Munir Ahmed của hãng tin Associated Press, ngày 12 tháng 4 năm 2026, đăng tải bản tin sau đây:
Hoa Kỳ và Iran đã không đạt được thỏa thuận nào sau cuộc đàm phán trực tiếp lịch sử, sau khi Mỹ cho biết Tehran từ chối cam kết không phát triển vũ khí hạt nhân, dẫn đến sự không chắc chắn về thỏa thuận ngừng bắn mong manh kéo dài hai tuần. Phó Tổng thống JD Vance, người dẫn đầu phái đoàn Mỹ, cho biết cuộc đàm phán kéo dài 21 giờ tại thủ đô Islamabad của Pakistan nhưng cuối cùng họ không thấy “cam kết khẳng định” từ Iran “rằng họ sẽ không tìm kiếm vũ khí hạt nhân”.
Bình luận của ông Vance không cho biết điều gì sẽ xảy ra sau thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày ban đầu được Mỹ, Iran và Israel nhất trí, nhưng các nhà trung gian hòa giải Pakistan kêu gọi Mỹ và Iran duy trì thỏa thuận ngừng bắn.
“Điều bắt buộc là các bên phải tiếp tục giữ vững cam kết ngừng bắn”, Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar nói, thêm rằng nước ông sẽ cố gắng tạo điều kiện cho một cuộc đối thoại mới giữa Iran và Mỹ trong những ngày tới.
Trong một trong những phản ứng đầu tiên từ Iran, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmaeil Baghaei cho biết các cuộc đàm phán đã đổ vỡ do “khoảng cách giữa các quan điểm của chúng tôi về hai hoặc ba vấn đề quan trọng”. Ông nói với đài truyền hình nhà nước Iran rằng eo biển Hormuz nằm trong số các chủ đề được các nhà đàm phán thảo luận và đổ lỗi cho “sự lạm quyền của Mỹ”. Ông không đề cập đến vũ khí hạt nhân.
Các cuộc thảo luận ở Islamabad bắt đầu vào thứ Bảy, vài ngày sau khi lệnh ngừng bắn mong manh được công bố khi cuộc chiến đã cướp đi sinh mạng của hàng nghìn người và làm rung chuyển thị trường toàn cầu bước sang tuần thứ bảy.
“Chúng ta cần thấy một cam kết khẳng định rằng họ sẽ không tìm kiếm vũ khí hạt nhân, và họ sẽ không tìm kiếm các công cụ cho phép họ nhanh chóng sở hữu vũ khí hạt nhân”, Vance nói với các phóng viên. “Đó là mục tiêu cốt lõi của tổng thống Hoa Kỳ. Và đó là những gì chúng tôi đã cố gắng đạt được thông qua các cuộc đàm phán này.”
“Chúng tôi rời khỏi đây với một đề xuất rất đơn giản, một phương pháp hiểu biết, đó là đề nghị cuối cùng và tốt nhất của chúng tôi. Chúng ta sẽ xem liệu người Iran có chấp nhận nó hay không”, ông nói thêm. Kể từ khi Mỹ và Israel phát động chiến tranh vào ngày 28 tháng 2, ít nhất 3,000 người đã thiệt mạng ở Iran, 2,020 người ở Lebanon, 23 người ở Israel và hơn chục người ở các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh, đồng thời gây thiệt hại lâu dài cho cơ sở hạ tầng ở nửa tá quốc gia Trung Đông. Việc Iran kiểm soát eo biển Hormuz đã cắt đứt phần lớn hoạt động xuất khẩu dầu khí từ vùng Vịnh Ba Tư ra nền kinh tế toàn cầu, khiến giá năng lượng tăng vọt.
Mỹ cho biết tàu khu trục của họ đã di chuyển qua eo biển Hormuz.
Hoa Kỳ và Iran bước vào các cuộc đàm phán với những đề xuất khác biệt rõ rệt và những giả định trái ngược nhau về đòn bẩy của họ để chấm dứt chiến tranh. Trước khi các cuộc đàm phán bắt đầu, thỏa thuận ngừng bắn đã bị đe dọa bởi những bất đồng sâu sắc và các cuộc tấn công liên tục của Israel chống lại Hezbollah do Iran hậu thuẫn ở Lebanon.
Đề xuất 10 điểm của Iran trước các cuộc đàm phán kêu gọi chấm dứt chiến tranh một cách chắc chắn và tìm kiếm quyền kiểm soát eo biển Hormuz. Nó bao gồm việc chấm dứt giao tranh chống lại “các đồng minh khu vực” của Iran, đồng thời kêu gọi rõ ràng việc Israel ngừng các cuộc tấn công vào Hezbollah. Đề xuất 15 điểm của Hoa Kỳ bao gồm việc hạn chế chương trình hạt nhân của Iran và mở lại eo biển.
Thật vậy, việc Iran đóng cửa eo biển Hormuz đã chứng tỏ là lợi thế chiến lược lớn nhất của nước này trong cuộc chiến. Khoảng một phần năm lượng dầu mỏ được giao dịch trên thế giới thường đi qua đây trên hơn 100 tàu mỗi ngày. Chỉ có 12 tàu được ghi nhận đi qua kể từ khi lệnh ngừng bắn được thực hiện.
Trong các cuộc đàm phán, quân đội Hoa Kỳ cho biết hai tàu khu trục đã đi qua tuyến đường thủy quan trọng này trước khi tiến hành công tác rà phá thủy lôi, đây là lần đầu tiên kể từ khi chiến tranh bắt đầu. Tuy nhiên, truyền thông nhà nước Iran đưa tin rằng bộ chỉ huy quân sự liên hợp của nước này đã phủ nhận điều đó.
“Chúng tôi đang càn quét eo biển. Việc chúng tôi có đạt được thỏa thuận hay không không quan trọng đối với tôi”, Trump nói khi các cuộc đàm phán kéo dài đến sáng sớm Chúa nhật. Phái đoàn Mỹ do ông Vance dẫn đầu và phái đoàn Iran do Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Qalibaf dẫn đầu đã thảo luận với Pakistan về cách thúc đẩy thỏa thuận ngừng bắn vốn đang bị đe dọa bởi những bất đồng sâu sắc và các cuộc tấn công liên tục của Israel nhằm vào lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn ở Lebanon.
Israel muốn chính phủ Lebanon chịu trách nhiệm giải giáp Hezbollah, tương tự như thỏa thuận ngừng bắn tháng 11 năm 2024. Nhưng nhóm phiến quân này đã tồn tại qua nhiều thập niên nỗ lực nhằm kiềm chế sức mạnh của chúng.
Hezbollah tham gia cuộc chiến để ủng hộ Iran trong những ngày đầu. Israel sau đó đã tiến hành các cuộc không kích và xâm lược trên bộ.
Vào ngày thỏa thuận ngừng bắn với Iran được công bố, Israel đã oanh tạc Beirut bằng các cuộc không kích, khiến hơn 300 người thiệt mạng trong ngày đẫm máu nhất ở Lebanon kể từ khi chiến tranh bắt đầu, theo Bộ Y tế nước này.