1. Tổng thống Zelenskiy cho biết các tướng bị cách chức Syrskyi và Hnatov sẽ tiếp tục làm cố vấn cho bộ chỉ huy quân đội mới.
Hôm Thứ Sáu, 24 Tháng Bẩy, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy tuyên bố rằng cựu Tổng tư lệnh Oleksandr Syrskyi và cựu Tham mưu trưởng Andrii Hnatov sẽ tiếp tục làm việc cùng với ban lãnh đạo quân đội mới của Ukraine sau khi bị cách chức.
Phát biểu trong cuộc họp báo với Thủ tướng Ireland Micheál Martin, Tổng thống Zelenskiy cho biết tân Tổng tư lệnh Mykhailo Drapatyi sẽ dựa vào kinh nghiệm của những người tiền nhiệm.
"Tướng Syrskyi có kinh nghiệm vô cùng to lớn. Dưới sự chỉ huy của ông ấy đã có rất nhiều chiến dịch chuyên nghiệp", Tổng thống Zelenskiy nói. "Chúng tôi hiểu rất rõ điều này. Đó là lý do tại sao chúng tôi sẽ bảo đảm rằng cả vị đều sẽ tiếp tục có cơ hội cống hiến cho quốc gia."
[Kyiv Independence: Zelensky says dismissed generals Syrskyi, Hnatov will remain to advise new army command]
2. Tổng thống Trump nói với Axios rằng ông đang cân nhắc một cuộc tấn công "lớn hơn bao giờ hết" vào Iran.
Tổng thống Trump hôm thứ Năm cho biết ông đang cân nhắc ra lệnh tấn công Iran "lớn hơn bao giờ hết", theo Axios, tờ báo dẫn lời tổng thống nói rằng ông thấy chế độ Iran "vẫn chưa chịu đủ đau khổ".
"Tôi đang cân nhắc một cuộc tấn công quy mô lớn. Lớn hơn bao giờ hết. Tôi sắp đưa ra quyết định rồi. Chúng tôi đã sẵn sàng cho điều đó," Tổng thống Trump nói với Axios, đồng thời cho biết thêm rằng ông tin các nhà lãnh đạo Iran "muốn đàm phán," nhưng chưa sẵn sàng đạt được thỏa thuận.
"Họ vẫn chưa chịu đủ đau đớn," ông nói với tờ báo.
Hôm thứ Tư, lực lượng Mỹ đã tiến hành đêm tấn công thứ 12 liên tiếp trên khắp Iran, và Tổng thống Trump cảnh báo trong một bài đăng trên mạng xã hội hôm thứ Năm rằng Cộng hòa Hồi giáo Iran và đồng minh Houthi của họ sẽ phải đối mặt với "hình phạt quân sự nặng nề" nếu phiến quân Yemen lặp lại các cuộc tấn công hồi đầu tuần này vào các tàu chở dầu của Ả Rập Xê Út ở Biển Đỏ.
Hãng tin Axios dẫn lời Tổng thống Trump nói rằng Israel sẽ tham gia hành động quân sự của Mỹ "trong vòng hai phút nếu tôi yêu cầu", nhưng "chúng ta không cần ai" để mở rộng các hoạt động chống lại Iran. Ông lưu ý rằng Israel có thể sẽ phải đối mặt với "hậu quả" nếu giúp đỡ các cuộc tấn công.
[CBSNews: Trump tells Axios he's considering a "bigger than ever before" attack on Iran]
3. Cuộc chiến trên không của Tổng thống Trump ở Iran có thể đang đạt đến giới hạn của nó.
Lời đe dọa mới nhất của Tổng thống Trump về việc ném bom cơ sở hạ tầng của Iran khó có thể làm lung lay Tehran — và thay vào đó, nó càng nhấn mạnh những hạn chế của một cuộc chiến tranh trên không đơn thuần.
Chính quyền Trump ngày càng thất vọng trước việc Iran từ chối đầu hàng, khi hai bên leo thang các cuộc tấn công trong tháng qua nhằm giành quyền kiểm soát eo biển Hormuz, một tuyến đường thủy quan trọng đối với nguồn cung năng lượng thế giới. Giờ đây, Tổng thống Trump đã tuyên bố sẽ tấn công "một cây cầu hoặc nhà máy điện" cho mỗi tàu bị tấn công ở Vịnh Ba Tư.
Nhưng sau 5 tháng triển khai chiến dịch không kích quy mô lớn của Mỹ, thỏa thuận ngừng bắn đã tan vỡ, Tehran vẫn chưa từ bỏ các yêu sách của mình đối với eo biển Hormuz, và Ngũ Giác Đài không thể hoàn toàn loại bỏ khả năng phóng máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn của chế độ này - một thực tế được nhấn mạnh bởi cái chết của ba binh sĩ Mỹ vào cuối tuần trước.
Trừ khi chính quyền sẵn sàng nâng cao mức độ căng thẳng một cách mạnh mẽ — có thể bằng cách mở rộng đáng kể danh sách các mục tiêu được chấp nhận hoặc thậm chí triển khai lực lượng mặt đất — chu kỳ tấn công và phản công hiện tại có thể sẽ tiếp tục mà không có một kết thúc rõ ràng hoặc lối thoát nào từ Tòa Bạch Ốc.
"Chúng ta đã thấy rằng khi Mỹ sử dụng vũ lực một cách do dự hoặc từng bước một, điều đó chỉ kéo dài xung đột và làm tăng rủi ro," một cựu sĩ quan quân đội, người cũng như những người khác được phỏng vấn cho bài báo này, cho biết. Ông được giấu tên để có thể nói chuyện thẳng thắn. "Nếu bạn không có mối đe dọa sử dụng vũ lực và không sẵn sàng thực hiện điều đó, bạn sẽ không thể thuyết phục được kẻ thù."
Cho đến nay, chưa có sự tăng cường lực lượng trên bộ nào cho thấy một cuộc đổ bộ đường bộ sắp xảy ra. Tư thế bố trí lực lượng của Mỹ vẫn giữ nguyên như hồi tháng Hai khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích đầu tiên, với việc luân chuyển các phi đội và tàu chiến giữ số lượng binh sĩ trong khu vực ở mức khoảng 50.000 người, một quan chức Mỹ cho biết.
" Hiện tại, Tổng thống đang tập trung vào việc buộc Iran phải trả giá cho những vi phạm Biên bản ghi nhớ và các hành động khủng bố liên tục của họ ở eo biển Hormuz", một quan chức Tòa Bạch Ốc cho biết. "Ngoài ra, Tổng thống sẽ buộc Iran phải bồi thường cho những cái chết gần đây của các binh sĩ Mỹ. Những đòn giáng mạnh mẽ này sẽ tiếp tục cho đến khi Tổng thống quyết định khác, nhưng các cuộc đàm phán giữa hai nước vẫn đang tiếp diễn."
Trong lịch sử, sức mạnh không quân đã thành công trong việc tiêu diệt các mục tiêu cụ thể, nhưng lại tỏ ra kém hiệu quả hơn khi nói đến việc thay đổi chế độ hoặc giành chiến thắng chiến lược trước kẻ thù.
"Tôi nghĩ chúng ta đang hiểu rõ những hạn chế của sức mạnh không quân vì về cơ bản chúng ta đang ở thế bế tắc," Thượng Nghị Sĩ Brian Schatz (Đảng Dân chủ - Hawaii) nói với Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth và Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Tướng Dan Caine, trong một phiên điều trần hôm thứ Ba.
Chính Caine đã thừa nhận trong phiên điều trần rằng "sức mạnh không quân có những giới hạn của nó, và chúng ta luôn phải lưu tâm đến điều đó" khi cố gắng giành được một chiến thắng quân sự.
Và Tehran đã thể hiện sự sẵn sàng chịu đựng các cuộc oanh tạc của Mỹ.
Rachel VanLandingham, một luật sư quân sự đã nghỉ hưu của Không quân, người từng tư vấn cho các chỉ huy quân sự về luật chiến tranh, cho biết rằng "việc mở rộng hoặc tăng cường các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự hơn nữa sẽ không thay đổi ý định của chế độ", đồng thời nói thêm rằng các cuộc tấn công sẽ hợp pháp miễn là có mục đích quân sự nào đó đối với bất kỳ cây cầu hoặc nhà máy điện nào bị tấn công.
Ông VanLandingham cho biết: "Ngay cả khi những cuộc tấn công đang mở rộng sang nhiều mục tiêu cơ sở hạ tầng dân sự hơn là hợp pháp, chúng vẫn không hiệu quả trong việc thuyết phục Tehran từ bỏ".
Cho đến nay, vẫn chưa có dấu hiệu rõ ràng nào cho thấy các quan chức cao cấp của cả hai bên đã bắt đầu một lộ trình cụ thể để tìm cách chấm dứt cuộc xung đột. Thay vào đó, họ đang tìm cách giành lợi thế tối đa trong một cuộc xung đột quy mô tương đối nhỏ.
"Chắc chắn, sức mạnh không quân có thể làm được rất nhiều việc" một mình, cựu chỉ huy Bộ Tư lệnh Trung tâm (đã nghỉ hưu) Tướng Joe Votel nói. Nhưng giới lãnh đạo Iran dường như đã "quyết định rằng việc tiếp tục kiểm soát eo biển Hormuz là đáng giá, và tôi nghĩ họ tin rằng việc duy trì quyền kiểm soát đó đáng để quay lại chiến dịch không kích hạn chế nhưng đang leo thang này."
Một cuộc thăm dò mới của POLITICO cho thấy không chỉ người Iran không tin tưởng, mà còn có sự suy giảm đáng kể về sự ủng hộ từ nhóm cử tri MAGA của Tổng thống Trump.
Vào tháng 5, một nửa số người được hỏi cho rằng cuộc chiến với Iran là xứng đáng với những tổn thất kinh tế mà nó gây ra, nhưng ngày nay chỉ còn khoảng một phần ba giữ quan điểm đó. Sự sụt giảm mạnh 13 điểm phần trăm chỉ trong hai tháng cho thấy những người ủng hộ nhiệt thành nhất của tổng thống đang tiến gần hơn đến đa số người Mỹ, những người từ lâu đã phản đối sự can thiệp của Mỹ vào cuộc chiến.
Việc mở rộng chiến dịch không kích làm tăng nguy cơ thương vong cho dân thường. Khi nhậm chức vào năm 2025, Hegseth đã làm suy yếu Trung tâm Xuất sắc về Bảo vệ Dân sự của Ngũ Giác Đài, cơ quan có nhiệm vụ hạn chế thương vong cho dân thường trong các hoạt động quân sự của Mỹ, bất chấp sự phản đối của giới lãnh đạo quân đội.
Những người phản đối việc cắt giảm lập luận rằng văn phòng này rất quan trọng để ngăn ngừa rủi ro cho dân thường, nhưng Hegseth vẫn tiếp tục thực hiện, giảm số lượng nhân viên làm việc về vấn đề này từ 200 xuống còn chưa đến 40 người.
Theo một nguồn tin thân cận với văn phòng hiện tại, đội ngũ nhân viên hiện tại hầu như chỉ tập trung vào điều tra các báo cáo về thương vong dân thường và không còn tham gia vào việc chuẩn bị báo cáo trước các cuộc tấn công sắp tới.
Các ước tính độc lập cho thấy số người dân thường thiệt mạng trong cuộc chiến ở Iran vào khoảng 1.700 người.
Ông Hegseth, người từ lâu vẫn khẳng định rằng quân đội Iran đã phải chịu một đòn giáng mạnh, thừa nhận trong phiên điều trần trước Thượng viện hôm thứ Ba rằng "họ vẫn còn khả năng, không nghi ngờ gì nữa… Nhưng mức độ thiệt hại mà chúng ta đã gây ra cho họ trong suốt loạt chiến dịch này đã đẩy họ vào tình thế tồi tệ nhất từ trước đến nay."
Ông Hegseth cho biết cuộc chiến đến nay đã tiêu tốn 37,5 tỷ đô la, đồng thời kêu gọi Quốc hội cấp thêm 67 tỷ đô la cho chi phí chiến tranh và các khoản chi khác, ngoài khoản ngân sách kỷ lục 1,5 ngàn tỷ đô la mà chính quyền đề xuất cho năm tới.
Ông từ chối đưa ra mốc thời gian cụ thể về thời điểm chiến tranh có thể kết thúc.
[Politico: Trump’s air war in Iran may be reaching its limits]
4. Lockheed Martin ra mắt hỏa tiễn đánh chặn Patriot giá rẻ hơn, PAC-3 ACE
Lockheed Martin đã giới thiệu PAC-3 Adapted Capability Effector, gọi tắt là ACE, một hỏa tiễn đánh chặn Patriot mới được chế tạo để chống lại các mối đe dọa từ trên không và hỏa tiễn với chi phí chưa bằng một nửa so với biến thể PAC-3 MSE hiện tại.
Thông báo được đưa ra tại Farnborough, Anh hôm thứ Hai, trong bối cảnh nguồn cung hỏa tiễn PAC-3 của Ukraine đang ở mức thấp nghiêm trọng do các cuộc tấn công hỏa tiễn đạn đạo liên tục của Nga. Theo Reuters, trích dẫn các tài liệu ngân sách của Quân đội Mỹ, mỗi hỏa tiễn đánh chặn PAC-3 hiện có giá khoảng 4 triệu đô la.
"Các chiến đấu cơ Mỹ và đồng minh cần một giải pháp đã được thử nghiệm trong chiến đấu và tiết kiệm chi phí, và PAC-3 ACE đáp ứng chính xác điều đó bằng cách xây dựng dựa trên hiệu suất vượt trội của PAC-3 MSE," Tim Cahill, Chủ tịch bộ phận Hỏa tiễn và Điều khiển hỏa lực tại Lockheed Martin, cho biết.
"Khi chúng ta tìm cách hợp tác với các đồng minh, chúng ta có thể tăng cường hơn nữa khả năng phục hồi và bảo đảm lực lượng của chúng ta có thể nhanh chóng đối phó với các mối đe dọa mới nổi lên ngày hôm nay và ngày mai," ông nói thêm.
Theo công ty, quá trình sản xuất ban đầu dự kiến sẽ bắt đầu trong vòng 36 tháng.
Một loại hỏa tiễn mà Ukraine không thể thiếu.
Đối với Ukraine, PAC-3 hiện là vũ khí duy nhất có khả năng đánh chặn hỏa tiễn đạn đạo Iskander-M của Nga, một loại hỏa tiễn mang đầu đạn nặng nửa tấn, đủ mạnh để phá hủy từ một phần tư đến một nửa một tòa nhà chung cư thông thường.
Sự phụ thuộc đó trở nên rõ ràng vào tháng 7, khi Quân đội Ukraine, gọi tắt là AFU được tường trình đã cạn kiệt hỏa tiễn đánh chặn PAC-3 trong hai đợt tấn công của Nga: ngày 1-2 tháng 7, Nga phóng 24 hỏa tiễn đạn đạo, trong đó 4 hỏa tiễn bị đánh chặn, và ngày 5-6 tháng 7, Nga phóng 23 hỏa tiễn đạn đạo, không hỏa tiễn nào bị đánh chặn. Cùng thời điểm đó, Nga phóng 4 hỏa tiễn Zircon vào ngày 1-2 tháng 7 và 6 hỏa tiễn vào ngày 5-6 tháng 7, cũng không hỏa tiễn nào bị đánh chặn.
Do Nga liên tục gia tăng các cuộc tấn công nhằm vào dân thường và các cơ sở hạ tầng trọng yếu cũng như khu dân cư, tháng 6 năm 2026 là một trong những tháng chết chóc nhất của cuộc chiến đối với người dân Ukraine, với 265 người thiệt mạng và 1.816 người bị thương, theo số liệu từ báo cáo "Bảo vệ dân thường trong xung đột vũ trang" mới nhất của Phái bộ Giám sát Nhân quyền tại Ukraine, gọi tắt là HRMMU.
Vũ khí tầm xa vẫn là nguyên nhân hàng đầu gây thương vong cho dân thường, chiếm 45% tổng số người chết, và con số này dự kiến sẽ tăng trong những tháng tới nếu Ukraine không có được các hỏa tiễn đánh chặn PAC-3 cần thiết để chống lại các cuộc tấn công hỏa tiễn đạn đạo đang diễn ra.
Tính nhất quán của việc gia tăng các cuộc tấn công nhằm vào dân thường cho thấy sự leo thang này không phải là một sự gia tăng đột biến đơn lẻ, mà là một sự dịch chuyển dần dần về cường độ và phạm vi của các cuộc tấn công vào các khu vực đông dân cư.
Nga phóng nhiều hỏa tiễn đạn đạo hơn số lượng họ có thể sản xuất trong một tháng.
Trong 19 ngày đầu tháng 7, Nga đã vượt quá sản lượng hỏa tiễn đạn đạo dự kiến hàng tháng, đồng thời tiêu thụ ít nhất hai phần ba sản lượng hỏa tiễn 3M22 Zircon theo kế hoạch hàng năm.
Theo dữ liệu từ AFU, Nga đã phóng 107 hỏa tiễn đạn đạo và 20 hỏa tiễn Zircon từ ngày 1 đến ngày 19 tháng 7. Để so sánh, trong suốt tháng 6, Nga đã phóng 102 hỏa tiễn đạn đạo Iskander-M và S-400, cũng như hai hỏa tiễn Kh-47M2 Kinzhal và 15 hỏa tiễn Zircon.
Tổng cục Tình báo, gọi tắt là HUR ước tính Mạc Tư Khoa chỉ có kế hoạch sản xuất 30 hỏa tiễn Zircon trong năm 2026, có nghĩa là 20 quả hỏa tiễn đã được bắn trong tháng này chiếm khoảng hai phần ba sản lượng dự kiến của cả năm. Trước đợt tấn công mới nhất, kho hỏa tiễn ước tính của Nga bao gồm hơn 100 hỏa tiễn Iskander-M, hơn 400 hỏa tiễn RM-48U và hơn 120 hỏa tiễn Zircon.
Các nhà chức trách phân tích tàn dư từ vụ tấn công của Nga vào Bila Tserkva ngày 24 tháng 5 đã nói với Kyiv Post rằng hỏa tiễn đạn đạo Iskander-M được sử dụng trong vụ tấn công có chứa các bộ phận nước ngoài – xác nhận rằng Điện Cẩm Linh tiếp tục lách luật các hạn chế thương mại quốc tế gần đây đối với ít nhất một số sản phẩm vũ khí của mình.
Đầu tháng 6, Lockheed Martin thông báo rằng họ không thể bảo đảm tiến độ giao hàng cho các hỏa tiễn đánh chặn PAC-3 rất cần thiết, ngay cả khi họ đang mở rộng sản lượng hàng năm từ khoảng 650 hỏa tiễn lên 2.000 hỏa tiễn vào năm 2033 theo hợp đồng trị giá 4,7 tỷ đô la với Ngũ Giác Đài.
Brian Dunn, phó chủ tịch phụ trách chiến lược và phát triển kinh doanh hỏa tiễn và hệ thống điều khiển hỏa lực của công ty, cho biết với tờ Financial Times tại Triển lãm Hàng không ILA Berlin rằng, mặc dù có kế hoạch tăng đáng kể sản lượng, Lockheed không thể kiểm soát việc phân bổ hỏa tiễn giữa các khách hàng.
Ông cho biết, ngay cả khi năng lực sản xuất được mở rộng, thời gian giao hàng vẫn không chắc chắn đối với các quốc gia bao gồm Ba Lan, Đức, Nhật Bản, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, gọi tắt là UAE và Ả Rập Xê Út, tất cả đều đang vận hành hệ thống Patriot, vì Washington ưu tiên xây dựng lại kho dự trữ của riêng mình do cuộc xung đột với Iran.
Trong hội nghị thượng đỉnh NATO mới nhất tại Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ, ngày 8 tháng 7, Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ cấp cho Ukraine giấy phép sản xuất hệ thống phòng thủ Patriot của riêng mình, đồng thời chính quyền của ông xác nhận đang thảo luận về khả năng Kyiv tấn công sâu hơn vào lãnh thổ Nga. Tuyên bố này được đưa ra sau khi Tổng thống Volodymyr Zelenskiy kêu gọi cung cấp thêm hỏa tiễn Patriot trong nhiều tháng, viện dẫn lý do thiếu hụt nghiêm trọng.
Hỏa tiễn PAC-3, mẫu tiên tiến và được săn đón nhất, hiện chỉ được sản xuất tại Mỹ và theo giấy phép tại Nhật Bản. Trong khi đó, Đức sản xuất các biến thể PAC-2 cũ hơn trong nước, một số dự kiến sẽ được giao cho Ukraine từ năm 2027 theo thỏa thuận trị giá 4 tỷ euro (4,7 tỷ đô la) được ký kết vào tháng Tư.
Mới đây, Bộ trưởng Quốc phòng Ba Lan cho biết việc chuẩn bị sản xuất hỏa tiễn đánh chặn Patriot PAC-3 tại Ukraine có thể bắt đầu trong vòng vài tuần tới, với Warsaw đóng vai trò chủ chốt trong việc chuyển giao công nghệ cần thiết. Tuy nhiên, việc sản xuất dự kiến sẽ bắt đầu ở Đức.
[Kyiv Post: Lockheed Martin Unveils Cheaper Patriot Interceptor, PAC-3 ACE]
5. Theo Reuters, Iran đã điều các chỉ huy và trang thiết bị của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, gọi tắt là IRGC đến Yemen trước các cuộc tấn công của lực lượng Houthi vào các tàu của Ả Rập Xê Út.
Theo hãng tin Reuters đưa tin hôm thứ Năm, Iran đã điều các chỉ huy từ Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo hùng mạnh và chịu nhiều lệnh trừng phạt, cùng với các thiết bị liên quan đến hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa, đến Yemen trong tháng này để giúp tăng cường khả năng của đồng minh Houthi trong việc đe dọa nguồn cung năng lượng toàn cầu ở Biển Đỏ.
Hãng Reuters dẫn lời bốn nguồn tin cho những thông tin chưa từng được công bố trước đây, trong đó có ngày chuyến bay mà các quan chức Iran được tường trình đã sử dụng để đến lãnh thổ Yemen do lực lượng Houthi kiểm soát — ngày 13 tháng 7, khoảng một tuần trước khi lực lượng Houthi tuyên bố phong tỏa Ả Rập Xê Út và bắt đầu đe dọa các tàu thuyền có liên hệ với vương quốc này ở Biển Đỏ.
Hãng thông tấn cho biết thông tin này đến từ hai nguồn tin của Iran, bộ trưởng thông tin Yemen và một nhà phân tích an ninh khu vực.
Hãng Reuters dẫn nguồn tin từ Iran cho biết, từ 10 đến 21 thành viên Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, gọi tắt là IRGC, bao gồm cả các chỉ huy cao cấp, đã bay đến Yemen trên một chuyến bay do hãng hàng không tư nhân Mahan Air của Iran khai thác.
" Các chỉ huy của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, gọi tắt là IRGC đã đến đó để hỗ trợ các hoạt động của lực lượng Houthi và huấn luyện họ về các hệ thống hỏa tiễn mới", một nguồn tin cho biết với hãng thông tấn.
Tổng thống Trump hôm thứ Năm cho biết ông "rất thất vọng" về lực lượng Houthi vì đã tấn công hai tàu của Ả Rập Xê Út trong tuần này, và ông cảnh báo rằng nếu họ làm điều đó một lần nữa, cả phiến quân Yemen và những người bảo trợ Iran của họ sẽ phải đối mặt với "hình phạt quân sự nặng nề".
[CBSNews: Iran flew IRGC commanders and equipment to Yemen ahead of Houthis' attacks on Saudi ships, Reuters reports]
6. Thông tin tình báo: Ngành hàng không dân dụng Nga đang xuống cấp nghiêm trọng vì lệnh trừng phạt, buộc họ phải tháo dỡ cả những máy bay mới để lấy phụ tùng thay thế.
Nga hiện đang tháo dỡ những chiếc máy bay hoàn toàn mới để duy trì hoạt động của những chiếc máy bay cũ hơn. Theo Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine, gọi tắt là HUR, ngành hàng không dân dụng của nước này tiếp tục xuống cấp do các lệnh trừng phạt quốc tế, buộc họ phải tháo dỡ ngay cả những máy bay mới, được trang bị đầy đủ để lấy phụ tùng thay thế.
Theo HUR, khoảng 95% tổng lượng hành khách ở Nga được vận chuyển bằng máy bay do phương Tây sản xuất, chủ yếu là Airbus và Boeing, con số này phù hợp với khoảng 90% mà EP đã báo cáo trong các đánh giá tình báo trước đó của Ukraine.
Phần lớn phi đội máy bay đó đã vượt quá tuổi thọ sử dụng được bảo đảm và lẽ ra đã phải ngừng hoạt động từ lâu theo các quy định quốc tế, nhưng do bị cắt đứt khỏi các dịch vụ bảo trì được chứng nhận, Nga vẫn tiếp tục vận hành chúng trái với quy định.
Việc sửa chữa được thực hiện mà không có chứng nhận hợp lệ, các bộ phận thường được làm thủ công từ vật liệu không phù hợp, và những bộ phận không thể sản xuất được thì phải nhập khẩu từ các nước thứ ba.
Nguy cơ bị tịch thu ở nước ngoài đã thu hẹp đội máy bay khả dụng của Nga vào một số lượng hạn chế. Do nguy cơ bị bắt giữ tại các quốc gia khác, Nga chỉ có thể vận hành tương đối an toàn khoảng 400 máy bay nước ngoài và chưa đến 150 máy bay do Liên Xô và Nga sản xuất, theo HUR.
Con số 400 máy bay phản lực tương ứng với khoảng 400 máy bay phản lực phương Tây mà Nga đã tịch thu từ các công ty cho thuê nước ngoài sau cuộc chiến toàn diện năm 2022, những chiếc máy bay này đã được ghi danh lại trong nước và không thể bay đến hầu hết các quốc gia trên thế giới mà không có nguy cơ bị tịch thu trở lại để trả cho chủ chính thức. Cơ quan Tình báo Đối ngoại Ukraine báo cáo vào tháng 10 năm 2025 rằng các hãng hàng không Nga có thể phải loại bỏ hàng trăm máy bay vào năm 2030 do các lệnh trừng phạt ngăn chặn việc nhập khẩu máy bay, phụ tùng và dịch vụ bảo trì, với hơn một phần ba đội bay dân sự đã bị tháo dỡ để lấy phụ tùng.
Kế hoạch của Nga nhằm thay thế máy bay phương Tây bằng máy bay do chính họ sản xuất là đầy tham vọng trên lý thuyết nhưng đang bị đình trệ trên thực tế. Theo HUR, nhà nước này có một chương trình kéo dài đến năm 2030, trị giá khoảng 12 tỷ đô la, để chế tạo 994 máy bay dân dụng và 765 máy bay trực thăng, nhưng một ngành công nghiệp bị cô lập khỏi công nghệ phương Tây không thể sản xuất các phụ tùng đạt phẩm chất yêu cầu.
Các lỗi này đều cụ thể và có thể kiểm tra được. Máy bay MC-21, được thiết kế để thay thế Airbus A320 và Boeing 737, đã phải giảm sức chứa từ 210 xuống còn 163 chỗ ngồi do sự việc với động cơ PD-14 nội địa. Máy bay Superjet cũng gặp phải sự việc động cơ tương tự, và Nga đã hoàn toàn từ bỏ việc phát triển các phiên bản cải tiến mới của Il-96.
Ngành hàng không khu vực cũng không khá hơn. Máy bay LMS-901 "Baikal", được thiết kế để thay thế An-2 do Ukraine sản xuất, không thể làm được những gì mà người tiền nhiệm của nó đã làm: cất cánh và hạ cánh trên các đường băng đất không được chuẩn bị. Máy bay Il-114-300, được thiết kế để thay thế An-24 và An-26, chỉ có thể hoạt động trên các phi trường trải nhựa, và việc sử dụng vật liệu cánh quạt không phù hợp tiềm ẩn nguy cơ cánh quạt bị hỏng.
[Euromaidan: Intelligence: Russia’s civil aviation deteriorates under sanctions, forcing it to dismantle even new aircraft to obtain spare parts]
7. Cơ quan hàng hải Liên Hiệp Quốc kêu gọi giảm leo thang căng thẳng sau các cuộc tấn công của lực lượng Houthi tại eo biển Bab el-Mandeb.
Tổ chức Hàng hải Quốc tế, gọi tắt là IMO, cơ quan hàng hải của Liên Hiệp Quốc, hiện đang lên án các cuộc tấn công của lực lượng Houthi ở Biển Đỏ.
"Tôi kịch liệt lên án các vụ tấn công mới nhất nhằm vào tàu thuyền quốc tế ở khu vực Biển Đỏ", Tổng thư ký IMO Arsenio Dominguez viết trong một tuyên bố. "Những vụ tấn công này là không thể biện minh. Chúng gây nguy hiểm đến tính mạng của các thủy thủ, đồng thời đe dọa an ninh của vận tải biển quốc tế, môi trường biển và sự ổn định của chuỗi cung ứng toàn cầu."
Tổ chức Hàng hải Quốc tế, gọi tắt là IMO cũng ủng hộ việc tự do đi lại qua eo biển Hormuz, khuyến cáo các tàu sử dụng tuyến đường phía nam do Mỹ đề xuất cho đến khi các cuộc tấn công tái diễn gần đây.
Tuần này, lực lượng dân quân Houthi do Iran hậu thuẫn đóng tại Yemen đã bắt đầu tấn công vào các tàu thuyền trên Biển Đỏ đi qua eo biển Bab el-Mandeb. Ít nhất hai tàu chở dầu mang cờ Ả Rập Xê Út đã bị tấn công tại eo biển này vào thứ Tư.
Khoảng 9% tổng lượng dầu vận chuyển bằng đường biển, bao gồm cả dầu thô và dầu tinh chế, đi qua eo biển này. Trong khi khoảng 20% lượng dầu đi qua eo biển Hormuz, việc đóng cửa eo biển Bab el-Mandeb vẫn sẽ làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng dầu mỏ hiện nay. Giá dầu đã vượt mốc 100 đô la một thùng vào thứ Năm để phản ứng lại điều này.
Ông Dominguez nói: "Biển Đỏ là hành lang hàng hải quan trọng đối với thương mại quốc tế. Việc tiếp tục các cuộc tấn công vào tàu thuyền trong khu vực này có nguy cơ làm leo thang căng thẳng, gây gián đoạn hơn nữa các tuyến đường thương mại và làm suy yếu nguyên tắc tự do hàng hải."
"Giảm leo thang căng thẳng là giải pháp duy nhất," ông nói thêm.
[CBSNews: U.N. maritime agency calls for de-escalation over Houthis attacks in Bab el-Mandeb Strait]
8. Tướng Mỹ cho biết, máy bay F-16 của Ukraine bắn hạ máy bay Su-35 của Nga, lập kỷ lục không chiến đầu tiên trong lịch sử.
Theo lời một vị tướng cao cấp của Mỹ trong một phiên điều trần tại Thượng viện, một máy bay chiến đấu F-16 của Ukraine đã lập được chiến công lịch sử trong cuộc không chiến bắn hạ một máy bay Su-35 của Nga.
Tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, cho biết với Ủy ban Phân bổ Ngân sách Thượng viện hôm Thứ Năm, 23 Tháng Bẩy, rằng cuộc không chiến đã diễn ra "gần đây" mà không nêu rõ ngày cụ thể.
"Tôi xin lưu ý rằng gần đây chúng ta đã có vụ bắn hạ máy bay không đối không đầu tiên, khi một chiếc F-16 của Ukraine bắn rơi một máy bay chiến đấu của Nga," Caine nói, theo một đoạn video ghi lại phiên điều trần được kênh X OSINTtechnical chia sẻ.
Hãng truyền thông TVP World của Ba Lan, dẫn nguồn từ hãng tin quốc phòng Militarnyi của Ukraine, cho biết chiến dịch này cũng có sự tham gia của một máy bay chiến đấu MiG-29 của Ukraine, đã dụ chiếc Su-35 ra bằng cách "[mô phỏng] một cuộc tấn công vào mục tiêu trên mặt đất."
Theo báo cáo, hai chiếc F-16 của Ukraine sau đó đã giao chiến với máy bay chiến đấu của Nga, trong đó một chiếc đã bắn hạ được chiếc SU-35 của Nga.
Vụ bắn hạ này đánh dấu lần giao chiến công khai đầu tiên giữa máy bay F-16 do Mỹ sản xuất và Su-35 do Nga sản xuất, mặc dù cả hai loại máy bay này đều được nhiều quốc gia sử dụng.
Mặc dù toàn bộ chi tiết về cuộc giao tranh không được tiết lộ, nhiều nguồn tin cho rằng nó diễn ra vào ngày 8 tháng 7, khi Ukraine tuyên bố đã bắn hạ một chiếc Su-35 ở mặt trận phía đông.
Hiện vẫn chưa rõ chiếc F-16 mang theo loại hỏa tiễn không đối không nào, mặc dù các đợt giao hàng trước đây cho Ukraine thường bao gồm hỏa tiễn không đối không tầm trung tiên tiến AIM-120, gọi tắt là AMRAAM, loại hỏa tiễn thường được phi công F-16 ưa chuộng để chống lại bất kỳ máy bay có người lái cỡ lớn nào.
Theo Bộ Tổng tham mưu Ukraine vào thời điểm đó, Nga đã mất 436 máy bay và 353 trực thăng trong cuộc xâm lược Ukraine.
Hôm thứ Ba, Caine cũng dành lời khen ngợi cho ngành công nghiệp quốc phòng của Ukraine.
"Tôi muốn nhấn mạnh những thành tựu đáng kinh ngạc mà nền công nghiệp Ukraine đang đạt được trong việc mở rộng năng lực của chính họ," ông nói.
Su-35S (NATO: Flanker-E) là máy bay chiến đấu đa năng của Nga, được đưa vào phục vụ từ năm 2014, là phiên bản nâng cấp của Su-27 Flanker được phát triển vào những năm 1980.
Hiện tại, máy bay này tạo thành xương sống của phi đội không quân chiến đấu của Nga, bởi vì Su-57, máy bay chiến đấu mới nhất của nước này, mà Điện Cẩm Linh tuyên bố là máy bay thế hệ thứ 5 với khả năng tàng hình đa phổ vốn có, đang gặp phải nhiều vấn đề trong sản xuất, với ước tính chỉ có khoảng 30-40 chiếc được giao.
Vào tháng 4, Tập đoàn Máy bay Thống nhất Nga, gọi tắt là UAC cho biết họ đã bàn giao lô máy bay chiến đấu đa năng Su-35S mới cho quân đội Nga, tiếp nối lô hàng khác được bàn giao vào tháng 12 năm 2025.
Một nguồn tin hàng không Nga ước tính vào thời điểm đó rằng sẽ có từ 15 đến 18 máy bay Su-35S được giao trong năm 2025, trong khi tổng số máy bay được giao trong năm 2024 là 15 chiếc thuộc bốn đợt.
Theo các báo cáo, Nga cũng đã cấp phép cho Iran chế tạo máy bay chiến đấu Su-35S như một phần của thỏa thuận trao đổi quân sự song phương và đã hoàn thành việc sản xuất lô 20 máy bay chiến đấu Su-35 đầu tiên do Tehran đặt hàng vào đầu tháng 7.
[Kyiv Post: Ukrainian F-16 Shoots Down Russian Su-35 in First Aerial Kill, US General Says]
9. Anh rút toàn bộ các nhà ngoại giao còn lại khỏi Iran.
Chính phủ Anh hôm thứ Năm tuyên bố đã rút toàn bộ nhân viên ngoại giao còn lại khỏi Iran khi cuộc xung đột giữa Iran và Mỹ leo thang.
"Do tình hình an ninh, nhân viên người Anh đã tạm thời rút khỏi Iran. Đại sứ quán của chúng tôi vẫn tiếp tục hoạt động từ xa", Bộ Ngoại giao Anh cho biết trên trang web của mình.
Vào tháng 6, Anh đã rút nhân viên đại sứ quán của mình khỏi Iran, theo sau động thái tương tự của các quốc gia Âu Châu khác cũng như Úc và New Zealand. Việc rút quân diễn ra khi Israel phát động các cuộc không kích mới vào Iran, tuyên bố rằng Cộng hòa Hồi giáo đang trên bờ vực phát triển vũ khí hạt nhân.
Hôm thứ Năm, Bộ Ngoại giao từ chối cho biết có bao nhiêu nhân viên đã được rút về.
Văn phòng này "khuyến cáo không nên đi du lịch đến Iran. Nếu bạn là công dân Anh hiện đang ở Iran, dù là cư dân hay du khách, hãy cân nhắc kỹ việc ở lại đó và những rủi ro bạn phải đối mặt", thông cáo cho biết.
Cặp vợ chồng người Anh Craig Foreman và vợ Lindsay đã bị bắt giữ vào đầu năm 2025 khi đang du lịch vòng quanh thế giới bằng xe máy ở Iran. Họ đang thụ án 10 năm tù vì tội làm gián điệp – một cáo buộc mà cả hai đều phủ nhận.
Tuần trước, gia đình họ cho biết Craig Foreman đã bị tăng thêm hai năm tù vì nói chuyện với giới truyền thông, và con trai của Lindsay nói với CBS News rằng anh ta "vô cùng lo lắng" cho cặp đôi này.
[CBSNews: U.K. withdraws remaining diplomats from Iran]
10. Ngoại trưởng Rubio cho biết cần có "những ý tưởng mới" để đạt được thỏa thuận hòa bình giữa Ukraine và Nga sau cuộc hội đàm với ông Lavrov tại Phi Luật Tân.
Ngày 23 tháng 7, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết việc chấm dứt cuộc chiến toàn diện của Nga sẽ đòi hỏi "những ý tưởng mới" để đạt được một thỏa thuận hòa bình, sau cuộc hội đàm với Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov tại Manila.
Ông Rubio và ông Lavrov đã gặp nhau bên lề cuộc họp của các Ngoại trưởng Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á, gọi tắt là ASEAN. Hai người đã thảo luận về quan hệ Mỹ-Nga và "sự cần thiết phải chấm dứt chiến tranh Nga-Ukraine", ông Rubio cho biết.
Các cuộc đàm phán hòa bình ba bên giữa Kyiv, Mạc Tư Khoa và Washington đã bị đình trệ kể từ tháng Hai, khi Washington chuyển trọng tâm sang cuộc chiến với Iran.
"Nếu hòa bình đến, đó sẽ là nhờ một số ý tưởng và khái niệm mới, và chúng tôi sẵn sàng đóng góp một số ý tưởng đó trong bối cảnh và hình thức phù hợp nếu cơ hội đến và điều kiện thuận lợi," Rubio nói. "Chúng tôi sẵn sàng đóng vai trò đó một cách tích cực."
Bộ Ngoại giao Nga cho biết ông Lavrov một lần nữa yêu cầu Mỹ ngừng cung cấp vũ khí cho Ukraine.
Ông cũng khẳng định Mạc Tư Khoa sẵn sàng giải quyết cuộc chiến với Ukraine bằng con đường ngoại giao, đồng thời cho rằng bất kỳ thỏa thuận nào cũng nên dựa trên những "hiểu biết" đạt được giữa Putin và Tổng thống Donald Trump trong hội nghị thượng đỉnh Alaska hồi tháng 8 năm ngoái.
[Kyiv Independence: 'New ideas' needed to reach Ukraine-Russia peace deal, Rubio says after talks with Lavrov in the Philippines]
11. Hai siêu tàu chở dầu có liên hệ với Trung Quốc, chở dầu của Ả Rập Xê Út, đi qua eo biển Bab el-Mandeb.
Theo MarineTraffic, hai siêu tàu chở dầu có liên hệ với Trung Quốc, chở dầu thô của Ả Rập Xê Út, đã đi qua eo biển Bab el-Mandeb hôm thứ Năm, với tổng trọng tải 4 triệu thùng dầu.
Một trong những tàu, tàu Xin Long Yang mang cờ Singapore, "đã đổi hướng và tạm dừng ở khu vực trung tâm Biển Đỏ vào thứ Ba trước khi tiếp tục hành trình về phía nam vào cuối ngày thứ Tư," theo trang web theo dõi hải quân.
Tàu chở dầu này đã bị tàu Cosnew Lake mang cờ Hương Cảng bám theo khi đi qua eo biển Bab el-Mandeb.
Hai tàu chở dầu dài 333 mét đã rời cảng công nghiệp Yanbu, trên bờ biển phía tây của Ả Rập Xê Út, vào ngày 20 tháng 7 - cả hai đều chở dầu.
Trước khi đi qua điểm nghẽn, cả hai tàu đều cập nhật điểm đến của mình thành "THỦY THỦ ĐOÀN & CHỦ TÀU TRUNG QUỐC", theo trang web, "thay thế các cảng dỡ hàng của Trung Quốc đã được liệt kê trước đó".
Lực lượng Houthi do Iran hậu thuẫn ở Yemen, có đường bờ biển tạo thành sườn phía đông của eo biển, tuyên bố đã tấn công hai tàu chở dầu của Ả Rập Xê Út ở Biển Đỏ hôm thứ Tư và đe dọa phong tỏa hải quân đối với tất cả các tàu của Ả Rập Xê Út cố gắng ra vào tuyến đường thủy quan trọng này.
Hôm thứ Ba, đài CBS News đã theo dõi ít nhất năm tàu, trong đó có một số tàu chở dầu thô của Ả Rập Xê Út, thực hiện các động thái quay đầu trước khi đến eo biển Bab el-Mandeb, không lâu sau khi lực lượng Houthi tuyên bố sẽ chặn các tàu có liên hệ với Ả Rập Xê Út.
[CBSNews: 2 China-linked supertankers carrying Saudi oil transit the Bab el-Mandeb Strait]
12. Các nhà sản xuất dầu mỏ Trung Đông đẩy mạnh kế hoạch tránh né eo biển Hormuz.
Trước chiến tranh ở Iran, khoảng 15 triệu thùng dầu vùng Vịnh Ba Tư được vận chuyển mỗi ngày qua eo biển Hormuz. Trong vòng vài năm, phần lớn lượng dầu đó có thể sẽ không cần đi qua eo biển này.
Trong bối cảnh Iran tiếp tục siết chặt kiểm soát eo biển và giá dầu tăng vọt, các quốc gia vùng Vịnh đang lên kế hoạch chi hàng tỷ đô la để xây dựng đường ống dẫn dầu, cho phép họ chuyển hướng nhiều nguồn cung hơn đến các cảng dọc Biển Đỏ và Vịnh Oman.
Theo các quan chức chính phủ, các công ty dầu mỏ và các nhà phân tích, ít nhất bảy dự án đường ống dẫn dầu lớn đang được xây dựng, trong giai đoạn lập kế hoạch hoặc đang được thảo luận như những khả năng tiềm tàng. Cuộc chiến là một lời cảnh tỉnh đối với các nhà sản xuất dầu mỏ vùng Vịnh, những người quyết tâm giảm bớt sự phụ thuộc vào điểm trung chuyển nằm dọc theo bờ biển Iran.
Nhưng các tuyến đường thay thế cho eo biển Hormuz cũng dễ bị gián đoạn. Phiến quân Houthi do Iran hậu thuẫn ở Yemen cho biết hôm thứ Năm rằng họ đã tấn công hai tàu chở dầu của Ả Rập Xê Út ở Biển Đỏ, một tuyến đường thay thế quan trọng đến eo biển này để xuất khẩu dầu của Ả Rập Xê Út, và trước đó phiến quân Houthi cũng đã tấn công một đường ống dẫn dầu của Ả Rập Xê Út nối các trung tâm sản xuất ở phía đông với các hải cảng Đỏ.
Bản đồ các tuyến đường biển, gọi tắt là SLOC năng lượng chính ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, các tuyến đường biển liên lạc.
Bản đồ này thể hiện các tuyến đường chính vận chuyển tài nguyên năng lượng và hàng hóa thương mại khác từ Trung Đông đến Á Châu, bao gồm eo biển Bab el-Mandeb và eo biển Hormuz.
Một số tuyến đường thay thế sẽ đưa dầu đến thị trường bằng những con đường dài hơn và tốn kém hơn. Tuy nhiên, các nhà sản xuất đã nhận ra rằng việc phụ thuộc quá nhiều vào eo biển Hormuz "không còn là một chiến lược dài hạn khôn ngoan nữa", theo Victoria Grabenwöger, nhà phân tích nghiên cứu cao cấp tại công ty dữ liệu Kpler.
[CBSNews: Mideast oil producers step up plans to bypass Strait of Hormuz]