghi thức trao tặng “Hoa Hồng Vàng” (Golden Rose), cùng việc đọc kinh “Lạy Nữ Vương” (Salve Regina) và lời nguyện dâng lên Đức Mẹ Belén.

Kết thúc buổi gặp gỡ, sau khi đọc Kinh Lạy Cha và ban phép lành, Đức Thánh Cha đã di chuyển bằng xe đến Vương cung thánh đường Chính tòa Đức Mẹ Lên Trời để đọc kinh Truyền Tin.

Dưới đây là bài phát biểu của Đức Thánh Cha trong buổi gặp gỡ này:

Bài phát biểu của Đức Thánh Cha

Anh chị em thân mến,

Mở đầu cuộc gặp gỡ này, trước hết, tôi muốn bày tỏ lòng biết ơn tới Thiên Chúa vì cuộc đời và sứ vụ của Đức Tổng Giám Mục Richard Daniel Alarcón Urrutia, Tổng Giám mục giáo phận Cusco – người đã nỗ lực hết mình để chuyến tông du này có thể thực hiện được, và cũng là người mà tôi đã rất mong được gặp gỡ khi đặt chân đến đây. Cùng với tất cả các anh em giám mục, tôi xin bảo đảm với anh chị em rằng tôi luôn cầu nguyện cho linh hồn người quá cố được an nghỉ đời đời; tôi cầu xin Chúa Giê-su Ki-tô ban cho người ấy phần thưởng dành cho những người công chính, đồng thời ban sự an ủi – phát xuất từ đức tin của chúng ta vào Đấng Phục Sinh – cho tất cả những ai đang đau buồn trước sự ra đi này.

Vẻ đẹp của nơi chốn đang đón chào chúng ta sáng hôm nay thật không thể phủ nhận. Saqsaywaman vươn mình về phía bầu trời Andes tựa như một bàn thờ bằng đá, nơi người xưa từng tìm đến để kiếm tìm Đấng thần thiêng. Tuy nhiên, đức tin Ki-tô giáo giúp chúng ta hiểu rằng, thực ra, chính Thiên Chúa mới là Đấng hạ mình xuống để tìm kiếm con cái của Người. Thiên Chúa bước vào một tâm hồn sẵn sàng, một tâm hồn biết thốt lên lời “xin vâng” đầy can đảm và đơn sơ – giống như Đức Trinh Nữ Maria, Đấng đã thay đổi tiến trình lịch sử mãi mãi.

Thật vậy, chúng ta đã bắt đầu phụng vụ với câu xướng nhập lễ: “Kính chào Mẹ Thánh, Mẹ đã sinh hạ Vị Vua cai trị trời đất đến muôn đời” (Sách Lễ Rôma, Phần chung về Đức Trinh Nữ Maria, I, Mùa Thường niên 1, Ca nhập lễ). Bài Tin Mừng chúng ta vừa nghe nhắc nhở chúng ta về niềm vui của Đức Maria khi thưa “xin vâng” với sứ thần, để trở thành Mẹ Thiên Chúa và mang Chúa Giê-su đến với thế gian.

Cả hai văn bản này đều mời gọi chúng ta nhìn nhận Đức Trinh Nữ Maria là Đấng dẫn đưa chúng ta đến cuộc gặp gỡ với Đức Ki-tô. Mẹ đã chờ đợi Người như Đấng Mê-xi-a trong một gia đình đạo hạnh, nơi cha mẹ dạy Mẹ biết cầu nguyện, suy niệm Lời Chúa và sống theo luật của Đấng Tối Cao. Nhờ luôn chú tâm vào Thiên Chúa, Mẹ đã chuẩn bị sẵn sàng cho cuộc gặp gỡ với Chúa, nhận ra tiếng Người qua sứ điệp của vị sứ thần – sứ giả của Người – và đón nhận thách đố của một sứ mệnh độc nhất vô nhị vì ơn cứu độ nhân loại.

Chúa đã đến nói chuyện với Mẹ tại quê nhà Na-da-rét, trong khung cảnh đời thường bên cạnh những người thân yêu, trong một bầu không khí đầy ắp những biểu tượng mà Mẹ vốn thân thuộc, bằng chính ngôn ngữ và những dấu chỉ thuộc về văn hóa của Mẹ. Thiên Chúa vẫn hành động như thế đó. Người tìm kiếm những cách thức và thời điểm phù hợp nhất để đến gần chúng ta, ngõ hầu tất cả chúng ta đều có thể gặp gỡ Người, thấu hiểu Lời Người, được hoán cải và được cứu độ. Trong suốt hàng thiên niên kỷ, mầu nhiệm này đã được tái hiện trong những bối cảnh vô cùng đa dạng, nhưng luôn với cùng một tâm thế của Đấng Toàn Năng: Người sẵn lòng trở nên bé nhỏ vì chúng ta, trò chuyện với chúng ta và ôm lấy chúng ta. Một trong những cách thức tuyệt vời nhất để điều này diễn ra chính là thông qua lòng đạo đức bình dân.

Trong đó, ký ức về tổ tiên, đức tin của các gia đình, tình yêu dành cho Chúa Giê-su Ki-tô, lòng tin tưởng vào Mẹ Maria và sự tôn kính các thánh được thể hiện qua âm nhạc, vũ điệu, hình ảnh cùng nhiều biểu đạt khác vốn gắn liền với lịch sử và bản sắc của các dân tộc. Vì vậy, một lễ hội tôn giáo, một cuộc hành hương hay một cuộc rước kiệu không chỉ đơn thuần là những biểu hiện văn hóa. Đằng sau mỗi hình ảnh, bài thánh ca, lời hứa nguyện hay dấu chỉ, luôn có một cộng đồng những tâm hồn đang tìm kiếm Thiên Chúa, và một tiếng nói thân tình từ trời cao đáp lại, tiến lại gần bên họ.

Do đó, vấn đề đặt ra là phải sống các thực hành truyền thống này như những cơ hội để gặp gỡ và loan báo về Chúa, trước hết là trong các giáo xứ, các hội đoàn và các phong trào. Là những người đã được đón nhận Tin Mừng, chúng ta được mời gọi hướng ra thế giới và được sai đi để loan báo về Đức Ki-tô phục sinh, sẵn sàng làm chứng cho niềm vui khi biết đến Tin Mừng và sống Tin Mừng ấy trong tình yêu mến Thiên Chúa và tha nhân. Chính vì lý do này, Đức Giáo Hoàng Phan-xi-cô đã định nghĩa lòng đạo đức bình dân là “một biểu hiện đích thực của“hoạt động truyền giáo tự phát của Dân Thiên Chúa” (Tông huấn Evangelii Gaudium, 122), và là “sự biểu lộ của một đời sống thần linh được nuôi dưỡng nhờ tác động của Chúa Thánh Thần, Đấng đã được tuôn đổ vào lòng chúng ta (x. Rm 5,5)” (sđd., 125).

Tuy nhiên, tôi muốn tập trung vào một khía cạnh khác trong trình thuật Tin Mừng mà chúng ta vừa nghe, đó là bối cảnh cộng đoàn nơi mầu nhiệm Truyền Tin diễn ra. Như chúng ta đã đề cập, Đức Maria lớn lên trong đức tin nhờ sống trong một cộng đoàn; và sau biến cố Truyền Tin, Mẹ vẫn tiếp tục chia sẻ cuộc sống thường nhật với anh chị em đồng loại. Cuộc gặp gỡ của Mẹ với Thiên Chúa không hề tách biệt hay khiến Mẹ xa rời những người xung quanh. Trái lại, điều đó biến Mẹ thành người gìn giữ một ân huệ đang lớn dần trong lòng Mẹ vì lợi ích của tất cả mọi người, bao gồm cả những người đồng hương và toàn thể nhân loại. Đức tin không gây chia rẽ; ngược lại, đức tin kết hiệp chúng ta với Thiên Chúa và với nhau.

Đây là một điểm quan trọng, nhất là trong thời đại ngày nay—một thời đại vốn đầy rẫy những chia rẽ, tổn thương, ngờ vực, cùng những hoàn cảnh khiến con người khó lòng nhìn nhận nhau như những thành viên trong cùng một gia đình, là con cái của cùng một Cha trên trời.

Trong bối cảnh đó, các truyền thống tôn giáo có thể đóng vai trò rất hữu ích, trở thành nơi mọi người có thể quy tụ lại trong ánh sáng của đức tin và tình yêu. Một cuộc rước có thể giúp những người có quan điểm khác biệt cùng bước đi bên nhau. Một cuộc hành hương có thể gắn kết các gia đình lại với nhau. Một dịp cử hành có thể quy tụ cả một cộng đoàn. Lễ kính vị thánh bổn mạng có thể trở thành cơ hội để hòa giải, xin tha thứ và bắt đầu lại từ đầu. Đây là một dấu chỉ có sức lan tỏa vượt xa biên giới của một thị trấn hay một vùng miền, góp phần lan tỏa văn hóa cùng chung sống, quan tâm lẫn nhau và hòa bình ra khắp thế giới.

Chính vì vậy, tôi mời gọi anh chị em hãy biến những dịp lễ hội này thành một trường học của tình huynh đệ và lòng bác ái—nơi anh chị em cùng làm việc, cầu nguyện, vui chơi, cũng như quan tâm đến những người đang gặp khó khăn—để mọi người có thể sống trong niềm vui và sự hiệp nhất trước mặt Thiên Chúa.

Các truyền thống dân gian, với những biểu tượng và cách thức thể hiện thấm đẫm các giá trị về sự hiệp thông và tình liên đới Ki-tô giáo, chính là kho tàng vô giá chứa đựng những bài học tốt đẹp, đặc biệt là đối với các thế hệ trẻ. Về phương diện này, điều quan trọng là người trẻ cần tham gia vào các hoạt động đó; những đóng góp của họ cần được đón nhận và trân trọng thông qua việc lắng nghe, hợp tác, và khi cần thiết, là sự thích nghi với thời đại. Tương lai của những truyền thống này không chỉ nằm ở việc bảo tồn những gì đã được trao truyền, mà còn ở việc tiếp nối chúng một cách sống động. Mỗi thế hệ đều đón nhận một di sản và có trách nhiệm trao truyền lại di sản ấy trong trạng thái phong phú và đổi mới hơn, không ngần ngại mở ra những con đường mới hay sử dụng những phương thức mới. Thay vào đó, điều cốt yếu là phải giữ gìn tinh thần giáo dục nền tảng: chẳng hạn như giúp người trẻ tiếp cận và hiểu sâu sắc hơn về lịch sử cứu độ cùng cuộc đời các vị thánh; giải thích cho họ ý nghĩa Ki-tô giáo của các dịp lễ hội; chia sẻ Lời Chúa và dạy họ cách cử hành đức tin trong lòng Giáo hội (xem: Đức Phan-xi-cô, Bài giảng trong Thánh lễ Ngày dành cho các Hội đoàn và Lòng đạo đức bình dân, ngày 5 tháng 5 năm 2013).

Mục tiêu ở đây là thông qua các truyền thống, truyền đạt một trải nghiệm sống động về đời sống Ki-tô hữu—một đời sống không ngừng tăng trưởng và đổi mới xoay quanh bàn thờ, nơi Bí tích Thánh Thể trở thành trung tâm và nguồn mạch của sự hiện hữu (xem: Hiến chế Lumen Gentium, số 11).

Trên hành trình này, Đức Maria giữ một vị trí đặc biệt. Lòng đạo đức bình dân tại Peru cũng mang đậm dấu ấn tôn sùng Đức Maria. Điều này được thể hiện rõ nét ngay tại Vườn Vatican, nơi năm ngoái tôi đã làm phép bức tranh khảm khắc họa các tước hiệu khác nhau mà qua đó Đức Maria đồng hành cùng dân tộc này, chia sẻ những niềm vui, nỗi buồn của họ và dạy họ biết hy vọng.

Tương tự như vậy, tinh thần này được thể hiện tuyệt đẹp qua bài thánh ca Hanacpachap của nhà truyền giáo Pérez Bocanegra. Bài thánh ca này ca ngợi và khẩn cầu Đức Trinh Nữ thông qua những hình ảnh ẩn dụ đầy chất thơ—vừa sâu sắc về mặt thần học, vừa gần gũi, cụ thể, gắn liền với văn hóa và đời sống của người dân vùng Andes. Bài thánh ca này, cùng với kiệt tác tại Nhà thờ Thánh Phê-rô Tông đồ ở Andahuaylillas và nhiều ví dụ khác về công cuộc loan báo Tin Mừng đầy sáng tạo và sâu sắc, cho thấy rằng mọi lòng đạo đức chỉ thực sự tìm thấy ý nghĩa khi quy tụ mọi người lại quanh Chúa Giê-su, và theo bước chân Người, dẫn đưa họ về thiên đàng. Chính vì vậy, tôi muốn phó thác tiến trình đổi mới lòng đạo đức bình dân cho Đức Trinh Nữ Maria, Nữ Vương Bêlem, Người Mẹ và Đấng Bảo trợ Cusco.

Trong giây lát nữa, với tinh thần hiệp nhất, chúng ta sẽ phó thác hành trình này cho Đức Mẹ và dâng lên ngài đóa Hồng Vàng, cầu xin ngài gìn giữ chúng ta trong trái tim ngài, ban hòa bình cho vùng đất này, ban sức mạnh cho những ai đang đau khổ, và ban cho tất cả chúng ta ân sủng để cùng nhau bước đi trong tình yêu của Con ngài. Amen.

 

1. Đại sứ Nga tại Mỹ qua đời ở Mạc Tư Khoa vì "bệnh mãn tính", theo thông báo từ Bộ Ngoại giao Nga

Alexander Darchiev, Đại sứ Nga tại Hoa Kỳ, đã đột ngột qua đời hôm thứ Tư tại Mạc Tư Khoa, theo thông tin từ các nhà chức trách Nga.

Hôm Thứ Bẩy, 14 Tháng Mười Một, phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Nga, bà Maria Zakharova, cho biết nhà ngoại giao 66 tuổi này qua đời vì một "căn bệnh mãn tính" không được nêu cụ thể. Đại sứ quán Nga tại Washington thông báo ông đã qua đời một cách "đột ngột".

Ông Darchiev bắt đầu sự nghiệp ngoại giao vào năm 1992, một năm sau khi Liên Xô tan rã.

Là một chuyên gia về các vấn đề Bắc Mỹ, ông từng đảm nhiệm nhiều vị trí tại Đại sứ quán Nga ở Washington, trước khi được bổ nhiệm làm Đại sứ vào tháng 3 năm 2025. Năm ngoái, ông đã dẫn đầu phái đoàn Nga tham gia các cuộc đàm phán với Hoa Kỳ tại Istanbul về cuộc chiến ở Ukraine.

Ông Darchiev từng giữ chức Đại sứ Nga tại Canada từ năm 2014 đến 2021, và là Vụ trưởng Vụ Bắc Mỹ thuộc Bộ Ngoại giao Nga từ năm 2021 đến 2025.

Đại sứ quán Nga cho biết: "Đại Sứ Alexander Nikitich đã dành trọn cuộc đời mình để kiên định bảo vệ lợi ích của Nga tại Bắc Mỹ, đồng thời xây dựng quan hệ với Hoa Kỳ trên cơ sở bình đẳng".

Bà Zakharova cho biết Mạc Tư Khoa đã nhận được nhiều lời chia buồn từ khắp nơi trên thế giới. Bà cũng cáo buộc rằng "các thế lực truyền thông Mỹ đang trở nên tích cực hơn trong việc lan truyền những thuyết âm mưu đê hèn".

[Washington Post: Russian ambassador to U.S. dies in Moscow of ‘chronic illness,’ foreign ministry says]

2. Mỹ đề nghị cho Ukraine vào NATO nếu nhường Donbas cho Nga.

Ngày 14 tháng 11, đặc phái viên Mỹ Jared Kushner cho biết, hiện tại Mỹ đang tập trung vào "tạo điều kiện thuận lợi cho sự hợp tác trực tiếp" giữa Nga và các đối tác Âu Châu của Washington, đồng thời chuẩn bị chương trình nghị sự cho vòng đàm phán hòa bình Ukraine tiếp theo.

Ông Kushner và đặc phái viên Steve Witkoff đã gặp riêng Tổng thống Volodymyr Zelenskiy và Putin sau hai ngày đàm phán do Mỹ làm trung gian giữa phái đoàn Ukraine và Nga tại Abu Dhabi, kết thúc mà không đạt được bước đột phá nào về lệnh ngừng bắn hoặc thỏa thuận hòa bình rộng hơn.

"Trọng tâm của chúng tôi hiện nay là tạo điều kiện thuận lợi cho sự hợp tác trực tiếp giữa Mạc Tư Khoa và các đối tác Âu Châu, đồng thời chuẩn bị chương trình nghị sự cho vòng đàm phán ba bên tiếp theo", Kushner cho biết trong một bài đăng trên nền tảng mạng xã hội X.

Ông nói thêm rằng NATO sẽ vẫn là "trụ cột quan trọng" của an ninh Âu Châu và là sự bảo đảm an ninh "đáng tin cậy" cho Ukraine.

"Một số ý tưởng mới đã xuất hiện từ các cuộc thảo luận này và hiện đang được nghiên cứu. Một số có thể dẫn đến những đột phá trực tiếp, trong khi những ý tưởng khác có thể phát triển thành các đề xuất mới giúp thu hẹp những khoảng trống còn lại," Kushner nói.

Ngày 13 tháng 11, Tổng thống Zelenskiy nói với các nhà báo rằng một đề xuất mới của Mỹ đang được thảo luận sẽ cho phép Ukraine gia nhập NATO đổi lại việc rút quân khỏi các vùng lãnh thổ mà nước này vẫn đang kiểm soát.

Tổng thống Zelenskiy nói: "Người Mỹ đã đặt câu hỏi: ‘Nếu Ukraine gia nhập NATO thì sao? Liệu Ukraine có rút quân khỏi Donbas không?’ Đây là lần đầu tiên vấn đề này được nêu ra."

Khu vực Donbas ở miền đông Ukraine bao gồm các tỉnh Donetsk và Luhansk, nơi lần đầu tiên bị Nga xâm lược một phần vào năm 2014 và cho đến nay lực lượng Nga vẫn chưa thể xâm lược hoàn toàn.

[Kyiv Independent: US now focused on 'facilitating direct engagement' between Russia, Europe, Kushner says after Ukraine peace talks]

3. Phần Lan bác bỏ yêu cầu của Putin bắt buộc nước này rời khỏi NATO như một phần của cuộc đàm phán hòa bình.

Phần Lan đã bác bỏ yêu cầu của Putin rằng nước này phải rời NATO như một phần của các cuộc đàm phán hòa bình với Ukraine. Bộ trưởng Quốc phòng Antti Häkkänen tuyên bố rằng tư cách thành viên của Phần Lan trong liên minh không phải là vấn đề để thương lượng.

"Những vấn đề như vậy hoàn toàn không phải là vấn đề để đàm phán. Nga biết điều đó. Thậm chí việc đề xuất điều như vậy cũng là hoàn toàn vô lý", ông Häkkänen nói với các phóng viên hôm Thứ Bẩy, 14 Tháng Mười Một, theo đài truyền hình Phần Lan Yle. Phần Lan, quốc gia có chung đường biên giới dài 1.340 km với Nga, đã gia nhập NATO năm 2023 trong một bước ngoặt chính sách đối ngoại do cuộc xâm lược toàn diện Ukraine gây ra.

Tờ báo Bild của Đức đưa tin rằng một đề xuất của Nga được đưa ra trong các cuộc đàm phán ở Abu Dhabi tuần này bao gồm việc Mạc Tư Khoa giữ lại các vùng lãnh thổ Ukraine đang bị tạm chiếm, giành quyền kiểm soát các vùng đất mới, phi quân sự hóa các cảng ở Ukraine, rút các căn cứ NATO khỏi các nước Baltic và 20 nước trong đó có Phần Lan rời khỏi NATO.

Theo báo Bild, Nga đề nghị rút vũ khí hạt nhân khỏi Belarus và không triển khai hỏa tiễn tầm trung tại đó để đổi lại.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy cho rằng khuôn khổ an ninh mới cho Âu Châu sau chiến tranh do Nga đề xuất "có thể rất nguy hiểm".

"Nga chắc chắn không thể đưa ra quyết định thay mặt cho tất cả các quốc gia thành viên NATO", ông nói với các phóng viên hôm thứ Sáu.

Những phát ngôn của Tổng thống Zelenskiy được đưa ra sau cuộc gặp giữa Tổng thống Zelenskiy và các đặc phái viên của Mỹ là Steve Witkoff và Jared Kushner hôm thứ Năm tại Dublin.

"Việc Putin muốn thay đổi biên giới ở Âu Châu là một thực tế. Tôi chắc chắn rằng đây là một phần trong kế hoạch xem xét lại các bảo đảm an ninh ở Âu Châu của ông ấy. Điều này rất nguy hiểm bởi vì, theo quan điểm của tôi, chính những điều như thế này dẫn đến chiến tranh hoặc leo thang xung đột", Tổng thống Zelenskiy nói.

Trước khi phát động cuộc xâm lược toàn diện Ukraine vào tháng 2 năm 2022, Nga đã đưa ra tối hậu thư cho NATO, yêu cầu những thay đổi cơ bản đối với các thỏa thuận an ninh của Âu Châu. Trong số các yêu cầu của Mạc Tư Khoa có việc quay lại hiện trạng của NATO vào thời điểm 1997, nghĩa là chỉ có 12 nước.

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov và Vladimir Medinsky, trưởng đoàn đàm phán của Nga lặp lại yêu sách này hôm 10 Tháng Mười Một, tại Abu Dhabi, nêu rõ rằng liên minh NATO phải rút từ 32 quốc gia như hiện nay xuống còn 12 quốc gia như trước năm 1997. Các nước Ba Lan, Tiệp, Hung Gia Lợi, hay còn gọi là Hungary, Bulgaria, Estonia, Latvia, Lithuania, Rumanim Slovakia, Slovenia, Albania, Croatia, Montenegro, Bắc Macedonia, Phần Lan và Thụy Điển phải rút lui khỏi NATO như một điều kiện tiên quyết để tái lập hòa bình tại Ukraine.

Chắc chắn là 20 quốc gia này sẽ không tự nguyện rút lui khỏi NATO. Nguy cơ mà các quốc gia NATO lo lắng nhất là Tổng thống Trump đập tan NATO để thỏa mãn yêu sách của Putin.

Việc Mỹ chính thức rút khỏi NATO khó có thể xảy ra do những rào cản pháp lý nghiêm ngặt, mặc dù Tổng thống Trump đã nhiều lần nêu ra ý tưởng này và sử dụng các mối đe dọa rút lui hoặc giảm cam kết như một đòn bẩy. Tổng thống Trump đã nhiều lần bày tỏ sự thất vọng rằng NATO đã không giúp ông ta tấn công Iran, mặc dù Iran nằm ngoài khu vực địa lý của NATO.

Năm 2023, Quốc hội đã ban hành một đạo luật nghiêm cấm rõ ràng tổng thống Hoa Kỳ đình chỉ, chấm dứt, lên án hoặc rút khỏi Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương mà không có sự tư vấn và đồng ý của đa số hai phần ba tại Thượng viện hoặc một đạo luật riêng của Quốc hội. Trong bối cảnh đảng Dân Chủ đã chiếm đa số tại cả Hạ Viện và Thượng Viện, Trump không có khả năng chính thức tuyên bố rút lui khỏi NATO.

Các cuộc thăm dò dư luận (chẳng hạn như cuộc khảo sát của Trung tâm Nghiên cứu Pew năm 2025) cho thấy 66% người Mỹ tin rằng Mỹ được hưởng lợi từ việc gia nhập NATO, bao gồm cả sự ủng hộ đáng kể từ cả hai đảng. Hầu hết các thành viên Quốc hội cũng ủng hộ việc tăng cường liên minh hơn là rời khỏi nó.

Bất chấp những lời lẽ gay gắt trước đó - xuất phát từ việc các đồng minh Âu Châu từ chối tham gia các hoạt động của Mỹ liên quan đến Iran - Tổng thống Trump đã tuyên bố tại hội nghị thượng đỉnh NATO tháng 7 năm 2026 ở Ankara rằng Hoa Kỳ sẽ không rút khỏi NATO.

Tuy nhiên, ông ta có những cách thức khác để làm suy yếu liên minh. Ngay cả khi không có sự rút lui chính thức và đầy đủ về mặt pháp lý, các nhà phân tích và học giả pháp lý lưu ý rằng tổng thống có thể làm giảm sự tham gia của Mỹ từ bên trong:

• Làm suy yếu Điều 5: Một tổng thống có thể từ chối triển khai quân đội hoặc từ chối hỗ trợ một thành viên NATO đang bị tấn công, khiến cam kết phòng thủ chung trở nên vô hiệu hoặc chỉ còn "trên giấy tờ".

• Giảm quân số và trang thiết bị: Chính quyền đã thu hẹp quy mô một số hoạt động quân sự, chẳng hạn như rút khoảng 5.000 binh sĩ khỏi Đức và hủy bỏ các đợt triển khai tiểu đoàn vũ khí tầm xa.

[Politico: Finland rejects reported Russian demand to leave NATO as part of peace talks]

4. Ai sẽ đại diện cho Âu Châu? Điều đó phụ thuộc vào việc Âu Châu muốn cứng rắn với Nga đến mức nào.

Trong bối cảnh Washington đang dẫn đầu các cuộc đàm phán giữa Ukraine và Nga, câu hỏi nổi tiếng từng được tường trình của cố Ngoại trưởng Mỹ Henry Kissinger lại được đặt ra thường xuyên.

Việc Kissinger có thực sự nói điều đó hay chỉ là lời đồn thổi chính trị thì hầu như không quan trọng. Các nhà lãnh đạo Liên Hiệp Âu Châu đã đến hội nghị thượng đỉnh hôm thứ Sáu tại Dublin với đồng ý rằng Âu Châu cần một ghế trong bàn đàm phán. Tuy nhiên, việc quyết định ai sẽ đại diện cho tiếng nói của họ vẫn còn là vấn đề phức tạp hơn nhiều.

Đằng sau cuộc tranh cãi tưởng chừng như chỉ mang tính quan liêu này là một sự chia rẽ chiến lược lâu đời hơn: Âu Châu thực sự muốn cứng rắn với Nga đến mức nào? Liệu họ có sẵn sàng cử một người mà Mạc Tư Khoa công khai khinh miệt, hay họ thích một nhân vật dễ dãi hơn, người có thể duy trì các cuộc đối thoại, kể cả với các thủ đô Âu Châu vẫn còn e ngại đối đầu?

Vì sao Liên Hiệp Âu Châu khó có được một tiếng nói quốc tế thống nhất?

Liên Hiệp Âu Châu là một cỗ máy quan liêu khổng lồ được điều hành bởi cả các thể chế siêu quốc gia và 27 quốc gia thành viên riêng lẻ. Trong khi chính sách thương mại được thống nhất tại Brussels, chính sách đối ngoại nói chung đòi hỏi sự đồng ý tuyệt đối.

Mặc dù các hiệp ước cho phép bỏ phiếu theo đa số đủ điều kiện để bổ nhiệm các đại diện đặc biệt, việc lựa chọn đặc phái viên và thống nhất về nhiệm vụ thực tế của họ vẫn là hai trở ngại riêng biệt. Mở rộng hình thức bỏ phiếu đa số sẽ giúp đơn giản hóa các quyết định, tuy nhiên các chính phủ quốc gia vẫn rất ngần ngại bị bỏ phiếu chống lại các vấn đề an ninh cốt lõi.

Âu Châu muốn có tiếng nói trong các cuộc đàm phán hòa bình, nhưng hiện tại, họ vẫn đang mắc kẹt trong một cuộc tuyển chọn diễn viên.

Tình trạng bế tắc này càng trầm trọng hơn do tham vọng của các cường quốc Âu Châu. Pháp và Đức không muốn từ bỏ ảnh hưởng ngoại giao của mình cho Brussels. Theo Politico, Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã bảo vệ các thỏa thuận liên quan đến các thủ đô lớn của Âu Châu thay vì trao quyền độc quyền cho các thể chế Liên Hiệp Âu Châu.

"Thậm chí có thể làm cả một chương trình truyền hình về chuyện này," Thủ tướng Estonia Kristen Michal nói với tờ báo. Âu Châu muốn có tiếng nói trong các cuộc đàm phán hòa bình, nhưng hiện tại, họ vẫn đang mắc kẹt trong một cuộc tuyển chọn diễn viên.

Chủ tịch Hội đồng Âu Châu António Costa nổi lên như một ứng cử viên được nhiều người ủng hộ, nhận được sự hỗ trợ từ các nhà lãnh đạo như Michal và Thủ tướng Ý Giorgia Meloni.

Lợi thế về mặt thể chế của ông ấy rất rõ ràng: Với tư cách là chủ tịch Hội đồng Âu Châu, ông ấy có thể đại diện cho lập trường mà các nhà lãnh đạo Liên Hiệp Âu Châu đã đồng ý thông qua.

Sự ủng hộ của Costa dành cho Kyiv cũng đã được ghi nhận. Tại Dublin, ông và Chủ tịch Ủy ban Âu Châu Ursula von der Leyen đã tái khẳng định cam kết của họ đối với chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine.

Nhưng còn bà Kaja Kallas, nhà lãnh đạo chính sách đối ngoại của Liên Hiệp Âu Châu thì sao?

Mặc dù các quốc gia tiền tuyến thường xuyên được ca ngợi vì đã giải thích chính xác mối đe dọa từ Nga, nhưng đại diện của họ hiếm khi nắm giữ các vị trí cao.

Mặc dù vị thế của bà đưa bà trở thành ứng cử viên hàng đầu cho chức vụ trưởng đoàn đàm phán của Liên Hiệp Âu Châu, nhưng vẫn có sự phản đối rõ rệt đối với việc bà nhận công việc này. Lý do chính là: Bà là một trong những người chỉ trích Mạc Tư Khoa gay gắt nhất ở Âu Châu, xét đến thực trạng an ninh của đất nước bà, Estonia, một trong những mục tiêu xâm lược tiềm năng của Nga.

Một số người cho rằng Điện Cẩm Linh không nên có quyền phủ quyết đối với việc ai sẽ đại diện cho Âu Châu, nhưng những người khác dường như lại cảm thấy vô cùng khó chịu với lập trường cứng rắn của bà. Tuy nhiên, bộ phim này không phải là mới.

Lập trường cứng rắn của bà Kallas là dễ hiểu vì Estonia là một quốc gia tiền tuyến và có nguy cơ rất cao phải đối phó với một cuộc xâm lược tiềm năng của Nga. Trước khi phát động cuộc xâm lược toàn diện Ukraine vào tháng 2 năm 2022, Nga đã đưa ra tối hậu thư cho NATO, yêu cầu những thay đổi cơ bản đối với các thỏa thuận an ninh của Âu Châu. Trong số các yêu cầu của Mạc Tư Khoa có việc rút quân NATO khỏi 20 quốc gia gia nhập liên minh sau năm 1997. Hôm 10 Tháng Mười Một, Vladimir Medinsky, trưởng đoàn đàm phán Nga, đã tái đưa ra yêu sách từng được Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov nêu rõ rằng liên minh NATO phải rút từ 32 quốc gia như hiện nay xuống còn 12 quốc gia như trước năm 1997. Các nước Ba Lan, Tiệp, Hung Gia Lợi, hay còn gọi là Hungary, Bulgaria, Estonia, Latvia, Lithuania, Rumanim Slovakia, Slovenia, Albania, Croatia, Montenegro, Bắc Macedonia, Phần Lan và Thụy Điển phải rút lui khỏi NATO.

Ứng viên đến từ vùng Baltic lại quá mạnh.

Cựu Tổng thống Lithuania Dalia Grybauskaitė từng được nhắc đến như một ứng cử viên cho chức Tổng thư ký NATO. Năm 2022, bà lưu ý rằng lập trường của mình đối với Nga đã cản trở bà, và nói với tờ The New York Times rằng một số đồng minh coi lập trường cứng rắn của bà là một trở ngại.

Khi NATO cuối cùng thay thế Jens Stoltenberg vào tháng 10 năm 2024, họ đã chọn cựu Thủ tướng Hòa Lan Mark Rutte, một người quen thuộc khác trong việc xây dựng sự đồng thuận ở Tây Âu.

Mặc dù Rutte thường sử dụng những lời lẽ mạnh mẽ chống lại Nga và duy trì mối quan hệ vững chắc với chính quyền Trump vốn hoài nghi về NATO, cuộc tranh luận này đã phơi bày một nỗi lo lắng dai dẳng của phương Tây.

Năm 2024, nhà phân tích người Estonia Kristi Raik nhận định rằng một số đồng minh lo ngại việc lựa chọn một nhà lãnh đạo đến từ vùng Baltic hoặc Rumani có thể làm phức tạp thêm quá trình thiết lập lại quan hệ với Mạc Tư Khoa trong tương lai. Mặc dù các quốc gia tiền tuyến thường được ca ngợi vì đã giải thích chính xác mối đe dọa từ Nga, nhưng đại diện của họ hiếm khi nắm giữ các vị trí cao nhất.

Tóm lại, việc chọn ra một ứng cử viên thỏa hiệp sẽ không giải quyết được sự lưỡng lự chiến lược sâu sắc hơn của Âu Châu.

Việc bổ nhiệm bà Kallas làm nhà lãnh đạo chính sách đối ngoại đã phá vỡ một phần rào cản đó; việc gạt bà sang một bên lúc này có nguy cơ phá bỏ thành tựu đó.

Người đại diện vẫn cần một chính sách.

Ngoài tên của ứng cử viên, vẫn còn những câu hỏi mang tính thể chế chính đáng cần được đặt ra.

Meloni đã yêu cầu một nhiệm vụ đàm phán rõ ràng và đặt câu hỏi về vai trò của các đối tác ngoài Liên Hiệp Âu Châu, như Anh và Na Uy, trong việc đại diện cho Âu Châu. Một quan chức Liên Hiệp Âu Châu không thể tự động ràng buộc các chính phủ quốc gia vào các bảo đảm an ninh hoặc chi phí tài chính khổng lồ của chúng. Các phe phái này cũng không phân chia rành mạch theo ranh giới địa lý: việc Michal ủng hộ Costa cho thấy rằng một nhà lãnh đạo Baltic có thể ủng hộ một ứng cử viên được đồng thuận về mặt thể chế mà không làm dịu lập trường của họ đối với Nga.

Cuối cùng, việc chọn một ứng cử viên thỏa hiệp sẽ không giải quyết được sự lưỡng lự chiến lược sâu sắc hơn của Âu Châu. Đối với Ukraine, vấn đề quan trọng không phải là tên ai sẽ được ghi trên bảng tên, mà là người đại diện đó sẽ thực sự bảo vệ điều gì khi các cuộc đàm phán trở nên gay gắt, bao gồm cả các vấn đề lãnh thổ và an ninh.

Cuối cùng thì Âu Châu cũng sẽ tìm ra số điện thoại của ai để đưa cho Washington và các thủ đô khác. Tuy nhiên, trước khi người đó nhấc máy, Brussels cần phải quyết định xem họ thực sự sẽ nói gì với Mạc Tư Khoa.

[Kyiv Post: Who Speaks for Europe? That Depends on How Tough It Wants to Be on Russia]

5. Ukraine tấn công trung tâm dầu mỏ quan trọng và căn cứ không quân quân sự của Nga trong các cuộc tấn công tầm xa mới nhất.

Hôm Chúa Nhật, 15 Tháng Mười Một, Bộ Tổng tham mưu Ukraine cho biết lực lượng Ukraine một lần nữa tấn công một cơ sở dầu mỏ ở tỉnh Samara của Nga, một trung tâm quan trọng cho hỗn hợp dầu thô xuất khẩu vùng Ural, và phi trường quân sự Lipetsk-2 ở tỉnh Lipetsk.

Bộ Tổng tham mưu báo cáo về một vụ cháy tại trạm kiểm soát sản xuất tuyến tính Samara gần làng Prosvet thuộc tỉnh Samara, cách lãnh thổ do Ukraine kiểm soát khoảng 950 km về phía đông, với một số bể chứa dầu bị bốc cháy.

Trạm này là một trong những trung tâm quan trọng nhất trong hệ thống xuất khẩu năng lượng của Nga. Nó tiếp nhận dầu thông qua đường ống từ Tatarstan, Tây Siberia và các vùng khác của Nga. Dầu được pha trộn tại đây để sản xuất dầu Urals, chiếm tới một nửa lượng dầu xuất khẩu của Nga.

Cơ sở này đã nhiều lần trở thành mục tiêu trong chiến dịch tấn công sâu vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Nga do Ukraine tiến hành gần đây.

Bộ Tổng tham mưu cũng xác nhận cuộc tấn công vào phi trường Lipetsk-2 ở tỉnh Lipetsk, nằm cách biên giới Ukraine hơn 340 km về phía đông.

Theo Bộ Tổng tham mưu, vào ngày 13 tháng 11, một nhà chứa máy bay lưu trữ thiết bị đặc biệt để bảo dưỡng máy bay, một bể chứa nhiên liệu hàng không và sở chỉ huy và kiểm soát trung tâm của phi trường đã bị trúng bom.

Trạm không gian Lipetsk-2 đã nhiều lần bị tấn công.

Vào tháng 12 năm 2025, các chiến binh ủng hộ Ukraine đã đốt cháy hai máy bay chiến đấu Su-30 của Nga tại một phi trường gần Lipetsk, theo cơ quan tình báo quân sự Ukraine, gọi tắt là HUR. Căn cứ này được biết đến là nơi đóng quân của các máy bay Su-34, Su-35 và MiG-31 của Nga.

[Kyiv Independent: Ukraine hits key Russian oil hub, military airbase in latest long-range strikes]

6. Tòa Bạch Ốc cho biết hội nghị thượng đỉnh lịch sử đầu tiên giữa Tổng thống Trump, Tập Cận Bình và Putin sẽ không tập trung vào Ukraine.

Tòa Bạch Ốc xác nhận Tổng thống Donald Trump, Putin và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sẽ tổ chức cuộc gặp ba bên đầu tiên bên lề hội nghị thượng đỉnh APEC sắp tới tại Thâm Quyến.

Đã có nhiều đồn đoán về khả năng diễn ra cuộc gặp như vậy kể từ khi Tổng thống Trump và Putin tuyên bố kế hoạch tham dự Hội nghị thượng đỉnh Hợp tác Kinh tế Á Châu - Thái Bình Dương, gọi tắt là APEC tại Trung Quốc vào ngày 18-19 tháng 11. Đây sẽ là lần đầu tiên ba nhà lãnh đạo thế giới gặp mặt trực tiếp.

Một quan chức cao cấp của Mỹ cho biết với hãng thông tấn AP và các phương tiện truyền thông khác rằng chủ đề chính của cuộc họp sẽ là vấn đề không phổ biến vũ khí hạt nhân.

Theo nguồn tin, Tổng thống Trump cũng dự định thảo luận về cuộc chiến ở Iran, nhưng không phải cuộc chiến ở Ukraine.

Nếu tuyên bố này chính xác, nó có thể gây thất vọng cho Putin, người được tường trình đã đề xuất cuộc gặp ba bên nhằm đạt được một thỏa thuận hòa bình có lợi hơn cho Nga, theo tờ Wall Street Journal.

Kyiv kịch liệt lên án đề xuất này, với Ngoại trưởng Andrii Sybiha nói rằng hội nghị thượng đỉnh chỉ "khuyến khích Putin tiếp tục cuộc chiến này".

Tuy nhiên, Tổng thống Trump cho biết ông sẵn sàng gặp ông Tập Cận Bình và Putin tại hội nghị thượng đỉnh APEC để thảo luận về kiểm soát vũ khí và phi hạt nhân hóa.

Theo Tổng thống Đức Frank-Walter Steinmeier, ông Tập Cận Bình không quan tâm đến việc thảo luận về cuộc xâm lược Ukraine của Nga tại hội nghị thượng đỉnh, vì ông tin rằng vai trò đó nên do Âu Châu đảm nhiệm chứ không phải Trung Quốc.

Tuy nhiên, Điện Cẩm Linh vẫn khẳng định các cuộc đàm phán về Ukraine sẽ tiếp tục diễn ra tại APEC — mà không có sự tham gia của Ukraine hay các nước Âu Châu. Phát biểu với truyền thông nhà nước Nga ngày 12 tháng 11, trợ lý Điện Cẩm Linh Yuri Ushakov tuyên bố rằng Tổng thống Trump và Putin sẽ có các cuộc đàm phán sâu rộng về một giải pháp hòa bình tại Trung Quốc.

Ông Ushakov cho biết: "Đương nhiên, trong cuộc gặp dự kiến với (Tổng thống Trump) tại hội nghị thượng đỉnh APEC ở Thâm Quyến, chúng tôi sẽ tiếp tục thảo luận toàn diện các vấn đề liên quan đến việc giải quyết xung đột."

Tuy nhiên, theo một quan chức cao cấp của Mỹ, vấn đề này sẽ không nằm trong chương trình nghị sự của hội nghị thượng đỉnh ba bên. Vị quan chức này cho biết, cuộc gặp gỡ này nhằm mục đích "khởi đầu cho một cuộc đối thoại" về giải trừ vũ khí hạt nhân "có thể mang lại hiệu quả trong tương lai".

Dự kiến sẽ không có thỏa thuận mới nào được công bố tại cuộc họp này.

Mỹ, Nga và Trung Quốc đều sở hữu kho vũ khí hạt nhân lớn nhất thế giới, mặc dù kho vũ khí của Washington và Mạc Tư Khoa lớn hơn nhiều so với Bắc Kinh.

Hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân New START, một thỏa thuận giữa Mỹ và Nga được ký kết lần đầu vào năm 2010, đã hết hạn vào tháng 2 năm 2026 - bất chấp việc Mạc Tư Khoa tuyên bố sẽ gia hạn thỏa thuận thêm một năm.

Chính quyền Trump đã để thỏa thuận hết hiệu lực, với lý do Tổng thống Trump "muốn duy trì các giới hạn đối với vũ khí hạt nhân và mời Trung Quốc tham gia các cuộc đàm phán kiểm soát vũ khí", một quan chức Mỹ cho biết vào thời điểm đó.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cũng cho biết Tổng thống Trump muốn đạt được một thỏa thuận mới bao gồm cả Trung Quốc.

" Rõ ràng, tổng thống đã từng nói rõ rằng để có được sự kiểm soát vũ khí thực sự trong thế kỷ 21, không thể làm điều gì mà không bao gồm Trung Quốc vì kho vũ khí khổng lồ và đang tăng nhanh của họ," Rubio nói.

[Kyiv Independent: Historic first summit for Trump, Xi, Putin will not focus on Ukraine, White House says]

7. Ông Bessent là quan chức Mỹ mới nhất bị Iran tấn công hoặc đe dọa.

Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent là quan chức Mỹ mới nhất bị Iran đe dọa hoặc tấn công, nhưng ông không phải là người đầu tiên.

Chế độ Iran đã bị cáo buộc liên quan đến nhiều âm mưu nhằm vào các quan chức cao cấp của Mỹ kể từ năm 2020, khi Tổng thống Trump ra lệnh tiêu diệt tướng Qassem Soleimani của Iran.

Các mối đe dọa nhằm vào người Mỹ đã gia tăng kể từ khi bắt đầu cuộc chiến với Iran. Giám đốc Tình báo Quốc gia Jay Clayton đã cảnh báo vào tháng 10 rằng Iran đã "tăng cường đáng kể các nỗ lực nhằm vào nhân viên Mỹ" ở nước ngoài, với các âm mưu ám sát người Mỹ đã đạt đến "giai đoạn nâng cao" ở Trung Đông và các quốc gia khác.

[CBSNews: Bessent is latest U.S. official targeted or threatened by Iran]

8. Tờ Wall Street Journal đưa tin, đảng Dân chủ Mỹ yêu cầu Musk lưu giữ hồ sơ về việc Ukraine hạn chế sử dụng dịch vụ Starlink.

Tờ Wall Street Journal, gọi tắt là WSJ đưa tin ngày 13 tháng 11, trích dẫn một bức thư mà tờ báo này đã xem xét, rằng các Thượng Nghị Sĩ đảng Dân chủ đã yêu cầu Giám đốc điều hành SpaceX Elon Musk phải bảo quản tất cả hồ sơ liên quan đến việc hạn chế dịch vụ Starlink/Starshield của Ukraine.

Lệnh này được đưa ra trong bối cảnh Ukraine một lần nữa phải đối mặt với những gián đoạn nghiêm trọng đối với hệ thống liên lạc quân sự quan trọng. Các hạn chế này giới hạn tốc độ hoạt động của Starshield ở mức 161 km/giờ (100 dặm/giờ), làm giảm khả năng đánh chặn máy bay điều khiển từ xa tấn công của Nga của Ukraine.

Theo tờ WSJ, bức thư yêu cầu Musk bảo quản tất cả tài liệu liên quan đến việc ngừng hoạt động dịch vụ từ ngày 13 đến 24 tháng 10 và một lần nữa vào ngày 12 tháng 11.

Thượng Nghị Sĩ Jeanne Shaheen và Chris Coons viết: "Các hạn chế được áp dụng vào tháng 10 và tháng 11 hiện làm dấy lên khả năng đáng lo ngại rằng những lỗ hổng này vẫn tồn tại ngay cả trong các hệ thống mà chính phủ Mỹ đang dựa vào."

Các Thượng Nghị Sĩ kêu gọi SpaceX cung cấp hồ sơ từ ngày 1 tháng 9, bao gồm bất kỳ thông tin liên lạc nào liên quan đến dịch vụ Starlink và Starshield của Ukraine, cũng như thông tin liên lạc giữa Musk, các quan chức SpaceX, Tòa Bạch Ốc và Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ.

Shaheen và Coons cho rằng việc can thiệp vào dịch vụ Starlink của Ukraine "đặt ra những câu hỏi nghiêm trọng về quyền kiểm soát mà SpaceX có" đối với các vấn đề an ninh quốc gia. Họ cũng lên án "quy trình ra quyết định thiếu minh bạch" của công ty này.

Bức thư yêu cầu SpaceX xác nhận việc tuân thủ các yêu cầu của các nhà lập pháp và trả lời các câu hỏi giám sát trước ngày 30 tháng 11.

SpaceX đã bác bỏ thông tin của Tổng thống Volodymyr Zelenskiy về việc áp đặt lại giới hạn tốc độ trong các cuộc họp báo.

"Thông tin này không đúng sự thật. Không có gì thay đổi cả," công ty cho biết với ATập Cận Bìnhos.

Sau sự việc gián đoạn kéo dài của hệ thống Starshield hồi tháng 10, Musk tuyên bố ông không chịu trách nhiệm về quyết định hạn chế dịch vụ của Ukraine — mặc dù có thông tin cho rằng Musk đã đề xuất kế hoạch này với Tổng thống Donald Trump, người đang gây áp lực lên Kyiv để tạm dừng các cuộc tấn công vào các nhà máy lọc dầu của Nga.

Sau đó, Musk cáo buộc Ukraine đã vi phạm các điều khoản dịch vụ của Starlink, một cáo buộc mà Kyiv đã bác bỏ.

Sau chiến thắng vang dội trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ở Mỹ hồi đầu tháng 11, các Dân biểu đảng Dân chủ tại Quốc hội dự định sẽ mở cuộc điều tra về cách thức Tòa Bạch Ốc giải quyết cuộc chiến ở Ukraine — và sự liên quan của Musk — vào Tháng Giêng năm 2027.

[Kyiv Independent: US Democrats direct Musk to preserve records on Ukraine's Starlink restriction, WSJ reports]

9. Phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Iran cảnh báo chống lại các hành động gây hấn "trực tiếp hoặc gián tiếp" hay "khủng bố kinh tế".

Hôm Thứ Bẩy, 14 Tháng Mười Một, phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Iran cảnh báo rằng bất kỳ hành động gây hấn "trực tiếp hoặc gián tiếp" hay "khủng bố" kinh tế nào chống lại Tehran sẽ bị coi là hành vi thù địch và bất hợp pháp.

Esmaeil Baqaei cho biết trong một bài đăng trên mạng xã hội rằng các hành động có thể bao gồm việc triển khai lực lượng hải quân, trang thiết bị và nhân sự hỗ trợ quân sự và hậu cần.

Ông viết: "Thông điệp của chúng tôi rất rõ ràng: Không một thỏa thuận hay cam kết song phương nào với Hoa Kỳ có thể được coi là căn cứ hợp pháp để vi phạm nghĩa vụ của một quốc gia theo luật quốc tế hoặc tham gia vào cuộc xâm lược quân sự của Mỹ và Israel chống lại Iran. Bất kỳ quốc gia nào tham gia vào các hành động xâm lược bất hợp pháp như vậy, dưới bất kỳ hình thức nào, đều phải chịu hoàn toàn trách nhiệm về những hậu quả phát sinh. "

[CBSNews: Iran foreign ministry spokesperson warns against "direct or indirect" acts of aggression or "economic terrorism"]

10. Iran tuyên bố Mỹ đã yêu cầu Nga làm trung gian hòa giải.

Mohammad Bagher Qalibaf, trưởng đoàn đàm phán của Iran, nói với Al Jazeera rằng các quan chức Mỹ đã yêu cầu Putin làm trung gian cho các cuộc đàm phán giữa nước này và Iran.

Ông Qalibaf cho biết: "Chính người Mỹ, trong chuyến thăm Mạc Tư Khoa, đã nói chuyện với Putin và đề nghị ông ấy đàm phán với Iran để dù thế nào đi nữa, Iran cũng sẽ đồng ý đàm phán trực tiếp với họ."

Tòa Bạch Ốc không trả lời trực tiếp câu hỏi của hãng tin AP về việc liệu Mỹ có yêu cầu Putin làm trung gian cho các cuộc đàm phán với Iran hay không.

Hai đặc phái viên cao cấp của Tổng thống Trump, Steve Witkoff và Jared Kushner, đã có mặt tại Nga hôm thứ Năm, nơi họ gặp gỡ Putin để thảo luận về cuộc chiến đang diễn ra ở Ukraine. Trong phát biểu sau cuộc gặp, cả Putin lẫn các đặc phái viên của Tổng thống Trump đều không đề cập đến bất kỳ cuộc thảo luận nào về Iran.

Ông Witkoff và ông Kushner dự kiến sẽ gặp Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy để thảo luận thêm tại Dublin, Ireland.

[CBSNews: Iran claims U.S. asked Russia to mediate deal]

11. Nga liên tục vi phạm một thỏa thuận quan trọng thời Chiến tranh Lạnh. Giờ đây, Putin muốn khôi phục lại thỏa thuận đó.

Trưởng đoàn đàm phán của Nga, Vladimir Medinsky, có những mối quan tâm lớn hơn nền hòa bình ở Ukraine trong các cuộc đàm phán với đại diện từ Kyiv và Washington tại Abu Dhabi tuần này.

Medinsky tuyên bố, nhiệm vụ thực sự là tạo ra một hệ thống an ninh toàn diện của Âu Châu: một "Yalta và Potsdam mới, hiện đại, thấm đẫm tinh thần Helsinki" - một thỏa thuận có thể "duy trì hòa bình trong nhiều thập niên, thậm chí nhiều thế kỷ".

Phát ngôn nhân của Mạc Tư Khoa đang đề cập đến Định ước Helsinki, hay còn gọi là Hiệp định Helsinki năm 1975: một thỏa thuận mang tính bước ngoặt trong Chiến tranh Lạnh, theo đó 35 quốc gia, bao gồm cả Hoa Kỳ và Liên Xô, đã thiết lập các quy tắc chung cho an ninh Âu Châu. Vào thời điểm đó, nó được xem là một thắng lợi ngoại giao đối với Mạc Tư Khoa; giờ đây, Điện Cẩm Linh muốn các nguyên tắc của Helsinki làm nền tảng cho trật tự an ninh Âu Châu tiếp theo.

Điều mà Medinsky đã không thừa nhận là Nga đã vi phạm một số cam kết cơ bản nhất của Helsinki trong suốt thập niên qua.

Khi nhà lãnh đạo Liên Xô Leonid Brezhnev đến Helsinki vào ngày 29 tháng 7 năm 1975, ông có lý do chính đáng để hài lòng. Mạc Tư Khoa đã tìm kiếm một thỏa thuận về an ninh Âu Châu trong hơn hai thập niên, hy vọng đạt được sự chấp thuận của phương Tây đối với các đường biên giới thời hậu chiến đã củng cố ảnh hưởng của Liên Xô phía sau Bức màn Sắt. Ba ngày sau, các thỏa thuận đã được ký kết.

Nhưng đó không chỉ đơn thuần là một thỏa thuận bắt tay giữa Xô-Mỹ về một bản đồ mới của Âu Châu. Ba mươi lăm quốc gia đã dành nhiều năm đàm phán một khuôn khổ để quản lý căng thẳng Chiến tranh Lạnh, xây dựng lòng tin giữa các khối quân sự đối địch và thiết lập một bộ nguyên tắc quan trọng sẽ chi phối quan hệ giữa các quốc gia trong tương lai. Bản Tuyên bố Helsinki cuối cùng là một thỏa thuận chính trị, không phải là một hiệp ước ràng buộc về mặt pháp lý, nhưng 10 nguyên tắc chỉ đạo của nó lại vô cùng rõ ràng và dễ hiểu.

Nguyên tắc I, về bình đẳng chủ quyền, công nhận quyền của mỗi quốc gia trong việc tự quyết định các thỏa thuận chính trị và an ninh của mình, bao gồm cả quyền tự do tham gia các liên minh quân sự hoặc lựa chọn thái độ trung lập.

Nguyên tắc II cấm đe dọa hoặc sử dụng vũ lực chống lại toàn vẹn lãnh thổ hoặc độc lập chính trị của một quốc gia khác, bao gồm cả sự cưỡng chế quân sự nhằm buộc quốc gia đó từ bỏ chủ quyền. Nguyên tắc này nêu rõ: "Không được viện dẫn bất kỳ lý do nào" để biện minh cho việc sử dụng vũ lực trái với nguyên tắc đó.

Nguyên tắc IV, về toàn vẹn lãnh thổ, nghiêm cấm việc xâm lược quân sự hoặc giành lấy lãnh thổ của một quốc gia khác bằng vũ lực vi phạm luật quốc tế. "Không một sự xâm lược hay giành lấy nào như vậy sẽ được công nhận là hợp pháp."

Xét trên mọi phương diện, các hành động của Nga trong hơn một thập niên qua đều đi ngược lại trực tiếp với từng nguyên tắc đó.

Mạc Tư Khoa đã sáp nhập Crimea vào năm 2014, phát động cuộc xâm lược toàn diện Ukraine vào năm 2022, và sau đó tuyên bố sáp nhập thêm bốn khu vực của Ukraine, trong đó có một số khu vực mà họ vẫn chưa kiểm soát được sau gần năm năm tiến hành các hoạt động quân sự.

Trong khi đó, Nga liên tục yêu cầu Ukraine từ bỏ tham vọng gia nhập NATO và chấp nhận trung lập vĩnh viễn như một điều kiện hòa bình. Hiệp định Helsinki không cấm trung lập; ngược lại, nó ủng hộ quyền của một quốc gia trong việc lựa chọn liên minh với bên nào. Nhưng Văn kiện cuối cùng nêu rõ rằng quyết định thuộc về các quốc gia có chủ quyền, chứ không phải các nước láng giềng hùng mạnh hơn.

Tuy nhiên, theo Điện Cẩm Linh, phương Tây cũng đã vi phạm tinh thần của Hiệp định Helsinki trong nhiều thập niên.

Cảnh nhìn từ Mạc Tư Khoa

Nga kể một câu chuyện hoàn toàn khác về việc chúng ta đã sa vào chiến tranh ở Ukraine như thế nào. Cuộc chiến không bắt đầu vào tháng 2 năm 2022, hay thậm chí là năm 2014, mà bắt đầu từ hàng thập niên mà Mạc Tư Khoa coi là sự xói mòn có hệ thống đối với an ninh của nước này.

Nhiều quan chức Nga, trong đó có Medinsky, cho biết các đề xuất an ninh của Nga từ tháng 12 năm 2021 - trong đó yêu cầu NATO loại bỏ tư cách thành viên của Ukraine và hạn chế hoạt động quân sự ở Đông Âu - vẫn là một phần trong lập trường đàm phán của Mạc Tư Khoa.

Evgeny Buzhinsky, một trung tướng Nga đã nghỉ hưu và là cựu nhà đàm phán hiệp ước quân sự cao cấp, hiện đang đứng đầu trung tâm nghiên cứu an ninh quốc tế PIR Center của Nga, đã mô tả những lời bảo đảm của phương Tây rằng NATO về cơ bản là mang tính phòng thủ chỉ là "lời nói trẻ con" trong một cuộc phỏng vấn với Newsweek.

"Chúng tôi không chấp nhận điều đó. Hiện tại chúng tôi đang bị NATO bao vây, với việc triển khai quân đội, hỏa tiễn, mọi thứ. Chúng tôi muốn chắc chắn rằng biên giới của chúng tôi không có tiềm lực tấn công", ông nói. "Chúng tôi muốn một thỏa thuận lâu dài về hòa bình bền vững, về một cấu trúc an ninh Âu Châu mới."

Helsinki đã công nhận "tính bất khả phân chia của an ninh ở Âu Châu": ý tưởng cho rằng an ninh của một quốc gia không thể tách rời khỏi an ninh của các nước láng giềng, và sự ổn định lâu dài sẽ không bao giờ đạt được nếu chỉ xem xét lợi ích của mỗi quốc gia một cách riêng lẻ. Quan điểm này được thể hiện rõ ràng hơn trong Hiến chương An ninh Âu Châu năm 1999, một văn kiện được Nga và các chính phủ phương Tây ủng hộ, trong đó tuyên bố rằng không quốc gia nào nên tăng cường an ninh của mình bằng cách làm suy yếu an ninh của quốc gia khác.

Mạc Tư Khoa lập luận rằng các vòng mở rộng NATO liên tiếp từ năm 1999 trở đi, viễn cảnh Ukraine gia nhập liên minh và viện trợ quân sự của Âu Châu cho Kyiv đã làm suy yếu nghiêm trọng nguyên tắc đó.

Tuy nhiên, người ta vẫn có thể tự hỏi Điện Cẩm Linh kỳ vọng xây dựng một hệ thống an ninh Âu Châu mới như thế nào, đặc biệt là một hệ thống "thấm nhuần tinh thần Helsinki", mà không thực sự tham gia đối thoại với Âu Châu.

Một chỗ ngồi tại bàn

Helsinki đã quy tụ 35 quốc gia có chủ quyền để đàm phán về các thỏa thuận an ninh tương lai của lục địa. Tuy nhiên, tuần này ông Medinsky xác nhận phái đoàn Nga không hề nói chuyện với bất kỳ đại diện nào của Âu Châu và cho rằng người Âu Châu chỉ có thể tham gia đàm phán "một khi lương tâm của họ đã thức tỉnh".

Điều này một phần là do sự bất lực mang tính quan liêu đặc trưng của Liên minh Âu Châu trong việc quyết định ai có thể đại diện cho khối tại các cuộc đàm phán, nhưng phần lớn là do Mạc Tư Khoa tin tưởng sâu sắc rằng giới chính trị Âu Châu chỉ coi thường họ.

Ông Buzhinsky nói: "Phía Âu Châu đã đưa ra quá nhiều lời lẽ khoa trương về sự thất bại chiến lược của Nga. Làm sao chúng ta có thể tiến hành các cuộc đàm phán mang tính xây dựng với Liên minh Âu Châu khi đa số các quốc gia thành viên lại có thái độ bài Nga mạnh mẽ đến vậy?"

Ông nói tiếp thêm rằng "không một đại diện nào của Nga lại ngồi" với những người như Chủ tịch Ủy ban Âu Châu Ursula von der Leyen hay nhà lãnh đạo chính sách đối ngoại của Liên Hiệp Âu Châu, Kaja Kallas, người mà ông chỉ trích là "ngu ngốc" và "xúc phạm".

Rất may, Washington dường như không muốn để Mạc Tư Khoa loại trừ Âu Châu vô thời hạn. Con rể kiêm đặc phái viên của Tổng thống Trump, Jared Kushner, khẳng định rằng các chính phủ Âu Châu phải tham gia vào các cuộc đàm phán trong tương lai, nhưng không thể không mỉa mai Brussels.

" Nếu Âu Châu có thể chỉ định một người đại diện phát ngôn cho họ, đó sẽ là một thành tựu lớn hơn cả việc thuyết phục người Nga đưa họ vào cuộc đàm phán." Có lẽ ông ấy nói đúng.

[Newsweek: Russia Keeps Violating a Major Cold War Deal. Now Putin Wants to Revive It]

12. Pháp tịch thu biệt thự trị giá 40 triệu đô la Mỹ của ông trùm tài phiệt người Ukraine Zhevago tại Paris trong một cuộc điều tra tham ô.

Văn phòng Tổng công tố Pháp ngày 13 tháng 11 thông báo rằng các nhà chức trách Pháp đã tịch thu một biệt thự ở Paris trị giá 40 triệu đô la thuộc sở hữu của doanh nhân kiêm cựu Dân biểu người Ukraine Kostyantyn Zhevago theo yêu cầu của các công tố viên Ukraine.

Tài sản này đã bị tịch thu vào ngày 9 tháng 11 như một phần của cuộc điều tra về cáo buộc biển thủ 113 triệu đô la từ Ngân hàng Tài chính và Tín dụng Ukraine (nay đã giải thể), ngân hàng mà Zhevago từng kiểm soát.

Theo các nhà điều tra, Zhevago, người nắm giữ hơn 90% vốn cổ phần của ngân hàng, bị cáo buộc đã cấu kết với các quan chức cao cấp khác của ngân hàng để biển thủ số tiền, sau đó được rửa tiền thông qua các cấu trúc và công ty ở nước ngoài dưới sự kiểm soát của ông ta.

Vụ tịch thu diễn ra sau yêu cầu hỗ trợ pháp lý quốc tế do các công tố viên Ukraine đệ trình vào ngày 17 tháng 9. Chính quyền Ukraine đã nhận được xác nhận về vụ tịch thu từ phía phía Pháp vào ngày 10 tháng 11.

"Đây là một bằng chứng quan trọng khác cho thấy tài sản ở nước ngoài không nằm ngoài tầm với của pháp luật Ukraine. Chúng tôi tiếp tục nỗ lực hướng tới mục tiêu này cùng với các đối tác quốc tế", quyền Bộ Trưởng Tư Pháp Anton Kovalsky cho biết.

Zhevago, một cổ đông lớn của nhà sản xuất quặng sắt Ferrexpo, đã phải đối mặt với nhiều cuộc điều tra hình sự ở Ukraine. Ông đã bị chính quyền Ukraine trừng phạt vào tháng 2 năm 2025.

Doanh nhân này bị bắt giữ tại Pháp vào tháng 12 năm 2022 theo yêu cầu của Ukraine nhưng sau đó được thả tự do sau khi nộp tiền bảo lãnh. Tòa án Pháp đã nhiều lần bác bỏ yêu cầu dẫn độ ông, gần đây nhất là vào tháng 10 năm 2025, với lý do lo ngại về quyền được xét xử công bằng của ông tại Ukraine.

Zhevago đã phủ nhận mọi hành vi sai trái.

[Kyiv Independent: France seizes Ukrainian oligarch Zhevago's $40 million Paris mansion in embezzlement investigation]

13. Công ty sản xuất máy bay điều khiển từ xa của Đức cung cấp cho Ukraine đã bị tấn công mạng.

Hôm Thứ Bẩy, 14 Tháng Mười Một, nhà sản xuất thiết bị quốc phòng Quantum Systems của Đức xác nhận rằng hệ thống của họ đã trở thành mục tiêu của một cuộc tấn công mạng vào cuối tháng 10.

Mặc dù các cuộc tấn công mạng nhằm vào ngành công nghiệp quốc phòng Âu Châu đã xuất hiện trước chiến tranh, nhưng tần suất của chúng đã tăng lên kể từ khi Nga tiến hành cuộc xâm lược toàn diện, đặc biệt là nhắm vào các công ty cung cấp vũ khí và thiết bị quân sự cho Ukraine.

Quantum Systems, công ty sản xuất máy bay điều khiển từ xa cho các hoạt động trên bộ, trên không và trên biển, bao gồm cả máy bay đánh chặn, cho biết đội ngũ an ninh của họ đã khống chế được cuộc tấn công và máy bay điều khiển từ xa của họ vẫn an toàn để sử dụng.

"Các công ty đi đầu trong việc hỗ trợ Ukraine đang bị tấn công chính xác vì công việc của chúng tôi có tầm quan trọng sống còn đối với an ninh của khách hàng", công ty cho biết trong tuyên bố chính thức của mình.

Công ty này đổ lỗi cho "các thế lực thù địch" về vụ tấn công nhưng không tiết lộ danh tính của chúng hoặc cho biết liệu Nga có liên quan hay không.

Công ty cho biết họ đang điều tra vụ việc cùng với các nhà chức trách Đức và các chuyên gia an ninh mạng.

Quantum Systems là nhà cung cấp máy bay điều khiển từ xa trinh sát hàng đầu cho Ukraine và đã mở rộng sản xuất tại nước này kể từ khi Nga phát động cuộc xâm lược toàn diện. Công ty đã khai trương một nhà máy sản xuất máy bay điều khiển từ xa tại Ukraine vào tháng 4 năm 2024.

Vào tháng 12 năm 2025, công ty đã công bố hợp tác với nhà sản xuất máy bay điều khiển từ xa Frontline Robotics của Ukraine để sản xuất máy bay điều khiển từ xa do Ukraine thiết kế tại Đức.

Vào tháng 10 năm 2026, Đức cũng công bố kế hoạch tài trợ cho việc sản xuất "hàng chục ngàn" máy bay điều khiển từ xa đánh chặn bởi Quantum Systems ở Ukraine.

[Kyiv Independent: Cyberattack hits German drone manufacturer supplying Ukraine in late October, company confirms]

 

Sáng Thứ Thứ Sáu, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã bắt đầu chương trình trong ngày vào lúc 07:40 với chuyến bay từ Căn cứ không quân Callao để bay đến Chiclayo, nơi ngài từng phục vụ với cương vị Giám mục từ năm 2015 đến năm 2023

Lúc 09:10, Đức Thánh Cha đến căn cứ không quân "Teniente Coronel Pedro Ruiz Gallo" ở Chiclayo

Lúc 10:30, Đức Thánh Cha đã cử hành Thánh lễ tại khu vực ngoài trời gần "Pampas de Pimentel"

Lúc 12:40, Đức Thánh Cha đã thăm nhà nguyện "San Óscar A. Romero"

Vào lúc 16:30, Đức Thánh Cha đã có cuộc gặp gỡ với các giám mục, linh mục, nam nữ tu sĩ, chủng sinh, các hội đồng mục vụ tại Đền Đức Mẹ Hòa Bình

Lúc 17:45, ngài có cuộc gặp gỡ Cộng Đồng Trường Đại Học tại Đại học Công Giáo "Santo Toribio de Mogrovejo"