Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an.

Khi ấy, Đức Giê-su nói với các môn đệ rằng: “Thầy để lại bình an cho anh em, Thầy ban cho anh em bình an của Thầy. Thầy ban cho anh em không theo kiểu thế gian. Anh em đừng xao xuyến cũng đừng sợ hãi. Anh em đã nghe Thầy bảo: ‘Thầy ra đi và đến cùng anh em’. Nếu anh em yêu mến Thầy, thì hẳn anh em đã vui mừng vì Thầy đi về cùng Chúa Cha, bởi vì Chúa Cha cao trọng hơn Thầy. Bây giờ, Thầy nói với anh em trước khi sự việc xảy ra, để khi xảy ra, anh em tin.

“Thầy sẽ không còn nói nhiều với anh em nữa, bởi vì Thủ lãnh thế gian đang đến. Đã hẳn, nó không làm gì được Thầy. Nhưng chuyện đó xảy ra là để cho thế gian biết rằng Thầy yêu mến Chúa Cha và làm đúng như Chúa Cha đã truyền cho Thầy.”

 

Ishmael Adibuah, trong bản tin ngày 4 tháng 5 năm 2026 lúc 12:12 chiều ET của EWTNNews, cho hay: Hôm thứ Hai, Văn phòng Báo chí Tòa Thánh xác nhận rằng Đức Giáo Hoàng Leo XIV sẽ gặp Ngoại trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio vào ngày 7 tháng 5.

Cuộc gặp diễn ra sau một thời kỳ căng thẳng giữa Tòa Thánh và Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump. Vào tháng Tư, Trump đã công khai chỉ trích Đức Giáo Hoàng trên mạng xã hội, gọi ngài là “yếu kém trong việc chống tội phạm và tệ hại trong chính sách đối ngoại” để đáp trả lời kêu gọi hòa bình của Đức Giáo Hoàng trong bối cảnh chiến tranh Mỹ-Israel chống Iran.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Thomas “Tommy” Pigott cho biết trong một tuyên bố ngày 4 tháng 5 rằng Rubio “sẽ gặp gỡ các nhà lãnh đạo Tòa Thánh để thảo luận về tình hình ở Trung Đông và các lợi ích chung ở Tây bán cầu”. Tuyên bố cho biết thêm, các cuộc gặp của Rubio với các đối tác Ý từ ngày 6 đến 8 tháng 5 sẽ tập trung vào các lợi ích an ninh và sự liên kết chiến lược.

Đức Leo XIV đã nhiều lần kêu gọi giải quyết hòa bình cuộc xung đột vũ trang ở Trung Đông. Vào tháng Tư, ngài mô tả những lời đe dọa của Trump đối với nền văn minh Iran là “không thể chấp nhận được”.

TT. Trump chỉ trích Đức Leo, nói rằng ông không “muốn một vị Giáo hoàng cho rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là ổn”. Đức Leo đáp lại rằng ngài “không sợ chính quyền Trump” nhưng vài ngày sau đó lại nói rằng ngài không có hứng thú tranh luận với tổng thống.

Theo thông tin ban đầu từ Vatican News, Rubio sẽ gặp Đức Giáo Hoàng lúc 11:30 sáng thứ Năm, ngày 7 tháng 5. Đây sẽ là cuộc gặp thứ hai giữa hai người, sau cuộc gặp trước đó diễn ra sau Thánh lễ nhậm chức của Đức Giáo Hoàng vào ngày 18 tháng 5 năm 2025. Phó Tổng thống Hoa Kỳ JD Vance cũng tham dự cuộc gặp đó.

Cũng vào sáng ngày 7 tháng 5, Đức Giáo Hoàng Leo sẽ gặp Thủ tướng Ba Lan, Donald Tusk, lúc 9 giờ sáng.

 

Victoria Cardiel của EWTNNews, trong bản tin ngày 3 tháng 5 năm 2026 lúc 8:12 sáng ET, cho hay: Đức Giáo Hoàng Leo XIV hôm Chúa nhật đã tưởng nhớ các nhà báo và phóng viên thiệt mạng trong chiến tranh và bạo lực, cảnh báo rằng tự do báo chí thường xuyên bị vi phạm trên khắp thế giới.

Phát biểu sau buổi đọc kinh Regina Coeli ngày 3 tháng 5 tại Quảng trường Thánh Phêrô, Đức Giáo Hoàng lưu ý rằng ngày này đánh dấu Ngày Tự do Báo chí Thế giới, do UNESCO cổ vũ.

“Thật không may, quyền này thường xuyên bị vi phạm — đôi khi trắng trợn, đôi khi theo những cách tinh vi hơn,” Đức Giáo Hoàng Leo nói. “Chúng ta hãy nhớ đến biết bao nhà báo và phóng viên đã trở thành nạn nhân của chiến tranh và bạo lực.”

Lời kêu gọi của Đức Giáo Hoàng được đưa ra trong bối cảnh tự do báo chí đang phải đối diện với áp lực ngày càng tăng trên toàn thế giới. Theo Chỉ số Tự do Báo chí Thế giới năm 2026 của Tổ chức Phóng viên Không Biên giới, tự do báo chí toàn cầu đã xuống mức thấp nhất trong ít nhất 25 năm, với hơn một nửa số quốc gia trên thế giới hiện được xếp vào tình trạng “khó khăn” hoặc “rất nghiêm trọng” đối với báo chí.

Tổ chức này đã cảnh báo rằng các nhà báo đang phải đối diện với áp lực kinh tế ngày càng tăng, bạo lực trực tiếp, các mối đe dọa pháp lý và các hạn chế khác làm tổn hại đến tính độc lập của truyền thông.

Đức Giáo Hoàng cũng đánh dấu sự khởi đầu của tháng Năm, tháng truyền thống dành riêng cho Đức Trinh Nữ Maria, mời gọi các tín hữu Công Giáo cầu nguyện kinh Mân Côi.

“Tháng Năm đã bắt đầu: Trong toàn Giáo Hội, niềm vui quy tụ nhân danh Đức Mẹ Maria, mẹ chúng ta, được đổi mới, đặc biệt là bằng việc cùng nhau cầu nguyện kinh Mân Côi,” ngài nói.

Đức Giáo Hoàng Leo đã phó thác những ý nguyện của mình cho Đức Mẹ Maria, “đặc biệt là cho sự hiệp thông trong Giáo Hội và cho hòa bình trên thế giới.”

Trước đó, trong bài suy niệm trước khi đọc kinh kính Đức Mẹ, Đức Giáo Hoàng đã suy niệm Tin Mừng Chúa Nhật về Bữa Tiệc Ly, trong đó Chúa Giêsu nói với các môn đệ: “Nếu Ta đi chuẩn bị chỗ cho các con, Ta sẽ trở lại và đem các con về với Ta, để nơi Ta ở, các con cũng ở đó.”

Đức Giáo Hoàng Leo nói rằng lời hứa này “kể từ giây phút này trở đi, chúng ta được tham gia vào mầu nhiệm Phục Sinh của Người” và cho thấy rằng “Thiên Chúa có chỗ cho tất cả mọi người.”

“Ngay cả bây giờ, khi đối diện với cái chết, Chúa Giêsu vẫn nói về một ngôi nhà, nhưng lần này là một ngôi nhà rất lớn,” ngài nói. “Đó là nhà của Cha Người và Cha chúng ta, nơi có chỗ cho tất cả mọi người.”

Đức Giáo Hoàng đã đối lập sự hấp dẫn của thế gian đối với những vị trí và đặc ân độc quyền với thế giới mới được mở ra bởi Chúa Kitô Phục Sinh.

“Tuy nhiên, trong thế giới mới mà Đấng Phục Sinh dẫn dắt chúng ta vào, điều quý giá nhất nằm trong tầm tay của mọi người,” ngài nói. “Lòng biết ơn thay thế cho sự cạnh tranh; sự chào đón vượt qua sự loại trừ; và sự sung túc không còn kéo theo sự bất bình đẳng.”

Đức Giáo Hoàng Leo nói rằng đức tin giải phóng trái tim “khỏi nỗi lo lắng về việc sở hữu và tích lũy” và khỏi ảo tưởng rằng giá trị con người phụ thuộc vào danh vọng.

“Mỗi người đã có giá trị vô hạn trong mầu nhiệm của Thiên Chúa, đó là thực tại đích thực,” ngài nói.

Bằng cách sống theo giới răn mới về tình yêu thương của Chúa Kitô, Đức Giáo Hoàng nói, các Kitô hữu đã “dự kiến thiên đàng trên đất.”

“Bằng cách yêu thương nhau như Chúa Giêsu đã yêu thương chúng ta, chúng ta truyền đạt nhận thức này cho nhau,” ngài nói. “Đây là giới răn mới; bằng cách này, chúng ta dự kiến thiên đàng trên đất và tỏ lộ cho mọi người rằng tình huynh đệ và hòa bình là ơn gọi của chúng ta.”

Đức Giáo Hoàng kết luận bằng cách kêu gọi các tín hữu Công Giáo cầu nguyện với Đức Mẹ Maria, Mẹ của Giáo Hội, “để mỗi cộng đồng Kitô giáo có thể là một mái nhà rộng mở cho tất cả mọi người và quan tâm đến từng người.”

Sau bài kinh Regina Coeli, Đức Giáo Hoàng Leo đã chào đón các tín hữu hành hương từ Rome và nhiều quốc gia, bao gồm Tây Ban Nha, Hoa Kỳ, Malaysia và Peru. Ngài cũng cảm ơn Hiệp hội Meter, tổ chức đã hoạt động trong 30 năm để bảo vệ trẻ vị thành niên khỏi bị lạm dụng, hỗ trợ nạn nhân và thúc đẩy phòng ngừa.

“Cảm ơn vì những cống hiến của các bạn!” Đức Giáo Hoàng nói.

 

Cerith Gardiner, trong bản tin ngày 04/05/2026 của Aleteia, cho hay: Sabastian Sawe đã phá vỡ các kỷ lục ở London, nhưng chính cử chỉ giản dị của anh sau khi về đích mới để lại ấn tượng sâu sắc hơn.

Khi Sabastian Sawe vượt qua vạch đích tại giải Marathon London với thời gian 1 giờ 59 phút 30 giây, anh không chỉ giành chiến thắng. Anh trở thành người đàn ông đầu tiên chạy marathon chính thức dưới hai giờ, đẩy sức chịu đựng của con người lên một tầm cao mà cho đến nay dường như không thể đạt được.

Và rồi, chỉ vài giây sau đó, anh đã làm một điều quen thuộc tuyệt đẹp. Trước khi máy quay lia đến, trước khi các bình luận viên kịp tìm ra những từ ngữ hoa mỹ nhất, Sawe giơ tay lên và làm Dấu Thánh Giá.

Đó là một động tác thoáng qua, dễ bị bỏ qua giữa sự hưng phấn của vạch đích, nhưng dường như nó đã làm dịu đi toàn bộ khung cảnh. Một khoảnh khắc trước đó, là tiếng gầm rú của thể thao đỉnh cao, tiếng bước chân dồn dập, tiếng thở hổn hển và những thống kê lịch sử; khoảnh khắc tiếp theo, là một trong những cử chỉ cổ xưa nhất của Kitô giáo, bình tĩnh, điềm đạm và dễ nhận biết.

Và đó là điều đã tạo nên sức mạnh cho hình ảnh ấy.

Dấu Thánh Giá tự nó không kịch tính. Người Công Giáo làm dấu này một cách lơ đãng và khẩn trương, kính cẩn và mệt mỏi, trước Thánh lễ, trước một chuyến đi, trước khi phẫu thuật, trước những cuộc trò chuyện khó khăn, trước khi ngủ. Nó thuộc về cả hành lang bệnh viện và bàn ăn trong bếp cũng như trên ghế nhà thờ. Chính vì vậy, việc nhìn thấy nó xuất hiện vào tuyệt đỉnh của một thành tích thể thao phi thường như vậy lại gây ấn tượng mạnh mẽ đến thế. Đột nhiên, điều ngoạn mục và điều bình thường gặp nhau.

Lòng biết ơn, sự phó thác và lòng tin

Vận động viên chạy nước rút người Kenya vừa làm được điều mà rất ít người trên trái đất có thể mơ ước, nhưng bản năng đầu tiên của anh không phải là đấm ngực hay chỉ tay chiến thắng lên trời, mà là vươn tới một dấu hiệu gắn liền với lòng biết ơn, sự phó thác và lòng tin. Trong khoảnh khắc đó, cuộc đua không chỉ còn là về thành tích thể chất nữa. Dù chỉ trong chốc lát, nó đã trở thành một sự thừa nhận công khai rằng sức mạnh cũng có nguồn gốc từ những nơi khác.

Cũng có điều gì đó nhẹ nhàng và an tâm khi thấy đức tin được biểu lộ một cách dễ dàng như vậy. Vận động viên chạy bộ, một người thường xuyên đến nhà thờ, không hề làm ầm ĩ. Không có bài phát biểu, không có lời tuyên bố, không có màn trình diễn lòng mộ đạo. Chỉ là một phản xạ tự nhiên, như thể hành động phó thác khoảnh khắc này cho Chúa là bản năng của anh ta, cũng như việc làm dấu thánh giá trước bất cứ ngưỡng cửa quan trọng nào khác.

Và có lẽ đó là lý do tại sao nó lại gây được tiếng vang.

Đối với những người Kitô hữu đang theo dõi, cử chỉ đó không giống như một tuyên bố của người nổi tiếng mà giống như một sự nhận biết hơn. Họ biết dấu hiệu đó. Họ đã làm điều đó trong những khoảnh khắc kiệt sức, sợ hãi, nhẹ nhõm và tạ ơn của chính mình. Họ đã vẽ nó trên trán con cái, trên cơ thể của chính họ trước khi nhận tin xấu, trên vô lăng trước những chuyến đi dài. Nhìn thấy nó ở đó, vào cuối một cuộc chạy marathon lập kỷ lục thế giới, là để nhắc nhở rằng đức tin không biến mất trước sự vĩ đại; nếu có điều gì, nó càng trở nên rõ ràng hơn.

Thành tích đáng kinh ngạc của Sawe sẽ được phát lại như một trong những cột mốc thể thao của năm. Nhưng đối với nhiều người tin Chúa, hình ảnh có thể đọng lại lâu nhất không phải là chiếc đồng hồ. Đó là bàn tay đặt lên trán, ngực và vai. Một nhà vô địch, lấy lại hơi thở, và lặng lẽ dâng khoảnh khắc đó cho Chúa.

 

1. Nga cáo buộc Ukraine gây thiệt hại ở Mạc Tư Khoa sau khi máy bay điều khiển từ xa của Ukraine tấn công một tòa nhà dân cư.

Theo các kênh truyền thông Telegram của Nga, lực lượng Ukraine đã phát động một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào Mạc Tư Khoa đêm Chúa Nhật, 03 Tháng Năm, gây thiệt hại cho cơ sở hạ tầng dân sự ở thủ đô Nga.

Các video được đăng tải trên mạng xã hội dường như cho thấy một máy bay điều khiển từ xa bay ở độ cao thấp hướng về Mạc Tư Khoa. Người dân cho biết đã nghe thấy những tiếng nổ lớn ở thủ đô ngay sau đó.

Các bức ảnh dường như cho thấy thiệt hại ở tầng trên cùng của một tòa nhà chung cư cao tầng trong thành phố, được tường trình tòa nhà House on Mosfilmovskaya Street, nằm ngay phía tây trung tâm thành phố. Mảnh vỡ máy bay điều khiển từ xa cũng được nhìn thấy rải rác trên đường phố bên dưới khi các đội cấp cứu đang làm việc tại hiện trường.

Sáng Thứ Hai, 04 Tháng Năm, Thị trưởng Mạc Tư Khoa Sergey Sobyanin đã xác nhận vụ tấn công, khẳng định không có thương vong nào trong vụ việc.

Trước đây, Nga đã báo cáo nhiều vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa nhằm vào Mạc Tư Khoa, mặc dù thủ đô được phòng thủ rất tốt trước các mối đe dọa trên không. Hiếm khi thủ đô của Nga bị thiệt hại về cơ sở hạ tầng dân sự bất chấp sự gia tăng các cuộc tấn công của Ukraine trong vài tháng qua.

Ukraine thường xuyên tiến hành các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa nhằm vào các cơ sở quân sự và công nghiệp ở Nga. Mục tiêu của cuộc tấn công gần đây nhất của Ukraine vẫn chưa được xác định rõ.

Vụ tấn công vào Mạc Tư Khoa diễn ra chỉ vài ngày trước khi lễ duyệt binh Ngày Chiến thắng 9 tháng 5 dự kiến được tổ chức tại Quảng trường Đỏ - nằm cách địa điểm xảy ra vụ tấn công chưa đầy 10 km.

Bộ Quốc phòng Nga ngày 28 tháng 4 tuyên bố rằng cuộc duyệt binh sẽ không trưng bày trang thiết bị quân sự, đánh dấu một sự thay đổi đáng chú ý đối với một sự kiện thường được tổ chức với đầy đủ các loại khí tài quân sự. Lễ kỷ niệm nhấn mạnh vai trò của Liên Xô trong chiến thắng, và Điện Cẩm Linh sử dụng sự kiện này để phô trương sức mạnh quân sự và củng cố các luận điệu chính thức về cuộc chiến ở Ukraine.

Hôm 30 Tháng Tư, Tổng thống Zelenskiy cho biết nước này đã nhận được yêu cầu từ Hoa Kỳ về một lệnh ngừng bắn trong ngày 9 Tháng Năm để Nga có thể diễn binh mừng Ngày Chiến Thắng. Tổng thống Zelenskiy cho biết Ukraine không được tham khảo ý kiến về lệnh ngừng bắn này và lập trường của Kyiv là chỉ chấp nhận nếu đó là một lệnh ngừng bắn lâu dài. Nhiều quan sát viên cho rằng các nhà lãnh đạo Ukraine ngày càng tỏ ra công khai bất mãn với cách hành xử chèn ép của Mỹ.

[Kyiv Independent: Damage reported in Moscow after Ukrainian drone hits residential building]

2. Ngoại trưởng Mỹ Rubio sẽ thăm Ý sau những tranh cãi giữa Tổng thống Trump với Meloni và Đức Giáo Hoàng Lêô.

Theo các báo cáo truyền thông, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio dự kiến sẽ thăm Ý vào cuối tuần này, chỉ chưa đầy hai tuần sau khi Tổng thống Trump chỉ trích Đức Giáo Hoàng Lêô XIV vì ngài kêu gọi hòa bình và đối thoại. Thủ tướng Ý Giorgia Meloni cũng đã bị tấn công vì đã bảo vệ vị giáo hoàng người Mỹ đầu tiên.

Chuyến đi dự kiến của Rubio tới Rôma và Vatican vào ngày 7 và 8 tháng 5 đang được truyền thông Ý mô tả là một nỗ lực nhằm “làm dịu bớt căng thẳng” sau khi Tổng thống Trump chỉ trích Giáo hoàng vào giữa tháng 4 vì đã phê phán cuộc chiến của Mỹ và Israel chống lại Iran, và sau đó lại lên án Meloni, người có quan hệ thân thiết với tổng thống Mỹ, vì đã đứng về phía Đức Giáo Hoàng Lêô. Trong khi đó, các phương tiện truyền thông Mỹ lại mô tả chuyến đi của Rubio như một nỗ lực hướng tới khả năng ra tranh cử Tổng thống Mỹ chống lại Phó tổng thống Mỹ James David Vance.

Trong các cuộc thăm dò dư luận và khảo sát nhà tài trợ gần đây về khả năng tranh cử tổng thống năm 2028 của đảng Cộng hòa, Phó Tổng thống JD Vance hiện đang dẫn đầu về sự ủng hộ từ cơ sở, trong khi Ngoại trưởng Marco Rubio thể hiện sức mạnh trong số các nhà tài trợ cao cấp.

Cuộc thăm dò dư luận CPAC 2026: Phó Tổng thống JD Vance đứng đầu cuộc thăm dò năm thứ hai liên tiếp với tư cách là người kế nhiệm được ưa thích nhất của Ông Donald Trump năm 2028 vì lập trường MAGA quyết liệt.

Cuộc khảo sát các nhà tài trợ Mar-a-Lago: Trong một cuộc thăm dò không chính thức với khoảng 25 nhà tài trợ lớn được tổ chức vào tháng 3 năm 2026, nhóm này đã ủng hộ áp đảo Marco Rubio khi được hỏi Tổng thống Trump nên ủng hộ ai làm tổng thống năm 2028.

Sự gia tăng ủng hộ: Trong khi Vance vẫn là người dẫn đầu tại CPAC, Rubio đã đạt được những bước tiến đáng kể trong bảng xếp hạng không chính thức năm 2026 so với những năm trước. Cuộc đối đầu Vance và Rubio ngày càng được nhìn nhận qua lăng kính vai trò của họ trong chính quyền, đặc biệt là trong cuộc xung đột đang diễn ra với Iran. Rubio đã thể hiện lập trường cứng rắn và nổi bật trong vai trò Ngoại trưởng, trong khi Vance duy trì lập trường MAGA quyết liệt, không muốn dính líu vào các cuộc phiên lưu nước ngoài.

Đáng chú ý là Rubio được tường trình đã tuyên bố sẽ không tranh cử. Tuy nhiên, lập trường này có thể thay đổi vì Tổng thống Trump nhiều lần công khai chỉ tríc Vance và các cuộc thăm dò gần đây cho thấy sự ủng hộ dành cho Vance đang ngày càng giảm xuống trong giới cử tri Công Giáo và người Cuba.

Hôm Thứ Bẩy, 02 Tháng Năm, Tổng thống Trump đã bộc lộ ý kiến nhanh chóng tiếp quản Cuba. Mặc dù, nhiều người coi đây là động tác giả. Tư lệnh Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, Chuẩn tướng Ahmad Vahidi, ban hành lệnh báo động đỏ sau tuyên bố của Tổng thống Trump và coi đây là một động tác giả tiên báo ông ta sẽ đánh Iran chứ không phải là Cuba. Động tác của Tổng thống Trump có thể gây hại cho Vance. Thật vậy, nếu cuộc tấn công Cuba không diễn ra như lời Tổng thống Trump nói, Vance sẽ mất phiếu của người Cuba vì họ cho rằng chính Vance đã cản trở nỗ lực này.

Theo các báo cáo truyền thông, Ngoại trưởng Rubio dự kiến sẽ gặp gỡ Ngoại trưởng Ý Antonio Tajani và Bộ trưởng Quốc phòng Guido Crosetto, cũng như với Đức Hồng Y Pietro Parolin, Quốc vụ khanh Tòa thánh.

Chuyến thăm diễn ra chỉ vài tuần sau khi Tổng thống Trump chỉ trích Đức Giáo Hoàng Lêô về những phát ngôn chống chiến tranh của nhà lãnh đạo Công Giáo, gọi ông là “Yếu đuối trong việc chống tội phạm, yếu đuối trong việc chống vũ khí hạt nhân” và “tệ hại trong chính sách đối ngoại”.

Tổng thống Trump cũng chia sẻ một hình ảnh do trí tuệ nhân tạo tạo ra, trong đó ông được ví như Chúa Kitô. Sau khi bị chỉ trích từ giới tôn giáo và một số đồng minh chính trị, Tổng thống Trump đã gỡ bỏ hình ảnh này.

Tổng thống Trump cũng chỉ trích Thủ tướng Meloni - một trong những đồng minh thân cận nhất của ông ở Âu Châu - vì thiếu can đảm sau khi bà lên tiếng bảo vệ Giáo hoàng.

Về phần mình, Đức Giáo Hoàng đã đáp trả những lời chỉ trích của Tổng thống Trump bằng cách nói rằng ông “không sợ” Tòa Bạch Ốc và sẽ không im lặng.

Ông Rubio đã gặp Đức Giáo Hoàng Lêô, vị Giáo hoàng người Mỹ đầu tiên, vào tháng 5 năm ngoái, cùng với Phó Tổng thống Mỹ JD Vance sau khi cả hai tham dự Thánh lễ nhậm chức của vị Giáo hoàng mới tại Quảng trường Thánh Phêrô.

Hiện chưa có thông tin nào cho biết liệu Rubio sẽ gặp trực tiếp Giáo hoàng trong tuần này và cũng không chắc liệu ông có gặp Meloni hay không.

[Politico: US’s Rubio to visit Italy after Trump’s spats with Meloni, Pope Leo]

3. Lời đe dọa rút quân khỏi Đức của Tổng thống Trump khó lòng trở thành hiện thực.

Tổng thống Trump đang đe dọa rút quân Mỹ khỏi Đức - nhưng việc biến một tuyên bố trên mạng xã hội thành một cuộc rút quân thực sự lại phức tạp hơn nhiều.

Bất kỳ sự rút quân nào của Mỹ cũng sẽ đồng nghĩa với việc đổ hàng tỷ đô la vào một quá trình kéo dài nhiều năm. Thêm vào đó là tầm quan trọng của các căn cứ quân sự của Đức đối với việc triển khai sức mạnh toàn cầu của Mỹ. Nếu không có chúng, lực lượng Mỹ sẽ gặp khó khăn trong việc tiến hành chiến tranh chống lại Iran.

“Việc rút quân như vậy sẽ đòi hỏi kế hoạch dài hạn và gây ra chi phí đáng kể,” bà Marie-Agnes Strack-Zimmermann, Dân biểu đảng Tự do người Đức kiêm Chủ tịch Ủy ban Quốc phòng của Nghị viện Âu Châu, cho biết. “Hoa Kỳ phụ thuộc vào vị trí này, đặc biệt là đối với các hoạt động ở Trung Đông.”

Tổng thống Trump đã chỉ trích mạnh mẽ nước Đức sau khi Thủ tướng Friedrich Thủ tướng Merz công kích tổng thống về cuộc chiến chống Iran.

“Hoa Kỳ đang nghiên cứu và xem xét khả năng giảm quân số tại Đức, và sẽ đưa ra quyết định trong thời gian ngắn tới”, Tổng thống Trump viết vào đêm thứ Năm, sau đó nói thêm: “Thủ tướng Đức nên dành nhiều thời gian hơn để chấm dứt chiến tranh với Nga/Ukraine… và sửa chữa đất nước đang tan vỡ của mình”.

Hôm thứ Năm, Thủ tướng Merz đã tránh đề cập trực tiếp đến những lời đe dọa của Tổng thống Trump. Ông nói: “Kim chỉ nam của chúng ta vẫn hướng rõ ràng vào một NATO vững mạnh và một quan hệ đối tác xuyên Đại Tây Dương đáng tin cậy”.

Vụ tranh cãi mới nhất này càng làm nổi bật sự thất vọng dai dẳng của Tổng thống Trump đối với các đối tác Âu Châu vì phần lớn họ đã né tránh xung đột Iran hơn hai tháng sau khi ông ra lệnh không kích lần đầu tiên.

Tổng thống cũng đã đe dọa các quốc gia khác không tuân theo đường lối của ông về Iran - bao gồm cả Anh và Tây Ban Nha - nhưng cho đến nay điều đó vẫn chưa dẫn đến bất kỳ thay đổi nào trong quan hệ quân sự giữa họ.

Mỹ đã xem xét lại quy mô hiện diện của mình ở Âu Châu từ trước nhiệm kỳ tổng thống của Tổng thống Trump, nhưng cho đến nay vẫn cho biết sẽ không thực hiện việc rút quân quy mô lớn, thay vào đó kêu gọi châu lục này tự gánh vác nhiều hơn trách nhiệm quốc phòng và chuyển hướng sang khu vực Á Châu - Thái Bình Dương.

“Nếu họ xem xét nơi nào có thể sử dụng căn cứ của mình hiệu quả nhất ở Âu Châu… tôi không nghĩ đó là điều phi lý,” một nhà ngoại giao cao cấp của NATO, người yêu cầu được giấu tên để có thể phát biểu tự do, cho biết. “Nếu đó là hành động trả thù nhằm trừng phạt các đồng minh… thì đó sẽ không phải là một quyết định khôn ngoan.”

Nhưng bất kỳ sự rút quân đột ngột nào cũng có thể làm suy yếu khả năng phòng thủ của Âu Châu trước Nga vào thời điểm mà người ta ngày càng lo ngại Mạc Tư Khoa có thể tấn công một quốc gia Âu Châu vào cuối thập niên này.

“Điều đó sẽ làm suy yếu thế trận răn đe của NATO vì nó sẽ gửi tín hiệu tới [Tổng thống Nga Vladimir] Putin rằng người Mỹ ngày càng ít quan tâm hơn, rằng Âu Châu ngày càng dễ bị tổn thương”, Gerlinde Niehus, một chuyên gia an ninh và cựu quan chức lâu năm của NATO, cho biết.

Chỉ là lời nói xuông trước bàn phím computer, chứ không phải hành động

Bất chấp lời đe dọa của Tổng thống Trump, việc rút quân sẽ không dễ dàng.

Hiện có khoảng 36.000 binh sĩ Mỹ đóng quân tại Đức, chiếm khoảng một nửa tổng số quân đội Mỹ hiện diện tại Âu Châu. Quốc gia này là nơi đặt hàng chục căn cứ quân sự của Mỹ, bao gồm các bộ chỉ huy cao cấp nhất của Mỹ tại Âu Châu và Phi Châu, và cũng sở hữu các khí tài quân sự quan trọng, trong đó có bom hạt nhân B-61.

Trong nhiệm kỳ đầu tiên, Tổng thống Trump đã ra lệnh rút 12.000 binh sĩ Mỹ khỏi Đức, nhưng ông không thể hoàn thành việc này trước khi Tổng thống Joe Biden nhậm chức.

Về lý thuyết, “không có trở ngại pháp lý hay chính trị đáng kể nào” ngăn cản ông ấy rút quân khỏi Đức một lần nữa, theo Jennifer Kavanagh, giám đốc phân tích quân sự tại viện nghiên cứu Defense Priorities, do “quyền lực rất hạn chế” mà Quốc hội Mỹ có đối với các vấn đề quân sự.

Giới hạn cụ thể duy nhất là một đạo luật năm 2025 ngăn cản tổng thống duy trì ít hơn 76.000 quân ở Âu Châu. Với tối đa 85.000 binh sĩ trên lục địa, điều đó có nghĩa là, theo luật định, số lượng binh sĩ tối đa có thể rút khỏi Âu Châu là 9.000 người.

Nhưng ngay cả việc đó cũng sẽ mất “ít nhất bốn năm” và có thể tiêu tốn “hàng trăm tỷ” đô la khi tính cả các chi phí gián tiếp, theo lời tướng Mark Hertling đã nghỉ hưu, cựu chỉ huy trưởng Lục quân Mỹ tại Âu Châu, người đã giúp quản lý việc rút quân đáng kể của Mỹ từ năm 2003 đến năm 2011.

Ông lập luận rằng điều đó không tính đến những phức tạp và chi phí rộng hơn, bao gồm việc di dời hàng ngàn gia đình binh lính, sa thải công nhân người Đức địa phương, đóng cửa bệnh viện và bỏ hoang các căn cứ mới được nâng cấp.

Ông nói thêm rằng việc rút quân nhanh chóng cũng sẽ “gây thiệt hại nghiêm trọng” cho chiến dịch quân sự của Mỹ tại Iran, do vai trò quan trọng của các căn cứ như Ramstein trong việc phối hợp các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa và vận chuyển nhân lực cũng như thiết bị đến Trung Đông.

Còn nhiều trở ngại thực tế khác trong việc rút quân. “Họ sẽ đi đâu? Bạn cần cơ sở hạ tầng, cần căn cứ, cần nhà ở — những thứ đó không tự nhiên có sẵn ở đâu đó,” Claudia Major, phó chủ tịch cao cấp về an ninh xuyên Đại Tây Dương tại Quỹ German Marshall Fund, cho biết.

Hiện tại, Đức chưa cần lo lắng.

Berlin “đã chuẩn bị” cho khả năng Mỹ rút quân và đang thảo luận vấn đề này “một cách chặt chẽ và trên tinh thần tin tưởng trong tất cả các cơ quan NATO”, Ngoại trưởng Đức Johann Wadephul cho biết hôm thứ Năm.

“Bất chấp một số tuyên bố bốc đồng của tổng thống, tôi vẫn có một mức độ tin tưởng cơ bản vào quan hệ xuyên Đại Tây Dương,” Christoph Schmid, một Dân biểu thuộc đảng Dân chủ Xã hội cầm quyền của Đức, cho biết. “Bạn phải đánh giá chính quyền Mỹ dựa trên hành động hơn là lời nói, đặc biệt là những thứ khua từ bàn phím computer trong lúc nóng giận.”

Ông Donald Trump đã duy trì tần suất đăng bài cực kỳ cao, mà nhiều người cho rằng thể hiện chứng nghiện ngập mạng xã hội.

Truth Social là mạng xã hội do chính ông thành lập vào ngày 20 Tháng Mười, 2021 sau khi các tài khoản trên những mạng xã hội khác của ông bị đóng lại do những tranh cãi và những lời lẽ tục tĩu cũng như các chỉ trích cá nhân.

Tính cho đến nay, trung bình ông đăng khoảng 18 bài mỗi ngày trên mạng xã hội Truth Social, với gần 7.000 bài đăng trong năm qua. Hoạt động của ông thường diễn ra dồn dập vào đêm khuya hoặc sáng sớm, đôi khi vượt quá 150 bài đăng trong một ngày. Những phát hiện chính về thói quen đăng bài: Khối lượng lớn: Trong năm 2025, ông đã đăng 6.168 bài, trung bình 18 bài mỗi ngày. Thời gian cao điểm: Thời gian yêu thích của ông để đăng bài là 6 giờ chiều, và 10 giờ sáng. Ông cũng thường đăng bài với tần suất cao trong và sau nửa đêm.

Ông cũng có khuynh hướng lặp lại liên tục. Vào tháng 12 năm 2025, ông nổi tiếng với việc đăng hơn 160 bài trong một đêm, thường xuyên lặp lại nội dung ngay lập tức. Ông thường tự đăng bài, đôi khi ký tên “DJT”, nhưng các trợ lý như Natalie Harp cũng đăng bài thay mặt ông.

[Politico: Trump’s threat to pull troops out of Germany crashes into reality]

4. Putin ‘trực tiếp giám sát’ việc phát triển vũ khí hạt nhân trong bối cảnh Nga cảnh báo ngày tận thế là ‘khả năng có thật’.

Vladimir Putin “trực tiếp giám sát” việc phát triển vũ khí hạt nhân ở Nga - trong khi chính quyền cảnh báo ngày tận thế là “một khả năng có thật”.

Ông Alexei Likhachev, nhà lãnh đạo Tập đoàn Năng lượng Nguyên tử Nga, đã tiết lộ sự tham gia trực tiếp của nhà độc tài vào các hoạt động của tập đoàn này.

Likhachev nói: “Lá chắn hạt nhân của chúng ta, thanh kiếm hạt nhân của chúng ta – vẫn là nhiệm vụ trọng yếu của chúng ta.”

“ Tổng thống Liên bang Nga Putin đích thân giám sát việc chế tạo vũ khí dựa trên các nguyên lý vật lý mới và việc duy trì khả năng chiến đấu của các giải pháp hiện có.”

Thông tin này được tiết lộ khi các tay sai của Putin bị bắt quả tang đang tranh cãi về việc liệu họ có kế hoạch phóng hỏa tiễn hạt nhân vào kẻ thù hay không.

Dmitry Medvedev, một người thân cận của ông ta và là cựu tổng thống Nga, đã đe dọa về “khả năng thực sự” xảy ra “ngày tận thế hạt nhân”.

Medvedev nói: “Xung đột của chúng ta với thế giới phương Tây ngày nay mang tính chất sống còn.”

“Và, thật không may, tôi không ảo tưởng về những gì sẽ xảy ra tiếp theo.”

Tuy nhiên, Andrey Belousov, đại sứ đặc mệnh toàn quyền tại Bộ Ngoại giao Nga, đã bác bỏ những cáo buộc này.

Ông Belousov nói: “Chúng tôi cho rằng cần phải bác bỏ những suy đoán vô căn cứ rằng Nga được tường trình đang cân nhắc khả năng sử dụng vũ khí hạt nhân ở Ukraine hoặc đe dọa sử dụng chúng.”

Ông khẳng định Mạc Tư Khoa đang tích cực làm việc để “ngăn chặn bất kỳ cuộc đối đầu quân sự nào” giữa các đối thủ hạt nhân.

“Nga không muốn leo thang căng thẳng. Việc vũ khí hạt nhân không bao giờ được sử dụng là lợi ích của chúng tôi.”

Trong khi đó, Ukraine thách thức Mạc Tư Khoa làm rõ ý định của mình về việc sử dụng vũ khí hạt nhân.

Đại tá Pavlo Yelizarov, Tư Lệnh quân đoàn 3 Ukraine nói : “Nếu chúng ta tăng cường hiệu quả và gây ra nhiều thiệt hại hơn, và họ rơi vào tình trạng suy sụp tinh thần ở tiền tuyến, tôi không loại trừ khả năng phản công.”

“Chúng tôi có thể giữ phòng tuyến trên một số tuyến nhất định. Câu hỏi đặt ra là liệu họ có sử dụng vũ khí hạt nhân chiến thuật hay không. Đây là một vấn đề quốc tế, và sẽ tốt hơn nếu họ công khai thảo luận về nó.”

Động thái này diễn ra sau khi Nga đưa ra “lời cảnh báo cuối cùng” trắng trợn tới bốn quốc gia NATO về các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine - làm dấy lên lo ngại về một cuộc Chiến tranh Thế giới thứ ba.

Điện Cẩm Linh cáo buộc các nước NATO cho phép máy bay điều khiển từ xa của Ukraine bay qua lãnh thổ của họ để tấn công các mục tiêu cảng dầu quan trọng gần St Petersburg.

Trong một lời cảnh báo rợn người, Thư ký Hội đồng An ninh của Vladimir Putin, Sergei Shoigu, đã đe dọa tiến hành các cuộc tấn công quân sự chống lại Phần Lan, Estonia, Latvia và Lithuania.

Cả bốn quốc gia – nằm trong phạm vi bảo hộ phòng thủ tập thể theo Điều 5 của NATO – đều phủ nhận việc cho phép Ukraine sử dụng không phận của họ.

Dân biểu cứng rắn Andrei Kolesnik cho biết ông Shoigu đang đưa ra lời cảnh báo “cuối cùng”, với thẩm quyền của Putin. Các quốc gia Baltic không nên mắc “sai lầm” là hành động “một cách trắng trợn” chống lại Nga, ông ta nói.

[The Sun: Putin ‘personally overseeing’ nuclear weapon development as Russia warns apocalypse is a ‘real possibility’]

5. Thủ tướng Ba Lan lên án sự ‘tan rã’ của NATO trong khi Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ sẽ tiếp tục giảm sự hiện diện của quân đội tại Âu Châu.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk ngày 2 tháng 5 đã lên án sự “tan rã” của NATO từ bên trong khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục giảm quân số Mỹ đóng tại Âu Châu.

“Mối đe dọa lớn nhất đối với cộng đồng xuyên Đại Tây Dương không phải là kẻ thù bên ngoài, mà là sự tan rã liên tục của liên minh chúng ta. Tất cả chúng ta phải làm mọi điều cần thiết để đảo ngược xu hướng tai hại này”, Thủ tướng Tusk nói.

Ngày 1 tháng 5, Bộ Quốc phòng Mỹ thông báo Tòa Bạch Ốc sẽ rút khoảng 5.000 binh sĩ khỏi Đức trong bối cảnh căng thẳng leo thang giữa Washington và Berlin liên quan đến cuộc chiến của Mỹ với Iran.

“Chúng ta sẽ cắt giảm mạnh, và chúng ta sẽ cắt giảm nhiều hơn 5.000 người,” Tổng thống Trump nói vào ngày 2 tháng 5 bên ngoài chuyên cơ Air Force One khi được hỏi lý do Mỹ rút quân khỏi Đức, mà không giải thích quyết định này.

Ngày 29 tháng 4, nhà lãnh đạo Mỹ cho biết mặc dù Washington “không cần” sự hỗ trợ trong cuộc chiến với Iran, nhưng ông “rất thất vọng” vì các đồng minh đã không giúp đỡ.

Quan hệ giữa chính quyền Tòa Bạch Ốc hiện tại và Âu Châu đã trở nên căng thẳng trong những tháng gần đây do các mối đe dọa của Mỹ về việc sáp nhập Greenland và các mức thuế quan của Mỹ. Quan hệ xuyên Đại Tây Dương lại đối mặt với áp lực mới sau các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran.

Trong một cuộc phỏng vấn với tờ Telegraph vào tháng 4, Tổng thống Trump nói rằng ông đang cân nhắc nghiêm chỉnh việc rút Mỹ khỏi NATO.

Khi được hỏi liệu ông có xem xét lại việc Mỹ gia nhập liên minh sau chiến tranh hay không, Tổng thống Trump nói, “Ồ vâng, tôi nghĩ việc đó không cần xem xét lại nữa. Tôi chưa bao giờ bị NATO thuyết phục.”

[Kyiv Independent: Poland's prime minister condemns NATO 'disintegration' as Trump says US will further reduce troop presence in Europe]

6. Tổng thống Trump cho biết Mỹ sẽ cắt giảm quân số tại Đức “nhiều hơn con số 5.000”.

Tổng thống Trump hôm thứ Bảy cho biết việc Ngũ Giác Đài rút quân Mỹ khỏi Đức sẽ quy mô lớn hơn nhiều so với dự kiến chỉ hai ngày trước đó.

“Chúng ta sẽ cắt giảm mạnh. Và chúng ta sẽ cắt giảm nhiều hơn 5.000 người,” Tổng thống Trump nói với các phóng viên ở Florida. Ngũ Giác Đài hôm thứ Sáu thông báo sẽ rút 5.000 binh sĩ Mỹ khỏi Đức trong năm tới.

Những phát ngôn mới nhất của Tổng thống Trump đã làm leo thang tranh chấp với Thủ tướng Đức Friedrich Merz, người tuần trước cho rằng Washington đang bị Iran “làm nhục”.

Trong khi đó, tại Ba Lan, Thủ tướng Donald Tusk cảnh báo động tác này chỉ làm hài lòng Putin và khích lệ ông ta tấn công các quốc gia NATO. “Nó không phục vụ lợi ích của Hoa Kỳ và để lại các hậu quả khó lường,” ông cảnh báo.

Trước đó vào thứ Bảy, Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius đã tìm cách giảm nhẹ tác động của quyết định thu hẹp sự hiện diện quân sự của Washington tại nước này, cho rằng động thái này đã được dự đoán trước và dùng nó để nhấn mạnh sự cần thiết của Âu Châu trong việc tự chịu trách nhiệm nhiều hơn về an ninh của mình.

NATO cho biết họ đang “làm việc với Mỹ để hiểu rõ chi tiết” về quyết định rút quân của Ngũ Giác Đài. Phát ngôn viên NATO Allison Hart cho biết trong một tuyên bố rằng động thái này “nhấn mạnh sự cần thiết của việc Âu Châu phải đầu tư nhiều hơn vào quốc phòng”.

Phát ngôn nhân Ngũ Giác Đài Sean Parnell cho biết trong một tuyên bố hôm thứ Sáu rằng Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth đã ra lệnh rút quân để đáp lại “tình hình thực tế” sau khi xem xét việc tăng cường quân số của Mỹ ở Âu Châu. Việc cắt giảm này vẫn sẽ để lại khoảng 33.000 binh sĩ Mỹ tại Đức.

Tại Quốc hội Mỹ, các lãnh đạo đảng Cộng hòa của Ủy ban Quân sự Hạ viện và Thượng viện hôm thứ Bảy cho biết họ “rất lo ngại” về việc Mỹ rút quân khỏi Đức. Họ cũng nhấn mạnh rằng những thay đổi “đáng kể” đối với lập trường của Mỹ ở Âu Châu đòi hỏi “một quá trình xem xét kỹ lưỡng”, theo một tuyên bố chung.

Trong tuyên bố của mình, các chủ tịch ủy ban, Thượng Nghị Sĩ Roger Wicker và Dân biểu Mike Rogers cho biết: “Đức đã đáp lại lời kêu gọi chia sẻ gánh nặng lớn hơn của Tổng thống Trump, tăng đáng kể chi tiêu quốc phòng và cung cấp quyền tiếp cận, căn cứ và không phận thuận lợi cho lực lượng Mỹ hỗ trợ Chiến dịch Epic Fury.”

Wicker và Rogers cho biết trong tuyên bố rằng việc “giảm sớm” sự hiện diện quân sự của Mỹ ở Âu Châu “gửi đi tín hiệu sai” tới Putin.

Tổng thống Trump, người đã nhiều lần phàn nàn rằng các nước NATO đã không hỗ trợ trong các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran, đã cảnh báo trong nhiều tháng rằng Mỹ sẽ rút quân khỏi Âu Châu.

Tuần trước, Tổng thống Trump đe dọa rút quân Mỹ khỏi Tây Ban Nha và Ý. Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez và lãnh đạo Ý Giorgia Meloni, giống như Thủ tướng Đức Merz, đều đặc biệt chỉ trích cuộc chiến chống Iran.

Phát biểu với các phóng viên tại Phòng Bầu dục hôm thứ Năm, Tổng thống Trump nói rằng ông “có thể” sẽ rút quân khỏi Ý và Tây Ban Nha. Ông nói Ý “không hề giúp đỡ chúng tôi” và cáo buộc Tây Ban Nha “hoàn toàn tồi tệ”.

Đầu năm nay, Ngũ Giác Đài đã hoàn tất việc xem xét lại bố trí quân sự của Mỹ trên toàn cầu. Báo cáo đó không kêu gọi rút quân quy mô lớn khỏi Âu Châu, nhưng cam kết sẽ phân bổ thêm nguồn lực quân sự cho các khu vực khác và để các chính phủ Âu Châu tự chịu trách nhiệm về an ninh.

[Politico: US to cut troop presence in Germany ‘a lot further than 5,000,’ Trump says]

7. NATO điều động máy bay chiến đấu khi máy bay điều khiển từ xa của Nga xâm phạm không phận.

Lực lượng không quân NATO đã phải điều động sau khi máy bay điều khiển từ xa của Nga tiếp cận không phận liên minh trong các cuộc tấn công đêm qua gần Ukraine, trong đó một máy bay điều khiển từ xa đã xâm nhập không phận trong thời gian ngắn và kích hoạt cảnh báo an ninh.

Hai máy bay chiến đấu F-16 của Rumani đã cất cánh vào khoảng 2 giờ sáng giờ địa phương ngày thứ Bảy, 2 tháng 5, từ Căn cứ Không quân số 86 ở Fetești sau khi máy bay điều khiển từ xa của Nga tiếp cận không phận NATO, khiến chính quyền phải ban hành cảnh báo khẩn cấp RO-Alert ở phía bắc hạt Tulcea, theo Bộ Quốc phòng Rumani.

Vụ việc này nhấn mạnh cuộc chiến của Nga ở Ukraine đang tiếp tục lan sang lãnh thổ NATO, làm tăng nguy cơ leo thang do tính toán sai lầm hơn là do chủ ý.

Cư dân ở phía bắc hạt Tulcea đã được đặt trong tình trạng báo động, trong khi lực lượng Rumani phối hợp chặt chẽ với các đồng minh NATO và nâng cao khả năng phòng không.

Hoạt động của máy bay điều khiển từ xa Nga gần biên giới NATO đã trở thành một đặc điểm thường xuyên của cuộc chiến, buộc các thành viên liên minh phải liên tục đáp trả bằng các biện pháp phòng thủ.

Mỗi sự việc đều thử thách khả năng kiểm soát không phận của NATO và làm tăng nguy cơ tính toán sai lầm, đặc biệt là khi bất kỳ cuộc tấn công nào vào một quốc gia thành viên, trong trường hợp cực đoan, đều có thể kích hoạt Điều 5 của hiệp ước thành lập NATO, trong đó coi một cuộc tấn công vào một đồng minh là một cuộc tấn công vào tất cả các đồng minh.

Bộ Quốc phòng Rumani cho biết lực lượng Nga đã tiến hành các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa vào đêm qua nhằm vào các mục tiêu dân sự và cơ sở hạ tầng của Ukraine gần biên giới sông Danube với Rumani.

“Bộ Quốc phòng thông báo kịp thời về tình hình phát sinh từ các cuộc tấn công, đồng thời duy trì liên lạc thường xuyên với họ”, bộ này cho biết.

Hệ thống radar quân sự đã theo dõi một nhóm 20 máy bay điều khiển từ xa của Liên bang Nga hoạt động gần không phận NATO, di chuyển về phía khu vực Ismail, Ukraine, trong đó một số đối tượng được xác nhận đã xâm phạm lãnh thổ Rumani.

Để đề phòng, các máy bay chiến đấu của NATO được giao cho lực lượng không quân Rumani đã được điều động khẩn cấp.

Ngay sau đó, Trung tâm Chỉ huy Quân sự Quốc gia Rumani đã thông báo cho Tổng Thanh tra Tình trạng Khẩn cấp, kích hoạt các biện pháp cảnh báo đối với người dân ở phía bắc Quận Tulcea.

Một thông báo RO-Alert đã được phát đi lúc 02:03 để cảnh báo cư dân về nguy hiểm tiềm tàng.

Theo các quan chức quốc phòng, radar mặt đất sau đó đã xác nhận một máy bay điều khiển từ xa đã xâm nhập không phận Rumani trong khu vực Chilia trước khi tiếp tục hành trình hướng về Ismail. Sau đó, người ta báo cáo có các vụ nổ ở phía Ukraine bên kia sông Danube.

Báo động trên không đã được dỡ bỏ lúc 02:50. Giới chức quốc phòng Rumani cho biết các đơn vị quân sự đồng minh đã được thông báo kịp thời trong suốt sự việc và vẫn duy trì liên lạc thường xuyên khi tình hình tiếp tục được theo dõi.

Mô hình leo thang căng thẳng dọc sườn phía Đông của NATO

Vụ việc mới nhất này diễn ra sau một đợt leo thang tương tự hồi tuần trước, khi NATO điều động máy bay chiến đấu sau khi Nga tiến hành cuộc tấn công đổ bộ đường không vào Ukraine gần biên giới Ba Lan và Rumani.

Trong sự kiện đó, chính quyền Ba Lan xác nhận rằng hoạt động quân sự của Nga đã dẫn đến việc phóng máy bay của Ba Lan và các đồng minh, cùng với các hệ thống cảnh báo sớm và hệ thống phòng không mặt đất.

Các quan chức mô tả những hành động đó là mang tính phòng ngừa, nhằm bảo đảm an ninh không phận gần các khu vực được tường trình có nguy cơ cao nhất.

Cả hai sự kiện liên tiếp này phản ánh áp lực ngày càng gia tăng dọc theo biên giới phía đông của NATO, nơi các hoạt động của Nga ở Ukraine liên tục buộc các lực lượng đồng minh phải nhanh chóng chuyển sang thế phòng thủ.

Các quan chức Rumani và Ba Lan cho biết các đơn vị phòng không vẫn sẵn sàng phản ứng ngay lập tức nếu có thêm mối đe dọa nào xuất hiện.

Các đồng minh NATO tiếp tục theo dõi sát sao khu vực này, phát đi tín hiệu rằng bất kỳ hành vi vi phạm không phận nào trong tương lai sẽ bị đáp trả bằng hành động phòng thủ nhanh chóng.

[Newsweek: NATO Scrambles Fighter Jets As Russian Drones Breach Airspace]

8. Ukraine ném bom các máy bay chiến đấu công nghệ cao của Nga ở độ sâu hơn 1.000 dặm bên trong lãnh thổ của Putin, trong một động thái “đầu tiên trong chiến tranh”.

Máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã tấn công dữ dội một số máy bay chiến đấu công nghệ cao ở độ sâu hơn 1.000 dặm bên trong lãnh thổ Nga - giáng một đòn chí mạng vào phi đội máy bay chiến đấu đang suy yếu của Vladimir Putin.

Đây là một trong những cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa sâu rộng nhất trong cuộc chiến tranh tàn khốc và diễn ra sau hàng loạt các cuộc tấn công chết người vào các địa điểm quân sự trọng yếu của Điện Cẩm Linh - bao gồm cả kế hoạch đầy mưu lược mang tên Chiến dịch Mạng Nhện.

Trong một động thái mới, Kyiv tuyên bố đã sử dụng máy bay điều khiển từ xa để tấn công các máy bay chiến đấu tàng hình Su-57 và máy bay ném bom Su-34 tại căn cứ không quân Shagol ở vùng Chelyabinsk – cách lãnh thổ Nga 1.060 dặm.

Hai chiếc máy bay phản lực hiện đại này có giá trị lần lượt khoảng 30 triệu bảng và 27 triệu bảng, trong khi tình báo Ukraine vẫn đang đánh giá mức độ thiệt hại.

Các cuộc tấn công nhằm vào những máy bay chiến đấu hiện đại nhất của Putin – được cất giữ ở vùng núi Ural xa xôi – được ghi nhận là một bước đi chưa từng có đối với Kyiv.

Mạc Tư Khoa vẫn chưa đưa ra bình luận nào về những thiệt hại này, trong khi thống đốc khu vực Alexey Teksler bác bỏ vụ việc, cho rằng đó là một “âm mưu tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa” đã bị “ngăn chặn”. Ông Teksler cũng tuyên bố không có thương vong hay thiệt hại nào. Nhưng Nga vốn nổi tiếng với việc nói dối về thiệt hại đối với kho vũ khí quân sự của mình.

Một số bài đăng trên mạng xã hội địa phương cho biết máy bay điều khiển từ xa đã bay lượn trên các khu dân cư vào lúc rạng sáng.

Sau đó, những tiếng nổ long trời lở đất vang lên gần Trường Huấn luyện Phi công Hàng không Quân sự Cao cấp Chelyabinsk, một trung tâm huấn luyện quan trọng dành cho các phi công điều khiển máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn tầm xa của Nga.

Thông tin về thiệt hại đã được lan truyền trên mạng, một người viết rằng vụ tấn công “thực sự đáng sợ”. Cư dân kể lại rằng cửa sổ rung lắc, còi báo động xe hơi hú vang và khói bốc lên nghi ngút từ phi trường. Theo báo cáo, các nhà chứa máy bay và cơ sở huấn luyện của trường đã bị hư hại, các bệnh viện phải chuyển sang chế độ cấp cứu.

Sự việc xảy ra sau khi một loạt máy bay điều khiển từ xa của Ukraine biến khu nghỉ dưỡng ven biển của Nga thành “Costa del Hell” khi “mưa dầu” độc hại trút xuống gần khu đất của Putin.

Kyiv đã cho nổ hai nhà máy lọc dầu lớn ở thị trấn nghỉ dưỡng Tuapse của Nga, khiến khu vực này ngập trong dầu, lửa và khói đen độc hại. Khói độc từ “vùng thảm họa” thậm chí có thể làm ô nhiễm cả nơi ở của Putin, một cung điện trị giá 1 tỷ bảng Anh chỉ cách điểm nóng ven biển bị ảnh hưởng 47 dặm.

Nhà máy lọc dầu Tuapse đã tạm ngừng hoạt động sau khi máy bay điều khiển từ xa của Ukraine ném bom dữ dội vào nhà máy vào ngày 16 tháng 4, và một số ngày sau đó.

Các đám cháy tại kho chứa dầu đã bùng phát suốt ba ngày và mưa dầu đang phủ lên nhà cửa, xe cộ và đường phố một lớp cặn đen, nhớp nháp. Cư dân sống gần khu vực bị oanh tạc mô tả khung cảnh lúc đó như ngày tận thế.

Một người phụ nữ đến từ làng Krivenkovskoye, cách Tuapse 25km về phía tây bắc — theo hướng cung điện của Putin — nói: “Giờ đây dầu mỏ có ở khắp mọi nơi.”

“Vũng nước đen ngòm vì dầu, đường sá ngập trong dầu… tình trạng tồi tệ đến mức tôi chưa từng thấy cảnh tượng nào như vậy.”

Năm ngoái, lực lượng Ukraine đã phát động cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa tàn khốc nhất từ trước đến nay vào các phi trường trong Chiến dịch Mạng Nhện.

Chiến dịch tài tình này đã gây thiệt hại 7 tỷ đô la và khiến phi đội máy bay ném bom quý giá của Putin bị tan tác.

Những bức ảnh vệ tinh tuyệt đẹp cho thấy những mảng đất cháy xém, nơi từng có những chiếc máy bay phản lực quý giá của Nga nằm lại. Các mảnh vỡ đã được dọn dẹp vội vàng – có lẽ là để che giấu mức độ tàn phá. Ở những nơi khác, xác máy bay chiến đấu bị nổ tung vẫn còn nằm rải rác trên đường băng, với các mảnh vỡ vương vãi khắp nơi.

Kế hoạch tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa bí mật – được lên kế hoạch trong 18 tháng – nhắm vào bốn phi trường nằm sâu bên trong lãnh thổ Nga, gợi nhớ đến những cuộc đột kích táo bạo nhất trong Thế chiến thứ hai đã xoay chuyển cục diện chống lại quân Đức Quốc xã.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy đã giám sát chiến dịch và nói: “Thật sự rất hài lòng khi điều mà tôi đã cho phép cách đây một năm rưỡi đã thành hiện thực và tước đi của Nga hơn bốn mươi đơn vị không quân chiến lược. Chúng tôi sẽ tiếp tục công việc này.”

Hạm đội máy bay ném bom hủy diệt của Putin đã bị tê liệt với 41 chiếc – một phần ba tổng số – trong số những chiếc máy bay quý giá nhất của ông nằm ngổn ngang trên đường băng.

Ukraine cho biết cuộc tấn công bất ngờ này gây thiệt hại cho Nga lên tới 7 tỷ đô la (5,2 tỷ bảng Anh) – chỉ bằng 117 máy bay điều khiển từ xa giá rẻ.

[The Sun: Ukraine bombs high-tech Russian warplanes more than 1,000miles deep inside Putin’s territory in ‘war first’]

9. Tàu chở hàng bị tấn công gần eo biển Hormuz: Những điều cần biết

Theo hãng tin AP dẫn lời Trung tâm Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh, gọi tắt là UKMTO, một tàu chở hàng thương mại đang di chuyển gần eo biển Hormuz cho biết họ đã bị tấn công vào sáng sớm Chúa Nhật, làm leo thang căng thẳng tại một trong những điểm nghẽn hàng hải nhạy cảm nhất thế giới trong bối cảnh các nhà đàm phán Mỹ và Iran đang nỗ lực duy trì các cuộc đàm phán ngừng bắn giữa cuộc chiến tranh Iran.

Eo biển Hormuz là tuyến đường vận chuyển hẹp, nơi khoảng một phần năm lượng dầu mỏ của thế giới đi qua. Bất kỳ cuộc tấn công nào vào hoạt động vận tải thương mại tại đây đều đe dọa thị trường năng lượng toàn cầu, tỷ lệ bảo hiểm và sự ổn định của thương mại hàng hải.

Hiện chưa có tổ chức nào nhận trách nhiệm về vụ tấn công này, đây là vụ tấn công đầu tiên được báo cáo trong khu vực kể từ ngày 22 tháng 4, khi một tàu chở hàng báo cáo bị bắn, theo UKMTO.

Theo UKMTO, con tàu không rõ danh tính, đang di chuyển về phía bắc ngoài khơi Sirik, Iran, đã bị “nhiều tàu nhỏ” tấn công hôm Chúa Nhật. Toàn bộ thủy thủ đoàn đều an toàn và con tàu vẫn hoạt động bình thường.

Các tàu tuần tra của Iran nhỏ và khó phát hiện, và đã tấn công một số tàu thuyền trong khu vực. Tháng trước, Tổng thống Trump đã ra lệnh cho quân đội “bắn hạ” các tàu nhỏ của Iran khi chúng rải thủy lôi trong eo biển.

Theo AP đưa tin, các hãng thông tấn bán chính thức Fars và Tabnak của Iran đã đưa tin Iran phủ nhận vụ tấn công và cho biết một tàu đi ngang qua đã bị chặn lại để kiểm tra giấy tờ như một phần của hoạt động giám sát.

Mức độ đe dọa trong khu vực vẫn ở mức nghiêm trọng do Iran đã hạn chế hiệu quả giao thông qua eo biển bằng cách tấn công hoặc đe dọa các tàu thuyền trong những tuần gần đây.

Theo hãng tin AP, các quan chức Iran đã nhiều lần khẳng định quyền kiểm soát eo biển và nhấn mạnh rằng các tàu không liên quan đến Mỹ hoặc Israel chỉ được phép đi qua nếu trả phí quá cảnh – một lập trường thách thức các chuẩn mực quốc tế lâu đời bảo đảm tự do hàng hải.

Vụ việc mới nhất diễn ra khi Tehran cho biết họ đang xem xét phản hồi mới nhất của Washington đối với đề xuất chấm dứt chiến tranh, đồng thời nhấn mạnh rằng các cuộc đàm phán không liên quan đến vấn đề hạt nhân, nhưng bao gồm việc chấm dứt lệnh phong tỏa của quân đội Mỹ đối với các cảng của Iran. Tổng thống Trump hôm thứ Bảy cho biết ông đang xem xét đề xuất này nhưng bày tỏ nghi ngờ liệu nó có dẫn đến một thỏa thuận hay không, nói rằng Tehran “vẫn chưa trả một cái giá đủ lớn”.

Trong khi đó, các nhà khai thác thương mại đã chuyển hướng hàng chục tàu chở dầu và tàu container để tránh eo biển, viện dẫn lý do phí bảo hiểm tăng cao và nguy cơ tính toán sai giữa lực lượng hải quân Mỹ và Iran.

Các nhà phân tích vận tải biển lưu ý rằng ngay cả một cuộc tấn công đơn lẻ cũng có thể gây ra hậu quả to lớn. Các công ty vận tải thường phản ứng bằng cách giảm tốc độ vận chuyển, chuyển hướng tàu hoặc tạm dừng hoạt động hoàn toàn - những quyết định này tạo ra hiệu ứng lan tỏa khắp chuỗi cung ứng toàn cầu. Các nhà giao dịch năng lượng đã chuẩn bị sẵn sàng cho sự biến động sau nhiều lần đóng cửa và hạn chế tại eo biển Hormuz hồi đầu chiến tranh.

Ngày 28 tháng 2, Mỹ và Israel đã tấn công vào các mục tiêu quân sự quan trọng ở Iran và sát hại Lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei cùng các lãnh đạo chính phủ khác. Iran đã đáp trả bằng cách phóng hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa nhắm vào Israel và một số quốc gia Ả Rập vùng Vịnh có quân đội Mỹ đóng quân.

Đầu tháng 3, Iran bắt đầu hạn chế hoặc đóng cửa hoàn toàn eo biển Hormuz một cách gián đoạn để trả đũa cho điều mà nước này gọi là vi phạm chủ quyền. Mỗi lần đóng cửa hoặc đe dọa đóng cửa đều khiến thị trường năng lượng toàn cầu hỗn loạn, buộc các tàu chở dầu phải chuyển hướng và đẩy giá nhiên liệu trên toàn thế giới tăng cao.

Trong suốt tháng 3 và tháng 4, eo biển này trở thành tâm điểm của cuộc xung đột. Iran đã đóng cửa eo biển nhiều lần để đáp trả các hoạt động của Israel tại Li Băng chống lại Hezbollah, các hoạt động hải quân của Mỹ và các cuộc tấn công vào đảo Kharg, trong khi Washington và các quốc gia vùng Vịnh tăng cường tuần tra để duy trì giao thông thương mại.

Những sự gián đoạn liên tiếp đã khiến thị trường dầu mỏ toàn cầu rơi vào tình trạng bất ổn, ngay cả những sự việc ngừng hoạt động ngắn ngủi cũng dẫn đến giá xăng và dầu diesel tăng cao trên khắp nước Mỹ.

Các chuyên gia an ninh hàng hải cảnh báo rằng nhiều sự việc có thể xảy ra chừng nào chiến tranh còn tiếp diễn và các nhóm ủy nhiệm còn hoạt động tương đối tự chủ. Bất kỳ sự leo thang nào nữa gần eo biển đều có thể gây ra những gián đoạn rộng hơn đối với dòng chảy dầu toàn cầu, làm tăng thêm áp lực lên thị trường nhiên liệu vốn đã căng thẳng do xung đột.

[Newsweek: Cargo Ship Attacked Near Strait of Hormuz: What to Know]