Theo tin Tòa Thánh, Thứ Năm, ngày 16 tháng 4 năm 2026, Đức Leo XIV đã đáp máy bay từ Yaoundé tới vùng Bamenda, Cameroon để chủ tọa Buổi Gặp Gỡ Vì Hòa Bình. Như đã biết, vùng này của Cameroon nằm dưới sự cai trị của Anh sau Thế chiến I và sau đó được sáp nhập với các vùng lãnh thổ thuộc quyền kiểm soát của Pháp. Tuy nhiên, sự sáp nhập này luôn khiến phần nói tiếng Anh bị gạt ra ngoài lề và bị loại trừ. Và cuối cùng, sự bất mãn của người dân đã biến thành sự phản đối chính trị.



Sau khi các cuộc biểu tình quy mô lớn bị đàn áp dã man vào năm 2016, xung đột vũ trang đã nổ ra. Năm 2017, những người ly khai tuyên bố thành lập Cộng hòa Liên bang Ambazonia, một quốc gia không được quốc tế công nhận và là nguồn gốc gây chia rẽ giữa các nhóm khác nhau.

Xung đột đã gây ra hàng ngàn cái chết, phá hủy hàng trăm ngôi làng và khiến hơn một triệu người phải di dời ở nước láng giềng Nigeria. Ít nhất 500,000 người vẫn đang phải di dời trong nước. Trong gần năm năm, các trường học đã đóng cửa, và khoảng 700,000 trẻ em không được đến trường. Các tòa nhà và cơ sở hạ tầng bị phá hủy.

Gần đây hơn, một số con đường và sân bay đã được sửa chữa và mở cửa trở lại sau nhiều năm, đặc biệt là cho chuyến thăm của Giáo hoàng. Tình hình hiện tại đã dịu bớt, nhưng chưa hoàn toàn yên bình, vẫn còn một số nhóm từ chối từ bỏ đấu tranh vũ trang và nhiều nhóm lợi dụng tình trạng bất ổn để tham gia vào các hành vi tội phạm, bao gồm cả bắt cóc.

Trong bài phát biểu chào đón Đức Thánh Cha, Tổng Giám mục Andrew Nkea Fuanya của Bamenda đã chỉ ra rằng, các lãnh đạo truyền thống đang chờ đón ngài tại nhà thờ chính tòa trong một bầu không khí rất long trọng và cảm động, cùng với các anh chị em từ các Giáo hội Tin Lành, các tín hữu Hồi giáo, các linh mục, tu sĩ, giáo lý viên, chủng sinh và các tín hữu giáo dân, tất cả đều đã trải qua cuộc khủng hoảng trong khu vực.

“Thưa Đức Thánh Cha, ngài đã đến thăm chúng con vào thời điểm mà người dân của giáo tỉnh này […] cần sự hiện diện và an ủi của ngài nhất,” Tổng Giám mục Fuanya nói.

“Chúng con đã chứng kiến ​​rất nhiều đau khổ trong tám năm qua. Nhiều người dân của chúng con đã phải chịu đựng rất nhiều từ một tình huống mà họ không tạo ra. Hàng ngàn người hoặc là phải di tản trong nước hoặc là phải chạy trốn với tư cách là người tị nạn,” ngài nói thêm.

“Các doanh nghiệp bị đóng cửa và trong khoảng bốn năm, con cái chúng con không được phép đến trường. Trẻ em bị lợi dụng làm con tin chính trị.” Hơn nữa, “Nhiều linh mục, tu sĩ và giám mục của giáo tỉnh này đã bị quấy rối, đánh đập, bắt cóc hoặc thậm chí bị giết trong cuộc xung đột này. Tuy nhiên, Giáo hội vẫn tiếp tục mang Tin Mừng như ngọn đèn hy vọng giữa một dân tộc bị tổn thương.”

Sau đây là nguyên văn diễn từ của Đức Leo trong cuộc gặp dỡ đầy xúc động này:

_____________________________

Anh chị em thân mến,

Tôi rất vui mừng được ở cùng anh chị em trong khu vực đã chịu nhiều đau khổ này. Như những lời chứng của anh chị em vừa chứng minh, kinh nghiệm sống về sự đau khổ của cộng đồng anh chị em chỉ càng củng cố thêm niềm tin của anh chị em rằng Thiên Chúa không bao giờ bỏ rơi chúng ta! Trong Thiên Chúa, trong bình an của Người, chúng ta luôn có thể bắt đầu lại!

Đức Tổng Giám Mục đã nhắc đến lời tiên tri rằng: “Đôi chân trên núi của sứ giả loan báo hòa bình đẹp đẽ xiết bao!” (I-sai-a 52:7). Ngài đã chào đón tôi bằng những lời này, và giờ tôi muốn đáp lại: Đôi chân của anh chị em cũng thật đẹp, lấm lem bụi bặm từ mảnh đất nhuốm máu nhưng màu mỡ này, nơi bị đối xử tàn tệ nhưng lại trù phú cây cối và hoa quả. Đôi chân của anh chị em đã đưa anh chị em đến tận đây, và bất chấp những khó khăn và trở ngại, chúng vẫn kiên định trên con đường thiện lành. Mong rằng tất cả chúng ta sẽ tiếp tục trên con đường thiện lành dẫn đến hòa bình. Tôi biết ơn những lời chào đón của anh chị em, bởi vì điều đó là sự thật: Tôi đến đây để rao giảng hòa bình. Nhưng tôi nhận thấy chính anh chị em đang rao giảng hòa bình cho tôi, và cho toàn thế giới. Như một người trong số anh chị em đã nhận xét, cuộc khủng hoảng ảnh hưởng đến các vùng này của Cameroon đã đưa cộng đồng Kitô giáo và Hồi giáo xích lại gần nhau hơn bao giờ hết. Thật vậy, các nhà lãnh đạo tôn giáo của anh chị em đã cùng nhau thành lập Phong trào Hòa bình, thông qua đó họ tìm cách làm trung gian hòa giải giữa các bên đối lập.

Tôi ước điều này sẽ xảy ra ở nhiều nơi khác trên thế giới. Chứng nhân của anh chị em, công việc vì hòa bình của anh chị em có thể là một hình mẫu cho toàn thế giới! Chúa Giê-su đã nói với chúng ta: Phúc cho những người kiến tạo hòa bình! Nhưng khốn thay cho những kẻ lợi dụng tôn giáo và chính danh Chúa để phục vụ lợi ích quân sự, kinh tế hoặc chính trị của mình, kéo điều thánh thiêng vào bóng tối và sự ô uế. Phải, anh chị em thân yêu của tôi, những người đói khát công lý, những người nghèo khó, thương xót, hiền lành và trong sạch tâm hồn, những người đã khóc than – anh chị em là ánh sáng của thế giới! (xem Mt 5:3-14). Bamenda, hôm nay bạn là thành phố trên đồi, rạng rỡ trong mắt mọi người! Thưa anh chị em, anh chị em hãy là muối liên tục làm cho mảnh đất này thêm hương vị. Đừng đánh mất hương vị của mình, ngay cả trong những năm tháng sắp tới! Hãy trân trọng tất cả những khoảnh khắc đã cùng nhau chia sẻ trong những thời khắc đau buồn này. Chúng ta hãy trân trọng ngày hôm nay khi chúng ta cùng nhau làm việc vì hòa bình! Hãy như dầu được đổ lên vết thương của anh chị em mình.

Về phương diện này, tôi muốn bày tỏ lòng biết ơn đến tất cả những người, đặc biệt là các nữ tu và giáo dân, những người chăm sóc những người bị tổn thương bởi bạo lực. Đó là một nhiệm vụ khổng lồ mà ngày càng ít người biết đến, và như Sơ Carine đã nhắc nhở chúng ta, nó cũng rất nguy hiểm.

Những kẻ cầm đầu chiến tranh giả vờ không biết rằng chỉ cần một khoảnh khắc để phá hủy, nhưng cả đời người thường không đủ để xây dựng lại. Chúng nhắm mắt làm ngơ trước thực tế rằng hàng tỷ đô la được chi cho việc giết chóc và tàn phá, trong khi các nguồn lực cần thiết cho việc chữa lành, giáo dục và phục hồi lại không hề có. Những kẻ cướp đoạt tài nguyên đất đai của anh chị em thường đầu tư phần lớn lợi nhuận vào vũ khí, do đó duy trì một vòng luẩn quẩn bất ổn và chết chóc không hồi kết thúc. Đó là một thế giới bị đảo lộn, một sự bóc lột công trình sáng tạo của Thiên Chúa mà mọi lương tâm chân chính phải lên án và bác bỏ. Chúng ta phải thực hiện một sự thay đổi hướng đi quyết định — một sự hoán cải thực sự — sẽ dẫn chúng ta đi theo hướng ngược lại, trên một con đường bền vững giàu tình huynh đệ nhân loại. Thế giới đang bị tàn phá bởi một số ít bạo chúa, nhưng nó được giữ vững bởi vô số anh chị em hỗ trợ! Họ là con cháu của Abraham, đông đảo như sao trên trời và hạt cát trên bờ biển. Chúng ta hãy nhìn vào mắt nhau: chúng ta là một dân tộc rộng lớn! Hòa bình không phải là điều chúng ta phải tạo ra: đó là điều chúng ta phải đón nhận bằng cách chấp nhận người láng giềng như anh chị em ruột thịt. Chúng ta không chọn anh chị em của mình: chúng ta chỉ đơn giản là phải chấp nhận lẫn nhau! Chúng ta là một gia đình, cùng chung sống trên một mái nhà: hành tinh tuyệt vời này mà các nền văn hóa cổ thời đã gìn giữ qua hàng thiên niên kỷ.

Lời dạy của Đức Giáo Hoàng Phanxicô trong Tông huấn Evangelii Gaudium đã hiện lên trong tâm trí tôi khi tôi lắng nghe những lời của anh chị em. Ngài viết: “Sứ mệnh của tôi là ở trong trái tim của mọi người không chỉ là một phần của cuộc sống hay một huy hiệu tôi có thể cởi bỏ; nó không phải là điều gì đó ‘thêm vào’ hay chỉ là một khoảnh khắc khác trong cuộc đời. Thay vào đó, đó là điều tôi không thể nhổ bỏ khỏi bản thể của mình mà không hủy hoại chính mình. Tôi là một sứ mệnh trên trái đất này; đó là lý do tại sao tôi ở đây trên thế giới này” (số 273).

Anh chị em Bamenda thân mến, chính với những tình cảm này mà tôi có mặt ở đây hôm nay giữa anh chị em! Chúng ta hãy cùng nhau phụng sự hòa bình! “Chúng ta phải coi mình như được đóng dấu, thậm chí được khắc ghi, bởi sứ mệnh mang ánh sáng, phước lành, sự sống động này, nâng đỡ, chữa lành và giải phóng. Khắp nơi xung quanh chúng ta, chúng ta bắt đầu thấy những y tá có tâm hồn, những giáo viên có tâm hồn, những chính trị gia có tâm hồn, những người đã chọn sâu thẳm trong lòng để ở bên cạnh người khác và vì người khác” (ibid.). Như vậy, vị tiền nhiệm đáng kính của tôi đã kêu gọi chúng ta cùng nhau bước đi, mỗi người theo ơn gọi của riêng mình, mở rộng ranh giới của cộng đồng, bắt đầu bằng những nỗ lực cụ thể ở cấp địa phương, để yêu thương người lân cận, bất kể họ là ai và ở đâu. Anh chị em là những người chứng kiến cuộc cách mạng thầm lặng này! Như vị Imam đã nói, chúng ta hãy tạ ơn Chúa vì cuộc khủng hoảng này đã không biến thành một cuộc chiến tranh tôn giáo, và rằng tất cả chúng ta vẫn đang cố gắng yêu thương lẫn nhau! Chúng ta hãy tiến về phía trước một cách can đảm, không nản lòng, và trên hết, cùng nhau, luôn luôn cùng nhau!

Chúng ta hãy cùng nhau bước đi, trong tình yêu thương, luôn luôn tìm kiếm hòa bình.

[Bên ngoài Nhà thờ:]

Anh chị em thân mến, hôm nay Chúa đã chọn tất cả chúng ta làm những người mang lại hòa bình cho đất nước này! Chúng ta hãy cùng nhau cầu nguyện với Chúa, để hòa bình thực sự ngự trị giữa chúng ta, để khi chúng ta thả những con chim bồ câu trắng này — biểu tượng của hòa bình — thì hòa bình của Chúa sẽ ở cùng tất cả chúng ta, trên mảnh đất này, và giữ gìn sự hiệp nhất của chúng ta trong bình an của Người. Ca ngợi Chúa!