Mathias Hariyadi của hãng tin LiCAS.news, ngày 22 tháng 7 năm 2026, tường trình rằng: Các đại diện của các hội đồng giám mục khu vực trên toàn thế giới đã bày tỏ sự ủng hộ đối với Liên Hội đồng Giám mục châu Á trong Đại hội toàn thể lần thứ 12 tại Jakarta, và mô tả tính hiệp hành đồng nghị như một cách thức hiện hữu của Giáo hội chứ không chỉ đơn thuần là một mô hình quản trị.
Các đại biểu đến từ Mỹ Latinh, châu Phi, châu Âu, Trung Đông, châu Đại Dương và Hoa Kỳ đã nhấn mạnh sự hiệp thông, lắng nghe, hòa giải và sứ mệnh môn đệ. Họ khuyến khích các Giáo hội ở châu Á tiếp tục xây dựng cầu nối giữa các nền văn hóa, tôn giáo và xã hội.
Đức Hồng Y Jaime Spengler, OFM, Tổng Giám mục Porto Alegre, Brazil, đại diện cho Hội đồng Giám mục Mỹ Latinh (CELAM). Ngài nói rằng Giáo hội đang sống trong “một thời khắc lịch sử” mà trong đó các Kitô hữu được mời gọi phân định điều Chúa Thánh Thần đang nói với các Giáo hội địa phương.
“Sự đổi mới mà Chúa Thánh Thần muốn dạy chúng ta được phát biểu qua những lựa chọn và quyết định của chúng ta,” Đức Hồng Y Spengler nói.
Ngài nói rằng tính hiệp hành đồng nghị được xây dựng trên tầm nhìn của Công đồng Vatican II thông qua một cách tiếp cận tập trung vào sự hiệp thông, tham gia và sứ mệnh.
Đại diện cho Hội nghị chuyên đề các Hội đồng Giám mục châu Phi và Madagascar (SECAM), Đức Hồng Y Fridolin Ambongo Besungu, OFMCap, Tổng Giám mục Kinshasa thuộc Cộng hòa Dân chủ Congo, đã chúc mừng Đại hội toàn thể lần thứ 12 của FABC và hoan nghênh sự tập trung của Đại hội vào việc hoán cải hiệp hành và xây dựng cầu nối.
Đức Hồng Y Ambongo nói rằng tính hiệp thông “không chỉ đơn thuần là một phương pháp làm việc cùng nhau mà còn là một cách thức trở thành Giáo hội.”
Ngài nói rằng các tín hữu phải cùng nhau bước đi bằng cách lắng nghe Chúa Thánh Thần và lắng nghe lẫn nhau, trở thành những chứng nhân đáng tin cậy về sự hòa giải và hy vọng trong một thế giới chia rẽ.
Châu Âu chứng kiến hành trình hiệp hành chung
Đức Tổng Giám Mục Gintaras Linas Grušas của Vilnius, Litva, đại diện cho Liên Hội đồng Giám mục Châu Âu (CCEE), đã so sánh hành trình hiệp hành của các Giáo hội ở Châu Á và Châu Âu.
Đức TGM Grušas nói rằng cả hai lục địa đều đang tìm kiếm những cách thức thực tiễn để thực hiện văn kiện cuối cùng của Thượng Hội đồng về Tính hiệp hành thông qua việc đổi mới Tin Mừng, tăng cường hiệp thông và tăng cường sự tham gia truyền giáo.
Suy gẫm về Thượng Hội đồng tại Rome, ngài nói rằng các giám mục, linh mục, tu sĩ và giáo dân từ khắp nơi trên thế giới đã nhận thấy rằng Chúa Thánh Thần vẫn hoạt động trong mọi Giáo hội địa phương bất chấp hoàn cảnh khác nhau của họ.
“Sự đa dạng không phải là trở ngại cho sự hiệp nhất,” Đức TGM Grušas nói. “Khi chúng ta lắng nghe Chúa Thánh Thần, những lịch sử, văn hóa và thách thức mục vụ khác nhau của chúng ta trở thành những món quà mà chúng ta có thể trao tặng cho nhau.”
Ngài cảnh báo rằng Giáo hội phải chống lại việc xây dựng những bức tường trong một thế giới ngày càng bị phân cực và xung đột. Thay vào đó, ngài nói, Giáo hội phải trở thành “cầu nối hòa giải nhân loại với Thiên Chúa và với nhau”.
Các Thượng phụ Công Giáo Đông phương xác định ba ưu tiên
Đại diện cho Hội đồng các Thượng phụ Công Giáo Đông phương (CPCO), Thượng phụ Raphaël Bedros XXI Minassian mô tả sự tham gia của mình vào hội nghị Jakarta như một dấu hiệu của “sự trao đổi quà tặng” được khuyến khích bởi thượng hội đồng ở Rome.
Thượng phụ Minassian đã xác định ba ưu tiên từ văn kiện cuối cùng của thượng hội đồng: Đối thoại trong Thánh Linh, sự hoán cải các cấu trúc và diễn trình của Giáo hội, và sự hiệp nhất tôn trọng sự đa dạng.
Vị Thượng phụ Công Giáo Armenia nói rằng tính hiệp thông đích thực đòi hỏi sự đổi mới tâm linh cũng như sự minh bạch, trách nhiệm giải trình và cải cách định chế lớn hơn.
Ngài cũng nhấn mạnh rằng sự hiệp nhất không nên đòi hỏi sự đồng nhất.
“Sự hài hòa của những khác biệt làm phong phú toàn thể Giáo hội và chứng tỏ sự phong phú của Chúa Thánh Thần”, Thượng phụ Minassian nói.
Ngài kêu gọi mỗi Giáo hội địa phương đóng góp kinh nghiệm của mình trong khi vẫn hiệp nhất với Giáo hội hoàn vũ.
Châu Đại Dương đến để lắng nghe và học hỏi
Cha Christopher De Souza, tổng thư ký của Liên đoàn Hội đồng Giám mục Công Giáo Châu Đại Dương (FCBCO), mô tả sự tham gia của mình là một đặc ân và cũng là một cơ hội để học hỏi.
Ngài đã chuyển lời chào từ Tổng Giám mục Ryan Jimenez, Chủ tịch FCBCO, người không thể tham dự vì vẫn ở Quần đảo Bắc Mariana để hỗ trợ các cộng đồng đang phục hồi sau cơn bão tàn phá.
Cha De Souza cho biết Châu Đại Dương, mặc dù rộng lớn về mặt địa lý và phần lớn được bao phủ bởi Thái Bình Dương, nhưng lại có những truyền thống bản địa phong phú, từ lâu đã thực hành tính hiệp hành đồng nghị thông thông qua sự phân định cộng đồng.
“Chúng tôi đến đây với lòng khiêm nhường để lắng nghe và học hỏi bởi vì, theo nhiều cách, chúng tôi là những người anh chị em trẻ hơn của các bạn,” ngài nói. Hy vọng rằng Giáo hội ở Châu Đại Dương có thể học hỏi kinh nghiệm mục vụ từ các Giáo hội ở Châu Á và các khu vực khác.
Giám mục Hoa Kỳ ca ngợi Giáo hội Châu Á
Thay mặt Hội đồng Giám mục Công Giáo Hoa Kỳ, Giám Mục Phụ Tá Reynaldo Bersabal của Sacramento đã ca ngợi sức sống và kinh nghiệm mục vụ của các Giáo hội trên khắp Châu Á.
Ngài đã chuyển lời chào từ ban lãnh đạo của Hội Đồng Giám mục Hoa Kỳ và tái khẳng định tình liên đới của các giám mục Hoa Kỳ với FABC.
Giám mục Bersabal nhấn mạnh đóng góp của các tín hữu Công Giáo Châu Á cho Giáo hội tại Hoa Kỳ, nói rằng các linh mục, tu sĩ và giáo dân Châu Á đã làm phong phú đời sống Công Giáo thông qua tinh thần truyền giáo và truyền thống tâm linh của họ.
“Sự hiện diện ngày càng tăng của các tín hữu Công Giáo Châu Á và Thái Bình Dương tại Hoa Kỳ là một dấu hiệu hữu hình về tính phổ quát của Giáo hội,” ngài nói.
Giám mục Bersabal cho biết phiên họp toàn thể đã chứng minh cách các giám mục từ các quốc gia, nền văn hóa và ngôn ngữ khác nhau có thể cùng nhau bước đi, lắng nghe cùng một Chúa Thánh Thần và chia sẻ sứ mệnh rao giảng Tin Mừng.
Thông điệp của các đại biểu quốc tế phản ánh chủ đề của đại hội, “Lời kêu gọi hoán cải hiệp hành và sứ mệnh trở thành cầu nối và người xây dựng cầu nối ở châu Á”, và cho thấy sự nhấn mạnh ngày càng tăng về tính hiệp hành đồg nghị trong sứ mệnh của Giáo hội trên khắp các khu vực.